podmiot trzeci udostępniający swoje zasoby

Kiedy wykonawca może powołać się na zasoby podmiotu trzeciego dla wykazania spełniania warunków udziału?

Pytanie:

W przetargu nieograniczonym na roboty budowlane (w trybie „zaprojektuj–wybuduj”) o wartości nieprzekraczającej kwoty określonej w art. 11 ust. 8 ustawy Pzp (procedura z 24aa Pzp) wpłynęła oferta (wykonawca – spółka cywilna). Do oferty dołączono wykaz osób, powołując się na ich doświadczenie w celu spełnienia warunków udziału w postępowaniu. Ze względu na braki w przedstawionym wykazie (nie wypełniono pola, na jakiej podstawie wykonawca dysponuje danymi osobami) wezwano wykonawcę do złożenia wyjaśnień i uzupełnienia danych w tym zakresie. Wykonawca przesłał ponownie wykaz osób, w którym wskazał, że dysponuje jedną z osób (projektant), korzystając z zasobów podmiotu trzeciego. Wskazana osoba była wykonawcą (w innym postępowaniu w trybie art. 4 pkt 8 ustawy Pzp) programu funkcjonalno-użytkowego, który stanowił podstawę do ogłoszenia zamówienia na roboty. Zamawiający wezwał wykonawcę do wskazania, czy dana osoba uczestniczyła w przygotowaniu oferty na przedmiotowe zamówienie. Wykonawca w ramach złożonych wyjaśnień wskazał, że dana osoba uczestniczyła w przygotowaniu oferty. Zamawiający na etapie przygotowania SIWZ i ogłoszenia zamówienia nie korzystał z pomocy danej osoby, niemniej jednak umowa na wykonanie PFU określa, że zleceniodawca na każdym etapie realizacji inwestycji może zwrócić się do zleceniobiorcy m.in. o wyjaśnienia, doprecyzowanie itp. Czy zamawiający ma prawo udzielenia zamówienia wykonawcy, który będzie korzystał z potencjału podmiotu trzeciego (projektant)? Jakie dokumenty powinien złożyć wykonawca w celu potwierdzenia korzystania z potencjału podmiotu trzeciego?

Reguły składania dokumentów przez podmiot trzeci użyczający wykonawcy zasobów

Pytanie:

Moje pytanie dotyczy podmiotu, na którego zdolność techniczną i zawodową chcę powołać się w postępowaniu w nawiązaniu do art. 22a ustawy Pzp. Z zapisów siwz wynika, że poza załączeniem do oferty zobowiązania podmiotu do oddania mojej firmie zasobów należy złożyć także oświadczenie JEDZ dla tego podmiotu. Czy w związku z zapisem o wezwaniu do złożenia dokumentów, o których mowa w art. 25 ustawy Pzp, przez wykonawcę, którego oferta została najwyżej oceniona, zamawiający ma prawo żądać złożenia dokumentów potwierdzających brak podstaw do wykluczenia (KRS, KRK, ZUS, US itp.) także od podmiotu, który oddaje najwyżej ocenionemu wykonawcy swoje zasoby? Takie reguły nie wynikają ze specyfikacji.

W postępowaniu prowadzonym w progach unijnych wykonawca, który powołuje się na zasoby innych podmiotów, w celu wykazania braku istnienia wobec nich podstaw wykluczenia oraz spełniania, w zakresie, w jakim powołuje się na ich zasoby, warunków udziału w postępowaniu, ma obowiązek złożyć dotyczący ich JEDZ. Taki wymóg wynika z art. 25a ust. 3 pkt. 1 ustawy Pzp. Konieczność weryfikacji przez zamawiającego podmiotu trzeciego m.in. pod kątem braku podstaw do wykluczenia i tym samym obowiązek żądania przez niego przedłożenia stosownych dokumentów wynika m.in. z art. 22a ust. 3 ustawy Pzp, art. 26 ust. 1 ustawy Pzp oraz § 9 ust. 2 rozporządzenia w sprawie dokumentów.

Jaki potencjał podmiotu trzeciego wolno udostępniać

Jaki potencjał podmiotu trzeciego wolno udostępniać i jak dobrze udostępnić zasoby?

Wykonawcy, którzy samodzielnie nie spełniają określonych przez zamawiającego warunków udziału w postępowaniu, mogą „pożyczyć” potencjał od podmiotu trzeciego. Niestety nie wszystkie zasoby można udostępniać, bo część z nich jest ściśle związana z danym podmiotem. W artykule przeczytasz m.in. o tym, jaki potencjał wolno udostępnić i o czym w związku z tym musisz pamiętać. Dowiesz się także, jak w praktyce przygotować zobowiązanie do udostępnienia zasobów. 

  • Wykonawca nie może polegać na kompetencjach lub uprawnieniach do prowadzenia określonej działalności zawodowej innych podmiotów. Wszelkie inne zasoby, umożliwiające potwierdzenie spełnienia warunków udziału w postępowaniu, mogą, co do zasady, zostać udostępnione wykonawcy.
  • Udostępnienie zasobów musi być realne, a weryfikacja w tym zakresie sprowadza się do udzielenia odpowiedzi na pytanie o to, czy wykonawca będzie faktycznie dysponował zasobami w trakcie realizacji zamówienia. Podczas badania należy w sposób szczególny zwrócić uwagę na realność udostępniania zasobów integralnie związanych z indywidualną sytuacją konkretnego podmiotu (niektóre aspekty sytuacji finansowej).
  • Jeżeli udostępniane zasoby dotyczą doświadczenia, podmiot trzeci zobowiązuje się do realizacji robót lub usług, do realizacji których te zdolności są wymagane. Przyjmuje się, że współpraca ta powinna przybrać formę podwykonawstwa.
  • Jeżeli zamawiający zastrzegł kluczową część zamówienia, a ponadto uwarunkował możliwość udziału w postępowaniu od posiadania przez wykonawcę doświadczenia w realizacji tożsamych „kluczowych zadań”, wykonawca zostanie pozbawiony możliwości korzystania z potencjału podmiotu trzeciego w zakresie doświadczenia.  Podwykonawstwo nie będzie mogło bowiem obejmować kluczowych części zamówienia.
  • Jeżeli zamawiający ma wątpliwości co do tego, czy osoba, której podpis widnieje na zobowiązaniu, jest właściwie umocowana do składania oświadczeń w imieniu podmiotu trzeciego, powinien sytuację wyjaśnić w trybie art. 26 ust. 3a ustawy Pzp.

Co zrobić w sytuacji, gdy wykonawca mylnie wykazał, że powołuje się na zasoby podmiotu trzeciego?

Pytanie:

Dotyczy przetargu nieograniczonego na roboty budowlane. Wykonawca X złożył wraz z ofertą oświadczenie o spełnieniu warunków udziału w postępowaniu oraz braku podstaw do wykluczenia, w którym wskazał, że będzie polegał na zdolnościach innych podmiotów w zakresie spełnienia warunku dysponowania zdolnościami technicznymi i zawodowymi (tj. kierownikiem robót z uprawnieniami). Wraz z ofertą złożył zobowiązanie pana Y (który jest kierownikiem robót z uprawnieniami) do oddania mu do dyspozycji swoich zasobów na potrzeby wykonania zamówienia. Po dokonaniu oceny punktowej ofert zamawiający wezwał wykonawcę X, którego ofertę ocenił najwyżej, do złożenia wymaganych dokumentów na potwierdzenie spełnienia warunków i braku podstaw wykluczenia. Zamawiający przypuszcza teraz, że wykonawca X złożył wadliwe oświadczenie w zakresie polegania na zdolnościach innych podmiotów w zakresie dysponowania  kierownikiem robót. Wydaje się bowiem, że wykonawca dysponuje tym kierownikiem tj. panem Y bezpośrednio i nie zachodzi tu sytuacja z art. 22a ustawy Pzp. Wobec powyższego zamawiający zwrócił się do wykonawcy z zapytaniem, jaki istnieje stosunek prawny między wykonawcą, a osobą, na dysponowanie której wykonawca się powołuje oraz czy jest to dysponowanie bezpośrednie czy pośrednie.

W odpowiedzi wykonawca wskazał, że osoba, na której zasoby się powoływał, jest osobą fizyczną nieprowadzącą działalności gospodarczej, zatrudni ją na umowę zalecenie i tym samym będzie to dysponowanie bezpośrednie. Biorąc pod uwagę te wyjaśnienia, należy uznać, że oświadczenie złożone przez wykonawcę z ofertą jest wadliwe, bo w tym przypadku nie powinien powoływać się na zasoby innego podmiotu. Jak w takiej sytuacji powinien postąpić zamawiający? Czy trzeba wezwać wykonawcę X do skorygowania oświadczenia o spełnieniu warunków oraz braku podstaw do wykluczenia, w zakresie w którym wskazał, że:

  • będzie polegał na zdolnościach innych podmiotów,
  • dysponuje odpowiednimi zdolnościami technicznymi i zawodowymi (tj. kierownikiem robót z uprawnieniami)?

Jaką podstawę prawną należałoby podać w wezwaniu do złożenia poprawnego oświadczenia?