Czy określając wysokość wadium, trzeba uwzględnić opcję?
Czy w postępowaniu, w którym zamawiający stosuje opcję, wadium należy ustalić od wartości zamówienia podstawowego czy całej wartości zamówienia łącznie z kwotą prawa opcji?
Tak – co do zasady wadium należy ustalić od całej wartości zamówienia, czyli wraz z prawem opcji.
Nie istnieje przepis ustawy Pzp, który pozwalałby – w przypadku opcji – ograniczyć wysokość wadium wyłącznie do wartości zamówienia podstawowego. Dlatego podstawą ustalenia wadium jest pełna wartość zamówienia, obejmująca również opcję.
Szczegółowo o zasadach wnoszenia i zwrotu wadium piszemy w artykule:
>> Wadium w przetargu – zasady wnoszenia i zwrotu
Jak ustalić wysokość wadium w zamówieniach publicznych?
Wysokość wadium określa zamawiający, przy czym – zgodnie z art. 97 ust. 2 ustawy Pzp – nie może ona przekroczyć:
- 3% wartości zamówienia (dla zamówień o wartości równej lub przekraczającej progi unijne),
- 1,5% wartości zamówienia (zamówienia o wartości niższej niż progi unijne).
Jeżeli zamówienie obejmuje prawo opcji, wartość zamówienia ustala się z uwzględnieniem maksymalnego zakresu świadczenia, zgodnie z art. 31 ust. 2 ustawy Pzp. Oznacza to, że podstawą obliczenia wadium jest wartość obejmująca również opcję.
W praktyce zamawiający przyjmuje maksymalny dopuszczony umową zakres świadczenia wykonawcy jako podstawę do ustalenia wadium.
Czy opcja wpływa na wartość zamówienia przy ustalaniu wadium?
W niektórych przypadkach, gdy przepisy ustawy Pzp nakazują sumować wartości zamówień, określenie maksymalnej kwoty wadium w stosunku procentowym do łącznej wartości zamówienia nie byłoby właściwe.
Przewidziano zatem w ustawie Pzp wyjątki wskazujące na to, że wysokość wadium ustala się w stosunku do wartości danej części zamówienia czy też wartości zamówienia podstawowego (zob. art. 97 ust. 3 i 4 ustawy Pzp).
- Jeżeli zamawiający dopuszcza składanie ofert częściowych lub udziela zamówienia w częściach, określa kwotę wadium dla każdej z części.
- Jeżeli zamawiający przewiduje udzielenie zamówień, o których mowa w art. 214 ust. 1 pkt 7 i 8 lub art. 388 pkt 2 lit. b i c, lub art. 415 ust. 2 pkt 5 i 6, określa kwotę wadium dla wartości zamówienia podstawowego.
Opisane wyjątki nie obejmują jednak przypadku zamówienia z opcją. Stąd należy wyprowadzić wniosek, że zamawiający ustalając wysokość wadium, powinien wziąć pod uwagę wartość zamówienia z opcją.
FAQ – najczęstsze pytania o wadium i prawo opcji
Czy wadium uwzględnia prawo opcji?
Tak. Wadium ustala się od całkowitej wartości zamówienia, obejmującej również prawo opcji.
Czy można ustalić wadium tylko od zamówienia podstawowego?
Nie, jeżeli zamówienie obejmuje opcję. Ustawa Pzp nie przewiduje takiego wyjątku dla prawa opcji.
Jaka jest maksymalna wysokość wadium?
W postępowaniach powyżej progów unijnych wadium nie może przekroczyć 3% wartości zamówienia, a w zamówieniach krajowych 1,5% wartości zamówienia.
Czy są wyjątki od ustalania wadium od pełnej wartości zamówienia?
Tak, ale nie dotyczą one prawa opcji. Przykładowo przy zamówieniach podzielonych na części wadium ustala się odrębnie dla każdej części.
Dlaczego opcja wpływa na wysokość wadium?
Ponieważ przy ustalaniu wartości zamówienia należy uwzględnić maksymalny zakres świadczenia, jaki może zostać zrealizowany (art. 31 ust. 2 Pzp).
Podstawa prawna
23 marca 2026 r.
Powiązane treści
