KIO 87/25

Sygn. akt: KIO 87/25

WYROK

Warszawa, dnia 5 lutego 2025 r.

Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie:

Przewodnicząca:Małgorzata Matecka

Protokolant:Rafał Komoń

po rozpoznaniu na rozprawie odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu 10 stycznia 2025 r. przez wykonawcę Globalterm Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie

w postępowaniu prowadzonym przez Gminę Karniewo

orzeka:

1.Uwzględnia odwołanie i nakazuje zamawiającemu unieważnienie czynności unieważnienia postępowania.

2.Kosztami postępowania obciąża zamawiającego i: 

2.1.zalicza do kosztów postępowania odwoławczego kwotę 10 000 zł 00 gr (słownie: dziesięć tysięcy złotych zero groszy) uiszczoną przez odwołującego tytułem wpisu od odwołania oraz kwotę 3 600 zł 00 gr (słownie: trzy tysiące sześćset złotych zero groszy) poniesioną przez odwołującego tytułem wynagrodzenia pełnomocnika;

2.2.zasądza od zamawiającego na rzecz odwołującego kwotę 13 600 zł 00 gr (słownie: trzynaście tysięcy sześćset złotych zero groszy) stanowiącą koszty postępowania odwoławczego poniesione przez odwołującego.

Na orzeczenie - w terminie 14 dni od dnia jego doręczenia - przysługuje skarga za pośrednictwem Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej do Sądu Okręgowego w Warszawie - Sądu Zamówień Publicznych.

Przewodnicząca:

Sygn. akt: KIO 87/25

Uzasadnienie

Zamawiający Gmina Karniewo (dalej: „Zamawiający”) prowadził postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego pod nazwą „Modernizacja źródeł ciepła w budynkach użyteczności publicznej”. Ogłoszenie o zamówieniu zostało opublikowane w dniu 17 grudnia 2024 r. w Biuletynie Zamówień Publicznych pod nr 2024/BZP 00658268.

I. W dniu 10 stycznia 2025 r. wykonawca Globalterm Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie (dalej: „Odwołujący”) wniósł do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej odwołanie wobec czynności unieważnienia ww. postępowania o udzielenie zamówienia.

Odwołujący zarzucił Zamawiającemu naruszenie następujących przepisów ustawy z dnia 11 września 2019 r. – Prawo zamówień publicznych (dalej: „ustawa Pzp”):

1)art. 255 pkt 6 ustawy Pzp przez bezpodstawne unieważnienie postępowania, które nie jest obarczone wadą uniemożliwiającą zawarcie niepodlegającej unieważnieniu umowy w sprawie zamówienia publicznego;

2)art. 260 ust. 1 ustawy Pzp przez brak należytego uzasadnienia faktycznego czynności unieważnienia postępowania;

3)art. 16 pkt 1 ustawy Pzp przez przeprowadzenie postępowania w sposób niezapewniający zachowania uczciwej konkurencji oraz równego traktowania wykonawców, ze względu na unieważnienia postępowania pomimo braku podstaw prawnych i faktycznych.

Odwołujący wniósł o uwzględnienie odwołania i nakazanie Zamawiającemu:

unieważnienia czynności unieważnienia postępowania,

dokonania czynności badania i oceny ofert w postępowaniu,

wyboru oferty Odwołującego jako najkorzystniejszej.

Uzasadniając podniesione zarzuty Odwołujący przedstawił w szczególności następującą argumentację:

Zasadniczym celem i sposobem zakończenia postępowania o udzielenie zamówienia publicznego jest zawarcie umowy w sprawie zamówienia, a instytucja unieważnienia postępowania nie powinna być nadużywana. Czynność unieważnienia postępowania o udzielenie zamówienia powinna być pozbawiona uznaniowości, a rozszerzająca wykładnia przesłanek dokonania tej czynności jest niedopuszczalna. Do zastosowania przepisu art. 255 pkt 6 ustawy Pzp konieczne jest wykazanie zaistnienia łącznie wszystkich trzech wymienionych w tym przepisie przesłanek. Aby unieważnić postępowanie na podstawie tego przepisu, należy przeanalizować okoliczności, które skutkują unieważnieniem umowy na podstawie art. 457 ust. 1 ustawy Pzp. Ten przepis zawiera zamknięty katalog przesłanek unieważnienia umowy. Żadna z nich nie zaistniała w tym postępowaniu. Podając uzasadnienie faktycznie unieważnienia postępowania Zamawiający ograniczył się do jednego zdania: „Dokumentacja projektowa obarczona jest wadą uniemożliwiającą zawarcie niepodlegającej unieważnieniu umowy w sprawie zamówienia publicznego.” Odwołujący stwierdził, że Zamawiający swoim działaniem naruszył przepis art. 255 pkt 6 ustawy Pzp. Zamawiający nie wykazał na czym polega wada postępowania, nie wykazał, że ewentualna wada jest niemożliwa do usunięcia oraz nie wykazał związku przyczynowo - skutkowego między wadą a brakiem możliwości zawarcia niepodlegającej unieważnieniu umowy. Jednocześnie, Odwołujący zarzucił Zamawiającemu naruszenie przepisu art. 260 ust. 1 ustawy Pzp przez brak należytego uzasadnienia faktycznego czynności unieważnienia postępowania. Zauważył, że przedstawienie okoliczności faktycznych powinno być dokonane w sposób jasny oraz wyczerpujący. Odwołujący wyjaśnił, że skierował do Zamawiającego pismo z prośbą o przedstawienie uzasadnienia czynności unieważnienia. W dniu 8 stycznia 2025 r. otrzymał odpowiedź składającą się z jednego zdania, które nic nie wyjaśnia: „W dokumentacji i przedmiarach nie uwzględniono wykonanej instalacji na parterze budynku Urzędu Gminy oraz źle określono obmiary dotyczące robót ziemnych”. Odwołujący zauważył, że pismo Zamawiającego z 8 stycznia 2025 r. nie ma istotnego znaczenia, ponieważ nie jest zawiadomieniem o unieważnieniu postępowania.

II. Zamawiający nie udzielił pisemnej odpowiedzi na odwołanie. Stanowisko w sprawie przedstawił na rozprawie - uznał zarzuty odwołania za niezasadne i wniósł o jego oddalenie.

III. Żaden wykonawca nie zgłosił przystąpienia do postępowania odwoławczego.

Krajowa Izba Odwoławcza ustaliła i zważyła, co następuje:

Pismem z dnia 7 stycznia 2025 r. Zamawiający zawiadomił o unieważnieniu postępowania o udzielenie zamówienia pn. „Modernizacja źródeł ciepła w budynkach użyteczności publicznej”.

Zamawiający przedstawił następujące uzasadnienie prawne:

„Uzasadnienie prawne:

Art. 255 pkt 6 PZP”.

Zamawiający przedstawił następujące uzasadnienie faktyczne:

„Uzasadnienie faktyczne:

Dokumentacja projektowa obarczona jest wadą uniemożliwiającą zawarcie niepodlegającej unieważnieniu umowy w sprawie zamówienia publicznego.”

Mając na uwadze powyższe, Izba uznała, że odwołanie podlega uwzględnieniu.

Zgodnie z art. 255 pkt 6 ustawy Pzp zamawiający unieważnia postępowanie o udzielenie zamówienia, jeżeli postępowanie obarczone jest niemożliwą do usunięcia wadą uniemożliwiającą zawarcie niepodlegającej unieważnieniu umowy w sprawie zamówienia publicznego.

Zgodnie z przepisem art. 260 ust. 1 ustawy Pzp o unieważnieniu postępowania o udzielenie zamówienia zamawiający zawiadamia równocześnie wykonawców, którzy złożyli oferty lub wnioski o dopuszczenie do udziału w postępowaniu lub zostali zaproszeni do negocjacji – podając uzasadnienie faktyczne i prawne.

Zgodnie z art. 260 ust. 2 ustawy Pzp zamawiający udostępnia niezwłocznie informacje, o których mowa w ust. 1, na stronie internetowej prowadzonego postępowania.

Należy podkreślić, że przedstawienie uzasadnienia faktycznego i prawnego czynności unieważnienia postępowania ma niezwykle istotne znaczenie. Stanowi realizację zasady przejrzystości i jawności postępowania o udzielenie zamówienia publicznego. Umożliwia wykonawcom efektywne korzystanie z przysługujących im środków ochrony prawnej, a Krajowej Izbie Odwoławczej oraz Sądowi Okręgowemu w Warszawie – ocenę czynności zamawiającego polegającej na unieważnieniu postępowania. Nieprzedstawienie uzasadnienia uniemożliwia dokonane tej oceny. Jednocześnie należy zauważyć, że wykazanie wystąpienia przesłanek składających się na podstawę unieważnienia postępowania to obowiązek zamawiającego. Niezadośćuczynienie temu obowiązkowi prowadzi do negatywnej oceny czynności zamawiającego. Taka sytuacja wystąpiła w sprawie poddanej pod rozpoznanie Izby. Zamawiający nie przedstawił uzasadnienia faktycznego i prawnego czynności unieważnienia postępowania. Przytoczenie brzmienia przepisu ustawy Pzp (art. 255 pkt 6) oczywiście nie stanowi takiego uzasadnienia. Uzasadnienie powinno być wyczerpujące i konkretne, tj. wskazywać na wszystkie istotne okoliczności faktyczne sprawy (w sposób konkretny wraz z przywołaniem lub przedstawieniem dowodów) i odnosić się do wszystkich przesłanek składających się na podstawę unieważnienia postępowania. Wobec braku przedstawienia uzasadnienia faktycznego i prawnego czynności unieważnienia postępowania, należało uznać, że Zamawiający nie wykazał zgodności tej czynności z przepisami ustawy Pzp, co musiało prowadzić do uwzględnienia odwołania. W związku z tym Izba nakazała Zamawiającemu unieważnienie czynności unieważnienia postępowania. Zapadłe rozstrzygnięcie nie oznacza, że Zamawiający nie może tej czynności powtórzyć. Jeżeli Zamawiający w dalszym ciągu będzie widział podstawy do unieważnienia postępowania, to może powtórzyć tę czynność – tym razem przedstawiając uzasadnienie faktyczne i prawne.

Wymaga dodania, że w toku postępowania odwoławczego strony powoływały się również na pismo Zamawiającego z 8 stycznia 2025 r., stanowiące odpowiedź na pismo Odwołującego z 7 stycznia 2025 r. Odnosząc się do tej okoliczności, należy stwierdzić, że treść pisma Zamawiającego nie może zostać uznana za uzasadnienie faktyczne i prawne czynności unieważnienia postępowania. Uzasadnienie to, jak wynika z przepisu art. 260 ust. 1 ustawy Pzp, ma zostać przedstawione wraz z zawiadomieniem o unieważnieniu postępowania. Musi być skierowane do wszystkich wykonawców, a nie tylko jednego z nich. Jedynie dodatkowo należy zauważyć, że ww. pismo nie zostało przedstawione jako dowód przez żadną ze stron postępowania, jak i nie zostało przekazane przez Zamawiającego w ramach dokumentacji postępowania. Natomiast z treści pisma Odwołującego wynika, że odpowiedź udzielona przez Zamawiającego sprowadza się do jednego zdania, które jest bardzo mało konkretne.

Biorąc pod uwagę powyższe, Izba orzekła, jak w sentencji, na podstawie art. 553 oraz art. 554 ust. 1 pkt 1 oraz ust. 3 pkt 1 lit. b ustawy Pzp.

O kosztach postępowania odwoławczego Izba orzekła na podstawie art. 557, 574 i 575 ustawy Pzp oraz § 7 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 2020 r. w sprawie szczegółowych rodzajów kosztów postępowania odwoławczego, ich rozliczania oraz wysokości i sposobu pobierania wpisu od odwołania (Dz. U. z 2020 r. poz. 2437).

Przewodnicząca: