Sygn. akt: KIO 4821/25
KIO 4853/25
WYROK
Warszawa, 19 grudnia 2025 r.
Krajowa Izba Odwoławcza – w składzie:
Przewodnicząca:Anna Chudzik
Protokolant: Mikołaj Kraska
po rozpoznaniu na rozprawie odwołań wniesionych do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej 3 listopada 2025 r. przez:
I.wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia: Impel Catering Sp. z o. o. z siedzibą we Wrocławiu, Consensus Company Sp. z o.o. z siedzibą w Dąbrowie Górniczej (sygn. akt KIO 4821/25),
II.wykonawcę CATERMED Sp. z o. o. z siedzibą w Łodzi (sygn. akt KIO 4853/25),
w postępowaniu prowadzonym przez „REPTY” Górnośląskie Centrum Rehabilitacji im. gen. Jerzego Ziętka w Tarnowskich Górach,
przy udziale:
1)wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia: NIRO Sp. z o.o. z siedzibą w Lubinie, ALTER Sp. z o.o. z siedzibą w Lubinie, zgłaszających przystąpienie do postępowania odwoławczego po stronie zamawiającego w sprawach o sygn. akt KIO 4821/25 i KIO 4853/25,
2)wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia: Impel Catering Sp. z o. o. z siedzibą we Wrocławiu, Consensus Company Sp. z o.o. z siedzibą w Dąbrowie Górniczej, zgłaszających przystąpienie do postępowania odwoławczego po stronie zamawiającego w sprawie o sygn. akt KIO 4853/25,
orzeka:
I.Sygn. akt KIO 4821/25
1.Uwzględnia odwołanie i nakazuje Zamawiającemu: unieważnienie czynności wyboru oferty najkorzystniejszej oraz odtajnienie zastrzeżonych jako tajemnica przedsiębiorstwa wyjaśnień dotyczących wyliczenia ceny i jej istotnych elementów składowych złożonych przez wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia NIRO Sp. z o.o. z siedzibą w Lubinie, ALTER Sp. z o.o. z siedzibą w Lubinie;
2.Kosztami postępowania obciąża „REPTY” Górnośląskie Centrum Rehabilitacji im. gen. Jerzego Ziętka w Tarnowskich Górach i:
2.1.zalicza w poczet kosztów postępowania odwoławczego kwotę 15 000 zł 00 gr (słownie: piętnaście tysięcy złotych zero groszy) uiszczoną przez Odwołującego tytułem wpisu od odwołania, kwotę 3 600 zł 00 gr (słownie: trzy tysiące sześćset złotych zero groszy) poniesioną przez Odwołującego tytułem wynagrodzenia pełnomocnika oraz kwotę 1083,51 zł (słownie: jeden tysiąc osiemdziesiąt trzy złote pięćdziesiąt jeden groszy) poniesioną przez Odwołującego tytułem dojazdu na rozprawę;
2.2.zasądza od Zamawiającego na rzecz Odwołującego kwotę 19 683 zł 51 gr (słownie: dziewiętnaście tysięcy sześćset osiemdziesiąt trzy złote pięćdziesiąt jeden groszy) stanowiącą koszty postępowania odwoławczego poniesione przez Odwołującego.
II.Sygn. akt KIO 4853/25
1.Oddala odwołanie;
2.Kosztami postępowania obciąża wykonawcę CATERMED Sp. z o. o. z siedzibą w Łodzi i:
2.1.zalicza w poczet kosztów postępowania odwoławczego kwotę 15 000 zł 00 gr (słownie: piętnaście tysięcy złotych zero groszy) uiszczoną przez Odwołującego tytułem wpisu od odwołania oraz kwotę 3 600 zł 00 gr (słownie: trzy tysiące sześćset złotych zero groszy) poniesioną przez Zamawiającego tytułem wynagrodzenia pełnomocnika;
2.2.zasądza od Odwołującego na rzecz Zamawiającego kwotę 3 600 zł 00 gr (słownie: trzy tysiące sześćset złotych zero groszy) stanowiącą koszty postępowania odwoławczego poniesione przez Zamawiającego.
Na orzeczenie – w terminie 14 dni od dnia jego doręczenia – przysługuje skarga za pośrednictwem Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej do Sądu Okręgowego w Warszawie – Sądu Zamówień Publicznych.
Przewodnicząca:……………………
Sygn. akt: KIO 4821/25
KIO 4853/25
Uzasadnienie
Zamawiający – „REPTY” Górnośląskie Centrum Rehabilitacji im. gen. Jerzego Ziętka w Tarnowskich Górach – prowadzi w trybie przetargu nieograniczonego postępowanie o udzielenie zamówienia pn. Kompleksowe świadczenie usługi żywienia zbiorowego wraz z najmem pomieszczeń kuchni „Repty” Górnośląskiego Centrum Rehabilitacji. Wartość zamówienia jest większa niż progi unijne. Ogłoszenie o zamówieniu zostało opublikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej 2 lipca 2025 r. pod numerem 428342-2025.
Sygn. akt KIO 4821/25
Konsorcjum Impel Catering Sp. z o. o., Consensus Company Sp. z o.o. wniosło 3 listopada 2025 r. odwołanie, zarzucając Zamawiającemu naruszenie przepisów:
1)art. 18 ust. 2 i 3 ustawy Pzp w zw. z art. 11 ust. 2 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji oraz art 239 w zw. z art. 16 i 17 ustawy Pzp, poprzez:
a)zaniechanie odtajnienia wyjaśnień sposobu kalkulacji/wyliczenia ceny ofertowej oraz jej istotnych części składowych złożonych przez wybranego wykonawcę oraz
b)wybór jako najkorzystniejszej oferty wykonawcy Konsorcjum NIRO Sp. z o.o. i ALTER Sp. z o.o. (dalej: Konsorcjum NIRO), której utajnienie zostało bezpodstawnie uznane przez Zamawiającego za skuteczne, skutkiem czego Odwołujący został bezprawnie pozbawiany możliwości weryfikacji tej oferty;
ewentualnie, na wypadek nieuwzględnienia zarzutu nr 1:
2)art. 224 ust. 6 i art. 226 ust. 1 pkt 6 ustawy Pzp, poprzez zaniechanie odrzucenia oferty uznanej za najkorzystniejszą pomimo, że wybrany wykonawca na wezwanie Zamawiającego, nie udzielił wyjaśnień i nie złożył dowodów, które uzasadniają zaoferowaną przez niego cenę oraz jej istotne elementy składowe a nadto założona przez wybranego wykonawcę oferta zawiera rażąco niską cenę i koszt w stosunku do przedmiotu zamówienia;
3)art. 239 w zw. z art. 16 i 17 ustawy Pzp, poprzez wybór jako najkorzystniejszej w postępowaniu oferty podlegającej odrzuceniu i zaniechanie wyboru jako najkorzystniejszej oferty Odwołującego, która jest ofertą ważną i niepodlegającą odrzuceniu a nadto zawiera najkorzystniejszy bilans z oceny kryteriów ustalonych w postępowaniu.
Odwołujący wniósł o nakazanie Zamawiającemu: unieważnienie czynności wyboru oferty najkorzystniejszej, powtórzenia badania i ocenę ofert, odtajnienia i udostępnienia Odwołującemu zastrzeżonych jako tajemnica przedsiębiorstwa wyjaśnień dotyczących wyliczenia ceny i jej istotnych elementów składowych złożonych przez Konsorcjum NIRO oraz powtórzenia wyboru oferty najkorzystniejszej.
W zakresie zarzutów ewentualnych Odwołujący wniósł o nakazanie Zamawiającemu: unieważnienie czynności wyboru ofert najkorzystniejszej, powtórzenia czynności badania i ocenę ofert, odrzucenia oferty złożonej przez Konsorcjum NIRO jako zawierającej rażąco niską cenę oraz powtórzenia wyboru oferty najkorzystniejszej i dokonania wyboru oferty Odwołującego.
Sygn. akt KIO 4853/25
Wykonawca CATERMED Sp. z o. o. wniósł 31 października 2025 r. odwołanie, w którym zarzucił Zamawiającemu naruszenie przepisów:
1)art. 226 ust. 1 pkt 8 w zw. z art. 224 ust. 6 w zw. z art. 16 pkt 1 oraz art. 253 ust. 1 pkt 2 ustawy Pzp, przez odrzucenie oferty Odwołującego, z tego powodu, że oferta zawiera rażąco niską cenę w stosunku do przedmiotu zamówienia, gdyż złożone wyjaśnienia wraz z dowodami nie uzasadniają podanej w ofercie ceny w sytuacji, gdy:
a)Zamawiający odrzucił ofertę Odwołującego, twierdząc, że deklaracja wartości wsadu do kotła nie kwalifikowała się do poprawy, a w rzeczywistości wskazana w formularzu ofertowym wartość wsadu do kotła miała charakter kalkulacyjny, a nie stanowiła elementu treści oferty ani oświadczenia woli wykonawcy, co wynika z użycia zwrotu „przy założeniu” oraz z układu formularza ofertowego (art. 223 ust. 2 pkt 3 ustawy Pzp);
b)Zamawiający stwierdził, że wyjaśnienia Odwołującego są sprzeczne co do wartości wsadu, co jednak nie występuje, gdyż w wyjaśnieniach z 8 września 2025 r. Odwołujący wskazywał na podlegającą poprawie omyłkę, a wyjaśnienia z 17 września 2025 r. dodatkowo wskazują, że niezalenie od omyłki wykonawca może skorzystać z retro rabatów, co w konsekwencji doprowadzi do sytuacji, w której Zmawiający otrzyma wsad do kotła o wartości rynkowej 22,80 zł netto, a rzeczywisty koszt dla Odwołującego będzie wynosił 15,30 zł;
c)Zamawiający w uzasadnieniu odrzucenia oferty twierdzi, że przy rzeczywistym koszcie wsadu do kotła Odwołujący poniesie stratę 0,43 zł netto na osobodzień, nie wskazując metodologii obliczeń ani danych wejściowych;
d)Brak transparentnego uzasadnienia i metodologii obliczeń uniemożliwia Odwołującemu zweryfikowanie prawidłowości decyzji Zamawiającego, co narusza obowiązek przejrzystości postępowania i zapewnienia możliwości kwestionowania decyzji.
e)Wyliczenia Odwołującego wskazują, że zysk jednostkowy wynosi 1,90 zł netto, co jednoznacznie obala twierdzenia Zamawiającego o stracie, a brak odniesienia się do tych danych potwierdza naruszenie art. 16 pkt 1 i art. 253 ust. 1 pkt 1 ustawy Pzp.
2)art. 226 ust. 1 pkt 10 w zw. z art. 16 pkt 1 ustawy Pzp, przez Odrzucenie oferty Odwołującego jako zawierającej błąd w obliczeniu kosztu w sytuacji, gdy Zamawiający nie wskazuje, na czym ten błąd polega, tj. jaką regułę zawartą w SWZ Odwołujący naruszył;
3)art. 239 ust. 1 ustawy Pzp, przez dokonanie wyboru Konsorcjum NIRO jako najkorzystniejszej.
Odwołujący wniósł o nakazanie Zamawiającemu unieważnienia czynności odrzucenia oferty Odwołującego oraz nieważnienia czynności wyboru oferty najkorzystniejszej.
Na podstawie dokumentacji przedmiotowego postępowania oraz biorąc pod uwagę stanowiska stron, Izba ustaliła i zważyła, co następuje:
Sygn. akt KIO 4821/25
Izba oddaliła wniosek Zamawiającego i Przystępującego o odrzucenie odwołania jako wniesionego przez podmiot nieposiadający interesu w uzyskaniu zamówienia. Zamawiający i Przystępujący podnosili, że oferta Odwołującego z ceną 22 476 699,07 zł brutto znacznie przekracza kwotę, jaką Zamawiający zamierza przeznaczyć na realizację zamówienia, tj. 22 003 887,46 zł brutto. Zamawiający wskazał, że nie ma możliwości zwiększenia środków finansowych przewidzianych na zapłatę za zamówienie, w konsekwencji Odwołujący, dążąc w praktyce do unieważnienia postępowania ze względu na przekroczenie budżetu, nie wykazuje rzeczywistego interesu prawnego w uzyskaniu zamówienia. Odnosząc się do tego stanowiska stwierdzić należy, że w dacie wniesienia odwołania, a także w dacie wyrokowania w przedmiotowej sprawie, kwestia możliwości zwiększenia budżetu Zamawiającego nie została formalnie przesądzona, a twierdzenia o braku możliwości jego zwiększenia pozostają jedynie deklaracjami strony postępowania odwoławczego. Brak jest podstaw odmawiać wykonawcy prawa do skorzystania ze środków ochrony prawnej w sytuacji, gdy unieważnienie postępowania z powodów wskazanych przez Zamawiającego jest zdarzeniem przyszłym i niepewnym, a nawet w przypadku dokonania takiego unieważnienia, czynność ta może zostać zaskarżona i podlegać ocenie Izby.
W odniesieniu do zarzutu dotyczącego tajemnicy przedsiębiorstwa Izba ustaliła następujący stan faktyczny:
Zamawiający 28 sierpnia 2025 r. skierował do Konsorcjum NIRO na podstawie art. 223 ust. 1 ustawy Pzp następujące wezwanie:
Wykonawca w złożonej ofercie zadeklarował cenę za jeden osobodzień, która po poprawie oczywistych omyłek rachunkowych wynosi:
Netto: 33,91 zł
Podatek VAT: 8% 2,71 zł
Brutto: 36,62 zł w rozbiciu na:
śniadanie 8,48 zł netto 9,16 zł brutto obiad 16,95 zł netto 18,31 zł brutto kolację 8,48 zł netto 9,16 zł brutto
przy założeniu, że wartość wsadu do kotła wynosi: 15,00 zł netto, 16,20 zł brutto.
Różnica między ceną za jeden osobodzień netto 33,91 zł oraz wartością wsadu do kotła netto 15,00 zł wynosi 18,91 zł netto.
Wskazana różnica budzi wątpliwości Zamawiającego co do możliwości wykonania przedmiotu zamówienia zgodnie z wymaganiami określonymi w dokumentach zamówienia, a w szczególności na pokrycie kosztów osobowych dla zadeklarowanych 43 pracowników Wykonawcy, kosztów związanych z realizacją zamówienia, takich jak najem pomieszczeń, za media, wymagane ubezpieczenie OC, koszty wyposażenia pomieszczeń kuchni, utrzymania pomieszczeń i sprzętów, koszty pomocnicze i pozostałe koszty towarzyszące.
Uruchomienie procedury z art. 223 ust. 1 ustawy Pzp oznacza, że Zamawiający ma wątpliwości co do jednoznacznego stwierdzenia o zgodności lub niezgodności oferty z warunkami zamówienia, których rozwianie może nastąpić wyłącznie przy udziale Wykonawcy.
W związku z obawą co do poziomu oszacowania zamówienia, w celu udowodnienia prawidłowości wyceny niniejszej usługi i możliwości należytego wykonania zamówienia, Zamawiający zwraca się z prośbą o udzielenie wyjaśnień, w tym do złożenia dowodów w zakresie wyliczenia ceny i jej istotnych części składowych dotyczących m.in.: kosztów osobowych i organizacji pracy (szczegółowy wykaz stanowisk i etatów, stawki wynagrodzeń oraz narzuty, przejęcia pracowników art.23 'KP), pozostałych kosztów, marży.
W odpowiedzi na powyższe wezwanie Przystępujący złożył wyjaśnienia, które w całości zastrzegł jako tajemnicę przedsiębiorstwa, przedstawiając następujące uzasadnienie tego zastrzeżenia:
Na podstawie art. 18 ust. 3 ustawy z dnia 11 września 2019r. Prawo zamówień publicznych na potrzeby ww. postępowania Wykonawca informuje, iż wszelkie informacje objęte niniejszym pismem z zakresu elementów struktury kosztów stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa wykonawcy podlegającą ochronie przed udostępnieniem podmiotom trzecim. Informacje te stanowią nieujawnione do wiadomości publicznej informacje organizacyjne przedsiębiorstwa, posiadające znaczną wartość gospodarczą, co do których wykonawca podjął niezbędne działania w celu zachowania ich poufności. Tym samym, zgodnie z art. 11 ust 1. i ust. 4 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji, informacje te podlegają ochronie przed ich ujawnieniem osobom nieuprawnionym. Załączamy uzasadnienie do utajnienia dokumentów jako tajemnicy przedsiębiorstwa.
Tajemnicę przedsiębiorstwa definiuje art. 11 ust. 2 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (Dz. U. 2020 poz.1913). Zgodnie z tym przepisem przez tajemnicę przedsiębiorstwa rozumie się informacje techniczne, technologiczne, organizacyjne przedsiębiorstwa lub inne informacje posiadające wartość gospodarczą, które jako całość lub w szczególnym zestawieniu i zbiorze ich elementów nie są powszechnie znane osobom zwykle zajmującym się tym rodzajem informacji albo nie są łatwo dostępne dla takich osób, o ile uprawniony do korzystania z informacji lub rozporządzenia nimi podjął, przy zachowaniu należytej staranności, działania w celu utrzymania ich w poufności. Tym samym, określona informacja stanowi tajemnicę przedsiębiorstwa, jeśli spełnia łącznie warunki:
ma charakter techniczny, technologiczny, organizacyjny przedsiębiorstwa, posiada wartość gospodarczą, nie jest powszechnie znana, podjęto w stosunku do niej niezbędne działania w celu zachowania poufności.
Powyższe zostało potwierdzone wyrokiem Sądu Najwyższego z dnia 3 października 2000 r. (sygn. l CKN 304/00). Informacja (wiadomość) „nie ujawniona do wiadomości publicznej" to informacja nieznana ogółowi lub osobom, które ze względu na prowadzoną działalność są zainteresowane jej posiadaniem. Taka informacja staje się „tajemnicą przedsiębiorstwa", kiedy przedsiębiorca ma wolę, by pozostała ona tajemnicą dla pewnych kół odbiorców, konkurentów i wola ta dla innych osób musi być rozpoznawalna. Bez takiej woli, choćby tylko dorozumianej, informacja może być nieznana, ale nie będzie tajemnicą. Informacja nie ujawniona do wiadomości publicznej traci ochronę prawną, gdy inny przedsiębiorca (konkurent) dowiedzieć się o niej może drogą zwykłą i dozwoloną. Jednocześnie „tajemnica" nie traci zaś swego charakteru przez to, że wie o niej pewne ograniczone grono osób, zobowiązanych do dyskrecji w tej sprawie, jak pracownicy przedsiębiorstwa lub inne osoby, którym przedsiębiorca powierza informację. Podjęcie niezbędnych działań w celu zachowania poufności informacji powinno prowadzić do sytuacji, w której chroniona informacja nie może dotrzeć do wiadomości osób trzecich w normalnym toku zdarzeń, bez żadnych specjalnych starań z ich strony.
Dokumenty objęte klauzulą „Tajemnica przedsiębiorstwa” nie zostały ujawnione do publicznej wiadomości w danym zakresie, a Konsorcjum firm: „NIRO” Sp. z o.o. i „ALTER” Sp. z o.o., podjęli w stosunku do tych informacji niezbędne działania w celu zachowania ich w poufności min. zobowiązali pracowników, którzy mają dostęp do danych mogących stanowić tajemnicę przedsiębiorstwa, przechowuje dokumenty na serwerze z hasłami dostępu, monitoruje pomieszczenia, które posiadają system alarmowy. Wykonawca posiada pełną identyfikację użytkowników logujących się do sieci firmowych (bezpieczne hasła z koniecznością ich zmiany co jakiś czas).
Dokumenty oraz wyjaśnienia dotyczące struktury kosztów w cenie oferty, jako informacja o sposobie kalkulacji ceny ofertowej, przedstawia samodzielną wartość handlową w stopniu uzasadniającym konieczność ochrony tej informacji przed bezprawnym ujawnieniem. Przekazane informacje nie są ogólnie znane i łatwo dostępne. Ekonomiczna wartość tej informacji wynika z faktu, że zawiera ona dane, które pozwalają na uzyskanie wiedzy na temat sposobu działania firmy, z kolei firmy konkurencyjne mogłyby pozyskać informację, na podstawie których można przewidzieć stosowaną strategię cenową, a tym samym oferować ceny niższe, lub wprost stosować tę strategię. Wyjaśnienia oraz dokumenty przekazane Zamawiającemu dawałyby konkurentom przewagę w przyszłych postępowaniach przetargowych. Powyższe prowadzi do wniosku, iż informacje, o których mowa, mają w świetle zasad logiki i doświadczenia wartość gospodarczą.
Izba zważyła, co następuje:
Zgodnie z art. 18 ustawy Pzp:
1. Postępowanie o udzielenie zamówienia jest jawne.
2. Zamawiający może ograniczyć dostęp do informacji związanych z postępowaniem o udzielenie zamówienia tylko w przypadkach określonych w ustawie.
3. Nie ujawnia się informacji stanowiących tajemnicę przedsiębiorstwa w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (Dz.U. z 2022 r. ), jeżeli wykonawca, wraz z przekazaniem takich informacji, zastrzegł, że nie mogą być one udostępniane oraz wykazał, że zastrzeżone informacje stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa. Wykonawca nie może zastrzec informacji, o których mowa w .
Art. 16 ustawy Pzp stanowi, że zamawiający przygotowuje i przeprowadza postępowanie o udzielenie zamówienia w sposób: 1) zapewniający zachowanie uczciwej konkurencji oraz równe traktowanie wykonawców; 2) przejrzysty; 3) proporcjonalny.
Stosownie do art. 11 ust. 2 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji przez tajemnicę przedsiębiorstwa rozumie się informacje techniczne, technologiczne, organizacyjne przedsiębiorstwa lub inne informacje posiadające wartość gospodarczą, które jako całość lub w szczególnym zestawieniu i zbiorze ich elementów nie są powszechnie znane osobom zwykle zajmującym się tym rodzajem informacji albo nie są łatwo dostępne dla takich osób, o ile uprawniony do korzystania z informacji lub rozporządzania nimi podjął, przy zachowaniu należytej staranności, działania w celu utrzymania ich w poufności.
W pierwszej kolejności wyraźnego podkreślenia wymaga, że jedną z podstawowych zasad obowiązujących w systemie zamówień publicznych jest zasada jawności postępowania, mająca fundamentalne znaczenie dla realizacji pozostałych zasad, takich jak przejrzystość, uczciwa konkurencja i równe traktowanie wykonawców. Ograniczenie dostępu do informacji związanych z postępowaniem o udzielenie zamówienia jest wyjątkiem, który nie może służyć jako narzędzie mające na celu uniemożliwienie weryfikacji prawidłowości czynności zamawiającego.
Ograniczenie dostępu do informacji przedstawianych w postępowaniu może zachodzić wyłącznie w przypadkach określonych ustawą, co wynika z art. 18 ust. 2 ustawy Pzp. Przypadkiem takim jest wyłączenie udostępniania informacji stanowiących tajemnicę przedsiębiorstwa, na podstawie art. 18 ust. 3 ustawy Pzp. W świetle art. 18 ust. 3 ustawy Pzp, nie ujawnia się informacji stanowiących tajemnicę przedsiębiorstwa pod warunkiem wykazania przez wykonawcę zasadności ich zastrzeżenia.
Zauważenia wymaga, że wprowadzając obowiązek wykazania zamawiającemu przesłanek zastrzeżenia tajemnicy przedsiębiorstwa (nowelizacja poprzednio obowiązującej ustawy Pzp dokonana 29 sierpnia 2014 r.), w uzasadnieniu do poselskiego projektu ustawy o zmianie ustawy – Prawo zamówień publicznych (Sejm RP VII kadencji, Nr druku: 1653) wskazano, m.in.: Wprowadzenie obowiązku ujawniania informacji stanowiących podstawę oceny wykonawców (zmiana art. 8 ust. 3). Przepisy o zamówieniach publicznych zawierają ochronę tajemnic przedsiębiorstwa wykonawcy ubiegającego się o udzielenie zamówienia. Mimo zasady jawności postępowania, informacje dotyczące przedsiębiorstwa nie są podawane do publicznej wiadomości. Jednakże, słuszny w swym założeniu przepis jest w praktyce patologicznie nadużywany przez wykonawców, którzy zastrzegając informacje będące podstawą do ich ocen, czynią to ze skutkiem naruszającym zasady uczciwej konkurencji, tj. wyłącznie w celu uniemożliwienia weryfikacji przez konkurentów wypełniania przez nich wymagań zamawiającego. Realizacja zadań publicznych wymaga faktycznej jawności wyboru wykonawcy. Stąd te dane, które są podstawą do dopuszczenia wykonawcy do udziału w postępowaniu powinny być w pełni jawne. Praktyka taka miała miejsce do roku 2005 i bez negatywnego skutku dla przedsiębiorców dane te były ujawniane. Poddanie ich regułom ochrony właściwym dla tajemnicy przedsiębiorstwa jest sprzeczne z jej istotą, a przede wszystkim sprzeczne z zasadą jawności realizacji zadań publicznych. Rozwiązanie takie zostało utrzymane w obecnie obowiązującym stanie prawnym. W konsekwencji rolą zamawiającego w toku badania złożonych dokumentów jest ustalenie, czy wykonawca temu obowiązkowi sprostał udowadniając, że zastrzeżone informacje stanowią tajemnicę przedsiębiorstwa. Zdaniem Izby sformułowanie użyte przez ustawodawcę, w którym akcentuje się konieczność „wykazania” oznacza obowiązek dużo dalej idący, niż tylko złożenie oświadczenia co do przyczyn objęcia informacji tajemnicą przedsiębiorstwa.
Aby zatem wykazać skuteczność zastrzeżenia informacji, Przystępujący zobowiązany był wykazać łączne wystąpienie następujących przesłanek definicji legalnej tajemnicy przedsiębiorstwa, o których mowa w art. 11 ust. 2 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji:
1)informacje mają charakter techniczny, technologiczny, organizacyjny przedsiębiorstwa lub inny posiadający wartość gospodarczą,
2)informacje jako całość lub w szczególnym zestawieniu i zbiorze ich elementów nie są powszechnie znane osobom zwykle zajmującym się tym rodzajem informacji albo nie są łatwo dostępne dla takich osób,
3)uprawniony do korzystania z informacji lub rozporządzania nimi podjął, przy zachowaniu należytej staranności, działania w celu utrzymania ich w poufności.
Ustawodawca w art. 11 ust. 2 ustawy o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji przesądził, że zastrzegana informacja ma mieć charakter techniczny, technologiczny, organizacyjny przedsiębiorstwa lub inny posiadający wartość gospodarczą. Podkreślenia wymaga, że przesłanka „posiadający wartość gospodarczą” odnosi się nie tylko do informacji „innej”, ale także informacji technicznej, technologicznej i organizacyjnej. Nie wystarcza więc stwierdzenie, że dana informacja ma charakter techniczny, technologiczny czy organizacyjny, ale musi także ona przedstawiać pewną wartość gospodarczą dla wykonawcy właśnie z tego powodu, że pozostanie poufna. Taka informacja może być dla wykonawcy źródłem jakichś zysków lub pozwalać mu na zaoszczędzenie określonych kosztów.
Wyraźnie podkreślić należy, że badaniu przez Izbę podlega czynność Zamawiającego polegająca na ocenie przedstawionego przez wykonawcę uzasadnienia zastrzeżenia tajemnicy przedsiębiorstwa, Izba nie docieka natomiast, czy zastrzeżone informacje obiektywnie stanowią lub mogą stanowić informacje podlegające ochronie. Rozstrzygnięcie zarzutów przez Izbę polega na odpowiedzi na pytanie, czy Zamawiający prawidłowo uznał, że wykonawca w ustawowym terminie uzasadnił w sposób wystarczający dokonane zastrzeżenie. Nie jest też rolą Zamawiającego ocena, czy określone informacje mogą potencjalnie stanowić tajemnicę przedsiębiorstwa, zadaniem Zamawiającego jest natomiast zbadanie, czy wykonawca należycie uzasadnił zastrzeżenie informacji, gdyż to jakość tego uzasadnienia decyduje o tym, czy w jawnym postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego określone informacje mogą pozostać niejawne.
Z art. 18 ust. 3 ustawy Pzp wynika, że wykazanie skuteczności zastrzeżenia powinno nastąpić wraz z przekazaniem takich informacji. W związku z tym, na ocenę dokonywaną przez Izbę nie może mieć wpływu próba wykazania zasadności zastrzeżenia dopiero w postępowaniu odwoławczym.
W ocenie Izby uzasadnienie zastrzeżenia przedłożone przez Przystępującego w najmniejszym nawet stopniu nie potwierdza zasadności utrzymania tajemnicy przedsiębiorstwa.
Przede wszystkim Przystępujący nie sprostał ciężarowi wykazania wartości gospodarczej zastrzeganych informacji. Przedstawione przez niego uzasadnienie zastrzeżenia jest ogólnikowe i obejmuje nieskonkretyzowane oraz gołosłowne deklaracje. Zasadnicza część tego uzasadnienia to teoretyczne wywody dotyczące obowiązujących przepisów prawa, niewnoszące żadnej wiedzy co do zasadności zastrzeżenia konkretnych informacji przedstawionych w przedmiotowym postępowaniu o udzielenie zamówienia.
W odniesieniu do zastrzeganych informacji Przystępujący ograniczył się do stwierdzenia, że przedstawiają samodzielną wartość handlową, co wynika z faktu, że zawiera ona dane, które pozwalają na uzyskanie wiedzy na temat sposobu działania firmy, a firmy konkurencyjne mogłyby pozyskać informację, na podstawie których można przewidzieć stosowaną strategię cenową, a tym samym oferować ceny niższe, lub wprost stosować tę strategię. Powyższe jest tylko gołosłowną deklaracją o tak ogólnym charakterze, że w żadnej mierze nie może być uznane ani za wykazanie, ani nawet uprawdopodobnienie istnienia wartości gospodarczej. Za dalece niewystarczające należy uznać twierdzenie, że ich ujawnienie mogłoby spowodować wykorzystanie strategii cenowej Przystępującego przez innych wykonawców. Przyjęcie takiej argumentacji prowadziłoby do nieakceptowalnego wniosku, że zaprezentowanie informacji o kalkulacji ceny ofertowej czy składników kosztotwórczych może co do zasady pozostawać w postępowaniach o udzielenie zamówienia niejawne. Z uzasadnienia nie sposób powziąć wiedzy, dlaczego akurat informacje przedstawione przez Przystępującego w tym postępowaniu miałyby taką tajemnicę przedsiębiorstwa stanowić, nie wiadomo, jakie szczególne cechy można tym informacjom przypisać i w jaki sposób mogłyby one być wykorzystana przez innych wykonawców w przyszłości, w celu stworzenia przewagi konkurencyjnej. Twierdzenia Przystępującego pozbawione są jakichkolwiek konkretów. Mają one charakter na tyle ogólny, że mogłyby bez żadnych zmian zostać przedstawione w każdym innym postępowaniu o udzielenie zamówienia, bez względu na jego przedmiot i specyfikę. Tymczasem wykonawca, chcąc zachować niejawność informacji, miał obowiązek w sposób konkretny, wiarygodny, logiczny i przekonujący przedstawić, dlaczego określone informacje mają taki charakter, że mogą być wykorzystane przez konkurujące podmioty ze szkodą dla wykonawcy.
Ponadto, w ocenie Izby, Przystępujący niewystarczająco wykazał przesłankę zastrzeżenia dotyczącą podjęcia przez działań w celu zachowania poufności informacji. Również w tym zakresie Przystępujący ograniczył się do ogólnikowych i gołosłownych deklaracji o nieujawnieniu informacji do wiadomości publicznej i podjęciu działań chroniących te informacje oraz wskazał, że wykonawcy tworzący Konsorcjum zobowiązali pracowników, którzy mają dostęp do danych mogących stanowić tajemnicę przedsiębiorstwa, przechowuje dokumenty na serwerze z hasłami dostępu, monitoruje pomieszczenia, które posiadają system alarmowy. Wykonawca posiada pełną identyfikację użytkowników logujących się do sieci firmowych (bezpieczne hasła z koniecznością ich zmiany co jakiś czas). Są to bardzo ogólne twierdzenia, a monitoring czy hasła dostępu są standardem stosowanym w przedsiębiorstwach, niezależnie od charakteru działalności i związanych z nią informacji.
Wobec powyższego należy stwierdzić, że Przystępujący nie wykazał zasadności zastrzeżenia tajemnicy przedsiębiorstwa, co obligowało Zamawiającego do ujawnienia treści złożonych przez Przystępującego wyjaśnień. Zaniechanie takiego ujawnienia stanowi naruszenie przepisów art. 18 ust. 2 i 3 oraz art. 16 ustawy Pzp, w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik postępowania. W związku z tym odwołanie – stosownie do art. 554 ust. 1 ppkt 1 ustawy Pzp – podlegało uwzględnieniu.
Wobec uwzględnienia zarzutu dotyczącego tajemnicy przedsiębiorstwa, merytorycznemu rozpoznaniu nie podlegał zarzut ewentualny, podniesiony na wypadek nieuwzględnienia zarzutu głównego, a dotyczący zaniechania odrzucenia oferty Przystępującego, jako zawierającej rażąco niską cenę.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 557, art. 574 i art. 575 ustawy Pzp oraz § 5 pkt 1 i 2 lit. b oraz § 7 ust. 1 pkt 1 , stosownie do wyniku postępowania obciążając kosztami Zamawiającego.
Sygn. akt KIO 4853/25
Izba ustaliła następujący stan faktyczny:
W punkcie II.2 ppkt 1 Opisu przedmiotu zamówienia (załącznik nr 1 do SWZ) Zamawiający zamieścił następujące wymaganie: Minimalna wartość wsadu do kotła nie może być niższa niż 15,00 zł netto. Informację na temat zaoferowanej wartości wsadu do kotła należy umieścić w ofercie.
Odwołujący złożył w formularzu ofertowym oświadczenie, że oferuje:
1.Wykonanie przedmiotu zamówienia w zakresie opisanym w SWZ i jej załącznikach oraz spełniając wszystkie wymagania w niej określone, za cenę ryczałtową w wysokości:
Przy założeniu, że wartość wsadu do kotła wynosi: 22,86 zł netto 24,68 zł brutto
ICena za jeden osobodzień:
Netto: 32,65 zł
Podatek VAT : 8% 2,61 zł
Brutto: 35,26 zł
w rozbiciu na:
śniadanie 9,97 zł netto 10,58 zł brutto
obiad 16,33 zł netto 17,63 zł brutto
kolację 6,53 zł netto 7,05 zł brutto
IIPosiłek profilaktyczny 15,00 zł netto 16,20 zł brutto
III Całkowita wartość zamówienia za okres 36 miesięcy = 1.096 dni uwzględniająca 500 osobodni dziennie, łącznie 7.552 posiłków profilaktycznych, 4.384 obiadów dla lekarzy dyżurnych wynosi:
Netto : 18 077 070,72 zł
Podatek VAT : 8% 1 446 165,66 zł
Brutto : 19 523 236,38 zł
Zamawiający 28 sierpnia 2025 r. skierował do Odwołującego na podstawie art. 223 ust. 1 ustawy Pzp następujące wezwanie do wyjaśnień:
Wykonawca w złożonej ofercie zadeklarował cenę za jeden osobodzień, która po poprawie oczywistych omyłek rachunkowych wynosi:
Netto: 32,83 zł
Podatek VAT : 8% 2,63 zł Brutto : 35,46 zł w rozbiciu na:
śniadanie 9,97 zł netto 10,77 zł brutto obiad 16,33 zł netto 17,64 zł brutto kolację 6,53 zł netto 7,05 zł brutto
przy założeniu, że wartość wsadu do kotła wynosi: 22,86 zł netto, 24,69zł brutto.
Różnica między ceną za jeden osobodzień netto 32,83 zł oraz wartością wsadu do kotła netto 22,86 zł wynosi 9,97 zł netto.
Wskazana różnica budzi wątpliwości Zamawiającego co do możliwości wykonania przedmiotu zamówienia zgodnie z wymaganiami określonymi w dokumentach zamówienia, a w szczególności na pokrycie kosztów osobowych dla zadeklarowanych 43 pracowników Wykonawcy, kosztów związanych z realizacją zamówienia, takich jak najem pomieszczeń, za media, wymagane ubezpieczenie OC, koszty wyposażenia pomieszczeń kuchni, utrzymania pomieszczeń i sprzętów, koszty pomocnicze i pozostałe koszty towarzyszące.
W odpowiedzi na wezwanie Odwołujący złożył wyjaśnienia, które zastrzegł jako tajemnicę przedsiębiorstwa. W wyjaśnieniach Odwołujący wskazał m.in., że użycie kwoty 22,86 zł jako wartości wsadu do kotła wynika z błędnego przeniesienia tej wartości przy wypełnianiu formularza (kwota ta jest połączeniem ceny netto obiadu – 16,33 zł i kolacji – 6,53 zł), tj. omyłki o charakterze niezamierzonym, w związku z czym wartość wsadu do kotła powinna być poprawiona na 15,00 zł, na podstawie art. 223 ust. 2 pkt 3 ustawy Pzp.
Pismem z 11 września 2025 r. Zamawiający poinformował Odwołującego, że omyłka dotycząca wartości wsadu do kotła nie kwalifikuje się do poprawienia na podstawie art. 223 ust. 12 pkt 3 ustawy Pzp i wezwał Odwołującego – na podstawie art. 224 ust. 1 ustawy Pzp – do złożenia wyjaśnień dotyczących zaoferowanej ceny, wskazując w wezwaniu:
Zgodnie ze złożoną ofertą różnica między ceną za jeden osobodzień netto 32,83 zł oraz wartością wsadu do kotła netto 22,86 zł wynosi 9,97 zł netto.
Wskazana różnica budzi wątpliwości Zamawiającego co do możliwości wykonania przedmiotu zamówienia zgodnie z wymaganiami określonymi w dokumentach zamówienia, a w szczególności na pokrycie kosztów osobowych dla zadeklarowanych 43 pracowników Wykonawcy, kosztów związanych z realizacją zamówienia, takich jak najem pomieszczeń, za media, wymagane ubezpieczenie OC, koszty wyposażenia pomieszczeń kuchni, utrzymania pomieszczeń i sprzętów, koszty pomocnicze i pozostałe koszty towarzyszące.
W związku z powyższym prosimy o wyjaśnienie, czy Państwa oferta uwzględnia wszystkie wymagania zawarte w ogłoszeniu o zamówieniu, Specyfikacji Warunków Zamówienia, w tym w projekcie umowy, a zaoferowana cena obejmuje wszystkie koszty wykonania przedmiotu zamówienia, w tym również wszelkie koszty towarzyszące jej realizacji oraz wynikające z odrębnych przepisów.
W odpowiedzi na wezwanie Odwołujący złożył wyjaśnienia, które zastrzegł jako tajemnicę przedsiębiorstwa.
Pismem z 23 października 2025 r. Zamawiający poinformował o wyborze oferty najkorzystniejszej oraz o odrzuceniu oferty Odwołującego na podstawie art. 226 ust. 1 pkt 8 i 10 ustawy Pzp. W uzasadnieniu tej czynności Zamawiający wskazał:
Na wezwanie o udzielenie wyjaśnień, w tym do złożenia dowodów w zakresie wyliczenia ceny i jej istotnych części składowych, Wykonawca w dniu 08.09.2025 r. oraz 17.09.2025 r. udzielił odpowiedzi, które nie rozwiały wątpliwości Zamawiającego w zakresie możliwości wykonania niniejszego zamówienia publicznego za zaoferowaną cenę, a wręcz przeciwnie utwierdziły Zamawiającego, że Wykonawca nie skalkulował ceny oferty w sposób rzetelny.
Wyjaśnienia dostarczone przez Wykonawcę są niespójne lub zmieniają istotne elementy oferty, co prowadzi do wątpliwości co do rzeczywistego sposobu kalkulacji ceny. Wykonawca zmienia istotne informacje dotyczące kalkulacji ceny w odpowiedzi na wezwanie do wyjaśnień, w zakresie wsadu do kotła, co powoduje brak zgodności między formularzem ofertowym a wyjaśnieniami, a tym samym niespójności w metodologii kalkulacji ceny. Krajowa Izba Odwoławcza w wyroku z 28 marca 2022 r., sygn. akt: KIO 625/22 uznała, że zmiana treści oferty w wyjaśnieniach jest niedopuszczalna, szczególnie w sytuacji, gdy wyjaśnienia zmieniają zasady kalkulacji ceny lub wprowadzają nowe, niezgodne z ofertą elementy. Zgodnie z art. 224 ust. 6 ustawy Pzp, wyjaśnienia powinny tylko uzasadniać zaoferowaną cenę, a nie ją zmieniać. (…)
W piśmie z dnia 21.08.2025 r. Wykonawca poinformował Zamawiającego, że w treści formularza ofertowego stanowiącego Załącznik nr 2 do SWZ wkradła się oczywista omyłka pisarska. „Omyłka znajduje się w sekcji I. Cena za jeden osobodzień w wierszu dotyczącym śniadania. Wskazano tam błędną wartość 9,97 zł netto, podczas gdy prawidłowa wartość powinna wynosić 9,79 zł netto.” Według Wykonawcy: „prawidłowa wartość netto śniadania jest niezbędna do uzyskania poprawnej sumy ceny za jeden osobodzień. Suma poszczególnych posiłków przy zastosowaniu poprawnej wartości wynosi: 9,79 zł (śniadanie) + 16,33 zł (obiad) + 6,53 zł (kolacja) – 32,65 zł netto, co jest zgodne z łączną ceną netto za osobodzień wskazaną w ofercie.
Wykonawca zasugerował, że „wskazana omyłka ma charakter czysto pisarski, nie wpływa na całkowitą cenę oferty ani na inne kluczowe elementy i jest możliwa do poprawienia bez żadnych wątpliwości na podstawie pozostałej treści formularza”, na podstawie art. 223 ust. 2 pkt 1 ustawy Pzp. Ewentualnie zaproponowano, aby potraktować omyłkę jako inna omyłkę niepowodującą istotnej zmiany treści oferty na podstawie art. 223 ust. 2 pkt 3 ustawy Pzp.
Nie uwzględniając powyższej argumentacji z uwagi na brak możliwości poprawienia ceny jednostkowej, pismem DN-ZP-380-21/41/25 z dnia 28.08.2025 r. Zamawiający zawiadomił Wykonawcę jedynie o poprawieniu oczywistej omyłki rachunkowej w zakresie błędu w obliczeniu ceny brutto, z uwzględnieniem konsekwencji rachunkowych dokonanych poprawek na formularzu oferty. (…) Ostatecznie, różnica między ceną za jeden osobodzień netto 32,83 zł, a wartością wsadu do kotła netto 22,86 zł, zgodnie ze złożoną ofertą, wynosi 9,97 zł netto.
Wskazana różnica wzbudziła wątpliwości Zamawiającego co do możliwości wykonania przedmiotu zamówienia zgodnie z wymaganiami określonymi w dokumentach zamówienia, a w szczególności na pokrycie kosztów osobowych dla zadeklarowanych 43 pracowników Wykonawcy, kosztów związanych z realizacją zamówienia, takich jak najem pomieszczeń, za media, wymagane ubezpieczenie OC, koszty wyposażenia pomieszczeń kuchni, utrzymania pomieszczeń i sprzętów, koszty pomocnicze i pozostałe koszty towarzyszące. (…)
W ocenie Zamawiającego przedstawiona w piśmie omyłka w deklaracji wartości wsadu do kotła nie kwalifikowała się do poprawy na podstawie art. 223 ust. 2 pkt 3 ustawy Pzp, tj. jako inna omyłka niepowodująca istotnych zmian w treści oferty, gdyż jest to istotna zmiana treści oferty i wpływa na ostateczny podział kosztów pomiędzy koszt zakupu produktów spożywczych niezbędnych do przygotowania posiłków, a wszystkimi innymi kosztami zamówienia związanymi z realizacją niniejszego zamówienia. Poprawienie ceny wsadu do kotła stanowiłoby powstanie nowej oferty. Zgodnie z Załącznikiem nr I do SWZ pkt II. 2 ppkt l. informację na temat zaoferowanej wartości wsadu do kotła należało umieścić w ofercie.
(…) Zamawiający działając na podstawie art. 224 ust. 1 ustawy Pzp, zwrócił się o udzielenie wyczerpujących i szczegółowych wyjaśnień, w tym do złożenia dowodów, w zakresie wyliczenia ceny ze wskazaniem podziału na koszt wsadu do kotła określony zgodnie ze złożoną ofertą oraz pozostałe koszty wykonania niniejszego przedmiotu zamówienia, tj. różnica między ceną za jeden osobodzień netto 32,83 zł oraz wartością wsadu do kotła netto 22,86 zł wynosi 9,97 zł netto. (…)
W odpowiedzi na wezwanie w dniu 17.09.2025 r. Wykonawca ponownie zapewnił, że cena oferty została obliczona w sposób prawidłowy, zgodnie z treścią SWZ, stosując się do wymogów SWZ, zgodnie z prawem i najlepszą wiedzą techniczną.
Niemniej jednak, Wykonawca pokazał kolejny błąd przy sporządzaniu oferty, polegający rzekomo na nieuwzględnieniu rabatów handlowych i retrorabatów Wykonawcy. Wskazany błąd niewątpliwie zaprzeczył poprzednim wyjaśnieniom Wykonawcy w zakresie deklarowanej wartości wsadu do kotła.
Wykonawca oświadczył w ww. piśmie, że „Pracownik Wykonawcy przygotowując ofertę i podając wartość wsadu do kotła w kwocie 22,86 zł bazował na cennikach handlowych, które nie uwzględniały rabatów handlowych i retrorabatów. Zamawiający otrzyma więc produkty w cenach rynkowych.” W ww. oświadczeniu Wykonawca potwierdził załączonymi dowodami, że uzyskuje u kilku dostawców artykułów spożywczych rabaty handlowe i retrorabaty, po uwzględnieniu których rzeczywisty koszt wsadu do kotła jaki poniesie Wykonawca, wynosić będzie średnio ok. 15,30 zł netto. Tym samym Wykonawca w pierwszym piśmie z dnia 08.09.2025 r. kierowanym do Zamawiającego wniósł o poprawienie w treści formularza ofertowego w zakresie wartości wsadu do kotła z 22,86 zł netto na 15,00 zł netto, z uwagi na błąd pracownika, co miało wynikać z sumowania obiadu i kolacji. Natomiast w kolejnym piśmie z dnia 17.09.2025 r. z uwagi na brak możliwości formalnoprawnych zmiany ceny wsadu do kotła, Wykonawca powołując się na rabaty i retrorabaty, próbował skorygować w niedopuszczalny sposób wartość wsadu do kotła, na kwotę 15,30 netto. W tym miejscu należy jedynie nadmienić, iż cena wsadu do kotła po zastosowaniu rzekomych rabatów przez Wykonawcę, miała być wyższa niż wynikałoby to z pierwszych wyjaśnień, tj. 15,00 zł netto pierwsze wyjaśnienia, nie obejmujące rabatów i 15,30 netto z rabatami drugie wyjaśnienia.
Zamawiający wskazuje, iż błąd wynikający z wad procesu przyczynowo myślowego w okolicznościach niniejszej sprawy nie podlega poprawie. W opisywanym przypadku nie istnieje możliwość odtworzenia prawidłowego toku rozumowania Wykonawcy i ustalenia, w którym momencie popełnił on błąd, co pozwoliłoby na jego poprawienie.
Nadto Zamawiający wskazuje, że wyjaśnienia ceny muszą odnosić się do tych samych wartości, które zostały wskazane w formularzu ofertowym jako składowe ceny. Jeśli Wykonawca zmienia te wartości w wyjaśnieniach, prowadzi to do niespójności, która skutkuje odrzuceniem oferty.
Reasumując, w niniejszym postępowaniu Zamawiający oczekiwał od Wykonawcy, iż po zapoznaniu się ze Specyfikacją Warunków Zamówienia zaoferuje w formularzu oferty wykonanie przedmiotu zamówienia w zakresie opisanym w SWZ i jej załącznikach oraz spełniając wszystkie wymagania w niej określone, za cenę ryczałtową w skalkulowanej wysokości, przy założeniu, że wartość wsadu do kotła wynosić będzie wskazaną przez Wykonawcę wartość w złotych netto i brutto. Powyższe wymagania znalazły czytelny wyraz w przygotowanym formularzu oferty stanowiącym Załącznik nr 2 do SWZ.
Zamieszczone w ofercie informacje na temat zaoferowanej wartości wsadu do kotła, ceny za jeden osobodzień, a także w rozbiciu na śniadanie, obiad, kolację, posiłek profilaktyczny stanowią dane niezbędne do sporządzenia umowy o udzielenie zamówienia publicznego (§ 5 Wynagrodzenie należne za realizację usługi oraz sposób płatności – Załącznik nr 14 do SWZ). (…)
W przedstawionych kalkulacjach Wykonawca znacząco zaniżył także koszty:
wykazane w pozycji 4. Koszt mediów w dzierżawionych pomieszczeniach Zamawiającego, w tym odpady: o ok 27 % względem kosztów wskazanych w odpowiedziach na pytania, kształtujących się na uśrednionym poziomie 39.403,58 zł/m-c.
wykazane w pozycji 5. Koszt sprzętu, amortyzacja, serwis, naprawa, koszty utrzymania pomieszczeń i sprzętu, koszty wyposażenia kuchni, najem urządzeń i wyposażenia itp. – gdzie, rzekomo zgodnie z '6 projektowanej umowy najmu, w kalkulacji przewidziano koszty związane z konserwacją dźwigów, wykonywaną według wyliczeń REPTY” GCR na podstawie obowiązujących cen dostawców zewnętrznych, które aktualnie wynoszą I .864,80 zł netto.
Ponadto Najemca ponosił będzie stale opłaty z tytułu najmu urządzeń i wyposażenia wymienionego w Załączniku nr 3, w wysokości 81,30 zł netto, 100,00 zł brutto.
Tylko suma wskazanych dwóch stałych kosztów wynosi 1.946,10 zł netto, co pokazuje, że na pozostałe wymienione koszty pozostaje znikomy budżet. Tym samym dalsze przyjęte przez Wykonawcę założenia mogą okazać się nieadekwatne.
Prócz tego Wykonawca w swej kalkulacji założył, że skieruje do realizacji zamówienia osoby niepełnosprawne. Wykonawca oświadcza, że osoby te będą w stanie wykonywać zadania objęte przedmiotem zamówienia i na dowód załączył wykaz osób będących w posiadaniu Wykonawcy. Duże wątpliwości Zamawiającego budzi przedstawiony szczegółowy wykaz pracowników (39 osób) wraz z ich orzeczeniami o niepełnosprawności (14 osób w stopniu lekkim, 14 osób w stopniu umiarkowanym, 9 osób w znacznym stopniu niepełnosprawności), wskazującymi na ich miejsce pobytu/ pobytu stałego zlokalizowanymi w całej Polsce tj.: Gdańsk, Starogard Gdański, Inowrocław, Płock, Maków Mazowiecki, Warszawa, Łódź, Białystok, Zielona Góra, Jarosław, Przeworsk, Bochnia, Kraków, Nowy Sącz. Uwzględniona w kalkulacji refundacja kosztów związanych z wynagrodzeniem na podstawie ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych sugeruje Zamawiającemu na konkretną i przemyślaną strategię działania Wykonawcy. Jednak powyższe założenia Zamawiający postrzega jako nierealne do zrealizowania, z uwagi na rozrzut terytorialny pracowników, którzy mają być skierowani do realizacji zamówienia, po całej Polsce i stanowią tylko kolejną próbę nieskładnego wykazania zrefundowania ponoszonych kosztów osobowych.
Wątpliwości Zamawiającego budzi również wykaz posiadanego sprzętu wskazujący na lokalizację posiadanych środków trwałych gdzie wskazano sprzęty jako przeznaczone do realizacji niniejszego zamówienia w podmiotach, w których wciąż realizowana jest usługa żywienia np.: Szpital Miejski w Chorzowie, Instytut Centrum Zdrowia Matki Polki w Lodzi, Szpital Wojewódzki w Bielsku-Białej. (…)
Izba zważyła, co następuje:
Zgodnie z art. 226 ust. 1 ustawy Pzp zamawiający odrzuca ofertę, jeżeli:
pkt 8: zawiera rażąco niską cenę lub koszt w stosunku do przedmiotu zamówienia;
pkt 10: zawiera błędy w obliczeniu ceny lub kosztu.
Stosownie do art. 253 ust. 1 ustawy Pzp, niezwłocznie po wyborze najkorzystniejszej oferty zamawiający informuje równocześnie wykonawców, którzy złożyli oferty, o:
1) wyborze najkorzystniejszej oferty, podając nazwę albo imię i nazwisko, siedzibę albo miejsce zamieszkania, jeżeli jest miejscem wykonywania działalności wykonawcy, którego ofertę wybrano, oraz nazwy albo imiona i nazwiska, siedziby albo miejsca zamieszkania, jeżeli są miejscami wykonywania działalności wykonawców, którzy złożyli oferty, a także punktację przyznaną ofertom w każdym kryterium oceny ofert i łączną punktację,
2) wykonawcach, których oferty zostały odrzucone
- podając uzasadnienie faktyczne i prawne.
W ocenie Izby odrzucenie oferty Odwołującego było zasadne i zostało uzasadnione w sposób zgodny z art. 253 ust. 1 pkt 2 ustawy Pzp.
Po pierwsze stwierdzić należy, że Zamawiającego powziął uzasadnione wątpliwości związane z określoną w ofercie wartością wsadu do kotła (22,86 zł), powodującą, że kwota 9,97 zł netto powinna pokryć wszystkie pozostałe koszty wykonania zamówienia, w tym zatrudnienia pracowników. Powyższe uprawniało do uzasadnionego wniosku, że zaoferowana cena ma cechy ceny rażąco niskiej. Wartość wsadu do kotła była w tym przypadku elementem rozstrzygającym o realności zaoferowanej ceny, wartość ta powinna być bowiem w całości przeznaczona na zakup produktów do przygotowania posiłków, co oznacza, że różnica między ceną za osobodzień a wartością wsadu do kotła musi pozwolić sfinansować wszystkie koszty niestanowiące zakupu produktów spożywczych.
Wyjaśnienia złożone przez Odwołującego potwierdziły wadliwość ceny ofertowej. W wyjaśnieniach z 8 września 2025 r. Odwołujący twierdził, że określenie wartości wsadu do kotła na kwotę 22,86 zł było spowodowane omyłką, a wartość ta powinna być poprawiona na kwotę 15,00 zł. Z kolei w wyjaśnieniach z 27 września 2025 r. Odwołujący podniósł, że kwota 22,86 zł jako wartości wsadu do kotła jest wartością wsadu uwzględniającą ceny rynkowe, bez uwzględnienia rabatów handlowych i retrorabatów wykonawcy, a faktyczna wartość tego wsadu to 15,30 zł netto.
Powyższe wyjaśnienia należy uznać za niespójne, wskazano w nich bowiem dwie rozbieżne wersje dotyczące omyłki przy określaniu wartości wsadu do kotła. Raz było to błędne przeniesienia w formularzu sumy cen obiadu i kolacji, w kolejnych wyjaśnieniach – nieuwzględnienie rabatów i retrorabatów.
Niezależnie od powyższego, udzielone wyjaśnienia zmierzają do niedozwolonej zmiany treści oferty. Wbrew twierdzeniom Odwołującego, wartość wsadu do kotła stanowiła treść oferty, nie zaś niezobowiązującą deklarację na temat założenia przyjętego do kalkulacji ceny. Do odmiennej oceny nie uprawnia wskazywane przez Odwołującego brzmienie formularza ofertowego, w którym znalazło się sformułowanie „przy założeniu, że wartość wsadu do kotła wynosi”. Odwołujący zdaje się pomijać, że wartość wsadu do kotła została określona przez Zamawiającego w opisie przedmiotu zamówienia i była wymaganą częścią oświadczenia ofertowego. W punkcie II.2 ppkt 1 OPZ Zamawiający zamieścił bowiem wymaganie: Minimalna wartość wsadu do kotła nie może być niższa niż 15,00 zł netto. Informację na temat zaoferowanej wartości wsadu do kotła należy umieścić w ofercie. Powyższe oznacza, że określenie tej wartości było dla Zamawiającego istotnym elementem świadczenia wykonawcy, co jest zrozumiałe, biorąc pod uwagę korelację między wartością surowców, z których przygotowywany jest posiłek, a jego jakością. Oświadczenie to należało objąć ofertą, czego nie zmienia okoliczność, że dokumenty zamówienia nie określają sposobu weryfikacji spełnienia tego zobowiązania oraz odrębnej kary umownej na wypadek niewywiązania się z niego. Nie ma również żadnego znaczenia, że wartość wsadu do kotła nie stanowiła kryterium oceny ofert.
Zamawiający prawidłowo odmówił poprawienia omyłki w ofercie Odwołującego – czynność taka byłaby niedopuszczalna na żadnej podstawie prawnej, w tym na podstawie art. 223 ust. 2 pkt 3 ustawy Pzp. Przepis ten stanowi, że zamawiający poprawia w ofercie inne omyłki polegające na niezgodności oferty z dokumentami zamówienia, niepowodujące istotnych zmian w treści oferty – niezwłocznie zawiadamiając o tym wykonawcę, którego oferta została poprawiona. Po pierwsze, zmianę taką, jako rzutującą na całą kalkulację ceny, trudno uznać za nieistotną. Po drugie, Zamawiający nie miał żadnych danych pozwalających na określenie innej wartość wsadu do kotła, która mogła być określona na każdą wartość równą lub wyższą niż 15,00 zł. Zamawiający nie miał możliwości oprzeć się w tym zakresie na wyjaśnieniach wykonawcy – niezależnie od tego, że wyjaśnienia te były niespójne (wskazywały nie tylko różne przyczyny popełnionego błędu, ale i różne wartości wsadu do kotła), byłoby to przyjęcie nowego oświadczenia ofertowego po upływie terminu składania ofert.
Powyższe powoduje, że udzielone wyjaśnienia nie mogą być uznane za wykazujące prawidłowość kalkulacji ceny i jej realność. Przystępujący zaoferował błędną wartość wsadu do kotła, co powoduje, że cena została ustalona na podstawie błędnych danych i nie umożliwia pokrycia pozostałych kosztów wykonania zamówienia, a okoliczność przeciwna nie została wykazana w złożonych wyjaśnieniach.
Izba nie podziela stanowiska Odwołującego, że przedstawione uzasadnienie odrzucenia jego oferty było niezgodne z art. 253 ust. 1 pkt 2 ustawy Pzp. Uzasadnienie to przedstawiało okoliczności faktyczne i prawne, jakie legły u podstaw odrzucenia, w stopniu na tyle szczegółowym, że umożliwiły wykonawcy poznanie motywów decyzji Zamawiającego i ich zakwestionowanie, przy nieujawnianiu szczegółów kalkulacyjnych z wyjaśnień, które były objęte tajemnicą przedsiębiorstwa. O wadliwości tego uzasadnienia nie przesądza niepodanie przez Zamawiającego szczegółowej kalkulacji, na podstawie której ustalił, że Odwołujący poniesie stratę. Należy bowiem wziąć pod uwagę, że to Odwołujący powinien wykazać w wyjaśnieniach realność ceny, a robił to próbując doprowadzić do zmiany wartości wsadu do kotła, co było niedopuszczalne.
Już tylko ta okoliczność powoduje, że realność ceny nie została wykazana, a pozostałe składniki kalkulacji zakwestionowane przez Zamawiającego jedynie dodatkowo wskazują na nierealność kalkulacji i zostały ujęte w uzasadnieniu odrzucenia w sposób nieujawniający szczegółowych informacji objętych tajemnicą przedsiębiorstwa, wystarczająco jednak szczegółowo, aby dać wykonawcy wiedzę o powodach takiej oceny. Rozstrzygające znaczenie ma jednak to, że przy wartości wsadu do kotła w wysokości 22,86 zł, kwota pozostająca na sfinansowanie innych kosztów jest niewystarczająca, co wynika z przedstawionej w wyjaśnieniach kalkulacji, pokazującej, że dopiero wartość wsadu do kotła pomniejszona o rabaty i retrorabaty pozwala pokryć koszty wykonania zamówienia i osiągnąć zysk. Jednocześnie zauważyć należy, że to wykonawca wezwany do wyjaśnień zobowiązany jest wykazać realność kosztów uwzględnionych w cenie oferty, a Zamawiający powinien wyjaśnić, dlaczego uznał wyjaśnienia za nieprzekonujące. Odwołujący natomiast próbował w odwołaniu przerzucić na Zamawiającego ciężar dowodzenia w kwestii realności ceny.
Następnie wskazać należy, że Zamawiający w sposób uprawniony ocenił ofertę Odwołującego jako zawierającą błąd w obliczeniu ceny. Cena została bowiem skalkulowana z uwzględnieniem błędnej wartość wsadu do kotła, co przyznał sam Odwołujący, domagając się poprawienia tej wartości, a co miało wpływ na prawidłowość ceny ofertowej. Skoro wartość ta nie podlegała poprawieniu, zaoferowana cena jest obarczona błędem.
Biorąc powyższe pod uwagę, należy stwierdzić, że Zamawiający – odrzucając ofertę Odwołującego – nie naruszył wskazanych w odwołaniu przepisów ustawy.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 557, art. 574 i art. 575 ustawy Pzp oraz § 5 pkt 1 i 2 lit. b oraz § 8 ust. 2 pkt 1 , stosownie do wyniku postępowania obciążając kosztami Odwołującego.
Przewodnicząca:……………………