„Istotność” omyłki w ofercie trzeba oceniać indywidualnie w każdym postępowaniu
Okolicznością, która może mieć decydujący wpływ na stwierdzenie „istotności” omyłki jest to, jak jej poprawienie wpłynie na sytuację wykonawcy, którego oferta zawiera taką omyłkę, w rankingu ofert (wyrok Krajowej Izby Odwoławczej z 7 kwietnia 2016 r.; sygn. akt KIO 425/16).
Stan faktyczny
W specyfikacji istotnych warunków zamówienia zamawiający wymagał, aby wykonawca zaoferował 4 sztuki subskrypcji oprogramowania. W ofercie odwołującego, zawierającej obszerną specyfikację techniczną, w tabelce na stronie 30 widnieje w pozycji dotyczącej subskrypcji oprogramowania X – liczba sztuk – 1.
Mając na uwadze, że w opisie przedmiotu zamówienia zamawiający zażądał 4 subskrypcji, a w ofercie odwołujący zapisał, iż oferuje 1 sztukę, zamawiający odrzucił ofertę na podstawie art. 89 ust.1 pkt 2 ustawy Pzp, uznając, że jest ona niezgodna z treścią specyfikacji istotnych warunków zamówienia.
Po wyborze najkorzystniejszej oferty jeden z wykonawców wniósł odwołanie.
Zarzucił zamawiającemu naruszenie:
1) art. 7 ust. 3 ustawy Pzp,
2) art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy Pzp,
poprzez odrzucenie oferty odwołującego, która powinna podlegać poprawieniu na podstawie art. 87 ust. 2 pkt 2 ustawy Pzp w zakresie dotyczącym liczby zaoferowanych subskrypcji oprogramowania X; lub alternatywnie
3) naruszenie przepisu art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy Pzp,
poprzez odrzucenie oferty odwołującego, która powinna podlegać poprawieniu na podstawie art. 87 ust. 2 pkt 3 ustawy Pzp w zakresie dotyczącym liczby zaoferowanych subskrypcji oprogramowania X.
Na czym polegała omyłka w ofercie
Odwołujący wskazał, iż zamawiający bezzasadnie odrzucił jego ofertę. Popełnił bowiem niezamierzony błąd edycyjny i pomylił się co do cyfry, którą wpisał w tabelę na stronie 30 oferty. Zamiast „4” w rubryce dotyczącej liczby sztuk została wpisana cyfra „1”, natomiast podczas kalkulacji ceny uwzględniono 4 subskrypcje, zatem poprawienie cyfry z „1” na „4” nie wiąże się z potrzebą korekty ceny. Jest to jedynie omyłka w zapisie. Wykonawca twierdził, że omyłka ta jest niecelowa, nieświadoma i niezamierzona. Celem odwołującego było sporządzenie oferty zgodnej z treścią opisu przedmiotu zamówienia stanowiącego załącznik nr 1 do siwz oraz do umowy.
Odwołujący był przekonany, że złożył oświadczenie woli zgodne z opisem przedmiotu zamówienia oraz z treścią siwz, niestety pomylił się przy wypełnianiu tabelki w jednej ze 126 pozycji. Nie sposób zatem przyjąć, w ocenie wykonawcy, że oferta – rozumiana jako oświadczenie woli złożone zamawiającemu – jest niezgodna z treścią siwz. Dodatkowo na stronie 1 formularza ofertowego w punkcie 3 odwołujący oświadczył, że zapoznał się z treścią specyfikacji istotnych warunków zamówienia i załącznikami do niej oraz że nie wnosi do niej zastrzeżeń oraz akceptuje warunki. Mając na uwadze powyższe argumenty, zastosowanie przez zamawiającego art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy Pzp należy uznać za całkowicie nietrafne i przedwczesne. Odwołujący podniósł, że złożenie przez wykonawcę oferty ma na celu uzyskanie zamówienia. W takiej sytuacji zadeklarowanie, iż wykonawca oferuje 1 subskrypcję zamiast jednoznacznie wymaganej w opisie przedmiotu zamówienia dostawy 4 subskrypcji byłoby działaniem całkowicie nieracjonalnym, gdyż z założenia byłoby to oferowanie produktu niezgodnego z wymaganiami zamawiającego.
Poprawienie omyłki obowiązkiem zamawiającego
Zdaniem odwołującego, ewentualnie nawet jeżeli zamawiający nie dostrzegł oczywistości omyłki, a wzywał do wyjaśnienia tej pozycji specyfikacji technicznej, powinien był wezwać również do wyjaśnienia rubryki dotyczącej liczby subskrypcji. Nawet bowiem przy założeniu, że treść oferty jest niezgodna z treścią specyfikacji, w żadnym wypadku nie można by tu stwierdzić, że mogła ona stanowić podstawę do odrzucenia oferty. Jak wynika bowiem z treści art. 87 ust. 2 ustawy Pzp, zamawiający ma nie tyle możliwość, co obowiązek poprawić w ofercie m.in. inne omyłki polegające na niezgodności oferty ze specyfikacją istotnych warunków zamówienia, niepowodujące istotnych zmian w treści oferty.
Cena była ustalona prawidłowo
W ocenie odwołującego stwierdzona przez zamawiającego omyłka w pełni odpowiada przywołanemu powyżej i ugruntowanemu rozumieniu „innej omyłki”, o której mowa w art. 87 ust. 2 pkt 3 ustawy Pzp, jak również z całą pewnością jej poprawienie nie stanowi istotnej zmiany w rozumieniu tego przepisu. W pierwszej kolejności należy zwrócić uwagę, iż odwołujący, kalkulując cenę oferty, uwzględnił w niej wartość 4 subskrypcji, których jednostkowa cena wynosi 3.900 euro. Tym samym poprawienie tej omyłki nie skutkowałoby jakąkolwiek zmianą ceny ofertowej, która w przedmiotowym postępowaniu zgodnie z wymaganiami zamawiającego jest ceną ryczałtową. Wprowadzona zmiana prowadziłaby jedynie do przywrócenia zgodności oświadczenia woli odwołującego z wymaganiami specyfikacji istotnych warunków zamówienia. Natomiast jeśliby nawet przyjąć, iż zmiana liczby subskrypcji powinna się wiązać ze zwiększeniem ceny ofertowej, to cena oferty wzrosłaby jedynie o 11.700 euro, tj. ok. 50.000 zł. W stosunku do ceny ofertowej 4.612.500 zł jest to kwota nieznaczna.
Stanowisko KIO
Krajowa Izba Odwoławcza za zasadny uznała zarzut odwołującego, dotyczący naruszenia art. 89 ust. 1 pkt 2 ustawy Pzp, poprzez odrzucenie oferty odwołującego, która powinna podlegać poprawieniu na podstawie art. 87 ust. 2 pkt 3 ustawy Pzp w zakresie dotyczącym liczby zaoferowanych subskrypcji oprogramowania.
Artykuł 87 ust. 2 pkt 3 ustawy Pzp stanowi, iż zamawiający poprawia w ofercie inne omyłki polegające na niezgodności oferty ze specyfikacją istotnych warunków zamówienia, niepowodujące istotnych zmian w treści oferty. Izba wielokrotnie w swoich orzeczeniach wypowiadała się w zakresie możliwości zastosowania przez zamawiającego omawianego przepisu, przypisując „istotności” różnego rodzaju znaczenie w zakresie interpretacji tego sformułowania.
Które zmiany w treści oferty są istotne?
W ocenie Izby, w każdej sprawie „istotność” będzie miała odmiennie rozumiane znaczenie. W jednym przypadku może bowiem okazać się, że nieistotną jest omyłka, która zmienia cenę oferty o np. milion złotych, natomiast w innej sprawie może być to zmiana ceny oferty o 100 złotych. Omyłki mogą również dotyczyć innych elementów oferty, takich jak termin realizacji prac, warunki płatności, sposób realizacji zamówienia. Muszą być one rozpoznawane indywidualnie. W ocenie Izby istotną okolicznością, która może mieć decydujący wpływ na stwierdzenie „istotności” omyłki, ma to, jak jej poprawienie wpłynie na sytuację wykonawcy, którego oferta zawiera taką omyłkę, w rankingu ofert.
W przedmiotowym postępowaniu, w odniesieniu do omawianego zarzutu dotyczącego liczby licencji, sprawa jest o tyle jasna i prosta, że jak to wynika z okoliczności, poprawienie omyłki nie spowodowałoby zmiany sytuacji odwołującego w rankingu ofert. Na uwagę zasługuje bowiem fakt, że odwołujący nie zgadzając się na poprawienie omyłki w trybie art. 87 ust. 2 pkt 3 ustawy Pzp, poniósłby dwojakie konsekwencje swojej decyzji. Po pierwsze, jego oferta zostałaby odrzucona na podstawie art. 89 ust. 1 pkt 7 ustawy Pzp, a po drugie, zamawiający posiadałby uprawnienie do zatrzymania wadium, zgodnie z art. 46 ust. 4a ustawy Pzp.
Krajowa Izba Odwoławcza nie podzieliła w tym zakresie stanowiska zamawiającego. Izbę zdziwił fakt, że zamawiający w zawoalowany sposób próbował wyjaśniać treść oferty, zamiast wykonawcę odwołującego zapytać wprost. Nie można zatem wywodzić negatywnych konsekwencji dla odwołującego, który nie wiedząc, nie znając szczególnych intencji zamawiającego, nie udzielił wyjaśnień w sposób satysfakcjonujący zamawiającego. Istotą procedury wyjaśniania treści oferty (art. 87 ust. 1 ustawy Pzp) jest bowiem uzyskanie konkretnych i jednoznacznych informacji w zakresie szczegółowo wskazanych w wezwaniu wątpliwości. Zamawiający, zadając ogólnikowe pytania, musi przewidywać, że odpowiedź wykonawcy będzie równie ogólnikowa.
Powiązane treści
