Wadium w zamówieniach publicznych – zasady wnoszenia i zwrotu

FAQ – Wadium w przetargu (Pzp)

1.       Czym jest wadium w przetargu?
Wadium to zabezpieczenie oferty w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego. Chroni zamawiającego na wypadek, gdy wykonawca odmówi podpisania umowy lub nie dopełni obowiązków wynikających z Pzp.

2.       Czy wniesienie wadium jest obowiązkowe?
Nie. Zamawiający nie ma obowiązku żądania wadium – decyzja w tym zakresie należy do niego i musi wynikać z ogłoszenia oraz SWZ.

3.       Ile wynosi maksymalne wadium według Pzp?
W postępowaniach krajowych maksymalnie 1,5% wartości zamówienia, a w postępowaniach unijnych – maksymalnie 3%.

4.       W jakiej formie można wnieść wadium?
Wadium można wnieść w pieniądzu, gwarancji bankowej, gwarancji ubezpieczeniowej lub poręczeniu (zgodnie z art. 97 ust. 7 Pzp).

5.       Czy wadium musi być podpisane kwalifikowanym podpisem elektronicznym?
Nie. Ustawa Pzp nie wymaga, aby wadium w formie niepieniężnej było opatrzone kwalifikowanym podpisem elektronicznym. Musi być jednak przekazane w postaci elektronicznej jako oryginał.

6.       Czy można uzupełnić wadium po terminie składania ofert?
Nie. Brak wadium w terminie skutkuje odrzuceniem oferty i nie podlega uzupełnieniu.

7.       Kiedy zamawiający zwraca wadium?
Zamawiający zwraca wadium niezwłocznie, nie później niż w terminie 7 dni m.in. od zawarcia umowy, unieważnienia postępowania lub upływu terminu związania ofertą (art. 98 ust. 1 Pzp).

8.       Czy można wnioskować o zwrot wadium przed zakończeniem przetargu?
Tak, ale tylko w określonych sytuacjach wskazanych w art. 98 ust. 2 Pzp. Złożenie takiego wniosku skutkuje m.in. utratą prawa wykonawcy do środków ochrony prawnej.

9.       Czy wadium jest zwracane z odsetkami?
Tak – w przypadku wadium wniesionego w pieniądzu zwrot następuje wraz z odsetkami wynikającymi z umowy rachunku bankowego, pomniejszonymi o koszty prowadzenia rachunku i przelewu.

10.  Kiedy zamawiający zatrzymuje wadium?
Wyłącznie w przypadkach wskazanych w Pzp, np. gdy wykonawca odmówi podpisania umowy lub nie wniesie wymaganego zabezpieczenia należytego wykonania umowy.

Najważniejsze informacje o wadium Pzp – co warto zapamiętać?

• Wysokość wadium w przetargach wynosi do 1,5% (zamówienia krajowe) lub do 3% (zamówienia unijne).
• Jeśli wykonawca nie wpłaci wadium w terminie, jego oferta podlega odrzuceniu i nie ma możliwości uzupełnienia tego braku.
• Wadium wnosi się w pieniądzu, gwarancjach bankowych, ubezpieczeniowych lub poręczeniu.
• Zamawiający nie ma obowiązku żądać od wykonawców wniesienia wadium. Jest to jego indywidualna decyzja.
• Aby uniknąć utraty wadium, wykonawca nie może bez przyczyny odmówić zawarcia umowy z zamawiającym na warunkach, jakie zaproponował w swojej ofercie.
• Wadium to określona w dokumentacji przetargowej suma pieniędzy (lub zabezpieczenie jej wypłaty), którą organizator aukcji albo przetargu będzie mógł zatrzymać. Zrobi to, jeśli np. wykonawca odmówi podpisania umowy na warunkach określonych w ofercie czy nie uzupełni dokumentów w toku postępowania, co uniemożliwi wybór jego oferty jako najkorzystniejszej w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego.
• Podstawy zatrzymania wadium określa Pzp. Zamawiający może dochodzić zaspokojenia z przedmiotu zabezpieczenia w ściśle konkretnych okolicznościach.
• Wykonawca, aby wykonać obowiązek wniesienia wadium, może wpłacić organizatorowi określoną sumę albo ustanowić wadium w postaci np. gwarancji ubezpieczeniowej bądź bankowej.
• Co do zasady po zawarciu umowy, unieważnieniu postępowania oraz upływie terminu związania ofertą zamawiający zwraca wadium wszystkim wykonawcom. Wyjątkiem jest ten, którego ofertę zamawiający wybrał jako najkorzystniejszą.

Być może zainteresują Cię także omówienia wyroków KIO:

• Wadium jako zabezpieczenie interesów finansowych zamawiającego
• Przedłużenie ważności wadium w orzecznictwie KIO
• Upływ ważności wadium w ostatnim dniu związania ofertą