Jak sprowadzić, czy konsorcjum znajduje się w odpowiedniej sytuacji ekonomicznej i finansowej? (omówienie wyroku)

Stan prawny na dzień: 29.12.2009

Warunki udziału w postępowaniu mogą być spełnione łącznie przez wszystkich członków konsorcjum. Wynika to z istoty wspólnego ubiegania się o zamówienie przez wykonawców i tworzonych w tym celu konsorcjów. Dlatego też potencjały, zarówno techniczny, osobowy, jak i ekonomiczny i finansowy poszczególnych członków podlegają sumowaniu (wyrok Krajowej Izby Odwoławczej z 13 sierpnia 2009 r.; sygn. akt KIO/UZP 993/09).

Zamawiający zorganizował przetarg na wykonanie strefy płatnego parkowania.  Zawarł w siwz warunek posiadania ubezpieczenia OC w zakresie prowadzonej działalności. W siwz zawarł wykaz dokumentów, jakie każdy z wykonawców miał obowiązek złożyć na potwierdzenie spełnienia warunków udziału w postępowaniu. Potwierdzeniem dla zamawiającego, że wykonawca znajduje się w sytuacji ekonomicznej i finansowej zapewniającej wykonanie zamówienia, miała być suma ubezpieczenia wynikająca z polisy lub innego dokumentu ubezpieczenia, nie niższa niż 1.200.000 zł.
Zamawiający zastrzegł, że w przypadku składania oferty wspólnej warunek posiadania ubezpieczenia zostanie spełniony, jeżeli polisę przedstawi jeden z wykonawców składających wspólną ofertę.

W ofercie konsorcjum brakowało ubezpieczenia dla jednej z firmy wchodzącej w jego skład


Zamawiający wezwał konsorcjum do złożenia brakujących dokumentów potwierdzających spełnienie warunków udziału w postępowaniu, w tym polisy potwierdzającej, że jeden z konsorcjantów firma X jest ubezpieczona od odpowiedzialności cywilnej w zakresie prowadzonej działalności gospodarczej (art. 26 ust. 3 ustawy Pzp).
Konsorcjum złożyło protest. Wniosło m.in. o unieważnienie wezwania do uzupełniania dokumentów potwierdzających ubezpieczanie firmy wchodzącej w skład konsorcjum od odpowiedzialności cywilnej. 
Zdaniem wykonawcy oferta wspólna spełniała wymagania przedstawione w siwz, a zatem konsorcjum przedłożyło stosowną polisę na kwotę 1.200.000 zł i łącznie spełniało wymagania siwz.
Zamawiający oddalił protest. Wskazał, że każdy z wykonawców składających ofertę wspólną powinien złożyć polisę. Konsorcjum złożyło odwołanie.

Krajowa Izba Odwoławcza uznała, że w sytuacji złożenia w ofercie polisy ubezpieczenia na wymaganą sumę ubezpieczenia przez jednego członka konsorcjum żądanie zamawiającego złożenia polisy potwierdzającej, że drugi członek konsorcjum także posiada ubezpieczenia OC w zakresie prowadzonej działalności, było niezasadne.
Zamawiający wskazał w siwz, że w przypadku składania oferty wspólnej warunek wysokości sumy ubezpieczeniowej zostanie uznany przez zamawiającego za spełniony, jeżeli spełni go jeden z konsorcjantów. Z zapisu specyfikacji wynikało zatem, że wystarczającym dla uznania, iż wykonawcy wspólnie ubiegający się o zamówienie spełniają warunek zdolności ekonomicznej i finansowej w postępowaniu, będzie przedłożenie polisy OC na wskazaną sumę przez jednego z członków konsorcjum. 

Jaka jest istota wspólnego ubiegania się o zamówienie?


KIO wskazała, że zgodnie z ustaloną wykładnią art. 22 ust. 1 ustawy Pzp w związku z art. 23 ustawy Pzp, w przypadku wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia, w stosunku do żadnego z wykonawców nie mogą zachodzić przesłanki wykluczenia określone w art. 24 ust. 1 i 2 ustawy Pzp. Oznacza to, że każdy z wykonawców z osobna nie może podlegać wykluczeniu (art. 22 ust. 1 pkt 4 ustawy Pzp).
Natomiast jeśli chodzi o warunki udziału w postępowaniu dotyczące:

  • posiadania doświadczenia, potencjału technicznego i kadrowego oraz
  • znajdowania się w odpowiedniej sytuacji ekonomicznej i finansowej (art. 22 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy Pzp),
  • w przypadku konsorcjum mogą być spełnione łącznie przez tych wykonawców. Wynika to z istoty wspólnego ubiegania się o zamówienie przez wykonawców i tworzonych w tym celu konsorcjów.

Potencjały:

  • techniczny, osobowy i dotyczący doświadczenia oraz
  • ekonomiczny i finansowy
poszczególnych członków konsorcjum podlegają sumowaniu.

W zakresie ubezpieczenia od OC wystarczające było zatem, aby jeden z uczestników konsorcjów posiadał wymagane ubezpieczenie na żądaną sumę. W tym bowiem przypadku mamy do czynienia z dokumentem na potwierdzenie spełnienia warunku, czyli potencjalnej zdolności finansowej wykonawcy do realizacji zamówienia, a nie z koniecznością posiadania ubezpieczenia OC przez wykonawcę, który będzie realizował zamówienie w trybie umowy w sprawie zamówienia publicznego.
A zatem, zdaniem KIO, dokument polisy OC przedłożony przez odwołującego w ofercie był wystarczający dla potwierdzenia spełnienia warunków. A zamawiający naruszył art. 26 ust. 3 ustawy Pzp przez wezwanie odwołującego do złożenia polisy OC od firmy X wchodzącej w skład konsorcjum.

Autor:

Klaudyna Saja

Klaudyna Saja-Żwirkowska

Klaudyna Saja-Żwirkowska

Prawnik specjalizujący się w prawie zamówień publicznych. Jest redaktor naczelną publikacji z zakresu zamówień publicznych. Autorka komentarzy do wyroków Krajowej Izby Odwoławczej.