Możliwe jest kolejne wezwanie do uzupełnienia tego samego dokumentu, jeśli dotyczy innych okoliczności

Stan faktyczny

Zamawiający prowadzi w trybie przetargu nieograniczonego postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego pn.: „Aktualizacja i weryfikacja bazy danych ewidencji miejscowości ulic i adresów”. W specyfikacji istotnych warunków zamówienia (dalej: siwz) wymagał dysponowania osobą specjalisty ds. baz danych GIS posiadającą wyższe wykształcenie oraz doświadczenie jako specjalista ds. baz danych GIS przy realizacji co najmniej jednej usługi, podobnej do przedmiotu zamówienia. Wykonawca miał również zapewnić do realizacji zamówienia specjalistę ds. programowania, posiadającego wykształcenie wyższe oraz doświadczenie w zakresie budowy systemów do przetwarzania i zarządzania danymi przestrzennymi, wynikające z pełnienia funkcji specjalisty ds. programowania przy realizacji dwóch usług informatycznych lub teleinformatycznych.

W specyfikacji wskazał, że w celu potwierdzenia spełniania przedmiotowego warunku udziału w postępowaniu wykonawca ma złożyć „wykaz osób, które będą uczestniczyć w wykonywaniu zamówienia, w szczególności odpowiedzialnych za świadczenie usług wraz z informacjami na temat ich kwalifikacji zawodowych, doświadczenia i wykształcenia niezbędnych do wykonania zamówienia, a także zakresu wykonywanych przez nie czynności, oraz informację o podstawie do dysponowania tymi osobami”.

Wykonawca X złożył ofertę, proponując na stanowisko specjalisty ds. baz danych GIS pana M., natomiast na stanowisko specjalisty ds. programowania pana T. Jednak ze zobowiązań do współpracy wynikało, iż pan T. zobowiązał się do pełnienia funkcji specjalisty ds. baz danych GIS, z kolei pan M. miał pełnić funkcję specjalisty ds. programowana.

Zamawiający wystosował do wykonawcy pismo, w którym prosił o wyjaśnienie, w jakiej roli będą występowały wskazane osoby, oraz dostarczenie poprawnego wykazu osób lub zobowiązania do współpracy. W odpowiedzi wykonawca wyjaśnił, że w wykazie osób doszło do pomyłki pisarskiej, i zmienił odpowiednio kolejność specjalistów.

Zamawiający jeszcze raz wezwał wykonawcę, w trybie art. 26 ust. 3 ustawy Pzp, do uzupełnienia wykazu osób. Wskazał, że wykonawca złożył w ofercie na stronach 9–15 oraz w uzupełnieniu do niej na stronach 9–15 wykaz osób, w którym brak jest informacji potwierdzających, że:

1. specjalista ds. baz danych GIS, przy realizacji wykazanych usług, nabył doświadczenie w zakresie tworzenia systemów do przetwarzania i zarządzania danymi przestrzennymi;
2. specjalista ds. programowania, przy realizacji wykazanych usług, nabył doświadczenie w zakresie budowy systemów do przetwarzania i zarządzania danymi przestrzennymi.

W odpowiedzi wykonawca wyjaśnił, że załączył do oferty oświadczenie, że specjaliści posiadają wymagane kwalifikacje. Wymienił usługi, w których zdobywali wymagane doświadczenie wraz z podaniem daty zakończenia prac i wartości wykonanych usług. Zamawiający wybrał ofertę tego wykonawcy jako najkorzystniejszą.

Z decyzją tą nie zgodził się inny uczestnik przetargu. Wniósł odwołanie, w którym zarzucił zamawiającemu naruszenie art. 7 ust. 1 i 3 ustawy Pzp w związku z art. 26 ust. 3 ustawy Pzp przez niezgodne z przepisami dwukrotne wezwanie wykonawcy do uzupełnienia tego samego dokumentu w tożsamym zakresie.

Odwołujący podniósł, że czynność wezwania wykonawcy do uzupełnienia dokumentów może być dokonana jednokrotnie. W odmiennym przypadku zamawiający naruszyłby zasadę równego traktowania wykonawców. Uczestnicy postępowania o udzielenie zamówienia publicznego są bowiem profesjonalistami, w związku z powyższym ponoszą ryzyko własnych błędów i niedociągnięć. Zamawiający z kolei nie może traktować w sposób uprzywilejowany wykonawcy, który nienależycie przygotował ofertę, i wzywać wielokrotnie do uzupełnienia tożsamego dokumentu. W takiej sytuacji dyskryminowani byliby ci wykonawcy, którzy ofertę przygotowali z należytą starannością.

Stanowisko KIO

Krajowa Izba Odwoławcza (dalej: KIO) wskazała, że zgodnie z przepisem art. 26 ust. 3 ustawy Pzp zamawiający wzywa wykonawców, którzy w określonym terminie nie złożyli wymaganych oświadczeń lub dokumentów albo którzy je złożyli, ale zawierają one błędy, do ich złożenia w wyznaczonym terminie. Ustawodawca stoi na stanowisku, że przyczyny formalne nie powinny być powodem wykluczania wykonawców z postępowania. Wprowadzenie mechanizmu obligatoryjnego wzywania do uzupełnienia dokumentów i oświadczeń miało na celu wyeliminowanie wskazanych sytuacji. Chociaż korzystanie z przedmiotowego rozwiązania jest obligatoryjne dla zamawiającego, to zauważyć jednocześnie należy, że ma charakter wyjątkowy – wskazała Izba w wyroku. Zasadą jest bowiem, że wykonawca powinien złożyć ofertę ważną i kompletną. To z kolei oznacza, że obowiązek wzywania przez zamawiającego wykonawców do uzupełnienia dokumentów lub oświadczeń musi być realizowany w sposób wyczerpujący. A zatem zamawiający musi wezwać do uzupełnienia wszystkich oświadczeń lub dokumentów, dotkniętych wadami lub też nieprzedłożonych. Jednocześnie z powołanego przepisu należy wyprowadzić obowiązek dla zamawiającego wyznaczenia zakresu wezwania i odpowiadające temu uprawnienie wykonawcy uzupełnienia czy też skorygowania błędnych dokumentów. Należy również zastrzec, że brak skorzystania z przedmiotowego uprawnienia lub niewypełnienie dyspozycji wezwania skutkować będzie wykluczeniem wykonawcy z postępowania. Wadliwe zrealizowanie przez zamawiającego obowiązku, o którym mowa w przepisie art. 26 ust. 3 ustawy Pzp, nie może bowiem nieść negatywnych konsekwencji dla wykonawcy.

Krajowa Izba Odwoławcza odnosząc swoje rozważania do rozpatrywanego stanu faktycznego, stwierdziła, że pomiędzy wykazem osób załączonym do oferty a zobowiązaniami do współpracy występowały rozbieżności w zakresie przypisania określonym osobom odpowiednich ról. Dlatego zamawiający słusznie zwrócił się o wyjaśnienie przedmiotowej okoliczności i przedłożenie poprawnego wykazu osób albo zobowiązania do współpracy. Natomiast wątpliwości odwołującego budziło drugie wezwanie, które dotyczyło tego samego dokumentu, tych samych osób i zdaniem odwołującego, tego samego zakresu. KIO podkreśliła, że pierwsze wezwanie odnosiło się do roli poszczególnych osób w realizacji zamówienia. Drugie z wezwań dotyczyło zaś nie roli poszczególnych osób w realizacji zamówienia, ale przedmiotu doświadczenia. Dlatego w ocenie Izby nie sposób uznać, że zamawiający dwukrotnie wezwał do uzupełnienia tego samego dokumentu. Rację miał odwołujący, że wezwania dotyczyły tego samego dokumentu, jednak innego zakresu. Podkreślić należy, że zamawiający ma obowiązek realizowania procedury wezwania w sposób wyczerpujący. Jeśli zatem na etapie pierwszego wezwania nie miał wątpliwości co do doświadczenia poszczególnych osób i nie wezwał do uzupełnienia dokumentu w tym zakresie, to odmawianie uprawnienia do wykonania tego obowiązku na późniejszym etapie postępowania nie znajduje uzasadnienia w świetle przepisu art. 26 ust. 3 ustawy Pzp. Zamawiający ma bowiem obowiązek całościowej weryfikacji dokumentów i oświadczeń, określonych w art. 25 ust. 1 ustawy Pzp, z którym sprzężony jest obowiązek wezwania do ich uzupełnienia w zakresie wynikającym z kompleksowej oceny. W konsekwencji jest możliwe kolejne wezwanie do uzupełnienia tego samego dokumentu, jednakże dotyczące innych okoliczności niż uprzednie wezwanie.