opis przedmiotu

Zamawiający, przygotowując zamówienie przeznaczone do użytku osób fizycznych, ma obowiązek uwzględnić wymagania w zakresie dostępności dla osób z niepełnosprawnościami. W praktyce wystarczy ujęcie tych wymagań w OPZ i odpowiednia adnotacja w ogłoszeniu o zamówieniu – o ile są zgodne z art. 100 ustawy Pzp. W niektórych przypadkach kluczowe może być również odniesienie się do aktów prawa UE.

Czy w przetargu na podręczniki i książki do nauki oraz inne pozycje literatury do biblioteki zamawiający może wskazać w opisie przedmiotu zamówienia tytuł oraz autora książki, nie dopuszczając możliwości dostawy produktów równoważnych? Oczywiście tak!

Zgodnie z art. 99 ust. 2 ustawy Pzp zamawiający określa w opisie przedmiotu zamówienia wymagane cechy dostaw, usług lub robót budowlanych. Cechy te mogą odnosić się w szczególności do określonego procesu, metody produkcji, realizacji wymaganych dostaw, usług lub robót budowlanych bądź do konkretnego procesu innego etapu ich cyklu życia. Może wystąpić przy tym sytuacja, że wskazane czynniki nie są ich istotnym elementem, pod warunkiem że są one związane z przedmiotem zamówienia oraz proporcjonalne do jego wartości i celów. Z powołanego przepisu wynika, że opisane przez zamawiającego cechy przedmiotu zamówienia powinny być związane z przedmiotem zamówienia oraz proporcjonalne do jego celów (wyrok Krajowej Izby Odwoławczej z 26 sierpnia 2021 r., sygn. akt  KIO 1951/21).

Postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego nie stanowi procedury, w której zamawiający ma kupić cokolwiek, co wykonawcy zechcą mu sprzedać. Zamawiający w postępowaniu – jak każdy gospodarz dbający o swoje potrzeby – jest uprawniony kupić określone rzeczy. W ramach tych określonych rzeczy nieuprawniona jest jednak taka specyfikacja techniczna, która eliminowałaby w sposób niezasadny określone przedmioty, a przez to ich producentów czy dystrybutorów. Stanowi to istotę konkurencyjności w ramach danego zamówienia. Z drugiej strony konkurencja nie polega na tym, że zamawiający musi umożliwić złożenie oferty na cokolwiek. Ma on prawo określić swoje potrzeby (wyrok z 16 stycznia 2020 r., sygn. akt KIO 2628/19).

Zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem zbudowanym na gruncie art. 93 ust. 1 pkt 7 poprzedniej ustawy z Pzp niejasność lub nieprecyzyjność opisu przedmiotu zamówienia może stanowić podstawę unieważnienia postępowania (zob. np. orzeczenia z 25 września 2017 r., sygn. akt KIO 1869/17 lub z 4 sierpnia 2017 r., sygn. akt KIO 1507/17) – wyrok Krajowej Izby Odwoławczej z 11 czerwca 2021 r. (sygn. akt  KIO 1343/21).

Zamawiający ma uprawnienie, by określić przedmiot zamówienia w taki sposób, aby jego realizacja zaspokajała w jak najszerszym kontekście określone potrzeby jednostki zamawiającej. Stąd oczywiste jest, że wskaże on w opisie konkretne wymogi, jakie musi spełnić wykonawca. W praktyce każdy opis przedmiotu zamówienia ogranicza w jakimś stopniu konkurencję. Nie jest możliwy taki opis wymagań dotyczących przedmiotu zamówienia, aby umożliwiał on wszystkim wykonawcom, którzy działają na danym rynku, złożenie równie korzystnych ofert.