W tym dziale znajdziesz porady prawne udzielone przez ekspertów w konkretnych sytuacjach, z jakimi spotkali się inni uczestnicy postępowań o zamówienia publiczne. Wszystkie odpowiedzi zostały udzielone przez doświadczonych prawników i specjalistów ds. Prawa zamówień publicznych.

Podwyżka wynagrodzenia oraz wprowadzenie klauzul waloryzacyjnych – jak przeprocedować zmiany umowy?

Pytanie: W dniu 18 listopada 2021 r. z wykonawcą w ramach procedury wewnętrznej (wyłączonej od stosowania ustawy Pzp z uwagi na wartość poniżej 130.000 zł) zawarto umowę o świadczenie usług telekomunikacyjnych (transmisja danych między budynkami) na okres od 1.12.2021 r. do 30.11.2023 r. ze stałym wynagrodzeniem ryczałtowym za cały ten czas określonym kwotowo, płatnym w miesięcznych ratach. W postanowieniach umowy przewidziano możliwość zmiany wynagrodzenia jedynie w przypadku zmian stawek VAT. Aktualnie wykonawca zwrócił się o waloryzację wynagrodzenia i jego podniesienie z mocą wsteczną, począwszy od 1.03.2022 r. o 11,8%. Powołał się na zasadę swobody umów z art. 3531 Kodeksu cywilnego, a samą podwyżkę argumentuje znacznym wzrostem inflacji, ogólnymi wzrostami cen towarów i usług i wzrostem kosztów pracowniczych. Jednak nie przedstawia żadnych wyliczeń w tym przedmiocie oraz wskazuje, że w okresie dokonywania wyceny usługi i składania oferty w czwartym kwartale 2021 roku, nie był w stanie przewidzieć tak drastycznych podwyżek kosztów działalności. Czy zamawiający bez narażenia się na zarzut naruszenia dyscypliny finansów publicznych może – mając na uwadze powyższe – aneksować umowę, godząc się na zmianę umówionego wynagrodzenia ryczałtowego o wskazany współczynnik 11,8% z mocą wsteczną (od marca 2022 r., czy też z inną datą, jeśli tak to jaką?). Poprosiłbym wykonawcę o uzupełnienie wniosku o podwyższenie wynagrodzenia o symulacje wyliczenia wzrostu kosztów, co pozwoliłoby uzasadnić żądanie podwyżki w takiej a nie innej wysokości. Być może sam fakt, że jest ona znacznie niższa od wyliczanej przez GUS inflacji, uzasadnia już podział rosnących kosztów między obie strony umowy.

  • Autor: Iwona Bujak
  • 31.01.2023
  • Zmiana umowy

Czy po unieważnieniu postępowania z powodu otrzymania jednej niepodpisanej oferty, można udzielić zamówienia z wolnej ręki?

Pytanie: Prowadziłem postępowanie w trybie podstawowym zgodnie z art. 275 pkt 1 ustawy Pzp. Unieważniłem przy tym procedurę na realizację usługi przewozowej dla części nr 2, w której otrzymałem jedną niepodpisaną ofertę. Wobec tego odrzuciłem ją zgodnie z: art. 226 ust. 1 pkt 3 ustawy Pzp, z tego powodu, że oferta była niezgodna z przepisami ustawy, art. 226 ust. 1 pkt 4 ustawy Pzp, gdyż oferta była nieważna na podstawie odrębnych przepisów i art. 226 ust. 1 pkt 5 ustawy Pzp, z uwagi na to, że jej treść była niezgodna z warunkami zamówienia. Czy zamawiający może przeprowadzić postępowanie w trybie z wolnej ręki na podstawie art. 305 pkt 2 ustawy Pzp, gdyż odrzucając ofertę, powołał się też na przesłankę z art. 226 ust. 1 pkt 5 ustawy Pzp?

  • Autor: Andrzej Łukaszewicz
  • 30.01.2023
  • Procedura z wolnej ręki i inne tryby udzielania zamówień

Czy wskazanie minimalnego poziomu wykonania umowy stanowi prawo opcji?

Pytanie: W nawiązaniu do art. 433 pkt 4 ustawy z 11 września 2019 r. – Prawo zamówień publicznych, zamawiający w projektowanych postanowieniach umowy planuje zamieścić zapis o treści „Podane ilości należy traktować jako szacunkowe potrzeby w okresie trwania umowy, służące określeniu górnej granicy wartości zamówienia. Zamawiający zakupi artykuły (gwarantuje zakup) o wartości nie mniejszej niż 70% maksymalnej wartości zamówienia (umowy)”. Czy określenie minimalnego progu wykonania umowy należy interpretować łącznie z zapisami art. 441 ustawy Pzp? Czy można/należy to traktować jako opcja?

  • Autor: Agnieszka Gwóźdź-Kuzior
  • 30.01.2023
  • Realizacja umowy

Czy usługa notarialna sporządzenia umowy sprzedaży nieruchomości podlega ustawie Pzp?

Pytanie: Czy usługę notarialną polegającą na sporządzeniu umowy sprzedaży nieruchomości, która jest elementem niezbędnym do nabycia nieruchomości, można wyłączyć z konieczności stosowania ustawy Prawo zamówień publicznych na mocy art. 11 ust. 1 pkt 6 (który mówi o wyłączeniu jej regulacji do nabycia własności lub innych praw do istniejących budynków lub nieruchomości)?

  • Autor: Marta Mikulska-Nawacka
  • 27.01.2023
  • Stosowanie ustawy Pzp

Kwota przeznaczona na sfinansowanie zamówienia w trybie podstawowym z możliwością negocjacji

Pytanie: Czy w trybie 275 pkt 2 ustawy Pzp zamawiający przed otwarciem ofert dodatkowych podaje kwotę przeznaczoną na sfinansowanie zamówienia, czy aktualna pozostaje kwota podana przed otwarciem ofert pierwotnych? Czy można obniżyć pierwotnie podaną kwotę?

  • Autor: Marta Mikulska-Nawacka
  • 27.01.2023
  • Tryby i sposoby udzielania zamówień

Zmiana umowy ze względu na nadzwyczajną zmianę cen

Pytanie: Postępowanie w trybie przetargu nieograniczonego - na podstawie starej ustawy Pzp, tj. z 2004 roku. Postępowanie wszczęte w grudniu 2020 roku, umowa z wykonawcą podpisana w styczniu 2021 roku. Wartość kontraktu 980 tys. zł brutto. Cena ryczałtowa. Zadanie: roboty budowlane w trybie „zaprojektuj i wybuduj”, termin realizacji - styczeń 2021 - czerwiec 2022. W styczniu br. wykonawca wystąpił z wnioskiem o aneksowanie umowy w zakresie zwiększenia wynagrodzenia o kwotę 428.140,00 zł. Podstawa prawna - art. 144 ust. 1 pkt 3. W uzasadnieniu jako przyczynę wskazał nadzwyczajny wzrost cen materiałów budowlanych i robocizny. Oświadczył, że na czas składania oferty prace sanitarne, elektryczne oraz wentylacyjne i klimatyzacyjne oszacowane były na kwotę 102.260,00 zł. Obecnie koszt tych prac to 428.140,00 zł. Zawarł umowy z podwykonawcami: - pr. elektryczne – 151.290,00 zł, - pr. sanitarne – 160.000,00 zł, - wentylacja, klimatyzacja – 116.850,00 zł. Zamawiający stoi na stanowisku, że brak jest podstaw prawnych do zmiany kwoty wynagrodzenia. Zwiększenie wartości zadania byłoby naruszeniem warunków przetargowych, a kwota wynagrodzenia wypłacona wykonawcy przewyższałaby wartość drugiej oferty, która była złożona w postępowaniu o 230.000,00 tys. zł. Czy zamawiający powinien wyrazić zgodę na podwyższenie wynagrodzenia, czy powinien odmówić?

  • Autor: Anna Kaźmierczak
  • 26.01.2023
  • Zmiana umowy

Ustalenie wartości zamówienia na roboty budowlane

Pytanie: Na terenie kampusu uczelni znajduje się zabytkowa kapliczka (zajęcia nie są w niej prowadzone). Czy konserwację/remont zabytku powinnam łączyć z remontami obiektów uczelnianych?

  • Autor: Karol Jaworski
  • 26.01.2023
  • Szacowanie wartości zamówienia

Czy parafia, która otrzymała dotację od gminy, jest automatycznie zamawiającym subsydiowanym?

Pytanie: Zamawiający złożył wniosek do programu Polski Ład na renowację zabytkowego ołtarza w kościele. Gmina otrzymała promesę przyznającą dofinansowanie. Jest to wartość około 600.000 zł. Gmina przekaże te pieniądze parafii w formie dotacji. Czy parafia jest zobligowana do stosowania przepisów ustawy Pzp? Czy jest to zamawiający subsydiowany?

  • Autor: Agnieszka Gwóźdź-Kuzior
  • 26.01.2023
  • Stosowanie ustawy Pzp

Rozbieżność między SWZ a formularzem oferty – czy wolno skorygować ofertę?

Pytanie: Zamawiający po otwarciu ofert zauważył nieścisłość w dokumentach w zakresie kryterium – termin dostawy analizatora. W SWZ i umowie zapisał, że jako dzień dostawy rozumie dzień kalendarzowy, poniżej opis kryterium: „W zakresie kryterium skrócony czas dostawy analizatorów punkty zostaną przyznane wg reguły (maksymalnie 30 pkt): dostawa analizatora w terminie 1–4 dni od momentu podpisania umowy – 30 pkt, dostawa analizatora w terminie 5–8 dni od momentu podpisania umowy – 20 pkt, dostawa analizatora w terminie 9–13 dni od momentu podpisania umowy –10 pkt, dostawa analizatora w terminie powyżej 14 dni od momentu podpisania umowy – 0 pkt. Zamawiający pod terminem »dzień« rozumie dzień kalendarzowy. Minimalna liczba dni, jaką może zaoferować wykonawca, wynosi 1 dzień od momentu podpisania umowy, natomiast maksymalna liczba dni, jaką może zaoferować wykonawca wynosi 14 dni. W przypadku nie wpisania terminu realizacji dostawy zamawiający w celu dokonania oceny ofert przyjmie maksymalną liczbę dni, czyli 14 dni kalendarzowych”. Natomiast w zał. nr 1 zamawiający przez niedopatrzenie zostawił zapis jak poniżej: „Gwarantujemy zrealizowanie zamówienia w zakresie dostawy, zainstalowania oraz uruchomienia oferowanych aparatów w terminie ………..………… dni roboczych od daty zawarcia umowy (*uwaga: należy określić termin liczbą dni, przy czym termin nie może być dłuższy niż 14 dni kalendarzowych i nie krótszy niż 1 dzień kalendarzowy)”. Wykonawca nie zadał pytania dotyczącego rozbieżności w SWZ w określeniu dni, złożył ofertę wpisując: „Gwarantujemy zrealizowanie zamówienia w zakresie dostawy, zainstalowania oraz uruchomienia oferowanych aparatów w terminie 10 dni roboczych od daty zawarcia umowy (*uwaga: należy określić termin liczbą dni, przy czym termin nie może być dłuższy niż 14 dni kalendarzowych i nie krótszy niż 1 dzień kalendarzowy)”. Czy w takim wypadku zamawiający powinien unieważnić procedurę ze względu na to, iż postępowanie obarczone jest wadą, czy może wezwać wykonawcę do złożenia wyjaśnień w celu potwierdzenia, że dostarczy on sprzęt w terminie 10 dni kalendarzowych? W tym postępowaniu była złożona tylko jedna oferta.

  • Autor: Marzena Kopacka-Biculewicz
  • 26.01.2023
  • Dokumenty od wykonawców

W jaki sposób prawo opcji wpływa na zapisy w umowie o zamówienie publiczne?

Pytanie: Zamawiający planuje wszcząć postępowanie w trybie przetargu nieograniczonego. Przedmiotem zamówienia będą sukcesywne dostawy (realizowane na podstawie pisemnych zleceń) w okresie 24 miesięcy. W ramach zamówienia zamawiający przewidział możliwość skorzystania z prawa opcji. Zakres prawa opcji jest taki sam jak zakres zamówienia podstawowego. Czyli przedmiot umowy to przykładowo: 100 szt. - zamówienie podstawowe + 100 szt. zamówienie w ramach prawa opcji. W związku z powyższym zamawiający ma wątpliwości, jak stosować obligatoryjne zapisy umów. Czy zapis wynikający z art. 443 ust. 2 dotyczący faktu, że procentowa wartość ostatniej części wynagrodzenia nie będzie wynosić więcej niż 50% wartości wynagrodzenia należnego wykonawcy, powinien odnosić się osobno do zamówienia podstawowego i osobno do prawa opcji, czy "wynagrodzenie należne wykonawcy" należy traktować jako sumę tych wartości (opcja może być zrealizowana po ewentualnym uzyskaniu środków finansowych przez zamawiającego). Podobne pytanie nasuwa się odnośnie do art. 436 pkt 3 (jeżeli zamawiający chce określić maksymalną wartość kar umownych procentem od wynagrodzenia, to powinien brać pod uwagę tylko zamówienie podstawowe, czy wraz z prawem opcji?). Kolejne pytanie dotyczy wartości zabezpieczenia należytego wykonania umowy: jak postąpić w przypadku dokonania waloryzacji wynagrodzenia, tzn. czy wykonawca powinien je odpowiednio zwiększyć, jeżeli zostanie zwiększone wynagrodzenie, tj. wnieść nową gwarancję (aneks) lub dopłacić?

  • Autor: Iwona Bujak
  • 26.01.2023
  • Realizacja umowy

Jak prawidłowo wypełnić ogłoszenie o udzieleniu zamówienia?

Pytanie: Jaką wartość należy wskazać w unijnym ogłoszeniu o udzieleniu zamówienia sekcja II 1.7. Całkowita wartość zamówienia? Czy szacunkową wartość zamówienia, czy też wartość netto z umowy? Czy w przypadku postępowania podzielonego na części wskazujemy całkowitą (łączną) wartość z wszystkich umów (części)?

  • Autor: Agata Smerd
  • 26.01.2023
  • Ogłoszenia

Czy można domagać się odszkodowania większego niż wynikające z kary umownej?

Pytanie: Czy zamawiający może dochodzić alternatywnie odszkodowania albo kary umownej, jeżeli kara umowna została zastrzeżona na wypadek odstąpienia od umowy, a zamawiający z tego prawa skorzystał, czy też zastrzeżenie w umowie kary umownej na wypadek odstąpienia od umowy wyklucza dochodzenie odszkodowania z tytułu niewykonania umowy i obliguje zamawiającego do dochodzenia roszczeń wyłącznie z tytułu naliczonej kary umownej? A w konsekwencji, czy zamawiający, wybierając podstawę roszczeń jako odszkodowanie, może dokonać potrącenia z zabezpieczenia należytego zabezpieczenia umowy mimo ograniczeń wynikających z przepisów ustawy covidowej? Zgodnie ze stanowiskiem Sądu Najwyższego, jeżeli w umowie przewidziano odrębną karę w związku z odstąpieniem od umowy, to należy przyjąć, że tak określona kara ma rekompensować szkodę - w przewidywanym przez strony rozmiarze - jakiej dozna strona na skutek niewykonania zobowiązania w następstwie odstąpienia od umowy (III CSK 9/17). W umowie określono, że zamawiający może dochodzić odszkodowania do wysokości rzeczywiście poniesionej szkody - brak jest natomiast postanowień o możliwości alternatywnego dochodzenia roszczeń.

  • Autor: Karol Jaworski
  • 26.01.2023
  • Realizacja umowy

Negocjacje w trybie z wolnej ręki a dobre obyczaje kupieckie – jak negocjować?

Pytanie: Zamawiający przeprowadził postępowanie w trybie art. 214 ust. 1 pkt 1 a ustawy Pzp (wolna ręka). Następnie zaprosił wykonawcę do negocjacji w formie zdalnej. Podczas negocjacji  doszedł do konsensusu z wykonawcą co do istotnych warunków umowy (ceny energii). Następnie po 2 dniach od przeprowadzenia negocjacji zamawiający przesłał wykonawcy niepodpisany przez niego protokół z negocjacji celem złożenia podpisu przez wykonawcę. Wykonawca odesłał podpisany protokół i inne wymagane oświadczenia. Po kilku dniach zamawiający przesłał e-mail z informacją, że jednak nie zgadza się na te warunki, które zaproponował wykonawca (cena) i chciałby ponownie przeprowadzić negocjacje. Czy w takiej sytuacji powinno dojść do unieważnienia postępowania w trybie art. 255 pkt 8 ustawy Pzp? Jakie roszczenie ma wykonawca wobec zamawiającego (art. 72 § 2 Kodeksu cywilnego)? Czy może żądać zawarcia umowy z zamawiającym? Wykonawca tuż po negocjacjach (przed podpisaniem protokołu) poniósł koszty w postaci zakupu wolumenów energii po wynegocjowanej z zamawiającym cenie. Zamawiający wycofał się teraz z negocjacji a wykonawca pozostał z zakupionymi wolumenami energii.

  • Autor: Iwona Bujak
  • 25.01.2023
  • Procedura z wolnej ręki i inne tryby udzielania zamówień

Jeszcze o potwierdzaniu braku podstaw wykluczenia podmiotów związanych z Rosją

Pytanie: Prowadzę postępowanie unijne na odbiór odpadów. Ofertę złożył jeden wykonawca, który spełnia warunki. Pytanie dotyczy wykluczenia związanego z Rosją tj. art. 5k i art. 7. W SWZ założyłem, że wykonawca wraz z ofertą oprócz JEDZ złoży oświadczenie o braku wykluczenia z art. 5k i art. 7 (za wzorem ze strony www UZP). Jednak w SWZ napisałem, że dokument ten (oświadczenie dotyczące braku wykluczenia z art. 5k i art. 7 złożone wraz z ofertą i JEDZ) potwierdzi brak podstaw wykluczenia. W SWZ w wykazie podmiotowych środków dowodowych nie umieściłem już nic związanego z Rosją. Po prostu w związku z wyjątkową sytuacją potraktowałem go tak jak podmiotowy środek dowodowy składany wyjątkowo wraz z ofertą. Teraz do mnie dotarło, że źle zrozumiałem zapisy umieszczone na portalu UZP dotyczące przesłanek wykluczenia związanych z Rosją (iż podmiotowym środkiem dowodowym dotyczącym art. 5k i 7 może być oświadczenie własne wykonawcy). Wydaje mi się, że należało najpierw poprosić o to oświadczenie, o które prosiłem a później w ramach podmiotowych np. o aktualność tych informacji. Czy wobec tego mam wybrać wykonawcę (w końcu w SWZ napisałem, że dokument potwierdzi brak podstaw wykluczenia) i ewentualnie przed podpisaniem umowy poprosić o oświadczenie w sprawie aktualności tych informacji?

  • Autor: Krzysztof Hodt
  • 25.01.2023
  • Dokumenty od wykonawców

Czy można osobno oszacować zamówienia własne i zlecane wspólnie z innymi zamawiającymi?

Pytanie: Na 2023 rok planujemy wspólne zamówienia artykułów spożywczych dla kilku jednostek. Zamawiający, któremu powierzono przeprowadzenie wspólnych zakupów, wystartuje z postępowaniem pod koniec pierwszego kwartału. Na pierwszy kwartał musimy we własnym zakresie zakupić asortyment, który będzie objęty wspólnym zamówieniem, ale dopiero od drugiego kwartału. Czy w tej sytuacji mogę oszacować ilości, które musimy zakupić we własnym zakresie na pierwszy kwartał i przeprowadzić postępowanie w procedurze odpowiadającej szacowanej wartości np. do 130.000 zł netto?

  • Autor: Katarzyna Bełdowska
  • 24.01.2023
  • Szacowanie wartości zamówienia

Zamów dostęp do pełnej wersji portalu!

Zyskaj pewność i bezpieczeństwo prowadząc postępowanie o zamówienie publiczne. Dołącz do specjalistów korzystających z PortaluZP!

Zamów dostęp

Nagrody i wyróżnienia

               

Kontakt

Napisz do nas »
  • Infolinia
  • Tel: 22 518 29 29
  • Faks: 22 617 60 10
  • Adres do korespondencji
  • Wiedza i Praktyka Sp. z o.o.
  • ul. Paderewskiego 167
  • 05-070 Sulejówek

Wiedza i Praktyka Sp. z o. o.

  • Siedziba
  • ul. Łotewska 9a
  • 03-918 Warszawa
  • NIP: 526-19-92-256
  • REGON: 011235225
  • KRS: 0000098264
  • Nr rejestrowy BDO: 000008579

Sąd Rejonowy dla m.st. Warszawy, Sąd Gospodarczy XIV Wydział Gospodarczy Rejestrowy,
Kapitał Zakładowy: 200 000 zł.