Wykonawca pomyłkowo wpisał złą liczbę w kosztorysie - czy zamawiający może uznać to za błąd pisarski (omówienie wyroku)

Stan prawny na dzień: 01.10.2009

Oczywista omyłka pisarska jest zwykle wynikiem przeoczenia lub innej wady procesu myślowo-redakcyjnego, nigdy zaś uchybienia merytorycznego. Poprawienie oczywistej omyłki pisarskiej zawsze będzie skutkowało zmianą treści oferty, ale należy pamiętać, że będzie to zmiana jedynie w znaczeniu technicznym, nie zaś merytorycznym (wyrok Sądu Okręgowego w Gdańsku z 21 maja 2008 r.; sygn. akt XII Ga 151/08)

Zamawiający prowadził przetarg nieograniczony na budowę obwodnicy. Zawiadomił wykonawców, że poprawił w ofercie jednego z wykonawców oczywistą omyłkę pisarską w kosztorysie ofertowym. W pozycji „Wyszczególnienie elementów rozliczeniowych”, gdzie było:

  • Sworznie montażowe śred.: 19 z łbem 32 mm, długość 220 mm o masie 0, 662 kg  zmienił na
  • Sworznie montażowe śred.: 21 z łbem 32 mm, długość 220 mm o masie 0, 662 kg zgodnie z art. 87 ust. 2 ustawy Pzp.

Czy wykonawca popełnił w ofercie omyłkę możliwą do poprawienia?

Jeden z wykonawców uczestniczących w postępowaniu złożył protest na zmianę treści oferty jednego z uczestników postępowania i wniósł o jej odrzucenie.
Wykonawca, którego oferta została poprawiona, zgłosił przystąpienie do postępowania protestacyjnego. Żądał oddalenia protestu. Twierdził, że opis poprawionej pozycji przedmiaru nie odnosił się tylko do średnicy sworzenia. Zostały w nim podane również inne parametry, takie jak:

  • łeb,
  • długość oraz
  • masa.
Poprawienie omyłki przez zamawiającego nie mogło budzić wątpliwości, zwłaszcza że został poprawiony wyłącznie jeden parametr – średnica. W pozostałym zakresie opis tej pozycji zgadzał się z przedmiarem. Pisarski charakter omyłki dotyczył błędnego wyrażenia liczby – średnicy sworznia. Przez poprawienie omyłki nie doszło do zmiany ceny oraz rozmiaru świadczenia. Oczywistość omyłki, zdaniem wykonawcy, nie powinna budzić wątpliwości, błąd w kosztorysie wskazywał bowiem na nieprawidłowe przekopiowanie pozycji przedmiaru do kosztorysu ofertowego, zwłaszcza że układ wierszy był taki, że dwie pozycje niżej został opisany sworzeń o średnicy 19 mm.
Zamawiający uwzględnił protest w całości i unieważnił czynność dokonania poprawki w kosztorysie ofertowym.
Wykonawca, którego oferta została poprawiona, wniósł odwołanie. Domagał się dokonania czynności polegającej na poprawieniu omyłki pisarskiej w kosztorysie ofertowym – skreślenia w pozycji średnicy montażowej cyfry 19 i w to miejsce wpisania cyfry 21.

Czym powinna się charakteryzować oczywista omyłka pisarska?

W ocenie Krajowej Izby Odwoławczej oczywista omyłka pisarska musi mieć charakter nieumyślny, niezamierzony, wręcz zaistnieć wbrew woli popełniającego omyłkę. Powinna być widoczna i polegać na nieodpowiednim użyciu wyrazów, w tym postępowaniu było to nieodpowiednie użycie liczby 19 zamiast 21.
Zamawiający sporządził przedmiar robót, a wykonawca miał przedstawić jego lustrzane odbicie z wstawieniem tyko cen. W takim przypadku nie można stwierdzić niezgodności kosztorysu bez porównania go z przedmiarem. Jednak, zdaniem KIO, nie oznacza to, że omyłka nie była oczywista.
Dlatego KIO zakwalifikowała pomyłkę w kosztorysie, jako oczywistą omyłkę pisarską.
Jeden z wykonawców zaskarżył wyrok KIO. Twierdził, że zaoferowanie sworzni o przekroju innym niż wymagany w siwz nie było oczywistą omyłką pisarska i nie mogło zostać poprawione w trybie art. 87 ust. 2 ustawy Pzp.
Sąd okręgowy, rozstrzygając skargę, orzekł, że oczywista omyłka pisarska to:

  • widoczne, wbrew zamierzeniu, niewłaściwe użycie wyrazu,
  • widocznie mylna pisownia albo
  • widocznie niezamierzone opuszczenie jednego lub więcej wyrazów.
Trafny w ocenie sądu był argument Krajowej Izby Odwoławczej, że zamawiający sporządził przedmiar robót, a wykonawca miał przedstawić jego lustrzane odbicie z wystawieniem tylko cen i w takim wypadku nie można stwierdzić niezgodności kosztorysu bez porównania go z przedmiarem.

Omyłka pisarska nie może być wynikiem błędu merytorycznego!

Oczywista omyłka pisarska jest zwykle wynikiem przeoczenia lub innej wady procesu myślowo-redakcyjnego, nigdy zaś uchybienia merytorycznego. Poprawienie omyłki nie może prowadzić do wytworzenia nowej treści oświadczenia woli. Poprawienie oczywistej omyłki pisarskiej zawsze będzie skutkowało zmianą treści oferty, ale należy pamiętać, że będzie to zmiana jedynie w znaczeniu technicznym, nie zaś merytorycznym. Zdaniem sądu w tej sprawie wykonawca popełnił omyłkę pisarską odnośnie do opisu parametrów sworzni. W kosztorysie zawarte były 4 parametry opisujące sworznie. Trzy z nich były zgodne ze specyfikacją. Logicznie rozumując, przyjąć należy, że średnica sworzni musi być również zgodna z pozostałymi 3 parametrami, a zatem błędny jej wymiar może zostać poprawiony w trybie sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej i nie prowadzi do zabronionej zmiany treści oferty (art. 87 ust. 1 ustawy Pzp).

Autor:

Klaudyna Saja

Klaudyna Saja-Żwirkowska

Klaudyna Saja-Żwirkowska

Prawnik specjalizujący się w prawie zamówień publicznych. Jest redaktor naczelną publikacji z zakresu zamówień publicznych. Autorka komentarzy do wyroków Krajowej Izby Odwoławczej.