Odmowa waloryzacji wynagrodzenia z powodu wzrostu cen a dalsza realizacja umowy

Stan prawny na dzień: 27.05.2026
Odmowa waloryzacji wynagrodzenia a dalsza realizacja umowy PZP

Czy zamawiający musi zgodzić się na waloryzację wynagrodzenia z powodu wzrostu cen? Niekoniecznie. Nie musi on akceptować wniosku o podwyższenie wynagrodzenia tylko dlatego, że wykonawca powołuje się na wzrost kosztów. Wykonawca powinien najpierw wykazać realne podstawy do zmiany umowy. W tym celu musi przedstawić dowody, kalkulację oraz wpływ wzrostu kosztów na realizację konkretnego zamówienia.

Jeżeli wykonawca przy braku zgody na waloryzację odmawia dalszej realizacji umowy, zamawiający powinien działać zgodnie z postanowieniami kontraktu. W szczególności powinien ocenić możliwość naliczenia kar umownych, skorzystania z zabezpieczenia należytego wykonania umowy oraz wyboru właściwego trybu dokończenia robót. Poniższe omówienie opiera się na konkretnym case study dotyczącym robót budowlanych prowadzonych w trybie podstawowym bez negocjacji.

W tym artykule

FAQ – odmowa waloryzacji wynagrodzenia a dalsza realizacja umowy

Czy ogólna informacja o wzroście cen wystarczy do zmiany wynagrodzenia?

Co do zasady nie. Ogólne twierdzenie o wzroście cen nie jest wystarczające, jeżeli wykonawca nie przedstawi dowodów, kalkulacji i związku między wzrostem kosztów a realizacją konkretnej umowy. Zamawiający powinien ocenić, czy wykonawca spełnił przesłanki zmiany ceny przewidziane w umowie albo w klauzuli waloryzacyjnej.

Co powinien zrobić zamawiający po otrzymaniu wniosku o waloryzację wynagrodzenia?

Zamawiający powinien w pierwszej kolejności przeanalizować treść zawartej umowy. Szczególne znaczenie mają postanowienia dotyczące zmian umowy, klauzul waloryzacyjnych oraz warunków podwyższenia wynagrodzenia. Dopiero po tej analizie zamawiający powinien ocenić, czy żądanie wykonawcy ma podstawy.

Czy wykonawca może przerwać roboty po odmowie waloryzacji?

Nie automatycznie. Brak zgody zamawiającego na podwyższenie wynagrodzenia nie daje wykonawcy samodzielnej podstawy do wstrzymania robót albo odmowy dalszego wykonywania umowy. Wykonawca jest związany treścią zawartego kontraktu.

Jak powinien zareagować zamawiający, gdy wykonawca odmawia dalszej realizacji umowy?

Zamawiający powinien działać zgodnie z postanowieniami umowy. W praktyce powinien wezwać wykonawcę do realizacji umowy zgodnie z jej treścią i wskazać, że brak wykonania robót może zostać potraktowany jako niewykonanie albo nienależyte wykonanie zobowiązania.

Kiedy zamawiający może naliczyć kary umowne?

Zamawiający może naliczyć kary umowne, jeżeli umowa przewiduje taką sankcję za dane naruszenie, a stan faktyczny potwierdza spełnienie przesłanek jej zastosowania. Podstawą może być np. przerwanie robót, opóźnienie, zwłoka albo odmowa wykonania przedmiotu zamówienia, jeżeli takie naruszenia opisano w kontrakcie.

Czy zamawiający może zatrzymać zabezpieczenie należytego wykonania umowy?

Zamawiający może zaspokoić się z zabezpieczenia należytego wykonania umowy, jeżeli powstały roszczenia związane z niewykonaniem albo nienależytym wykonaniem umowy. Może to dotyczyć m.in. kar umownych, kosztów wykonania zastępczego, kosztów usunięcia skutków niewykonania umowy albo odszkodowania.

Czy po odstąpieniu od umowy można wybrać drugiego wykonawcę z rankingu ofert?

Nie. Po zawarciu umowy postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego jest zakończone. Drugi wykonawca z rankingu nie może automatycznie wejść w miejsce wykonawcy, z którym zamawiający zawarł umowę a potem ją rozwiązał.

Kiedy można zastosować art. 263 ustawy Pzp?

Artykuł 263 ustawy Pzp ma zastosowanie przed zawarciem umowy. Dotyczy sytuacji, w której wykonawca, którego oferta została wybrana, uchyla się od zawarcia umowy albo nie wnosi wymaganego zabezpieczenia należytego wykonania umowy. Nie dotyczy sytuacji, w której umowa została już zawarta, a następnie doszło do problemów z jej realizacją.

Jakie tryby zlecenia pozostałych robót może rozważyć zamawiający po odstąpieniu od umowy przez poprzedniego wykonawcę?

Zamawiający może przede wszystkim wszcząć nowe postępowanie konkurencyjne. Jeżeli spełnione są przesłanki ustawowe, może także rozważyć negocjacje bez ogłoszenia na podstawie art. 301 ust. 1 pkt 4 ustawy Pzp. Ten tryb może mieć znaczenie przy robotach budowlanych, gdy zamawiający odstąpił od umowy z przyczyn leżących po stronie wykonawcy, a nowe zamówienie jest niezbędne do zakończenia robót.

Czy zejście wykonawcy z placu budowy uzasadnia zamówienie z wolnej ręki?

Samo zejście wykonawcy z budowy albo odmowa dalszej realizacji umowy nie wystarcza do udzielenia zamówienia z wolnej ręki. Tryb ten ma charakter wyjątkowy i może być zastosowany tylko wtedy, gdy spełnione są przesłanki z art. 214 ust. 1 ustawy Pzp.

Kiedy można rozważyć zamówienie z wolnej ręki z powodu pilnej potrzeby?

Zamówienie z wolnej ręki na podstawie art. 214 ust. 1 pkt 5 ustawy Pzp można rozważyć tylko w wyjątkowej sytuacji, której zamawiający nie mógł wcześniej przewidzieć, która nie wynika z przyczyn leżących po jego stronie i wymaga natychmiastowego wykonania zamówienia. Dodatkowo nie może być możliwości zachowania terminów właściwych dla trybów konkurencyjnych.

Jaki jest najbezpieczniejszy sposób dokończenia robót po odstąpieniu od umowy?

Najbezpieczniejszym rozwiązaniem jest wszczęcie nowego postępowania konkurencyjnego, jeżeli pozwala na to sytuacja zamawiającego. Alternatywnie, przy spełnieniu przesłanek ustawowych, można rozważyć negocjacje bez ogłoszenia na podstawie art. 301 ust. 1 pkt 4 ustawy Pzp.

Jaka jest główna zasada dla zamawiającego w takiej sytuacji?

Zamawiający nie powinien automatycznie akceptować waloryzacji ani automatycznie wybierać kolejnego wykonawcy z poprzedniego rankingu ofert. Powinien najpierw ocenić umowę, dowody przedstawione przez wykonawcę, przesłanki naliczenia kar, możliwość skorzystania z zabezpieczenia oraz właściwy tryb dokończenia zamówienia.

Jeśli chcesz bezpiecznej realizacji zamówienia po podpisaniu umowy, dopilnuj formalności jeszcze przed złożeniem oferty. Zgodną i bezproblemową współpracę zapewnią tylko:

  • rzetelna analiza SWZ i ogłoszenia,
  • dopracowany projekt umowy z zamawiającym oraz
  • właściwie wyceniona i przygotowana oferta.

Nauczymy Cię, jak znaleźć zamówienie dobre dla Twojej firmy, by z sukcesem i zyskiem je zrealizować.

Na naszym szkoleniu „PRZETARG NA ROBOTY BUDOWLANE – JAK WYGRAĆ POSTĘPOWANIE I NIE STRACIĆ NA REALIZACJI KONTRAKTU” podpowiadamy nie tylko jak wygrać przetarg, ale też w jaki sposób zabezpieczyć realizację zamówienia, aby była ona opłacalna i zgodna z pierwotnym planem.

SPRAWDŹ AGENDĘ i ZAREJESTRUJ SIĘ

Kiedy? 24 czerwca godz. 9-15

Gdzie? Wygodna formuła ONLINE bez wychodzenia z domu

Kto będzie szkolił? mec. dr Andrzela Gawrońska-Baran − była Wiceprezes Urzędu Zamówień Publicznych oraz wieloletnia dyrektor departamentu zamówień publicznych w dużej instytucji zamawiającej, doradca wykonawców oraz zamawiających, a także pełnomocnik w postępowaniach odwoławczych przed KIO

Pozostało jeszcze 56% treści

Aby zobaczyć cały artykuł, zaloguj się lub zamów dostęp.

Nie jesteś jeszcze użytkownikiem Portalu?

Zamów już teraz pełny dostęp do portalu i korzystaj z:

  • 4 519 fachowych porad prawnych
  • możliwości zadawania 3 własnych pytań w miesiącu
  • codziennie aktualizowanej bazy ponad 650 000 przetargów
  • nielimitowanej możliwości ustawienia alertów i powiadomień o nowych przetargach
  • ponad 200 wzorów dokumentów
  • 22 szkoleń wideo na tematy związane z Pzp
  • wyroków KIO oraz słownika kodów CPV

Zamów dostęp

Masz dostęp do portalu?

Zaloguj się.

Adres e-mail:

Hasło

Nie pamiętam hasła
Teresa Andrysiak

Teresa Andrysiak

prawnik, praktyk z 18-letnim doświadczeniem w zamówieniach publicznych, obecnie pracownik jednej z największych instytucji zamawiających