wadium w pieniądzu

  Wadium w przetargu – zasady wnoszenia i zwrotu

Wadium w zamówieniach publicznych – zasady wnoszenia i zwrotu

Wadium w przetargu to zabezpieczenie oferty wymagane przez zamawiającego na podstawie ustawy Pzp. Może wynosić maksymalnie 1,5% (zamówienia krajowe) lub 3% (procedury unijne) wartości zamówienia. Brak wadium skutkuje odrzuceniem oferty i nie podlega uzupełnieniu. Zamawiający zwraca wadium w terminie do 7 dni w przypadkach wskazanych w art. 98 Pzp. Wadium chroni zamawiającego przed bezpodstawną odmową podpisania umowy w sprawie zamówienia publicznego na warunkach określonych w ofercie. Jeżeli wykonawca wnosi wadium w formie gwarancji lub poręczenia, przekazuje zamawiającemu oryginał dokumentu w postaci elektronicznej. Czy jednak zamawiający może żądać, aby wadium było opatrzone kwalifikowanym podpisem elektronicznym, jeśli oryginał nie był w ten sposób sporządzony? W artykule przeczytasz także o tym, jak i kiedy zamawiający zwróci wykonawcy wadium w przetargu. Dowiesz się ponad to, na co uważać, wnioskując o oddanie wadium przed ostatecznym wyborem oferty. Pod artykułem publikujemy wzór poprawnej gwarancji wadialnej.

W tym artykule

FAQ – Wadium w przetargu (Pzp)

1.       Czym jest wadium w przetargu?
Wadium to zabezpieczenie oferty w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego. Chroni zamawiającego na wypadek, gdy wykonawca odmówi podpisania umowy lub nie dopełni obowiązków wynikających z Pzp.


2.       Czy wniesienie wadium jest obowiązkowe?
Nie. Zamawiający nie ma obowiązku żądania wadium – decyzja w tym zakresie należy do niego i musi wynikać z ogłoszenia oraz SWZ.

3.       Ile wynosi maksymalne wadium według Pzp?
W postępowaniach krajowych maksymalnie 1,5% wartości zamówienia, a w postępowaniach unijnych – maksymalnie 3%.

4.       W jakiej formie można wnieść wadium?
Wadium można wnieść w pieniądzu, gwarancji bankowej, gwarancji ubezpieczeniowej lub poręczeniu (zgodnie z art. 97 ust. 7 Pzp).

5.       Czy wadium musi być podpisane kwalifikowanym podpisem elektronicznym?
Nie. Ustawa Pzp nie wymaga, aby wadium w formie niepieniężnej było opatrzone kwalifikowanym podpisem elektronicznym. Musi być jednak przekazane w postaci elektronicznej jako oryginał.

6.       Czy można uzupełnić wadium po terminie składania ofert?
Nie. Brak wadium w terminie skutkuje odrzuceniem oferty i nie podlega uzupełnieniu.

7.       Kiedy zamawiający zwraca wadium?
Zamawiający zwraca wadium niezwłocznie, nie później niż w terminie 7 dni m.in. od zawarcia umowy, unieważnienia postępowania lub upływu terminu związania ofertą (art. 98 ust. 1 Pzp).

8.       Czy można wnioskować o zwrot wadium przed zakończeniem przetargu?
Tak, ale tylko w określonych sytuacjach wskazanych w art. 98 ust. 2 Pzp. Złożenie takiego wniosku skutkuje m.in. utratą prawa wykonawcy do środków ochrony prawnej.

9.       Czy wadium jest zwracane z odsetkami?
Tak – w przypadku wadium wniesionego w pieniądzu zwrot następuje wraz z odsetkami wynikającymi z umowy rachunku bankowego, pomniejszonymi o koszty prowadzenia rachunku i przelewu.

10.  Kiedy zamawiający zatrzymuje wadium?
Wyłącznie w przypadkach wskazanych w Pzp, np. gdy wykonawca odmówi podpisania umowy lub nie wniesie wymaganego zabezpieczenia należytego wykonania umowy.

Najważniejsze informacje o wadium Pzp – co warto zapamiętać?

  • Wysokość wadium w przetargach wynosi do 1,5% (zamówienia krajowe) lub do 3% (zamówienia unijne).
  • Jeśli wykonawca nie wpłaci wadium w terminie, jego oferta podlega odrzuceniu i nie ma możliwości uzupełnienia tego braku.
  • Wadium wnosi się w pieniądzu, gwarancjach bankowych, ubezpieczeniowych lub poręczeniu.
  • Zamawiający nie ma obowiązku żądać od wykonawców wniesienia wadium. Jest to jego indywidualna decyzja.
  • Aby uniknąć utraty wadium, wykonawca nie może bez przyczyny odmówić zawarcia umowy z zamawiającym na warunkach, jakie zaproponował w swojej ofercie.
  • Wadium to określona w dokumentacji przetargowej suma pieniędzy (lub zabezpieczenie jej wypłaty), którą organizator aukcji albo przetargu będzie mógł zatrzymać. Zrobi to, jeśli np. wykonawca odmówi podpisania umowy na warunkach określonych w ofercie czy nie uzupełni dokumentów w toku postępowania, co uniemożliwi wybór jego oferty jako najkorzystniejszej w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego.
  • Podstawy zatrzymania wadium określa Pzp. Zamawiający może dochodzić zaspokojenia z przedmiotu zabezpieczenia w ściśle konkretnych okolicznościach.
  • Wykonawca, aby wykonać obowiązek wniesienia wadium, może wpłacić organizatorowi określoną sumę albo ustanowić wadium w postaci np. gwarancji ubezpieczeniowej bądź bankowej.
  • Co do zasady po zawarciu umowy, unieważnieniu postępowania oraz upływie terminu związania ofertą zamawiający zwraca wadium wszystkim wykonawcom. Wyjątkiem jest ten, którego ofertę zamawiający wybrał jako najkorzystniejszą.

Być może zainteresują Cię także omówienia wyroków KIO:

Wadium jako zabezpieczenie interesów finansowych zamawiającego

Wadium jako zabezpieczenie interesów finansowych zamawiającego

Wadium w postaci dokumentu gwarancji musi mieć taką samą „płynność” jak wadium wnoszone w pieniądzu. Co to w praktyce oznacza? Zapisy gwarancji trzeba na pewno oceniać pod kątem tego, na ile realnie zabezpieczają zamawiającego, który będzie chciał wypłacić  środki z gwarancji. Należy bardzo formalistycznie podchodzić do warunków, jakie musi spełnić beneficjent, aby wypłacono mu świadczenie z gwarancji. Sprawdź krótkie przypomnienie zasad wnoszenia i zwrotu wadium, jakie określa ustawa Pzp. Poznaj zalecenia Polityki zakupowej państwa w tym obszarze. Przedstawiamy także wnioski z kontroli, w których wykryto nieprawidłowości związane z wadium.

Wykonawca nie odebrał elektronicznego wezwania do złożenia dokumentów – czy zatrzymać mu wadium?

Pytanie:

Zamawiający prowadzi przetarg nieograniczony na podstawie przepisów ustawy Pzp obowiązującej do końca 2020 roku. Zgodnie z art. 26 ust. 3 ustawy Pzp przekazał wykonawcy z pierwszego miejsca w rankingu wezwanie do uzupełnienia dokumentów potwierdzających spełnianie warunku udziału w postępowaniu. Wykonawca nie odpowiedział na to wezwanie, uniemożliwiając tym samym wybór jego oferty. Został wykluczony z postępowania na podstawie art. 24 ust. 1 pkt 12 ustawy Pzp.

Do komunikacji w postępowaniu zamawiający używa platformy zakupowej Open Nexus. Obok wiadomości wysłanej do wykonawcy (zawierającej powyższe wezwanie) widnieją następujące komunikaty systemowe: „Wiadomość przyjęta” (informacja o pomyślnym wysłaniu wiadomości do adresata) oraz „Nie odczytano” (przy wcześniejszych wiadomościach wysyłanych do tego lub innych wykonawców widnieje informacja o dacie odczytania wiadomości). Z powyższego wynika, iż wiadomość została pomyślnie wysłana, ale wykonawca z jakichś powodów jej nie przeczytał.

W związku z tym, iż w postępowaniu wymagano wadium, proszę o poradę, czy opisany stan faktyczny jest podstawą zatrzymania wykonawcy wadium (art. 46 ust. 4a ustawy Pzp)? Czy fakt nieodczytania przez wykonawcę wiadomości należy uznać za „przyczynę leżącą po stronie wykonawcy”, o której mowa we wskazanym przepisie prawa? Mam wątpliwości, czy należy zatrzymać wykonawcy wadium, w sytuacji gdy nie miał on nawet wiedzy o tym, że wymaga się od niego uzupełnienia dokumentów.