Czy kiedykolwiek podejrzewałeś, że cena oferty jest rażąco niska? Dowiedz się, jak sprawdzić, czy rzeczywiście tak jest! (wyrok z omówieniem)
Zanim odrzucisz ofertę zawierającą rażąco niską cenę, przeanalizuj, czy zastosowanie takiej a nie innej ceny przez wykonawcę nie nastąpiło z uzasadnionych i obiektywnych przyczyn (wyrok Krajowej Izby Odwoławczej z 9 kwietnia 2008 r.; sygn. akt KIO/UZP 257/08 i KIO/UZP 258/08).
Zamawiający prowadził przetarg nieograniczony na dostawę samochodów osobowych. Wybrał w procedurze ofertę pewnego konsorcjum, o czym poinformował pozostałych wykonawców. Ta jego czynność spotkała się z protestami 2 innych uczestników postępowania. Jeden z nich zarzucił zamawiającemu m.in. nieodrzucenie oferty zawierającej rażąco niską cenę. Cena oferty wybranego wykonawcy stanowiła bowiem 36% wartości szacunkowej zamówienia.
Zażądał w związku z tym:
- uchylenia czynności wyboru najkorzystniejszej oferty,
- ponownego badania i oceny ofert,
- odrzucenia wybranej oferty i
- wyboru swojej oferty jako najkorzystniejszej.
KIO na początku przypomniała, czym charakteryzuje się rażąco niska cena. Przytoczyła wyrok Sądu Okręgowego w Warszawie z 6 września 2002 r. (sygn. V Ca 1020/02). Zgodnie z tym wyrokiem przez cenę rażąco niską należy rozumieć taką, która znacząco odbiega od cen rynkowych. Wskazuje ona na fakt realizacji zamówienia poniżej kosztów ponoszonych przez wykonawcę.
Jednocześnie Izba zaznaczyła, że w przypadku, gdy zaoferowana cena odbiega w sposób istotny od szacunkowej wartości przedmiotu zamówienia dokonanej przez zamawiającego, zamawiający ma obowiązek przeprowadzić procedurę wskazaną w art. 90 ustawy Pzp. Zobowiązany jest mianowicie zwrócić się do wykonawcy z prośbą o udzielenie wyjaśnień dotyczących elementów oferty mających wpływ na wysokość ceny. Jeśli z wyjaśnień będzie wynikać, że na wysokość ceny wpływ mają obiektywne czynniki, wówczas wolno mu przyjąć, iż sposób ukształtowania ceny jest właściwy.
Na wezwanie zamawiającego do złożenia wyjaśnień wybrany wykonawca wskazał, że zaoferowana cena była niska ze względu na:
- optymalny podział obowiązków między członków konsorcjum,
- połączenie środków organizacyjnych i finansowych,
- zysk z umocnienia wizerunku marki samochodu na rynku lokalnym,
- zysk związany obsługą serwisową dostarczanych samochodów,
- uzyskanie podczas prowadzonych negocjacji z importerem samochodów wyjątkowo dobrych warunków cenowych z uwagi na rozmiar zamówienia.
Wykonawca złożył również oświadczenie prokurenta producenta samochodów, że zaoferowane przez wykonawcę ceny są zgodne z polityką sprzedaży producenta.
Izba uznała, że nie było w związku z tym w omawianym przypadku podstaw do tego, by uznać zaoferowaną cenę za rażąco niską.
Punktem odniesienia do uznania ceny jako rażąco niskiej może być:
- ustalona należycie przez zamawiającego wartość zamówienia powiększona o VAT,
- ceny zaoferowane przez innych wykonawców biorących udział w postępowaniu,
- ceny rynkowe przedmiotu zamówienia,
- ceny przedmiotu zamówienia ustalone przez jego producenta lub głównego importera lub dostawcę.
Jednak zamawiający badając określoną w ofercie cenę powinien wziąć pod uwagę wszystkie możliwe obiektywne okoliczności, które na nią wpływają. Nie zawsze bowiem posłużenie się jednym punktem odniesienia spośród wymienionych powyżej będzie prowadziło do prawidłowych ustaleń. Zamawiający, przykładowo nie może odnieść się jedynie do cen zaproponowanych przez innych wykonawców. Może się zdarzyć, że pozostali wykonawcy biorący udział w postępowaniu zawyżyli swoje ceny.
Zamawiający musi również pamiętać, że ocena powinna być dokonana w odniesieniu do całości ceny zaproponowanej przez wykonawcę, a nie cen cząstkowych. Sprawdzając, czy cena jest rażąco niska, powinien brać także pod uwagę wyjaśnienia wykonawcy. Dopiero wtedy, gdy jego wyjaśnienia są nieprecyzyjne, nieobiektywne lub niedostateczne oraz niepoparte konkretnymi dowodami, oferta powinna zostać odrzucona.
Powiązane treści
