KIO 4934/24

Sygn. akt: KIO 4934/24

WYROK

Warszawa, 23 stycznia 2025 r.

Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie:

Przewodniczący: Ernest Klauziński

Protokolantka: Klaudia Kwadrans

po rozpoznaniu na rozprawie odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej
‎24 grudnia 2024 r. przez odwołującego: K.S. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Investo K.S., ul. Bolesława Chrobrego 96A lok.9, 80-414 Gdańsk w postępowaniu prowadzonym przez zamawiającego: Województwo Pomorskie Młodzieżowy Ośrodek Wychowawczy im. J.K. w Kwidzynie

przy udziale uczestnika po stronie zamawiającego: M.H. prowadzącej działalność gospodarczą pod firmą Investo M.H., Kurzejewo 17, 86-160 Warlubie

orzeka:

1.Uwzględnia odwołanie i nakazuje zamawiającemu:

1.1.unieważnienie czynności wyboru najkorzystniejszej oferty,

1.2.odrzucenie na podstawie art. 226 ust. 1 pkt 8 Pzp w związku z art. 224 ust. 6 Pzp oferty M.H. prowadzącej działalność gospodarczą pod firmą Investo M.H., Kurzejewo 17, 86-160 Warlubie oraz oferty wykonawcy Iguana Catering spółka cywilna, ul. Piastowska 32, 82-500 Kwidzyn,

1.3.powtórzenia czynności badania i oceny ofert.

2.Kosztami postępowania obciąża zamawiającego i zalicza w poczet kosztów postępowania odwoławczego kwotę 7 500 zł 00 gr (siedem tysięcy pięćset złotych zero groszy) uiszczoną przez odwołującego tytułem wpisu od odwołania, 3 600 zł 00 gr (trzy tysiące sześćset złotych zero groszy) stanowiącą koszt wynagrodzenia pełnomocnika odwołującego, 312 zł 65 gr (trzynasta dwanaście złotych sześćdziesiąt pięć groszy) stanowiącą koszt dojazdu pełnomocnika odwołującego na rozprawę.

3.Zasądza od zamawiającego na rzecz odwołującego 11 412 zł 65 gr (jedenaście tysięcy czterysta dwanaście złotych sześćdziesiąt pięć groszy) tytułem zwrotu kosztów postępowania odwoławczego.

Na orzeczenie - w terminie 14 dni od dnia jego doręczenia - przysługuje skarga
‎za pośrednictwem Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej do Sądu Okręgowego w Warszawie - Sądu Zamówień Publicznych.

Przewodniczący ……………………………………………..............
‎

Sygn. akt: KIO 4934/24

U z a s a d n i e n i e

Województwo Pomorskie Młodzieżowy Ośrodek Wychowawczy im. J.K.
‎w Kwidzynie (dalej: Zamawiający) prowadzi na podstawie przepisów ustawy z 11 września 2019 r. - Prawo zamówień publicznych (dalej: Pzp) postępowanie w trybie podstawowym
‎pn. „Wykonywanie usług gastronomicznych dla wychowanek Młodzieżowego Ośrodka Wychowawczego w Kwidzynie”, nr postępowania: MOW/P/1/2024, zwane dalej postępowaniem.

Ogłoszenie o zamówieniu zostało opublikowane 25 listopada 2024 r. w Biuletynie Zamówień Publicznych pod numerem: 2024/BZP 00613488.

24 grudnia 2024 r. wykonawca K.S. prowadzący działalność gospodarczą
‎pod firmą Investo K.S., ul. Bolesława Chrobrego 96A lok.9, 80-414 Gdańsk (dalej: Odwołujący), wniósł odwołanie zarzucając Zamawiającemu naruszenie:

1.art. 226 ust. 1 pkt 8 Pzp w zw. z art. 224 ust. 5 i 6 Pzp przez zaniechanie odrzucenia oferty M.H. prowadzącej działalność gospodarczą pod firmą Investo M.H., Kurzejewo 17, 86-160 Warlubie (dalej: Przystępujący), podczas gdy złożone przez nią wyjaśnienia nie uzasadniają podanej w ofercie ceny, co w konsekwencji powinno skutkować odrzuceniem oferty Przystępującego jako z rażąco niską ceną;

2.art. 226 ust. 1 pkt 8 Pzp w zw. z art. 224 ust. 5 i 6 Pzp przez zaniechanie odrzucenia oferty wykonawcy Iguana Catering spółka cywilna z siedzibą w Kwidzynie (dalej: wykonawca Iguana), podczas gdy złożone przez nich wyjaśnienia nie uzasadniają podanej w ofercie ceny,

co w konsekwencji powinno skutkować odrzuceniem oferty Przystępującego jako z rażąco niską ceną;

3.art. 226 ust. 1 pkt 8 Pzp w zw. z art. 16 pkt 1 i 2 Pzp w zw. z art. 239 Pzp przez dokonanie wyboru jako najkorzystniejszej, oferty zawierającej rażąco niską cenę
‎w stosunku do przedmiotu zamówienia.

Odwołujący wniósł o uwzględnienie odwołania i nakazanie Zamawiającemu:

1.unieważnienia czynności Zamawiającego wyboru najbardziej korzystnej oferty złożonej przez Przystępującego;

2.odrzucenia oferty Przystępującego jako zawierającej rażąco niską cenę w stosunku
‎do przedmiotu zamówienia;

3.odrzucenia oferty wykonawcy Iguana jako zawierającej rażąco niską cenę w stosunku do przedmiotu zamówienia;

4.powtórzenia czynności badania i oceny ofert nie odrzuconych, w tym wykonania czynności polegającej na wezwaniu Odwołującego do złożenia wyjaśnień
‎co do złożonej oferty.

W uzasadnieniu zarzutów Odwołujący wskazał:

W zakresie zarzutów skierowanych przeciwko ofercie Przystępującego Odwołujący wskazał, że wyjaśnienia ceny oferty złożone przez Przystępującego w odpowiedzi na wezwanie Zamawiającego były lakoniczne, niepoparte dowodami i w żaden sposób nie wykazywały realności tej ceny. Odwołujący stwierdził również, że w wyjaśnieniach powinien zostać szereg szczegółowych elementów dotyczących realizacji przedmiotu zamówienia – brak tych elementów skutkować winien odrzuceniem oferty.

Podobne argumenty Odwołujący podniósł przeciwko wyjaśnieniom ceny oferty złożonym przez wykonawcę Iguana. Odwołujący wskazał dodatkowo na zamiar optymalizacji sposobu realizacji przedmiotu zamówienia przez przerzucenie części kosztów do innych zamówień, realizowanych na rzecz innych podmiotów.

17 stycznia 2025 r. Zamawiający złożył pisemną odpowiedź na odwołanie i wniósł
‎o oddalenie odwołania. W uzasadnieniu swojego stanowiska Zamawiający wskazał m. in.:

Zamawiający uwzględnił, że w umowach o tożsamym zakresie, realizowanych dla niego
‎w poprzednich latach obowiązywały ceny jednostkowe na poziomie znacznie niższym
‎od przyjętego obecnie. Te ustalenia wraz z wyjaśnieniami udzielonymi przez Wykonawcę
‎w odpowiedzi na wezwanie stanowiły dla Zamawiającego podstawę dla oceny wiarygodności ceny badanej oferty

Umowy w poprzednich latach zostały zrealizowane i zakończone. W 2024 roku cena jednostkowa za przygotowanie posiłku wynosiła 22,46 zł na osobę, co pozwalało dotychczasowemu Wykonawcy na realizację usługi w sposób należyty.

Obecnie najkorzystniejsza oferta złożona w przedmiotowym postępowaniu zawiera cenę jednostkową w wysokości 24 zł na osobę, a zatem jest wyższa o ponad 1,5 zł od ceny z roku ubiegłego.

Ponadto oceniając wiarygodność ceny oferowanej przez Przystępującego Zamawiający zestawił ją z cenami z innych ofert złożonych w przedmiotowym postępowaniu. W tym zakresie kwota jednostkowa oferowana przez Przystępującego (24 zł) – jest tylko około 15% niższa
‎od kolejnej pod względem cenowym oferty, o niecałe 30% niższa od trzeciej oferty i około 32% niższa od ceny oferty najdroższej.

Zamawiający zaprzeczył twierdzeniom Odwołującego o konieczności ujęcia w wyjaśnieniach ceny większej ilości elementów niż te wskazane w wezwaniu do wyjaśnień. Zamawiający wskazał przy tym, że oczekiwania Odwołującego nie mają podstawy w SWZ, a wykonawcy nie mieli obowiązku wyjaśniać cen elementów, których nie musieli uwzględnić w cenie realizacji zadania.

Zamawiający zaprzeczył również twierdzeniom Odwołującego skierowanym przeciwko ofercie wykonawcy Iguana.

Po przeprowadzeniu rozprawy Izba, uwzględniając dokumentację przedmiotowego postępowania o udzielenie zamówienia publicznego, w tym w szczególności
‎treść SWZ, jak również biorąc pod uwagę oświadczenia i stanowiska Stron
‎i Przystępującego zawarte w odwołaniu, odpowiedzi na odwołanie i pismach procesowych, a także wyrażone ustnie na rozprawie i odnotowane w protokole, ustaliła i zważyła, co następuje.

Izba stwierdziła, że nie została wypełniona żadna z przesłanek ustawowych skutkujących odrzuceniem odwołania, wynikających z art. 528 Pzp.

Przystępując do rozpoznania odwołania, Izba ustaliła wystąpienie przesłanek z art. 505 ust. 1 Pzp, tj. istnienie po stronie odwołującego interesu w uzyskaniu zamówienia oraz możliwości poniesienia przez niego szkody w wyniku kwestionowanych czynności zamawiającego.

Izba przeprowadziła dowód z dokumentacji postępowania oraz wszystkie wnioskowane przez Strony dowody pisemne.

Izba pominęła pisma procesowe oraz złożone z nimi dowody w zakresie w jakim stanowiły one próbę uzupełnienia wyjaśnień Przystępującego złożonych na etapie oceny ofert. Ocenie podlegały czynności Zamawiającego związane z oceną ofert Przystępującego i wykonawcy Iguana w zakresie złożonych wyjaśnień cen ofert, według stanu wiedzy jaką Zamawiający dysponował na moment tych czynności. Ze względu na zasadę jednokrotnego wzywania wykonawców do wyjaśnienia cen ofert uzupełnienie tych wyjaśnień na późniejszym etapie,
‎w tym na etapie postępowania odwoławczego, nie jest skuteczne.

Mając na uwadze powyższe Izba merytorycznie rozpoznała zarzuty odwołania, uznając,
‎że zasługuje ono na uwzględnienie.

Izba ustaliła, co następuje:

Zamawiający przeznaczył na realizację zamówienia 702 898,92 zł. W postępowaniu oferty złożyli:

1.Przystępujący - cena 476 328,00 zł,

2.Odwołujący - cena 678 384,00 zł,

3.Smakpol-Catering spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Elblągu - cena 699 042,00 zł,

4.wykonawca Iguana - cena 564 780,00 zł.

10 grudnia 2024 r. Zamawiający wezwał do wyjaśnienia cen ofert Przystępującego oraz wykonawcę Iguana. Podstawą prawną obu wezwań był art. 224 ust. 1 i 2 Pzp.

Zakres wezwania został określony w sposób następujący:

„W związku z powyższym prosimy o wyjaśnienie, czy Państwa oferta uwzględnia wszystkie wymagania zawarte w SWZ, w szczególności w warunkach umowy, OPZ, a zaoferowana cena obejmuje całkowity koszt wykonania przedmiotu zamówienia, w tym również wszelkie koszty towarzyszące jej wykonaniu, a w szczególności czynsz z wynajmowanych pomieszczeń, koszty mediów i zatrudnienia itp.

Zamawiający wzywa Wykonawcę do złożenia szczegółowych, popartych dowodami, kalkulacjami wyjaśnień dotyczących treści złożonej oferty w szczególności, w zakresie obejmującym:

1)zarządzanie procesem świadczonych usług;

2)wybranych rozwiązań technicznych, wyjątkowo korzystnych warunków usług, rozwiązań mających wpływ na obniżenie kosztów;

3)zgodności z przepisami dotyczącymi kosztów pracy, których wartość przyjęta do ustalenia ceny nie może być niższa od minimalnego wynagrodzenia za pracę albo minimalnej stawki godzinowej, ustalonych na podstawie przepisów ustawy z dnia 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę (Dz. U. z 2020 r. poz. 2207 oraz z 2023 r. poz. 1667) lub przepisów odrębnych właściwych dla spraw, z którymi związane jest realizowane zamówienie;

4)zgodności z przepisami z zakresu prawa pracy i zabezpieczenia społecznego, obowiązującymi w miejscu, w którym realizowane jest zamówienie;

5)zgodności z OPZ dotyczącym „wsadu do kotła” w wysokości nie niższym niż 20,00 zł brutto na jedną osobę.

Powyższe wyjaśnienia, kalkulacje powinny być przedłożone w sposób wyczerpujący w celu kompleksowej oceny przez Zamawiającego złożonej przez Wykonawcę oferty”.

Zamawiający podkreślił również obowiązek złożenia dowodów na poparcie treści wyjaśnień.

W odpowiedzi na wezwania wykonawcy złożyli następujące wyjaśnienia:

1.Przystępujący

„W odpowiedzi na otrzymane od Państwa pismo stanowiące wezwanie do złożenia wyjaśnień dotyczących rażąco niskiej ceny z dnia 10.12.2024 r., informuję, iż złożona przeze mnie oferta na wykonanie ww. usługi nie zawiera rażąco niskiej ceny.

Uzasadniając powyższe stanowisko wskazuję na poniżej wyartykułowane dowody oraz okoliczności istotne w tej mierze:

1.Wszystkie przedstawione kalkulacje przygotowania posiłków zostały oparte
‎na hurtowych cenach dostawców, z którymi współpracuję oraz rozpytania cenowego. Wyjaśniam nadto, iż wszystkie warzywa, owoce niezbędne do wykonania posiłków pochodziły będą z moich własnych upraw.

2.Na podstawie wcześniejszych realizacji, przyjętej metody realizacji oraz specyfiki usług i założonej organizacji pracy, przyjęłam koszt pracy moich pracowników dla wykonania zadania.

3.Na podstawie wcześniejszych doświadczeń dotyczących pracochłonności, wiedzy
‎o realnym, zużyciu oraz aktualnych cenach konkretnych składników przyjęłam wskazany koszt wykonania usługi gastronomicznej.

4.Stawka roboczogodziny przyjęta do wyceny przedmiotowej usługi spełnia w zupełności kryteria minimalnego, obowiązującego wynagrodzenia za pracę i daje pełną możliwość zastosowania uregulowań zawartych w ustawie z dnia 26.06.1974 r. Prawo pracy oraz aktów wykonawczych.

Oświadczam, że wyliczenia dokonane na potrzeby przedmiotowej oferty pozostają w pełnej zgodności również z przepisami dotyczącymi kosztów pracy.

Nadto, złożona oferta w brzmieniu przedstawionym, gwarantuje respektowanie również przepisów dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy oraz ochrony środowiska.

Co więcej, wyjaśniam, iż całość kalkulacji i sposób jej sporządzenia wpływa na podaną
‎w ofercie cenę. Przedstawiając procentowo - największy wpływ na cenę ma koszt robocizny oraz podstawowych składników do przygotowania posiłków. Całość kalkulacji obejmuje również koszty eksploatacyjne związane z utrzymaniem pomieszczeń kuchennych, jak również czynsz wynajmu.

Celem należytego wykazania oraz zobrazowania powyższych faktów, poniżej przedstawiono szczegółowe wyliczenia dotyczące wskazanych parametrów oraz zastosowanych stawek.

O rynkowej cenie świadczy również to, iż kolejny oferent wycenił przedmiotową usługę
‎na obiektywnie zbliżonym do mojej oferty poziomie.

Biorąc pod wzgląd powyżej wskazaną szczegółową argumentację oraz dokonane wnikliwe kalkulacje oświadczam, iż cena wskazana w ofercie została podana świadomie i jestem
‎w stanie w pełni wykonać przedmiotowe zadanie za kwotę podaną w przedmiotowej ofercie, zapewniając o profesjonalnym i starannym wykonaniu, zrealizowaniu przedmiotu zamówienia, zgodnie z obowiązującym porządkiem prawnym”.

W treści wyjaśnień Przystępujący zawarł również kalkulację stanowiącą rozbicie ceny ofertowej na podstawowe składniki, ale nie złożył żadnych dowodów.

2.Wykonawca Iguana

„(…) bezwzględnie i z całą stanowczością utrzymujemy, że złożona przez nas oferta
‎w postępowaniu przetargowym sporządzona została z należytą starannością, gwarantuje wykonanie zamówienia z zachowaniem wymogów jakościowych oraz ilościowych,
‎a skalkulowana oferta nie zawiera rażąco niskiej ceny w stosunku do przedmiotu zamówienia. Usługa żywienia w oferowanej przez nas cenie może być z całą pewnością realizowana zgodnie z wytycznymi zawartymi w Specyfikacji Istotnych Warunków Zamówienia, bez negatywnego wpływu na jakość przygotowywanych posiłków oraz dobro osób korzystających.

Zdając sobie sprawę z dużej konkurencji wśród firm świadczących usługi żywienia zbiorowego, bazując na wyżej wymienionym doświadczeniu oraz znajomości specyfiki świadczenia usług gastronomicznych w Młodzieżowym Ośrodku Wychowawczym w Kwidzynie, postanowiliśmy skalkulować naszą ofertę z zachowaniem minimalnego zysku.

Realizując usługę w ostatnich ośmiu latach zdobyliśmy wiedzę, która pozwala nam zastosować odpowiednie metody przynoszące oszczędności w kosztach utrzymania kuchni. Ponadto, jako jedyna firma z obecnych w postępowaniu przetargowym, dysponujemy dodatkowym zapleczem kuchennym, znajdującym się w bezpośrednim sąsiedztwie siedziby Zamawiającego, tj. kuchnia przy Szkole Podstawowej nr 6 przy ul. Grunwaldzkiej 54 w Kwidzynie, gwarantującym, nieprzerwaną ciągłość realizacji zamówienia również w przypadku nieprzewidzianych zdarzeń.

Koszty i metody ich obniżenia

Koszty utylizacja odpadów

Ze względu na nieznaczną odległość kuchni przy ul. Grunwaldzkiej 54 odpady powstałe w kuchni MOW mogą być usuwane do kontenerów znajdujących się przy sąsiednim obiekcie. Pozwoli to obniżyć a nawet ograniczyć koszty związane z utylizacje odpadów. Ponadto zgodnie z przepisami sanitarnymi oraz stanowiskiem Powiatowej Stacji Sanitarno — Epidemiologicznej odpady pokonsumpcyjne mogą być odbierane przez właściciela Zakładu i pożytkowane na potrzeby skarmiania własnych zwierząt niehodowlanych.

Koszty zatrudnienia pracowników

Na terenie miasta Kwidzyn prowadzimy działalność gastronomiczną poza Młodzieżowym Ośrodkiem Wychowawczym, Szkołą Podstawową nr 6 również w lokalu gastronomicznym przy ul. Piastowskiej 32. W wymienionych obiektach zatrudnienie znajdują kucharze oraz pomoce kuchenne z wieloletnim doświadczeniem. Każdy z zatrudnionych przez nas pracowników może wykonywać powierzone obowiązki w części etatu w Młodzieżowym Ośrodku Wychowawczym, co nie będzie powodowało dodatkowych kosztów zatrudnienia.

Zamawiający wymaga aby posiłki wydawane były w godzinach: śniadania — 7.00, II śniadania 10.35, obiady, podwieczorki i kolacje — 13.00, w dni nauki szkolnej. W dni wolne od nauki szkolnej w godzinach: śniadania 10.00 obiady, podwieczorki i kolacje 13.00. Z powyższego harmonogramu wydawania posiłków wynika, że konieczne jest, aby jeden pracownik każdego dnia pracował zgodnie z poniższym harmonogramem:

1.Dni nauki szkolnej: 6.30-11.00; 12.30-13.30, tj. 5,5 godziny dziennie

2.Dni wolne od nauki: 9.30-13.30, tj. 4 godziny dziennie

W sumie w ciągu miesiąca ilość roboczogodzin wyniesie ok. 22 dni x 5,5 godz. + 8 dni x 4 godz. — 153 godz. Ok. 9/10 etatu pracy jednego pracownika. Tę ilość godzin w miesiącu można zmniejszyć decydując się na przygotowywanie części posiłków (głównie obiadowych) poza kuchnią ośrodka i dostarczanie ich w formie przygotowanej do ugotowania, smażenia, pieczenia. Dzięki przeniesieniu części produkcji można zmniejszyć koszty mediów oraz roboczogodziny pracowników wykonujących zamówienie w Młodzieżowym Ośrodku Wychowawczym.

Zamówienie realizowane będzie przez jednego docelowego pracownika oraz 3 pracowników zatrudnionych już u Wykonawcy, którzy w razie potrzeby będą mogli liczyć na pomoc dwóch wspólników w nieograniczonym czasie pracy, którzy w ramach otrzymywanego obecnie wynagrodzenia i opłacanych składek ZUS wykonywać będą pracę w Młodzieżowym Ośrodku Wychowawczym w wymaganej części etatu.

Koszty napraw sprzętu

Posiadamy bogate zaplecze sprzętu gastronomicznego, dlatego też nie będziemy ponosić znaczących kosztów z tytułu napraw eksploatacyjnych w trakcie realizacji zamówienia. (…).

W zależności od potrzeb część produkcji, m.in. dania garmażeryjne tj. pierogi, kluski, kopytka, krokiety, dania mięsne wykonywana będzie w kuchni prowadzonej w Szkole Podstawowej
‎nr 6 przy ul. Grunwaldzkiej 54 oraz ul. Piastowskiej 32, co pozwoli nam zmniejszyć zużycie mediów (energia elektryczna, woda) o ok. 30% oraz czas pracy pracowników w kuchni ośrodka. Powyższe zmiany spowodują obniżenie kosztów mediów.

Cena jednostkowa kosztu przygotowania posiłków, którą zaoferowaliśmy jest zdecydowanie wyższa od aktualnie obowiązującej. Aktualna cena jednostkowa kosztu przygotowania posiłków wynosi 2,46 zł brutto, natomiast zaproponowana w przedmiotowym postępowaniu wynosi 8,00 zł brutto. Wyższa cena jednostkowa spowoduje zwiększenie przychodu miesięcznego brutto 5,54 zł x 30 dni x 60 osób = 9 972,00 zł brutto. W sytuacji w której Zamawiający w 2023 roku uznał, że cena jednostkowa kosztu przygotowania posiłków
‎w wysokości 2,46 zł brutto gwarantuje należyte wykonanie usługi, uważamy że aktualna cena na poziomie 8,00 zł, zwiększająca przychód miesięczny o 9 972,00 zł brutto, przy wprowadzeniu licznych oszczędności nie może być uznana za rażąco niską. Od wielu lat realizujemy usługi żywieniowe dla placówek służby zdrowia, oświatowych czy wychowawczych, czego potwierdzeniem są zdobyte referencje, m.in. od Samorządowego Przedszkola w Serocku (450 żywionych), Szkół Podstawowych w Lublinie (400 żywionych), Zespołu Szkół nr 169 w Warszawie (300 żywionych), Zespół Szkół w Sierakowicach
‎(900 żywionych), Domu Pomocy Społecznej w Gniewie (100 żywionych), Zespołu Szkół
‎w Mikołajkach Pomorskich (350 żywionych) oraz wielu innych.

Założenia do kalkulacji oferty

Istotą składania wyjaśnień w zakresie rażąco niskiej ceny jest wykazanie, że składający wyjaśnienia jest w stanie wykonać zamówienie bez poniesienia straty, czyli należy wykazać jak kalkulowano ofertę i jaki założono wynik finansowy.

W odniesieniu do ilości osób przyjętej do kalkulacji, które będą korzystały z żywienia, przyjęliśmy 60 osób, zgodnie z informacją wskazaną w SIWZ oraz zawartą w formularzu ofertowym. Każda inna wartość jest hipotetyczna dlatego właściwym jest przyjęcie wartości wskazanej przez Zamawiającego.

Okres obejmujący zestawienie kosztów to jeden miesiąc, czyli średnio 30 dni kalendarzowych.

Tak jak opisywaliśmy wcześniej do kalkulacji przyjęliśmy 3 osoby zatrudnione już
‎u Wykonawcy, które świadcząc pracę w ośrodku będą wypracowywały dodatkowe godziny,
‎ze względu na zbyt dużą ilość wolnych dni w roku kalendarzowym wynikającą z tego,
‎że w placówce w której pracują tzn. kuchni w Szkole Podstawowej nr 6 oraz przy
‎ul. Piastowskiej 32 jest duża ilość dni wolnych od pracy poza dniami ustawowo wolnymi
‎od pracy. Do tej pory trzech wymienionych pracowników otrzymuje pełne wynagrodzenie
‎za 4/5 etatu. Każdy z nich pracując po 1/5 etatu w ośrodku otrzyma takie samo wynagrodzenie jak do tej pory, a ilość godzin przepracowanych w ciągu miesiąca wyniesie 4/5 etatu. Ponadto w MOW będzie zatrudniony jeden główny pracownik na 1/1 etatu. Opisany system pracy nie spowoduje dodatkowych kosztów zatrudnienia w związku z realizacją usługi na rzecz Zamawiającego. Dodatkowo jeśli zajdzie taka potrzeba Wykonawca będzie mógł zatrudnić jedną osobę na ok. 80 godzin w miesiącu, a więc na 1/2 etatu za wynagrodzeniem wynoszącym 2 810,79 zł brutto (zgodnie z minimalnym wynagrodzeniem od stycznia 2025 roku). Ewentualne zatrudnienie pracownika na 1/2 etatu spowoduje zmniejszenie uzyskanego dochodu, ale nadal Wykonawca będzie mógł wykazać zysk w końcowym rozrachunku (…).

Z powyższych wyjaśnień wynika, że osiągnięty dochód pozwoli pokryć wszystkie koszty prowadzenia usługi żywienia oraz utrzymania kuchni w Młodzieżowym Ośrodku Wychowawczym. Nie występuje żadne zagrożenie związane z ewentualnym brakiem możliwości regulowania opłat ze względu na zbyt niski dochód i niewłaściwie skalkulowaną cenę.

Możliwość realizacji przedmiotowego zamówienia przy wykorzystaniu opisanych metod zapewniających oszczędności oraz wyjątkowo sprzyjających warunków wykonywania zamówienia, polegających na możliwości wykorzystania sąsiedniej kuchni w Szkole Podstawowej nr 6 oraz zatrudnionych tam pracowników, ma dla nas ogromne znaczenie, poza samym zyskiem, również ze względu na możliwość zdobycia doświadczenia, zapewnienia nieprzerwanej ciągłości pracy pracownikom już zatrudnionym”.

W wyjaśnieniach wykonawca Iguana zawarł podstawową kalkulację elementów ceny oferty, załączył ponadto dowód z zestawienia cen warzyw i owoców sporządzonego w oparciu
‎o notowanie Warszawskiego Rolno-Spożywczego Rynku Hurtowego S.A.

19 grudnia 2024 r. Zamawiający poinformował o dokonaniu wyboru najkorzystniejszej oferty
‎w postępowaniu – oferty Przystępującego. Oferta wykonawcy Iguana została sklasyfikowana na drugim miejscu.

Biorąc pod uwagę ustalony stan faktyczny Izba uznała, że Zamawiający z naruszeniem
‎art. 226 ust. 1 pkt 8 w zw. z 224 ust. 6 Pzp zaniechał odrzucenia ofert Przystępującego oraz wykonawcy Iguana.

W zakresie dokonanej przez Zamawiającego oceny wyjaśnień złożonych przez wykonawców na wstępie podkreślić należy, że Zamawiający jako podstawę prawną wskazał art. 224 ust. 1
‎i 2 Pzp – Zamawiający uznał więc, że ma obowiązek ustawowy do wezwania wykonawców
‎do wyjaśnień, ale również sam nabrał podejrzeń co do realności cen w obu ofertach.

Wezwania do wyjaśnień miały bardzo ogólnikowy charakter, zatem Zamawiający nie obciążył wykonawców przesadnie trudnym zadaniem w zakresie wykazania realności cen ofert. Mimo to wyjaśnienia miały w podstawowym zakresie zobrazować sposób kalkulacji ceny oferty,
‎a także zawierać dowody na poparcie argumentów. Wykonawcy nie mogli więc poprzestać
‎na gołosłownych deklaracjach czy oświadczeniach – ich obowiązkiem nie było opowiedzieć
‎o swoich cenach, a wykazać, że za te ceny da się w prawidłowy sposób zrealizować przedmiot zamówienia.

Przytoczone wyżej wyjaśnienia Przystępującego nie stanowią nawet odpowiedzi na zadane
‎w wezwaniu pytania. Nie wynikają z nich nawet najbardziej podstawowe założenia
‎co do sposobu kalkulacji ceny oferty – Przystępujący ograniczył się do zapewnienia Zamawiającego, że skalkulował cenę prawidłowo, uwzględniając wszystkie niezbędne elementy. Nie było więc to wyjaśnienie, które mogło w jakikolwiek sposób rozwiać wątpliwości Zamawiającego. Izba dostrzega przy tym stanowisko Zamawiającego, który wskazał
‎na własne doświadczenie i wiedzę w realizacji podobnych zamówień w latach ubiegłych.
‎Taka wiedza winna być jednak wykorzystana do obiektywnej oceny złożonych wyjaśnień,
‎nie do szukania argumentów na korzyść wykonawcy. Przepisy ustawy w jasny sposób wskazują, że wykonawca wezwany do wyjaśnienia ceny swojej oferty ma obowiązek udowodnić, że jest ona realna, pod rygorem odrzucenia oferty (art. 224 ust. 5 i 6 Pzp). Zamawiający nie mógł więc oceniać ceny oferty Przystępującego przez pryzmat własnej wiedzy i doświadczenia, a złożonych wyjaśnień wraz z dowodami (tych Przystępujący nie złożył, mimo, że powołał się choćby na fakt dysponowania własnymi warzywami na potrzeby realizacji zadania).

Przystępujący złożył wyjaśnienia, które nie obalały domniemania rażąco niskiej ceny (które powstały w momencie skierowania do wykonawcy wezwania do wyjaśnień), stąd jego oferta winna zostać odrzucona jako zawierająca rażąco niską cenę.

W przypadku wyjaśnień wykonawcy Iguana potwierdziło się stanowisko Odwołującego, który twierdził, że wykonawca zamierza przerzucić część kosztów z tytułu realizacji zamówienia
‎na inne podmioty. Fakt ten wynika wprost z treści złożonych wyjaśnień – wykonawca Iguana wskazał na przykład na zamiar przenoszenia odpadów powstających przy realizacji zamówienia na tern sąsiedniej posesji. Wykonawca miał też zamiar skorzystać z pracy pracowników realizujących już usługi na rzecz innych podmiotów, przy czym wykonawca nie zamierzał ująć odpowiedniej części kosztów pracy w tym zamówieniu. Zatem pracownicy wykonawcy Iguana z perspektywy Zamawiającego pracowaliby za darmo – ich koszt pracy zostałby rozliczony w ramach innych zamówień.

Powyższe było wystarczające do stwierdzenia, że oferta wykonawcy Iguana zawiera rażąco niską cenę, ponieważ w cenie oferty wykonawca nie ujął wszystkich niezbędnych kosztów realizacji zamówienia.

Wskazać jeszcze należy na faktyczny brak dowodów, które miałyby potwierdzać argumenty wykonawcy Iguana, ale wobec treści wyjaśnień ta okoliczność miała drugorzędne znaczenie.

Mając powyższe na uwadze, orzeczono jak w sentencji.

O kosztach postępowania odwoławczego orzeczono stosownie do wyniku sprawy
‎na podstawie art. 575 Pzp oraz w oparciu o przepisy rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z 30 grudnia 2020 r. w sprawie szczegółowych rodzajów kosztów postępowania odwoławczego, ich rozliczania oraz wysokości i sposobu pobierania wpisu od odwołania
‎(Dz. U. z 2020 r. poz. 2437).

Przewodniczący ……………………………………………..............