Wezwanie do wyjaśnienia wysokości ceny może być wystosowane zawsze
Wezwanie do wyjaśnienia wysokości ceny może być wystosowane zawsze, gdy cena oferty wydaje się zamawiającemu rażąco niska i budzi jego wątpliwości co do możliwości wykonania przedmiotu zamówienia zgodnie z wymaganiami określonymi w dokumentach zamówienia lub wynikającymi z odrębnych przepisów.
Z treści art. 224 ust. 1 ustawy Pzp wynika, że cena oferty nie musi być niższa o co najmniej 30% od wartości zamówienia powiększonej o VAT lub od średniej arytmetycznej cen wszystkich złożonych ofert, aby zamawiający mógł zwrócić się do wykonawcy o wyjaśnienie tej ceny. Zatem nawet jeśli różnica między ceną oferty a w/w wskaźnikami jest mniejsza, zamawiający może wezwać wykonawcę do złożenia wyjaśnień. KIO podkreśliła, że wezwanie takie nie może być dokonane w zupełnie dowolnych okolicznościach.
Z art. 224 ust.1 ustawy Pzp wynika, że cena oferty musi się wydawać zamawiającemu rażąco niska i budzić jego wątpliwości co do możliwości wykonania przedmiotu zamówienia zgodnie z wymaganiami określonymi w dokumentach zamówienia lub wynikającymi z odrębnych przepisów. Aby ww. wątpliwości mogły powstać, muszą zaistnieć określone okoliczności, które te wątpliwości wywołują. Nie chodzi zatem o sytuację, w której zamawiający według swobodnego uznania stwierdza, że ma wątpliwości, ale o sytuację, w której zamawiający wywodzi swoje wątpliwości z obiektywnych okoliczności. Okoliczności te (zwłaszcza wysokość różnicy procentowej między ceną oferty a pozostałymi wskaźnikami) mogą być różne w zależności od charakteru zamówienia i sytuacji zaistniałej w danym postępowaniu. Niemniej jednak muszą one wskazywać na zasadność powzięcia przez zamawiającego wątpliwości i co za tym idzie - na zasadność wezwania do złożenia przez wykonawcę wyjaśnień. Tak również wyrok KIO z 16 czerwca 2020 r. sygn. akt KIO 709/20, KIO 715/20.
Brak dostatecznego uzasadnienia wezwania do złożenia wyjaśnień, co do której zamawiający ma wątpliwości, będzie stanowiło istotne naruszenie interesu wykonawców.
Izba przypomniała, że postępowanie przed Izbą stanowi postępowanie kontradyktoryjne, czyli sporne, a z istoty tego postępowania wynika, że spór toczą strony postępowania i to one mają obowiązek wykazywania dowodów, z których wywodzą określone skutki prawne w myśl zasady - ei incubit probatio qui dicit non qui negat (na tym ciąży dowód kto twierdzi a nie na tym kto zaprzecza).
Sygnatura
Wyrok Krajowej Izby Odwoławczej z 9 lutego 2026 r. sygn. akt KIO 5652/25
Powiązane treści
