Czy można zatrzymać wadium, gdy wykonawca nie pojawia się, by podpisać umowę?

Stan prawny na dzień: 11.05.2026
Czy można zatrzymać wadium, gdy wykonawca nie pojawia się, by podpisać umowę?

Tak, zamawiający może zatrzymać wadium, jeżeli wykonawca wybrany w trybie podstawowym nie stawia się na wyznaczone terminy podpisania umowy. Dwukrotne niestawiennictwo, mimo deklaracji o braku zamiaru uchylania się od zawarcia umowy, może zostać uznane za faktyczną odmowę podpisania umowy na warunkach określonych w ofercie . Zastrzeżenia techniczne zgłoszone po wyborze oferty najkorzystniejszej, co do zasady, nie chronią wykonawcy przed zatrzymaniem wadium, zwłaszcza jeżeli dokumentacja zamienna była wcześniej udostępniona. W takiej sytuacji zamawiający może także dokonać ponownego wyboru oferty spośród pozostałych ofert na podstawie art. 263 Pzp.

Case study: niestawienie się wykonawcy na podpisanie umowy a zatrzymanie wadium

Czy zamawiający powinien zatrzymać wadium wykonawcy, gdy ten nie stawia się na wyznaczony i drugi już termin podpisania umowy? Dwa dni przed terminem zawarcia umowy wysyła pismo wskazujące na znaczne różnice między dokumentacją projektową a stanem faktycznym budowli (znaczna degradacja). Zamawiający wskazał w odpowiedzi, że została opracowana dokumentacja zamienna, którą udostępnił na stronie WWW i która to uwzględnia postęp zniszczeń i uaktualnia stan faktyczny. Wykonawca wysyła kolejne pismo, w którym wskazuje, że nie uchyla się od zawarcia umowy, a jedynie przytacza kwestie techniczne zauważone podczas wizji po wyborze jego oferty jako najkorzystniejszej. Termin związania ofertą mija za 6 dni, a zamawiający dysponuje innymi ofertami. Jak powinien zachować się w tej sytuacji?

Kiedy niestawienie się wykonawcy oznacza odmowę podpisania umowy?

Artykuł 98 ust. 6 pkt 2 ustawy Pzp pozwala zamawiającemu zatrzymać wadium w przypadku, gdy wykonawca odmówił podpisania umowy w sprawie zamówienia publicznego na warunkach określonych w ofercie.

Z opisanego stanu faktycznego wynika, że wykonawca dwukrotnie nie stawił się na wyznaczony termin podpisania umowy. Postępowanie takie, pomimo deklaracji o nieuchylaniu się, stanowi faktyczną odmowę zawarcia umowy.

Czy zastrzeżenia techniczne chronią wykonawcę przed zatrzymaniem wadium?

Zastrzeżenia techniczne wykonawcy nie zwalniają go z obowiązku zawarcia umowy. Skoro dokumentacja zamienna była udostępniona, to wykonawca powinien zapoznać się z nią przed złożeniem oferty.

Co więcej − w przypadku wątpliwości − miał prawo zadać pytania do SWZ w trakcie postępowania. Składając ofertę, zaakceptował warunki zamówienia i zobowiązał się do zawarcia umowy. Zgłaszanie zastrzeżeń technicznych po wyborze oferty nie stanowi podstawy do odmowy podpisania umowy i nie chroni przed zatrzymaniem wadium.

Co może zrobić zamawiający, gdy wybrany wykonawca odmawia podpisania umowy?

W związku z odmową zawarcia umowy przez wybranego wykonawcę, zamawiający może dokonać ponownego wyboru oferty najkorzystniejszej spośród pozostałych ofert na podstawie art. 263 ustawy Pzp, bez przeprowadzania ich badania i oceny.

Autor:

Krzysztof Hodt

Krzysztof Hodt

Krzysztof Hodt

Praktyk z wieloletnim doświadczeniem w stosowaniu Prawa zamówień publicznych, aktualnie specjalista w wydziale zamówień publicznych jednej z największych instytucji zamawiających w Polsce.