wyjaśnienie od wykonawcy

Artykuł 87 ust. 1 ustawy Pzp daje zamawiającemu możliwość wyjaśnienia treści złożonej oferty. Co za tym idzie, nie może być tak, że informacje oczywiste i niepowodujące merytorycznej zmiany treści oferty, a niezamieszczone przez wykonawcę automatycznie uniemożliwią przyznanie mu dodatkowych punktów w kryterium oceny ofert (wyrok Krajowej Izby Odwoławczej z 31 października 2018 r., sygn. akt KIO 2143/18).

Izba stwierdziła, że zamawiający miał prawo wystosować do wykonawców wezwanie do złożenia oświadczeń lub dokumentów potwierdzających, że nie podlegają oni wykluczeniu i spełniają warunki udziału w postępowaniu na podstawie art. 26 ust. 2f ustawy Pzp. Wyjaśniła w wyroku, że jest to przepis o charakterze dyspozytywnym, którego zastosowanie zależy od oceny zamawiającego na określonym etapie postępowania. Określenie „etap postępowania” funkcjonuje w stosunku do pojęcia postępowania przetargowego i nie ma przy tym znaczenia, czy będzie to tryb jednoetapowy jak np. przetarg nieograniczony czy wieloetapowy, np. przetarg ograniczony (por. wyrok KIO z 19 stycznia 2018 r., sygn. akt KIO 44/18) − wyrok KIO z 13 marca 2019 r. (sygn. akt KIO 320/19).

Przepis art. 90 ust. 1 ustawy Pzp z jednej strony zobowiązuje zamawiającego do zwrócenia się o wyjaśnienia do wykonawcy, gdy cena wydaje się rażąco niska i budzi wątpliwości, co do możliwości wykonania zamówienia, z drugiej zaś, ustanawia prawo do zwrócenia się o wyjaśnienia, uzależniając je od podejrzeń co do rzetelności ceny (wyrok Sądu Okręgowego w Warszawie z 23 maja 2018 r., sygn. akt XXIII Ga 209/18).

Zasadą jest jawność postępowania o udzielenie zamówienia publicznego, co oznacza, że wykonawca, składając poufną informację, ryzykuje, że zostanie ona ujawniona, jeżeli nie podoła obowiązkowi wykazania, że dana informacja rzeczywiście zasługuje na ochronę, jako tajemnica przedsiębiorstwa (wyrok Krajowej Izby Odwoławczej z 17 stycznia 2018, sygn. akt KIO 17/18).

W sytuacji, gdy z całej oferty nie sposób wywnioskować, jak można ją poprawić, aby była zgodna z siwz, a wykonawca twierdzi, że oferta jest czytelna i jasna, a jej treść nie budzi żadnych wątpliwości, nie jest zasadne wszczęcie procedury wyjaśniania jej treści (wyrok Krajowej Izby Odwoławczej z 24 stycznia 2017 r., sygn. akt KIO 51/17).

Ocena wyjaśnień składanych przez wykonawców w trybie art. 90 ust. 1 ustawy Pzp wymaga uwzględnienia zakresu wezwania skierowanego przez zamawiającego. Powinien on w nim wskazać, jakich informacji oczekuje, tak aby wykonawca mógł w sposób przekonujący dla zamawiającego wykazać zasadność dokonanej wyceny przedmiotu zamówienia (vide: wyrok Sądu Okręgowego w Warszawie z 6 lutego 2014 r., sygn. akt V Ca 3600/13 oraz z 22 października 2013 r., sygn. akt XXIII Ga 1388/13) – wyrok Krajowej Izby Odwoławczej z 7 czerwca 2016 r., sygn. akt 880/16.

Należyta staranność profesjonalisty nakłada na wykonawcę, który składa ofertę, dokumenty i oświadczenia we własnym imieniu lub w imieniu podmiotu trzeciego, obowiązek upewnienia się, czy deklarowany w nich stan rzeczy odpowiada rzeczywistości. Takiego samego profesjonalizmu należy wymagać od samego zamawiającego. Dlatego może on wystosować do wykonawcy wezwanie w trybie art. 26 ust. 3 ustawy Pzp, wskazując w nim, że wykonawca może złożyć brakujące dokumenty (wyrok Krajowej Izby Odwoławczej z 31 sierpnia 2015 r.; sygn. akt KIO 1763/15).

Ustawa Prawo zamówień publicznych przewiduje instrumenty służące odczytaniu treści złożonego oświadczenia woli, jeśli jest ono niejednoznaczne, w tym m.in. instytucja wyjaśnień z art. 87 ust. 1 ustawy Pzp. Jednakże istotne elementy oświadczenia woli wykonawcy powinny być zawarte w ofercie.