Zamawiający nie może na etapie badania i oceny ofert ustalać dodatkowych warunków

Zamawiający prowadzi w trybie przetargu nieograniczonego postępowanie na roboty budowlane. W trakcie oceny i badania ofert wezwał wykonawcę X do uzupełnienia dokumentów. W ocenie zamawiającego m.in. przedłożony w ofercie wykaz robót budowlanych nie potwierdzał spełniania przez wykonawcę warunku, tj. wykazania się realizacją co najmniej dwóch robót budowlanych wielobranżowych wykonanych w czynnych obiektach służby zdrowia, każda o wartości brutto nie niższej niż 1.000.000 zł. Zdaniem organizatora przetargu wykazana realizacja nie została wykonana w czynnym obiekcie służby zdrowia.

W odpowiedzi na wezwanie wykonawca złożył wykaz robót budowlanych wraz z referencjami oraz wyjaśnił, iż wskazany w wykazie budynek w trakcie prowadzenia prac był obiektem czynnym, w budynku prowadzono prace i jednocześnie odbywały się zajęcia. Natomiast na podstawie informacji uzyskanych od inwestora wskazane przez wykonawcę budynki uniwersytetu medycznego należą do obiektów służby zdrowia.

Zamawiający wykluczył tego wykonawcę z postępowania na podstawie art. 24 ust. 2 pkt 4 ustawy Pzp. W ocenie zamawiającego uzupełniony wykaz robót budowlanych nie potwierdzał spełniania przez wykonawcę warunku udziału w postępowaniu dotyczącego wiedzy i doświadczenia. Natomiast ponowne wezwanie wykonawcy do uzupełnienia tego samego dokumentu w trybie art. 26 ust. 3 ustawy Pzp jest niedopuszczalne. Wykluczony wykonawca wniósł odwołanie.

Krajowa Izba Odwoławcza oceniła, że zarzut odwołania dotyczący wykluczenia odwołującego z postępowania z uwagi na niespełnienie warunku udziału, jest słuszny.

Spełniono wymagania zamawiającego

Nie można bowiem zgodzić się z zamawiającym, że spornego zamówienia nie można było w świetle siwz zakwalifikować jako zamówienie wykonane w „czynnych obiektach służby zdrowia” – orzekła Izba.

Przede wszystkim należy zdecydowanie podkreślić, że to zamawiający odpowiada za właściwe i precyzyjne opisanie wymagań, uwzględniając wszelkie istotne dane, parametry. Wskazane warunki oraz wymagania są wiążące dla zamawiającego i wykonawców w toku postępowania i tylko wobec jasnych i klarownych warunków oraz wymagań wprost wyrażonych w siwz można dokonać prawidłowej oceny ich spełniania. Na tej podstawie bowiem wykonawcy ustalają, czy są w stanie przystąpić do postępowania, podejmują decyzję o wzięciu bądź nie udziału w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego. Zatem tylko przez pryzmat wymagań jasno określonych w specyfikacji możliwe jest dokonanie badania i oceny złożonych ofert.

Siwz musi zawierać jasne wytyczne

Niedopuszczalne jest w opinii Izby interpretowanie przez zamawiającego postawionych wymagań na etapie złożonych ofert i odpowiednie dostosowanie przyjętej interpretacji pod poszczególnych wykonawców. Zamawiający najpierw precyzuje swoje wymaganie w sposób jasny i klarowny, a dopiero po ich sprecyzowaniu i określeniu w siwz bada złożone oferty na podstawie postawionych warunków, nie zaś odwrotnie. Należy jednoznacznie zauważyć, że zamawiający w siwz nigdzie nie doprecyzował użytego pojęcia „czynne obiekty służby zdrowia”. Powyższe działanie przeczy samej istocie specyfikacji, która powinna zawierać jasne i klarowne wytyczne, które wskazują wykonawcy chcącemu przystąpić do konkretnego postępowania o udzielenie zamówienia publicznego warunki udziału w tym postępowaniu oraz sposób realizacji w przyszłości.

Zamawiający straci na niejasnych zapisach siwz

Ponadto – co zostało już potwierdzone w orzecznictwie – jakiekolwiek wątpliwości w interpretacji warunków i wymagań zamawiającego postawionych w tym zakresie w siwz nie mogą być odczytywane na niekorzyść wykonawcy. A zatem nie mogą przesądzać o wykluczeniu wykonawcy z postępowania o udzielenie zamówienia publicznego. Zatem wykluczenie wykonawcy z postępowania za niespełnienie warunków udziału może nastąpić wyłącznie na podstawie jasno brzmiących postanowień ogłoszenia i specyfikacji.

Izba przychyliła się do stanowiska odwołującego, że jeśli zamawiający chciał, aby sformułowanie dotyczące „czynnych obiektów służby zdrowia” rozumieć w oparciu o Polską Klasyfikację Obiektów Budowlanych, to powyższe mógł odpowiednio sformułować w siwz poprzez odpowiednie odniesienie do tej klasyfikacji, co w konsekwencji byłoby jasnym i zrozumiałym zapisem dla wszystkich wykonawców. W ocenie KIO wykonawcy w żaden sposób nie mają obowiązku „domyślania się treści specyfikacji”.

Zdaniem Izby wobec niedoprecyzowania wymagań w zakresie postawionego warunku brak jest podstaw do uznania, że zamawiający w sposób kategoryczny wymagał wykazania się „czynnymi obiektami służby zdrowia” rozumianymi wyłącznie jako szpitale, zakłady opieki medycznej – jak wskazywał w podstawie wykluczenia.