
Termin związania ofertą to czas, w którym wykonawca ma obowiązek zawrzeć z zamawiającym umowę na warunkach określonych w złożonej ofercie. Termin ten – zgodnie z przepisami Prawa zamówień publicznych – musi wskazać w dokumentach zamówienia sam zamawiający. Czyni to, podając konkretną datę, w której mija TZO. W artykule piszemy o tym, jakie terminy związania ofertą obowiązują w postępowaniach unijnych a jakie w krajowych oraz jakie są reguły przedłużania tego terminu. Dodatkowo przeczytasz 5 case studies, które rozwiązują problemy zamawiających i wykonawców w tym obszarze.
FAQ: Termin związania ofertą w Pzp
1. Od kiedy liczy się termin związania ofertą?
Pierwszym dniem terminu związania ofertą jest dzień, w którym upływa termin składania ofert − a nie dzień następny. To odejście od ogólnej zasady Kodeksu cywilnego (art. 111 kc) wynikające wprost z art. 220 ust. 1 ustawy Pzp. Przykład: jeśli termin składania ofert upływa 4 listopada, a TZO wynosi 30 dni, to ostatnim dniem związania jest 3 grudnia − nie 4 grudnia.
2. Jakie są maksymalne terminy związania ofertą w Pzp?
Zależą od wartości i rodzaju zamówienia. Dla robót budowlanych: 30 dni (poniżej progu unijnego), 90 dni (od progu unijnego do 20 mln euro) lub 120 dni (od 20 mln euro). Dla dostaw i usług analogicznie: 30 dni (poniżej progów), 90 dni (od progów do 10 mln euro) lub 120 dni (od 10 mln euro). Zamawiający nie może ustalić TZO dłuższego niż ustawowy.
3. Czy zamawiający musi wezwać wszystkich wykonawców do przedłużenia TZO, czy tylko tych, z którymi prowadzi negocjacje?
Musi wezwać wszystkich, którzy w dniu wezwania ubiegają się o udzielenie zamówienia − nawet jeśli negocjacje toczą się tylko z częścią z nich. Artykuł 307 ust. 2 ustawy Pzp nie przewiduje możliwości ograniczenia kręgu wezwanych wykonawców. Pominięcie pozostałych mogłoby doprowadzić do sytuacji, w której część wykonawców jest związana ofertą, a część nie.
4. O ile można przedłużyć termin związania ofertą?
Zamawiający może wezwać wykonawców do przedłużenia TZO jednokrotnie − o okres nie dłuższy niż 60 dni w postępowaniach unijnych lub 30 dni w postępowaniach krajowych. Wezwanie musi zostać skierowane przed upływem pierwotnego terminu. Milczenie wykonawcy nie jest równoznaczne ze zgodą − wymagane jest pisemne oświadczenie.
5. Co się dzieje, gdy wykonawca odmówi przedłużenia terminu związania ofertą?
Oferta wykonawcy podlega odrzuceniu. Odmowa nie skutkuje jednak zatrzymaniem wadium. Zamawiający ma obowiązek zwrócić wadium temu wykonawcy niezwłocznie − nie później niż w terminie 7 dni od upływu pierwotnego terminu związania ofertą (art. 98 ust. 1 ustawy Pzp).
6. Co powinien zrobić zamawiający, gdy termin związania ofertą upłynął przed rozstrzygnięciem postępowania?
Zamawiający nie może przywrócić już wygasłego TZO. Powinien skorzystać z procedury przewidzianej w art. 252 ust. 2 ustawy Pzp − zwrócić się do pierwszego wykonawcy w rankingu o wyrażenie pisemnej zgody na wybór jego oferty po upływie TZO. Jeśli ten odmówi, wezwanie można skierować do kolejnego wykonawcy − chyba że zachodzą przesłanki do unieważnienia postępowania.
7. Czy wniesienie odwołania do KIO zawiesza bieg terminu związania ofertą?
Nie. Ustawa Pzp nie przewiduje zawieszenia TZO na czas postępowania odwoławczego. Jeśli wyrok KIO nakazujący ponowne badanie ofert zapada po upływie TZO, zamawiający nie może wzywać wykonawców do jego przywrócenia − powinien zastosować procedurę z art. 252 ust. 2 ustawy Pzp, czyli uzyskać pisemną zgodę wykonawcy na wybór oferty po terminie.
8. Jak zamawiający powinien poprawić błędnie obliczony termin związania ofertą w SWZ?
Musi zmienić zarówno ogłoszenie o zamówieniu (art. 271 ust. 1 ustawy Pzp), jak i SWZ (art. 286 ust. 1 ustawy Pzp), wskazując prawidłową datę końca TZO. Jeśli korekta polega na skróceniu terminu (a nie wydłużeniu), nie powinna wymuszać na wykonawcach dodatkowych czynności, takich jak aktualizacja wadium − i co do zasady nie wymaga przedłużenia terminu składania ofert.