KIO 5755/25

Sygn. akt: KIO 5755/25

WYROK

Warszawa, dnia 4 lutego 2026 r.

Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie:

Przewodniczący: Robert Siwik

Protokolant: Patryk Pazura

po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 lutego 2026 r. odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu 22 grudnia 2025 r. przez wykonawcę BIOGENET sp. z o.o. z siedzibą w Józefowie,

w postępowaniu prowadzonym przez Zamawiającego: Warszawski Uniwersytet Medyczny z siedzibą w Warszawie,

orzeka:

1.Uwzględnia odwołanie i nakazuje Zamawiającemu: unieważnienie czynności unieważnienia prowadzonego postępowania w zakresie Pakietu nr 1, unieważnienie czynności wykluczenia Odwołującego z postępowania i uznania jego oferty za odrzuconą oraz powtórzenie czynności badania i oceny ofert z uwzględnieniem wezwania Odwołującego do wyjaśnień złożonego oświadczenia dotyczącego podstaw wykluczenia z art. 5k Rozporządzenia Rady (UE) nr 833/2014 z dnia 31 lipca 2014 r. dotyczącego środków ograniczających w związku z działaniami Rosji destabilizującymi sytuację na Ukrainie (Dz. Urz. UE nr L 229 z 31.7.2014, str. 1), w brzmieniu nadanym rozporządzeniem Rady (UE) 2022/576 w sprawie zmiany rozporządzenia (UE) nr 833/2014 dotyczącego środków ograniczających w związku z działaniami Rosji destabilizującymi sytuację na Ukrainie (Dz. Urz. UE nr L 111 z 8.4.2022, str. 1), a następnie – ewentualnie – do uzupełnienia ww. oświadczenia.

2.Kosztami postępowania obciąża Zamawiającego – Warszawski Uniwersytet Medyczny z siedzibą w Warszawie w następujący sposób:

2.1.zalicza w poczet kosztów postępowania odwoławczego kwotę 15 000 zł 00 gr (słownie: piętnaście tysięcy złotych zero groszy) uiszczoną przez Odwołującego tytułem wpisu od odwołania, kwotę 3 600 zł 00 gr (słownie: trzy tysiące sześćset złotych zero groszy) poniesioną przez Odwołującego tytułem wynagrodzenia pełnomocnika, kwotę 234,91 zł (słownie: dwieście trzydzieści cztery złote dziewięćdziesiąt jeden groszy) tytułem kosztów dojazdu na posiedzenie i rozprawę oraz kwotę 17 zł (słownie siedemnaście złotych zero groszy) tytułem kosztów opłaty skarbowej od pełnomocnictwa;

2.2.zasądza od Zamawiającego – Warszawski Uniwersytet Medyczny z siedzibą w Warszawie na rzecz Odwołującego – BIOGENET sp. z o.o. z siedzibą w Józefowie kwotę 18 851,91 zł (słownie: osiemnaście tysięcy osiemset pięćdziesiąt jeden złotych dziewięćdziesiąt jeden groszy) stanowiącą uzasadnione koszty strony poniesione z tytułu wpisu od odwołania, wynagrodzenia pełnomocnika, kosztów dojazdu na posiedzenie i rozprawę oraz opłaty skarbowej od pełnomocnictwa.

Na orzeczenie – w terminie 14 dni od dnia jego doręczenia – przysługuje skarga za pośrednictwem Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej do Sądu Okręgowego w Warszawie - Sądu Zamówień Publicznych.

Przewodniczący: ……………………   

Sygn. akt: KIO 5755/25

UZASADNIENIE

Zamawiający – Warszawski Uniwersytet Medyczny z siedzibą w Warszawie (dalej jako „Zamawiający”) prowadzi postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego prowadzonego w trybie przetargu nieograniczonego pn. „Dostawa urządzeń ogólnolaboratoryjnych w podziale na pakiety” (znak sprawy: AEZ/S-109/2025). Odwołanie dotyczyło Pakietu nr 1.

Ogłoszenie o zamówieniu ww. postępowania zostało zamieszczone w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej w dniu 29.08.2025 r. pod numerem 563594-2025.

Dnia 22 grudnia 2025 r. do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w Warszawie, zostało wniesione przez wykonawcę Biogenet sp. z o.o. z siedzibą w Józefowie (dalej jako „Odwołujący”).

Odwołujący wniósł odwołanie wobec:

1.czynność Zamawiającego polegającą na odrzuceniu oferty Biogenet w związku z uznaniem, że Wykonawca podlega wykluczeniu z Postępowania;

2.czynność Zamawiającego polegającą na unieważnieniu Postępowania;

3.zaniechanie Zamawiającego polegające na braku wezwania Wykonawcy do uzupełnienia prawidłowego oświadczenia dotyczącego podstawy wykluczenia z art. 5k Rozporządzenia Rady (UE) 833/2014 z dnia 31 lipca 2014 r. (dalej jako: „Rozporządzenie”) lub ewentualnie na braku wezwania Wykonawcy do złożenia wyjaśnień w zakresie podstaw wykluczenia Wykonawcy z art. 5k Rozporządzenia a następnie na braku wezwania Wykonawcy do uzupełnienia prawidłowego oświadczenia.

Odwołujący zaskarżonym czynnościom zarzucił:

1)naruszenie art. 226 ust. 1 pkt 2 lit. a) w zw. z art. 5k Rozporządzenia, art. 65 § 1 k.c. w zw. z art. 16 pkt 1) i 2) p.z.p. poprzez uznanie, że Odwołujący podlega wykluczeniu z Postępowania, a jego oferta odrzuceniu, w sytuacji gdy Zamawiający dysponował oświadczeniami Odwołującego oraz miał dostęp do dokumentów potwierdzających brak występowania przesłanki wykluczenia z art. 5k Rozporządzenia w stosunku do Odwołującego, a poprawna interpretacja wszystkich oświadczeń i dokumentów nie pozwalała na wyciągnięcie wniosku o podleganiu przez Biogenet wykluczeniu z Postępowania;

2)naruszenie 128 ust. 1 p.z.p. oraz art. 128 ust. 4 w zw. z art. 16 pkt 1) i 2) p.z.p. poprzez pominięcie obowiązkowego wezwania do uzupełnienia oświadczenia w zakresie art. 5k Rozporządzenia ewentualnie poprzez pominięcie procedury wyjaśnienia oświadczeń złożonych przez Biogenet, a następnie pominięcie obowiązkowego wezwania do uzupełnienia oświadczenia w zakresie art. 5k Rozporządzenia, co doprowadziło do nieuprawnionego i nieprawidłowego wykluczenia Odwołującego, a w efekcie do odrzucenia oferty Biogenet oraz unieważnienia Postępowania; a w konsekwencji:

3)naruszenie art. 255 pkt 2 p.z.p. poprzez jego zastosowanie wskutek błędnego przyjęcia, że jedyna złożona oferta w Postępowaniu, tj. oferta Biogenet podlega odrzuceniu.

W związku z opisanymi naruszeniami oraz Odwołujący wnosił o:

1)uwzględnienie odwołania w całości;

2)nakazanie Zamawiającemu: a. unieważnienia zaskarżonych czynności Zamawiającego, tj. unieważnienia Postępowania oraz odrzucenia oferty Odwołującego; b. powtórzenia czynności badania i oceny ofert (oferty Odwołującego) z uwzględnieniem wezwania Odwołującego do uzupełnienia oświadczenia dotyczącego podstaw wykluczenia z art. 5k Rozporządzenia lub ewentualnie wezwania do wyjaśnień, a następnie wezwania do uzupełnienia oświadczenia dotyczącego podstaw wykluczenia z art. 5k Rozporządzenia;

3)zasądzenie na rzecz Odwołującego kosztów postępowania odwoławczego według spisu kosztów, który zostanie przedstawiony na rozprawie.

Odwołujący wskazywał, że ma interes w uzyskaniu zamówienia, ponieważ „jest wykonawcą, który ma interes w uzyskaniu przedmiotowego zamówienia. W tym celu złożył ofertę w Postępowaniu, która była jedyną ofertą w zakresie Pakietu nr 1. W wyniku naruszenia przez Zamawiającego przepisów p.z.p. Odwołujący poniesie szkodę polegającą na nieuzyskaniu zamówienia. Gdyby Zamawiający postąpił zgodnie z przepisami p.z.p., to nie doszłoby do odrzucenia oferty Biogenet, a oferta ta zostałaby wybrana jako najkorzystniejsza w Postępowaniu i Odwołujący uzyskałby korzyści związane z uzyskaniem i realizacją umowy o zamówienie publiczne. Z uwagi na powyższe, w ocenie Odwołującego posiada on legitymację do wniesienia przedmiotowego odwołania”.

W uzasadnieniu odwołania została przedstawiona argumentacja dla podniesionych zarzutów.

Przystąpienie do postępowania odwoławczego nie zgłosił żaden z wykonawców.

W dniu 29 stycznia 2026 r. Zamawiający złożył do akt sprawy odpowiedź na odwołanie, w której przedstawił argumentację na oddalenie odwołania. W odpowiedzi przedstawił uzasadnienie faktyczne i prawne swego stanowiska.

Po przeprowadzeniu rozprawy z udziałem Stron postępowania odwoławczego, na podstawie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego oraz oświadczeń, ‎a także stanowisk stron postępowania, Krajowa Izba Odwoławcza ustaliła i zważyła,‎ co następuje:

Izba ustaliła, iż nie została wypełniona żadna z przesłanek skutkujących odrzuceniem odwołania, odwołanie nie zawierało braków formalnych i mogło zostać rozpoznane merytorycznie.

Izba ustaliła, że wykonawca wnoszący odwołanie wykazał interes w korzystaniu ze środków ochrony prawnej.

Izba postanowiła dopuścić dowody z dokumentacji przedmiotowego postępowania, odwołania wraz z załącznikami, odpowiedzi na odwołanie złożonej przez Zamawiającego.

Biorąc pod uwagę stanowiska Stron i uczestnika postępowania odwoławczego oraz zgromadzony materiał dowodowy, Izba uznała, że odwołanie zasługiwało na uwzględnienie i podlegało uwzględnieniu.

W zakresie podniesionych zarzutów Izba ustaliła następujący stan faktyczny:

W dniu 1.12.2025 r., w oparciu o art. 128 ust. 1 Pzp Zamawiający wezwał Odwołującego do złożenia oświadczenia dotyczącego podstaw wykluczenia z art. 5k Rozporządzenia, sporządzonego zgodnie z wzorem stanowiącym załącznik nr 7 do SWZ (pismo nr AEZ/362/3081/2025/GR).

Pismem z dnia 2.12.2025 r. Odwołujący złożył prawidłowe i zgodne z wzorem załącznika nr 7 do SWZ oświadczenie, że nie podlega wykluczeniu z Postępowania na podstawie art. 5k rozporządzenia Rady (UE) nr 833/2014.

Następnie, pismem z dnia 3.12.2025 r. Zamawiający na podstawie art. 126 ust. 1 Pzp wystosował do Odwołującego wezwanie do złożenia podmiotowych środków dowodowych, w tym w szczególności oświadczenia o aktualności m.in. w zakresie oświadczenia, o którym mowa w art. 5k Rozporządzenia (pismo nr AEZ/362/3113/2025/GR). W odpowiedzi na ww. wezwanie Odwołujący złożył datowane na 04.12.2025 r. oświadczenie, że podlega wykluczeniu na podstawie art. 5k Rozporządzenia. Zdaniem Odwołującego informacja ta była omyłkowa.

Pismem z dnia 09.12.2025 r. Zamawiający poinformował o wynikach Postępowania, wskazując że Postępowanie w zakresie Pakietu nr 1 podlega unieważnieniu, a ponadto, że oferta Odwołującego na podstawie art. 226 ust. 1 pkt 2 lit. a) ustawy Pzp podlega odrzuceniu, gdyż została złożona przez wykonawcę podlegającego wykluczeniu z Postępowania.

Zamawiający, jako uzasadnienie odrzucenia oferty Odwołującego wskazał: „Wykonawca w złożonym na wezwanie Zamawiającego oświadczeniu dotyczącym przesłanek wykluczenia z art. 5k rozporządzenia Rady (UE) 833/2014 z dnia 31 lipca 2014 r., składanego na podstawie art. 125 ust. 1 ustawy Pzp, wskazał, co następuje: „W związku z art. 5k ust. 1 Rozporządzenia Rady (UE) Nr 833/2014 z 31 lipca 2014 r. dotyczącego środków ograniczających w związku z działaniami Rosji destabilizującymi sytuację na Ukrainie oświadczam, że podlegam wykluczeniu z postępowania na podstawie art. 5k rozporządzenia Rady (UE) nr 833/2014 z dnia 31 lipca 2014 r. dotyczącego środków ograniczających w związku z działaniami Rosji destabilizującymi sytuację na Ukrainie (Dz. Urz. UE nr L 229 z 31.7.2014, str. 1 z późn. zm. – „rozporządzenie 833/2014”). Zgodnie z treścią art. 5k ust. 1 rozporządzenia 833/2014 zakazuje się udzielania lub dalszego wykonywania wszelkich zamówień publicznych lub koncesji objętych zakresem dyrektyw w sprawie zamówień publicznych, a także zakresem art. 10 ust. 1 i 3, art. 10 ust. 6 lit. a)-e), art. 10 ust. 8, 9 i 10, art. 11, 12, 13 i 14 dyrektywy 2014/23/UE, art. 7 lit. a)-d), art. 8, art. 10 lit. b)-f) i lit. h)-j) dyrektywy 2014/24/UE, art. 18, art. 21 lit. b)-e) i lit. g)-i), art. 29 i 30 dyrektywy 2014/25/UE oraz art. 13 lit. a)-d), lit. f)-h) i lit. j) dyrektywy 2009/81/WE na rzecz lub z udziałem: a) obywateli rosyjskich, osób fizycznych zamieszkałych w Rosji lub osób prawnych, podmiotów lub organów z siedzibą w Rosji; b) osób prawnych, podmiotów lub organów, do których prawa własności bezpośrednio lub pośrednio w ponad 50 % należą do osoby fizycznej lub prawnej, podmiotu lub organu, o których mowa w lit. a) niniejszego ustępu; lub c) osób fizycznych lub prawnych, podmiotów lub organów działających w imieniu lub pod kierunkiem osoby fizycznej lub prawnej, podmiotu lub organu, o których mowa w lit. a) lub b) niniejszego ustępu, w tym podwykonawców, dostawców lub podmiotów, na których zdolności polega się w rozumieniu dyrektyw w sprawie zamówień publicznych, w przypadku gdy przypada na nich ponad 10 % wartości zamówienia. Oświadczam, że wszystkie informacje podane w oświadczeniu są aktualne i zgodne z prawdą oraz zostały przedstawione z pełną świadomością konsekwencji wprowadzenia zamawiającego w błąd przy przedstawianiu informacji.” Zgodnie z treścią Rozdziału VIII ust. 4 SWZ: z postępowania o udzielenie zamówienia Zamawiający wykluczy Wykonawców, wobec których zachodzą podstawy wykluczenia, o których mowa w (…) art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 13 kwietnia 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach w zakresie przeciwdziałania wspieraniu agresji na Ukrainę oraz służących ochronie bezpieczeństwa narodowego (Dz.U. 2024 poz. 507 t.j.) oraz w art. 5k rozporządzenia Rady (UE) 833/2014 z dnia 31 lipca 2014 r. dotyczącego środków ograniczających w związku z działaniami Rosji destabilizującymi sytuację na Ukrainie (Dz.Urz.UE.L Nr 229, str. 1) (…)”.

Na wstępie wskazania wymaga, że Izba ocenia prawidłowość dokonanych przez Zamawiającego czynności w oparciu o uzasadnienie faktyczne i prawne tych czynności, a więc w przedmiotowej sprawie wyłącznie poprzez analizę treści pisma informującego o odrzuceniu oferty Odwołującego z dnia 9 grudnia 2025 r.

Meritum sporu sprowadza się do oceny, czy Zamawiający na podstawie oceny złożonych oświadczeń dot. art. 5k Rozporządzenia Rady (UE) nr 833/2014 z dnia 31 lipca 2014 r. dotyczącego środków ograniczających w związku z działaniami Rosji destabilizującymi sytuację na Ukrainie (Dz. Urz. UE nr L 229 z 31.7.2014, str. 1), w brzmieniu nadanym rozporządzeniem Rady (UE) 2022/576 w sprawie zmiany rozporządzenia (UE) nr 833/2014 dotyczącego środków ograniczających w związku z działaniami Rosji destabilizującymi sytuację na Ukrainie (Dz. Urz. UE nr L 111 z 8.4.2022, str. 1) miał prawo – bez potrzeby pozyskania jakichkolwiek wyjaśnień ze strony Odwołującego – do podjęcia tej z najdalej idących sankcji, jaką jest niewątpliwie odrzucenie oferty Odwołującego.

W ocenie Izby Zamawiający e niniejszej sprawie zachował się zbyt formalistycznie, co nie powinno mieć miejsca w procedurze o udzielenie zamówienia publicznego, kiedy to Zamawiający – niewątpliwie mając wątpliwości, co do zachowań wykonawcy – wobec jego sprzecznych oświadczeń – przyjmuje tylko i wyłącznie optykę oceny złożonych oświadczeń; kiedy to właśnie nie Zamawiający, ale wykonawca jest autorem tych oświadczeń.

Zdaniem Izby formalizm w postępowaniu o zamówienie publiczne nie jest celem samym w sobie, a Izba w swoim orzecznictwie trafnie często podkreśla, że zaniechanie wezwania do wyjaśnień, gdy oferta budzi wątpliwości lub miałaby zostać odrzucona, narusza zasady uczciwej konkurencji i równego traktowania wykonawców. Obowiązek ten wynika z konieczności badania rzeczywistej treści oferty, rzeczywistej treści oświadczeń składanych przez wykonawcę. W okolicznościach sprawy Odwołujący składał różne oświadczenia, co do swojej sytuacji prawnej dotyczącej podstaw wykluczenia z art. 5k rozporządzenia Rady (UE) 833/2014 z dnia 31 lipca 2014 r., które to oświadczenia miały wyłącznie charakter zero-jedynkowy, tj. albo potwierdzały albo też negowały podstawy wykluczenia. Stąd też oceniając tak różnie złożone oświadczenia wykonawcy należało wziąć pod uwagę, dlaczego tak a nie inaczej oświadczył wykonawca, kiedy to złożenie oświadczenia o tym, że podlega wykluczeniu de facto wiązało się dla niego z końcem udziału w Postępowaniu. Można by rzec, że wykonawca zainteresowany udziałem w Postępowaniu, skradający ofertę itd. W trakcie tego postępowania nie będzie chętny do bycia wyeliminowanym z Postępowania, chyba że, rzeczywiście zaistnieją w jego przypadku podstawy wykluczenia, co winien natychmiast monitować Zamawiającemu.

W okolicznościach sprawy Odwołujący składał te same oświadczenia kilka razy, prezentując odmienne wyniki. Już ta sama okoliczność, winna obligować Zamawiającego do podjęcia inicjatywy wyjaśnienia tych okoliczności, czego zaniechał Zamawiający. Winien on bowiem dopytać Odwołującego, z jakich to powodów zmienił swoje oświadczenia, i najlepiej aby przedstawił dowody na zmianę tych okoliczności. Tego Zamawiający zaniechał.

Izba dostrzega wagę składanych oświadczeń przez wykonawców ubiegających się o udzielenie zamówień publicznych i ich konsekwencji w kontekście możliwego wprowadzenia w błąd zamawiających. Stąd też sprzeczne oświadczenia składane w toku postępowań o udzielenie zamówień publicznych mogą być rzeczywiście uznawane przez Zamawiających za wprowadzające w błąd i tym samym prowadzić do negatywnych konsekwencji dla wykonawców. Niemniej jednak do takiej konstatacji nie może w ocenie Izby prowadzić niniejsza sprawa, gdzie Odwołujący składał oświadczenie, które ewidentnie skutkowało jego dalszym udziałem w Postępowaniu. Dlatego też, o ile zaistniałą sytuacja, która aktualizowała zmianę jego oświadczenia, to taka sytuacja – jako najbardziej dosadnie wpływająca na jego sytuację prawną w Postępowaniu – winna być wyjaśniona przez Zamawiającego.

W konsekwencji Izba uznała, że zarzuty odwołania zasługiwały na uwzględnienie
‎‎i uwzględniła odwołanie w całości, nakazując dokonanie wezwanie Odwołującego co do wyjaśnienia złożenia przez niego sprzecznych oświadczeń, co do art. 5k rozporządzenia Rady (UE) 833/2014 z dnia 31 lipca 2014 r. i w zależności od tych wyjaśnień, wezwanie Odwołującego do złożenia poprawnego oświadczenia.

Izba podkreśla, że co do zasady, przed odrzuceniem oferty zamawiający ma obowiązek wyczerpać formalne możliwości wyjaśnienia jej treści. Wynika to z zasady uczciwej konkurencji i równego traktowania wykonawców, a celem jest zapobieganie arbitralnemu eliminowaniu ofert. W niniejszej sprawie niewątpliwe w ocenie Izby Zamawiający postąpił zbyty liberalnie, naruszać przy tym ww. zasady.

Orzekając o kosztach postępowania odwoławczego orzeczono na podstawie na podstawie art. 574 oraz art. 575 ustawy Pzp, a także w oparciu o przepisy § 5 pkt 1 i 2 lit. b oraz § 8 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 2020 roku w sprawie szczegółowych rodzajów kosztów postępowania odwoławczego, ich rozliczania oraz wysokości i sposobu pobierania wpisu od odwołania (Dz. U. z 2020r., poz. 2437 ze zmianami), orzekając w tym zakresie o obciążeniu kosztami postępowania stronę przegrywającą, czyli Zamawiającego.

Mając powyższe na uwadze orzeczono jak w sentencji.

Przewodniczący: …………………….