Omyłki, o których mowa w art. 87 ust. 2 pkt 3 ustawy Pzp, powinny mieć taki charakter, by zamawiający mógł je poprawić samodzielnie, czyli bez udziału wykonawcy. Egzekwowanie i stosowanie tego wymogu jest niezwykle istotne w związku z ogólnym zakazem negocjowania i zmieniania złożonych ofert wyrażonym w art. 87 ust. 1 zdanie 2 ustawy Pzp. Poprawienie oferty nie może bowiem prowadzić do wytworzenia zupełnie nowego oświadczenia woli wykonawcy Wyrok Krajowej Izby Odwoławczej z 24 czerwca 2013 r.; sygn. akt KIO 1341/13).
Stan faktyczny
Akademia muzyczna prowadziła postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego w trybie przetargu nieograniczonego na dostawę krzeseł. Zamawiający sprecyzował, że krzesło dla kontrabasisty musi posiadać regulowane podnóżki.
Tymczasem w jednej z ofert podano: „posiada podnóżki antypoślizgowe, umocowane na różnych wysokościach”. Natomiast w rozdziale „Regulacje” brak było jakichkolwiek informacji dotyczących możliwości regulacji podnóżków. Zamawiający odrzucił ofertę, ponieważ jego zdaniem jej treść nie odpowiada treści specyfikacji.
Do prezesa Krajowej Izby Odwoławczej (dalej: KIO) wpłynęło odwołanie. W uzasadnieniu odwołujący wskazywał, że jego oferta spełnia wszelkie wymagania zamawiającego i nie podlega odrzuceniu na podstawie art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo zamówień publicznych (dalej: Pzp). Wyjaśniał, że w złożonej ofercie zaproponował nastawę podnóżka przestawianą w 3 wysokościach, co oznaczało, że był on regulowany. Zdaniem odwołującego, jeżeli zamawiający spodziewał się regulacji płynnej, to ten jeden parametr spornej pozycji krzeseł należało potraktować jako inną omyłkę polegającą na niezgodności treści oferty z treścią specyfikacji, niepowodującą istotnych zmian w treści oferty.
Stanowisko KIO
Krajowa Izba Odwoławcza orzekła, że odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy zamawiający odrzuca ofertę wykonawcy, jeżeli jej treść nie odpowiada treści specyfikacji istotnych warunków zamówienia. Jednak wyjątkiem od tej zasady jest art. 87 ust. 2 pkt 3 ustawy Pzp. Stanowi on, że zamawiający poprawia w ofercie omyłki polegające na niezgodności oferty ze specyfikacją istotnych warunków zamówienia, przy czym nie mogą powodować istotnych zmian w treści oferty.
Izba, odnosząc się do przesłanek i sposobu zastosowania art. 87 ust. 2 pkt 3 ustawy Pzp, wskazała, że w pierwszej kolejności warunkiem dokonania stosownego poprawienia treści oferty jest wystąpienie omyłki polegającej na niezgodności oferty z siwz. W przedmiotowym przypadku mamy do czynienia z taką omyłką. Następną przesłanką warunkującą możliwość poprawienia oferty odwołującego na podstawie tego przepisu jest istotność zmian w treści oferty. Otóż art. 87 ust. 2 pkt 3 zakazuje dokonywania zmian istotnych.
W wydanym orzeczeniu Izba potwierdziła, że pojęcie istotności zmiany w treści oferty jest pojęciem nieostrym. W związku z tym decyzja w przedmiocie możliwości zastosowania art. 87 ust. 2 pkt 3 powinna być podejmowana bardzo ostrożnie. Przede wszystkim należy uwzględnić całokształt indywidualnych okoliczności sprawy - zarówno konsekwencje zmian, jak i sam rodzaj i charakter poprawianych niezgodności. Ponadto omyłki, o których mowa w art. 87 ust. 2 pkt 3 ustawy Pzp, powinny mieć taki charakter, by ich poprawy zamawiający mógł dokonać bez udziału wykonawcy. Oznacza to, że „oczywistość” omyłki powinna być możliwa do ustalenia na podstawie oferty, ewentualnie może pochodzić z wyjaśnień od wykonawcy na podstawie art. 87 ust. 1 ustawy Pzp. Jednak poprawienie oferty nie może stanowić wytworzenia zupełnie nowego oświadczenia woli wykonawcy np. w przedmiocie oferowanego świadczenia. Oświadczenie nie może także zostać uzupełnione żadną dodatkową treścią, co do której zamawiający nie posiada żadnych danych.
Krajowa Izba Odwoławcza podzieliła opinię i stanowisko zamawiającego i potwierdziła, że niemożliwe było poprawienie przez zamawiającego oferty odwołującego w trybie art. 87 ust. 2 pkt 3 ustawy w zakresie regulacji podnóżków. Gdyby zamawiający postąpił inaczej, to wówczas nadałby ofercie odwołującego zupełnie nowy kształt, a takie działanie – jak podkreśliła w orzeczeniu KIO – jest niedopuszczalne.