Prawo zamówień publicznych pozwala zamawiającemu na żądanie złożenia przedmiotowych środków dowodowych. Służą one potwierdzeniu zgodności oferty z wymaganiami zawartymi w opisie przedmiotu zamówienia. Brak tych dokumentów albo ich niekompletność wywołuje skutek w postaci odrzucenia oferty. Jednej z takich spraw przyglądała się Krajowa Izba Odwoławcza. Sprawdź do jakich doszła wniosków.
Wyrok Krajowej Izby Odwoławczej z 21 czerwca 2024 r. sygn. akt KIO 1974/24
Pewien zamawiający prowadził postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego na dostawę sprzętu komputerowego.
Jeden z wykonawców wniósł odwołanie, zarzucając zamawiającemu naruszenie art. 16 w zw. z art. 226 ust. 1 pkt 2 lit. c) ustawy Pzp, poprzez odrzucenie jego oferty, pomimo że przedłożył wymagane przez zamawiającego przedmiotowe środki dowodowe (PŚD). Uzasadniając zarzuty odwołania wskazał, iż podstawą odrzucenia jego oferty był brak złożenia w terminie przedmiotowych środków dowodowych. Podnosił, że tylko taka informacja pojawiła się w uzasadnieniu odrzucenia oferty. Zauważył, że poza czynnością odrzucenia oferty, zamawiający przesłał w kolejnym dniu dodatkowe argumenty wskazujące na podstawy faktyczne odrzucenia oferty wykonawcy, jednakże w ocenie wykonawcy argumentacja ta jako niewskazana w czynności odrzucenia nie mogła wywoływać żadnych skutków prawnych i nie powinna być uwzględniona przy ocenie odwołania przez Krajową Izbę Odwoławczą.
Wykonawca podnosił, że zamawiający w żaden sposób nie dookreślił konkretnych wymagań odnoszących się do składanych PŚD wymagając jedynie, aby potwierdzały spełnianie minimalnych parametrów technicznych oferowanych urządzeń. Zarzucał, że w żadnym wymaganiu SWZ nie zawarto wymogu określenia z nazwy producenta i modelu zainstalowanych w urządzeniach podzespołów. Argumentował, że oferowane urządzenia składają się z dziesiątek podzespołów i nielogicznym byłoby wskazywanie ich producentów i modeli, jeżeli przedmiotem postępowania były konkretne urządzenia. Uznał, że zamawiający w sposób nieuprawniony połączył wymagania OPZ z wymaganiami odnośnie PŚD. Wymagania w zakresie podania producenta i modelu oferowanych urządzeń nie dotyczyły podzespołów, a jedynie oferowanych urządzeń i to wymaganie zostało przez wykonawcę wypełnione.
Po rozpoznaniu argumentów stron, Izba stwierdziła, iż odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie. W jej ocenie zarzuty były bezzasadne.
Orzecznictwo
Krajowa Izba Odwoławcza podzieliła stanowisko wyrażone w wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie z 25 sierpnia 2015 r., sygn. akt: XXIII Ga 1072/15, zgodnie z którym "Izba ma prawo podzielić zarzuty i wartościową argumentację jednego z uczestników, zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów".
Zdaniem składu orzekającego, informacja o odrzuceniu oferty, uzupełniona pismem zamawiającego, stanowiły komplet informacji zawierających podstawę zarówno prawną jak i faktyczną odrzucenia oferty wykonawcy. Uznała, że wykonawca był w posiadaniu pełnej wiedzy, co do okoliczności, które stanowiły przesłanki odrzucenia jego oferty. Fakt, iż informacje te płynęły z dwóch różnych pism pozostały irrelewantne z punktu widzenia możliwości wniesienia środka ochrony prawnej jak i jego terminu.
Krajowa Izba Odwoławcza stwierdziła, że zamawiający w SWZ (wyraźnie wskazał, że wymaga od wykonawcy podania w ofercie pełnych nazw oferowanego sprzętu komputerowego (producent, model) wraz z jego parametrami technicznymi w taki sposób, aby zamawiający był w stanie stwierdzić, czy zaoferowane elementy przedmiotu zamówienia spełniają wymagania określone w SWZ. Natomiast w rozdziale dotyczącym informacji o przedmiotowych środkach dowodowych, zamawiający w sposób nie budzący wątpliwości wymagał złożenia wraz z ofertą przedmiotowego środka dowodowego, odpowiednio dla części, której dotyczyła oferta, w szczególności kart charakterystyk lub kart katalogowych lub innych dokumentów służących do potwierdzenia spełniania minimalnych parametrów technicznych dotyczących przedmiotu zamówienia zawartych w OPZ.
Okolicznością bezsporną w sprawie było to, że wykonawca do oferty nie załączył przedmiotowych środków dowodowych (PŚD), składając je dopiero na wezwanie zamawiającego.
Ocena złożonych przez odwołujący PŚD prowadziła do wniosku, iż wykonawca w sposób sprzeczny z wymaganiami zamawiającego opisanymi w SWZ oraz z celem składania PŚD de facto takich dokumentów nie złożył. Słusznie zostało to zinterpretowane przez zamawiającego i prawidłowo zamawiający dokonał czynności odrzucenia oferty wykonawcy na podstawie przepisu art. 226 ust. 1 pkt 2 lit. c ustawy Pzp.
Zgodnie z przepisem art. 226 ust. 1 pkt 2 lit. c ustawy Pzp, zamawiający odrzuca ofertę, jeżeli została złożona przez wykonawcę, który nie złożył w przewidzianym terminie oświadczenia, o którym mowa w art. 125 ust. 1, lub podmiotowego środka dowodowego, potwierdzających brak podstaw wykluczenia lub spełnianie warunków udziału w postępowaniu, przedmiotowego środka dowodowego, lub innych dokumentów lub oświadczeń.
Celem składania przez wykonawców PŚD jest fakt wykazania, że przedmiot oferty zgodny jest z wymaganiami zamawiającego opisanymi w dokumentacji postępowania specyfikacji warunków zamówienia (SWZ) i opisie przedmiotu zamówienia (OPZ). Tymczasem wykonawca składając PŚD de facto skopiował wymagania zamawiającego opisane w OPZ bez doprecyzowania, co faktycznie jest przedmiotem oferty. W ocenie KIO okoliczność ta miała istotne znaczenie z punktu widzenia zgodności treści oferty z OPZ, bowiem na tej podstawie (PŚD) zamawiający mógł w sposób bezsprzecznie jednoznaczny ustalić i ocenić czy przedmiot oferty wykonawcy spełnia wymagania techniczne (w tym pod kątem określonych parametrów) w sposób, który pozwalał na przyjęcie, że sprzęt oferowany przez niego jest zgodny z wymaganiami zamawiającego.
Uchybienie obowiązkowi przedstawienia zamawiającemu, co konkretnie oferuje wykonawca, przez brak złożenia odpowiednich kart katalogowych, kart charakterystyk lub innych dokumentów, z których w sposób nie budzący wątpliwości wynikałby przedmiot oferty, uniemożliwia zamawiającemu zbadanie oferty pod kątem spełnienia wymaganych parametrów technicznych.
KIO odnotowała, że zamawiający w OPZ wyraźnie wskazał, że:
"Zamawiający wymaga od Wykonawcy podania w ofercie pełnych nazw oferowanego sprzętu komputerowego (producent, model) wraz z jego parametrami technicznymi w taki sposób, aby Zamawiający był w stanie stwierdzić, czy zaoferowane elementy przedmiotu zamówienia spełniają wymagania określone w Specyfikacji Warunków Zamówienia".
Powyższe zostało potwierdzone wyjaśnieniami zamawiającego do SWZ, w których zamawiający wskazał, że:
"(...). Zaproponowany przez Wykonawcę przedmiot zamówienia musi spełniać minimalne parametry określone przez Zamawiającego w Opisie przedmiotu zamówienia. Zamawiający wymaga złożenia kart charakterystyk lub kart katalogowych lub innych dokumentów potwierdzających spełnienie minimalnych parametrów technicznych przez przedmiot zamówienia. Wykonawca więc zobowiązany jest do wykazania, że oferowane przez niego przedmioty zamówienia spełniają minimalne wymagania określone przez zamawiającego".
Skoro zamawiający zobowiązał wykonawców do wykazania, że przedmiot oferty spełnia minimalne wymagania zamawiającego, to sposób przedstawienia takich informacji przez wykonawcę musi być jednoznaczny, czytelny i na tyle precyzyjny, aby zamawiający nie miał żadnych wątpliwości oceniając taką ofertę. Wykonawca skopiował parametry z OPZ do dokumentów, które zostały przez niego określone jako "Karty Katalogowe", czym w ocenie Izby nie wykazał, że przedmiot oferty zgodny jest z wymaganiami zamawiającego.
Orzecznictwo
W wyroku z 25 lutego 2022 roku, sygn. akt KIO 318/22 Krajowa Izba Odwoławcza wskazała, że:
"Analiza złożonego przez Odwołującego przedmiotowego środka dowodowego wskazuje, że wykonawca, wbrew jasno wyartykułowanemu postanowieniu SWZ, złożył jako przedmiotowy środek dowodowy opis przedmiotu zamówienia Zamawiającego i opatrzył go swoim podpisem. Nie sposób zgodzić się z Odwołującym, iż opisy te to karty katalogowe oferowanych produktów. Opisy te stanowią odwzorowanie opisów z OPZ, a więc wymagań Zamawiającego, nie sposób zaś uznać ich za karty katalogowe asortymentu oferowanego przez wykonawcę. Ponadto, przedmiotowy środek dowodowy - karty katalogowe - w zakresie wskazanym przez Zamawiającego w decyzji o odrzuceniu oferty Odwołującego, nie zawierał wszystkich wymaganych przez Zamawiającego informacji, w tym: ilości, marek oraz konkretnych parametrów oferowanych produktów. W ocenie Izby oferta Odwołującego została sporządzona z wykorzystaniem (skopiowaniem) wzoru Zamawiającego OPZ, jednakże wykonawca skopiował w całości (z zapisami dającymi przedział parametryczny) opis sporządzony przez Zamawiającego, bez precyzyjnego określenia jaki asortyment oferuje. (...). To wykonawca oferując dany produkt za określoną cenę musi wiedzieć precyzyjnie jaki produkt oferuje, a zamawiający musi mieć możliwość jego zbadania i oceny. Skoro Odwołujący wskazał, iż oferuje produkt marki (...), to jego obowiązkiem było wykazanie, że taki produkt w ogóle istnieje na rynku oraz że spełnia wymagania wskazane w OPZ. W zakresie urządzenia endometru, Izba uznała, że Odwołujący nie sprecyzował jakie urządzenie zamierza zaoferować Zamawiające. Odwołujący nie wykazał również, iż takie urządzenie jest dostępne pod marką (...). Nie stanowi sprecyzowania przedmiotu świadczenia skopiowanie w Załączniku nr 1 opisu sporządzonego w OPZ przez Zamawiającego. (...) Izba podkreśla, że nieuprawnionym byłoby wystosowanie do Odwołującego kolejnego wezwania w trybie art. 107 ust. 2 ustawy Pzp. Po pierwsze, jak Izba wskazała powyżej, wykonawca był już wzywany do uzupełnienia przedmiotowego środka dowodowego, a wezwanie wystosowane przez Zamawiającego było dostatecznie jasne i precyzyjne. Po drugie, opis złożony przez Odwołującego - karty katalogowe - precyzowały przedmiot świadczenia na rzecz Zamawiającego. Opis ten stanowił tym samym ofertę wykonawcy. Próba zatem sanowania braków wskazanych przez Zamawiającego w opisie oferowanego asortymentu w trybie art. 107 ust. 2 ustawy Pzp stanowiłoby niedopuszczoną zmianę ofertę wykonawcy, a zatem naruszenie art. 223 ust. 1 ustawy Pzp. Podkreślić również należy, że Odwołujący był wezwany przez Zamawiającego do wyjaśnienia treści oferty. Złożone przez niego wyjaśnienia w piśmie z dnia 14 styczna 2022 r. potwierdziły niezgodność oferty ze SWZ".
Tym samym KIO orzekła, że zamawiający prawidłowo uznał, że wykonawca na wezwanie zamawiającego nie złożył prawidłowych PŚD, co z kolei wywołało sankcję w postaci odrzucenia złożonej przez niego oferty.