Korespondencja dotycząca etapu badania i oceny wniosków jest jawna

Stanowisko KIO

Zamawiający prowadził postępowanie w trybie przetargu ograniczonego na opracowanie projektów wykonawczych i realizację robót modernizacyjnych linii kolejowej. Konsorcjum złożyło wniosek o dopuszczenie do udziału w postępowaniu razem z oświadczeniem o zastrzeżeniu tajemnicy przedsiębiorstwa. Ponadto zamawiający podczas badania i oceny ofert wezwał jednego z wykonawców do wyjaśnień w trybie art. 26 ust. 4 ustawy Pzp. Wezwany wykonawca udzielił stosownych wyjaśnień, jednocześnie zastrzegając ich treść.

Inny wykonawca biorący udział w postępowaniu wystąpił z wnioskiem o wgląd do dokumentacji przedmiotowego postępowania. Chciał skopiować wnioski podmiotów biorących udział w postępowaniu, całą korespondencję dotyczącą tych wniosków łącznie z wezwaniami do wyjaśnień oraz odpowiedziami wykonawców. W odpowiedzi na pismo zamawiający stwierdził, że może udostępnić jedynie protokół z postępowania oraz złożone wnioski o dopuszczenie do udziału w postępowaniu z wyłączeniem informacji, które zostały objęte tajemnicą przedsiębiorstwa. Wszelka inna dokumentacja, w tym załączniki do protokołu, będą mogły być udostępniona po wyborze najkorzystniejszej oferty” – napisał w odpowiedzi.

Zamawiający twierdził bowiem, że z treści art. 96 ust. 3 ustawy Pzp wynika, że protokół jest jawny, lecz załączniki do protokołu może udostępnić dopiero po dokonaniu wyboru najkorzystniejszej oferty lub unieważnieniu postępowania. Na tej podstawie zamawiający odmówił dostępu nie tylko do korespondencji, jaką prowadził z innymi wykonawcami, ale również do wyjaśnień i uzupełnień udzielonych przez wykonawców.

Tymczasem wykonawca żądający dostępu do dokumentów uznał, iż nieudostępnienie mu wyjaśnień i uzupełnień do treści wniosków o dopuszczenie do udziału w postępowaniu stanowi naruszenie zasady jawności oraz zasady zobowiązującej zamawiającego do przygotowania i przeprowadzenia postępowania w sposób zapewniający zachowanie uczciwej konkurencji. Z tego powodu złożył odwołanie do Krajowej Izby Odwoławczej (dalej: KIO).

W piśmie do KIO wykonawca podniósł, że odmowa wglądu do uzupełnień i wyjaśnień spowodowała, iż nie mógł on zapoznać się z dokumentacją, która bezpośrednio wpływa na liczbę punktów przyznaną przez zamawiającego w ramach kwalifikacji wykonawców. Tym samym odwołujący nie był w stanie dokładnie ocenić poprawności przeprowadzonej kwalifikacji wykonawców.

Odwołujący podkreślił, że wskazane zaniechanie zamawiającego stanowi naruszenie art. 93 ust. 3 ustawy Pzp. Zgodnie z tym przepisem wnioski o dopuszczenie do udziału w postępowaniu w przetargu ograniczonym są jawne od dnia poinformowania o wynikach oceny spełniania warunków udziału w postępowaniu. Wykonawca podniósł, że w kontekście tego przepisu na wniosek składają się:

• oświadczenie stanowiące wniosek sensu stricto,
• wszelkie dokumenty i oświadczenia składane na potwierdzenie spełniania warunków udziału w postępowaniu, a także
• wyjaśnienia i uzupełnienia, o których mowa w art. 26 ust. 3 i 4 ustawy Pzp.

Zdaniem odwołującego nie ma powodu twierdzić, że wnioskiem są tylko dokumenty złożone w terminie ich składania, natomiast uzupełnienia i wyjaśnienia, jako że są składane po tym terminie, nie stanowią już części wniosku. Powyższe oznacza – pisał wykonawca – że od dnia poinformowania o wynikach oceny spełniania warunków jawne są nie tylko wnioski, ale także cała korespondencja dotycząca ich wyjaśniania, uzupełniania, badania i oceny. „Jawne są zarówno dokumenty, które uzupełniono, bowiem nie były w ogóle złożone wraz z wnioskiem, jak i takie, które zostały uzupełnione w związku z tym, że poprzednio złożone dokumenty nie potwierdzały spełnienia warunków udziału w postępowaniu” – napisał wykonawca. Dodał także, że od momentu poinformowania o wynikach kwalifikacji jawne powinny być także wyjaśnienia dokumentów oraz wezwania do tych wyjaśnień (art. 26 ust. 4 ustawy Pzp), a także korespondencja prowadzona między zamawiającym a wykonawcami dotycząca zawartych we wnioskach oświadczeń woli złożonych przez wykonawców. Zdaniem niezadowolonego oferenta stanowisko to wynika zarówno z literalnej treści art. 96 ust. 3 ustawy Pzp, jak i celu tego uregulowania. Przepis ten ma bowiem umożliwić wykonawcom zapoznanie się z kompletnymi wnioskami (wraz z wyjaśnieniami i uzupełnieniami), gdyż tylko wtedy będą oni mogli w pełni wykorzystać swoje prawo do zakwestionowania decyzji zamawiającego w drodze odwołania. „Brak pełnej znajomości zawartości wniosków uniemożliwia wykonawcom realną ocenę propozycji konkurentów od momentu otrzymania informacji o wynikach kwalifikacji” napisał wykonawca.

W odwołaniu wniósł on także o nakazanie zamawiającemu udostępnienia całej korespondencji dotyczącej wniosków o dopuszczenie do udziału w postępowaniu, wezwań do złożenia wyjaśnień oraz odpowiedzi wykonawców na te wezwania.

Stanowisko KIO

Skład orzekający Krajowej Izby Odwoławczej (dalej: KIO), orzekł, że w postępowaniu doszło do naruszenia art. 96 ust. 3 ustawy Pzp poprzez odmowę udostępnienia odwołującemu w ramach wglądu do dokumentacji wezwań w trybie art. 26 ust. 3 i 4 ustawy Pzp oraz uzupełnień i udzielonych wyjaśnień.

KIO nie podzieliła stanowiska zamawiającego, którego zdaniem wyjaśnienia i uzupełnienia wniosków o dopuszczenie do udziału w postępowaniu jako załączniki do protokołu podlegają udostępnieniu dopiero po wyborze oferty najkorzystniejszej.

W ocenie Izby wyjaśnienia i uzupełnienia są de facto „kontynuacjami” wniosków o dopuszczenie, czyli w tym zakresie podlegają udostępnieniu zgodnie z zasadami udostępnienia wniosków. Jednocześnie samo wezwanie do wyjaśnień czy uzupełnienia z uwagi na oczywiste powiązania, kontekst i ciągłość znaczeniową również podlegają tej samej zasadzie. W ocenie Krajowej Izby Odwoławczej odwołujący słusznie argumentował, że uznanie stanowiska przeciwnego skutkowałoby brakiem możliwości brania uzupełnień i wyjaśnień pod uwagę w toku badania i oceny przy prekwalifikacji złożonych wniosków o dopuszczenie do udziału w postępowaniu.