KIO 4159/25

Stan prawny na dzień: 08.04.2026

Sygn. akt KIO 4159/25

KIO 4160/25

WYROK

Warszawa, dnia 18 listopada 2025 r.

Krajowa Izba Odwoławcza – w składzie:

Przewodnicząca: Małgorzata Rakowska

        

 

Protokolant: Tomasz Skowroński

po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 listopada 2025 r. w Warszawie odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej:

1.w dniu 29 października 2025 r. przez wykonawcę PORR S.A. z siedzibą w Warszawie, ul. Hołubcowa 123, 02-854 Warszawa (KIO 4159/25),

2.w dniu 29 października 2025 r. przez wykonawcę Warbud S.A. z siedzibą w Warszawie, ul. Domaniewska 32, 02-672 Warszawa (KIO 4160/25),

w postępowaniu prowadzonym przez zamawiającego Kliniczny Szpital Wojewódzki nr 2 im. Św. Jadwigi Królowej w Rzeszowie, ul. Lwowska 60, 35-301 Rzeszów reprezentowany przez Inwestora Zastępczego: BBC Best Building Consultants sp. z o.o. sp. k. z siedzibą w Warszawie, Al. Jerozolimskie 155 lok. U3, 02-326 Warszawa

przy udziale uczestników po stronie odwołującego w postępowaniu o sygn. akt KIO 4159/25
i KIO 4160/25 – wykonawcy Budimex S.A. z siedzibą w Warszawie, ul. Siedmiogrodzka 9,
01-204 Warszawa

orzeka:

KIO 4159/25

1.Umarza postepowanie odwoławcze w zakresie zarzutu nr II.1, II.3, II.5, II.6, II.7, II.8, II.9, II.10, II.11, II.12, II.13, II.14 i II.15.

2.Oddala odwołanie.

3.Kosztami postępowania odwoławczego obciąża wykonawcę PORR S.A. z siedzibą w Warszawie, ul. Hołubcowa 123, 02-854 Warszawa i:

3.1.zalicza w poczet kosztów postępowania odwoławczego kwotę 20 000 zł 00 gr (słownie: dwadzieścia tysięcy złotych zero groszy) uiszczoną przez wykonawcę PORR S.A. z siedzibą w Warszawie, ul. Hołubcowa 123, 02-854 Warszawa tytułem wpisu od odwołania oraz kwotę 3 600 zł 00 gr (słownie: trzy tysiące sześćset złotych zero groszy) poniesioną przez zamawiającego Kliniczny Szpital Wojewódzki nr 2 im. Św. Jadwigi Królowej w Rzeszowie, ul. Lwowska 60, 35-301 Rzeszów reprezentowany przez Inwestora Zastępczego: BBC Best Building Consultants sp. z o.o. sp. k. z siedzibą w Warszawie, Al. Jerozolimskie 155 lok. U3, 02-326 Warszawa tytułem wynagrodzenia pełnomocnika,

3.2.zasądza od wykonawcy PORR S.A. z siedzibą w Warszawie, ul. Hołubcowa 123, 02-854 Warszawa na rzecz zamawiającego Klinicznego Szpitala Wojewódzkiego nr 2 im. Św. Jadwigi Królowej w Rzeszowie, ul. Lwowska 60, 35-301 Rzeszów reprezentowanego przez Inwestora Zastępczego: BBC Best Building Consultants sp. z o.o. sp. k. z siedzibą w Warszawie, Al. Jerozolimskie 155 lok. U3, 02-326 Warszawa kwotę 3 600 zł 00 gr (słownie: trzy tysiące sześćset złotych zero groszy) poniesioną przez zamawiającego Kliniczny Szpital Wojewódzki nr 2 im. Św. Jadwigi Królowej w Rzeszowie, ul. Lwowska 60, 35-301 Rzeszów reprezentowanego przez Inwestora Zastępczego: BBC Best Building Consultants sp. z o.o. sp. k. z siedzibą w Warszawie, Al. Jerozolimskie 155 lok. U3, 02-326 Warszawa tytułem wynagrodzenia pełnomocnika.

KIO 4160/25

1.Umarza postępowanie odwoławcze w zakresie zarzutu nr 3, 5, 6, 7 i 8 odwołania.

2.Oddala odwołanie.

3.Kosztami postępowania odwoławczego obciąża wykonawcę Warbud S.A. z siedzibą w Warszawie, ul. Domaniewska 32, 02-672 Warszawa i:

3.1.zalicza w poczet kosztów postępowania odwoławczego kwotę 20 000 zł 00 gr (słownie: dwadzieścia tysięcy złotych zero groszy) uiszczoną przez wykonawcę Warbud S.A. z siedzibą w Warszawie, ul. Domaniewska 32, 02-672 Warszawa tytułem wpisu od odwołania oraz kwotę 3 600 zł 00 gr (słownie: trzy tysiące sześćset złotych zero groszy) poniesioną przez zamawiającego Kliniczny Szpital Wojewódzki nr 2 im. Św. Jadwigi Królowej w Rzeszowie, ul. Lwowska 60, 35-301 Rzeszów reprezentowany przez Inwestora Zastępczego: BBC Best Building Consultants sp. z o.o. sp. k. z siedzibą w Warszawie, Al. Jerozolimskie 155 lok. U3, 02-326 Warszawa tytułem wynagrodzenia pełnomocnika.

3.2.zasądza od wykonawcy Warbud S.A. z siedzibą w Warszawie,
ul. Domaniewska 32, 02-672 Warszawa na rzecz zamawiającego Klinicznego Szpitala Wojewódzkiego nr 2 im. Św. Jadwigi Królowej w Rzeszowie, ul. Lwowska 60, 35-301 Rzeszów reprezentowanego przez Inwestora Zastępczego: BBC Best Building Consultants sp. z o.o. sp. k. z siedzibą w Warszawie, Al. Jerozolimskie 155 lok. U3, 02-326 Warszawa kwotę 3 600 zł 00 gr (słownie: trzy tysiące sześćset złotych zero groszy) poniesioną przez zamawiającego Kliniczny Szpital Wojewódzki nr 2 im. Św. Jadwigi Królowej w Rzeszowie, ul. Lwowska 60, 35-301 Rzeszów reprezentowanego przez Inwestora Zastępczego: BBC Best Building Consultants sp. z o.o. sp. k. z siedzibą w Warszawie, Al. Jerozolimskie 155 lok. U3, 02-326 Warszawa tytułem wynagrodzenia pełnomocnika.

Na orzeczenie - w terminie 14 dni od dnia jego doręczenia - przysługuje skarga za pośrednictwem Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej do Sądu Okręgowego w Warszawie - Sądu Zamówień Publicznych.

      Przewodnicząca: ………..…….…….

Sygn. akt KIO 4159/25

KIO 4160/25

Uzasadnienie

Kliniczny Szpital Wojewódzki nr 2 im. Św. Jadwigi Królowej w Rzeszowie, zwany dalej „zamawiającym”, działając na podstawie przepisów ustawy z dnia 11 września 2019 r. Prawo zamówień publicznych (tj.: z dnia 14 lipca 2023 r., Dz. U. z 2023 r., poz. 1605 ze zm.), zwanej dalej „ustawą Pzp”, prowadzi postępowanie o udzielenie zamówienia w trybie przetargu nieograniczonego pn. „Budowa i przebudowa kompleksu obiektów budowlanych przy Klinicznym Szpitalu Wojewódzkim Nr 2 im. Św. Jadwigi Królowej w Rzeszowie wraz z wyposażeniem, niezbędną infrastrukturą techniczną i zagospodarowaniem terenu w ramach zadania pn. „PODKARPACKIE CENTRUM MEDYCYNY DZIECIĘCEJ”.

Ogłoszenie o zamówieniu zostało opublikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej z dnia 19 września 2025 r. pod numerem publikacji ogłoszenia: 612671-2025, Numer wydania Dz.U. S: 180/2025.

KIO 4159/25

W dniu 29 września 2025 r. (pismem z tej samej daty) wykonawca PORR S.A. z siedzibą w Warszawie, zwany dalej „odwołującym PORR”, wniósł odwołanie wobec następujących czynności zamawiającego:

1)nieprawidłowe ustalenie warunków udziału w postępowaniu dotyczących inwestycji referencyjnej (budynku użyteczności publicznej) oraz doświadczenia kadry technicznej (kierownika budowy, kierownika robót telekomunikacyjnych), tj. w sposób (i) nieproporcjonalny, (ii) nadmierny dla zweryfikowania zdolności wykonawców do wykonania zamówienia, (iii) ograniczający konkurencję oraz (iv) nie wynikający z rzeczywistych potrzeb Zamawiającego, co odnosi się do następujących postanowień Rozdziału VII Specyfikacji Warunków Zamówienia, zwaną dalej „SWZ”:

a) ust. 1 pkt 4 lit a pdpkt 2 (budynek użyteczności publicznej);

b) ust. 1 pkt 4 lit b pdpkt 2 (Kierownik Budowy);

c) ust. 1 pkt 4 lit b pdpkt 5 (Kierownik robot telekomunikacyjnych);

2)określenie kryterium oceny ofert w postępowaniu w postaci doświadczenia kadry technicznej (kierownik budowy, kierownik robót elektrycznych, kierownik robót sanitarnych, kierownik robót telekomunikacyjnych) w sposób nieefektywny, nieadekwatny i nieproporcjonalny w stosunku do przedmiotu zamówienia, co odnosi się do postanowień Rozdziału XVIII ust. 3 lit b-e SWZ;

3)ukształtowanie postanowień projektu umowy w sposób naruszający przepisy Pzp i kodeksu cywilnego, w szczególności z przekroczeniem: (i) granic swobody umów, (ii) zasad współżycia społecznego, (iii) oraz (iv) zasad rozłożenia ryzyka kontraktowego pomiędzy stronami umowy o roboty budowlane, co odnosi się do projektu umowy stanowiącego Załącznik nr 12 do SWZ.

zarzucając zamawiającemu naruszenie:

1.art. 112 ust. 1 i ust. 2 pkt 4 w zw. z art. 116 ust. 1 w zw. z art. 16 pkt 1-3 ustawy Pzp poprzez określenie w Rozdziale VII ust. 1 pkt 4 lit. a pdpkt 2 SWZ (s. 12 in fine) warunku udziału w postępowaniu dotyczącego zdolności technicznej i zawodowej Wykonawcy w sposób nieproporcjonalny do przedmiotu zamówienia, nadmierny dla zweryfikowania zdolności wykonawców, ograniczający konkurencję oraz nie wynikający z rzeczywistych potrzeb Zamawiającego, wskutek ustalenia wymogu wykazania przez Wykonawcę realizacji co najmniej jednej roboty budowlanej na wykonanie budynku użyteczności publicznej o powierzchni, wartości i rodzaju robót szczegółowo wskazanych w ww. postanowieniu SWZ.

Odwołujący PORR wniósł o nakazanie zamawiającemu dokonania zmiany Rozdziału VII ust. 1 pkt 4 lit. a pdpkt 2 SWZ (s. 12 in fine) w następujący sposób:

2. co najmniej jedną robotę budowlaną polegającą na wybudowaniu budynku lub budynków użyteczności publicznej o powierzchni całkowitej co najmniej 15.000 (słownie: piętnaście tysięcy) m2 i o wartości ww. roboty budowlanej co najmniej 150.000.000 (słownie: sto pięćdziesiąt milionów) złotych brutto (lub równowartość tej kwoty), w ramach której wykonano co najmniej:

a) roboty konstrukcyjne,

b) roboty wykończeniowe,

c) instalacje sanitarne: wentylacja i klimatyzacja, grzewcza, chłodnicza, wodno - kanalizacyjna,

d) instalacje elektryczne wewnętrzne,

e) systemy i instalacje teletechniczne: System Sygnalizacji Pożarowej, BMS, CCTV, System Kontroli Dostępu (SKD), system sygnalizacji włamania i napadu (SSWiN),

f) sieci i instalacji zewnętrznych, co najmniej: elektroenergetycznych, teletechnicznych, kanalizacji deszczowej, kanalizacji sanitarnej”.

Odwołujący PORR wniósł także o nakazanie zamawiającemu dokonania ww. zmiany także w innych dokumentach zamówienia.

2.art. 112 ust. 1 i ust. 2 pkt 4 w zw. z art. 116 ust. 1 w zw. z art. 16 pkt 1-3 ustawy Pzp poprzez określenie w Rozdziale VII ust. 1 pkt 4 lit. b pdpkt 2b. oraz 2.c SWZ (s. 14) warunku udziału w postępowaniu dotyczącego zdolności technicznej i zawodowej Wykonawcy w sposób nieproporcjonalny do przedmiotu zamówienia, nadmierny dla zweryfikowania zdolności wykonawców, ograniczający konkurencję oraz nie wynikający z rzeczywistych potrzeb Zamawiającego wskutek ustalenia wymogu wykazania przez Kierownika Budowy: posiadania co najmniej 5 lat doświadczenia zawodowego w pełnieniu funkcji kierownika budowy (pkt b) oraz pełnienia funkcji kierownika budowy przy realizacji inwestycji obejmującej wykonanie budynku lub budynków objętych klasą 1264 wg PKOB.

Odwołujący wniósł o nakazanie zamawiającemu dokonanie zmiany Rozdziału VII ust. 1 pkt 4 lit. b pdpkt 2b. oraz 2.c. SWZ (s. 12 in fine) w następujący sposób:

„b) posiada co najmniej 5 lat doświadczenia zawodowego w pełnieniu funkcji kierownika budowy lub kierownika robót, liczonego od daty uzyskania uprawnień budowlanych/wpisu na właściwą listę zawodową, nabytego przed upływem terminu składania ofert (okresy doświadczenia nakładające się na siebie, tj. dotyczące różnych inwestycji realizowanych w tym samym okresie Zamawiający uwzględni tylko raz) oraz

c) w okresie ostatnich 10 lat przed upływem terminu składania ofert przez okres co najmniej 18 miesięcy pełniła funkcję kierownika budowy lub kierownika robót przy realizacji inwestycji obejmującej budowę budynku lub budynków objętych klasą 1264 wg PKOB - “budynki szpitali i zakładów opieki medycznej”, o wartości robót budowlanych wchodzących w zakres takiej inwestycji 100.000.000 (sto milionów) złotych brutto,

W zakresie roboty budowlanej zrealizowano, co najmniej:

• blok operacyjny z minimum 4 salami operacyjnymi,

• Oddział Intensywnej Terapii lub Oddział Intensywnej Opieki Medycznej i/lub Oddział wybudzeń (minimum 10 łóżek),

• oddziały łóżkowe dla minimum 50 łóżek (suma łóżek oddziałów w ramach jednego szpitala),

• dostawę i montaż wyposażenia medycznego;

• SOR, obszar endoskopii

• obszar diagnostyki obrazowej.”.

Strona 5 z 47

Odwołujący PORR wniósł także o nakazanie zamawiającemu dokonania ww. zmiany także w innych dokumentach zamówienia

3.art. 112 ust. 1 i ust. 2 pkt 4 w zw. z art. 116 ust. 1 w zw. z art. 16 pkt 1-3 ustawy Pzp poprzez określenie w Rozdziale VII ust. 1 pkt 4 lit. b pdpkt 5 SWZ (s. 16-17 SWZ) warunku udziału w postępowaniu dotyczącego zdolności technicznej i zawodowej Wykonawcy w sposób nieproporcjonalny do przedmiotu zamówienia, nadmierny dla zweryfikowania zdolności wykonawców, ograniczający konkurencję oraz nie wynikający z rzeczywistych potrzeb zamawiającego wskutek bezzasadnego wymogu dysponowania przez wykonawcę minimum jedną osobą wyznaczoną do pełnienia funkcji Kierownika robót telekomunikacyjnych.

Odwołujący PORR wniósł także o nakazanie zamawiającemu dokonania zmiany Rozdziału VII ust. 1 pkt 4 lit. b pdpkt 5 SWZ (s. 16-17) poprzez jego wykreślenie w całości (…).

Odwołujący PORR wniósł także o nakazanie zamawiającemu dokonania ww. zmiany także w innych dokumentach zamówienia

4.art. 240 ust. 1 i ust. 2, art. 242 ust. 2 pkt 5 ustawy Pzp, art. 134 ust. 1 pkt 18 i art. 16 pkt 1 i 3 ustawy Pzp przez określenie kryterium oceny ofert w Postępowaniu w postaci doświadczenia kierownika budowy w sposób nieproporcjonalny do przedmiotu zamówienia i nadmierny, tj. poprzez ustalanie obowiązku wykazania dodatkowego doświadczenia w postaci pełnienia funkcji kierownika budowy na inwestycji obejmującej budowę lub rozbudowę lub przebudowę budynku lub budynków objętych klasą 1264 wg PKOB – „budynki szpitali i zakładów medycznych” o powierzchni całkowitej budowanej, rozbudowywanej lub przebudowywanej części obiektu minimum 10 000 m2,

Odwołujący PORR wniósł także o nakazanie zamawiającemu zmiany Rozdziału XVIII ust. 3 pkt b SWZ (s. 42) w następujący sposób:

b) Kierownik budowy, który wykaże, że w okresie ostatnich 10 lat przed upływem terminu składania ofert przez okres co najmniej 18 miesięcy pełnił funkcję kierownika budowy lub kierownika robót na następującej liczbie inwestycji:

a)obejmujących budowę lub rozbudowę lub przebudowę budynku lub budynków objętych klasą 1264 wg PKOB - “budynki szpitali i zakładów opieki medycznej” o powierzchni całkowitej budowanej, rozbudowywanej lub przebudowywanej części obiektu min. 6 000 m2 (słownie: sześć tysięcy m2) i o wartości robót budowlanych wchodzących w zakres takiej inwestycji co najmniej 50.000.000 (słownie: pięćdziesiąt milionów) złotych brutto, a zakresie roboty zrealizowano co najmniej:

− blok operacyjny z minimum 4 salami operacyjnymi,

− Oddział Intensywnej Terapii i/lub Oddział Intensywnej Opieki Medycznej i/lub Oddział wybudzeń (minimum 10 łóżek),

− oddziały łóżkowe dla minimum 50 łóżek (suma łóżek oddziałów w ramach m jednego szpitala),

− dostawę i montaż wyposażenia medycznego lub

b)obejmujących budowę lub rozbudowę lub przebudowę budynku lub budynków użyteczności publicznej o powierzchni całkowitej co najmniej 6 000 (słownie: sześć tysięcy) m2 i o wartości ww. roboty budowlanej co najmniej 50.000.000 (słownie: pięćdziesiąt milionów) złotych brutto (lub równowartość tej kwoty), w ramach której wykonano co najmniej:

a)roboty konstrukcyjne,

b)roboty wykończeniowe,

c)instalacje sanitarne: wentylacja i klimatyzacja, grzewcza, chłodnicza, wodno-kanalizacyjna,

d)instalacje elektryczne wewnętrzne,

e)systemy i instalacje teletechniczne: System Sygnalizacji Pożarowej, BMS, CCTV, System Kontroli Dostępu (SKD), system sygnalizacji włamania i napadu (SSWiN),

f)sieci i instalacji zewnętrznych, co najmniej: elektroenergetycznych, teletechnicznych, kanalizacji deszczowej, kanalizacji sanitarnej”:

a.niewskazanie dodatkowego doświadczenia – 0 punktów,

b.co najmniej jedna dodatkowa inwestycja odpowiadająca opisanym wyżej kryteriom – 3 punkty,

c.co najmniej dwie dodatkowe inwestycje odpowiadające opisanym wyżej kryteriom – 7 punktów”.

Odwołujący PORR wniósł także o nakazanie zamawiającemu dokonania ww. zmiany także w innych dokumentach zamówienia, w tym w ogłoszeniu o zamówieniu.

5.art. 240 ust. 1 i ust. 2, art. 242 ust. 2 pkt 5 ustawy Pzp, art. 134 ust. 1 pkt 18 i art. 16 pkt 1 i 3 ustawy Pzp przez określenie kryterium oceny ofert w Postępowaniu w postaci doświadczenia osoby skierowanej do pełnienia funkcji kierownika robót elektrycznych w sposób nieproporcjonalny do przedmiotu zamówienia i nadmierny, tj. poprzez ustalanie obowiązku wykazania dwóch dodatkowych inwestycji związanych z budowa, rozbudową lub przebudową budynku lub budynków użyteczności publicznej o powierzchni całkowitej budowanej, rozbudowywanej lub przebudowywanej części obiektu min. 10 000 m2 i wartości robót budowlanych wchodzącej w zakres takiej inwestycji 100 000.000 zł brutto;

Odwołujący PORR wniósł także o nakazanie zamawiającemu dokonania zmiany rozdziału XVIII ust. 3 pkt c SWZ (Kierownik Robót Elektrycznych, s. 42-43) poprzez:

− zastąpienie słów 10 000 m2 (słownie: dziesięć tysięcy m2) słowami: 6 000 m2 (słownie: sześć tysięcy m2);

− zastąpienie słów: 100.000.000 (słownie: sto milionów) złotych brutto słowami: 50.000.000 (słownie: pięćdziesiąt milionów) złotych brutto.

Odwołujący PORR wniósł o nakazanie zamawiającemu dokonania ww. zmiany także w innych dokumentach zamówienia, w tym w ogłoszeniu o zamówieniu.

6.art. 240 ust. 1 i ust. 2, art. 242 ust. 2 pkt 5 ustawy Pzp, art. 134 ust. 1 pkt 18 i art. 16 pkt 1 i 3 ustawy Pzp przez określenie kryterium oceny ofert w postępowaniu w postaci doświadczenia osoby skierowanej do pełnienia funkcji kierownika robót sanitarnych w sposób nieproporcjonalny do przedmiotu zamówienia i nadmierny, tj. poprzez ustalanie obowiązku wykazania dwóch dodatkowych inwestycji związanych z budową, rozbudową lub przebudową budynku lub budynków użyteczności publicznej o powierzchni całkowitej budowanej, rozbudowywanej lub przebudowywanej części obiektu min. 10 000 m2 i wartości robót budowlanych wchodzącej w zakres takiej inwestycji 100 000.000 zł brutto;

Odwołujący PORR wniósł o nakazanie zamawiającemu dokonania zmiany Rozdziału XVIII ust. 3 pkt d SWZ (Kierownik Robót Sanitarnych, s. 43) poprzez:

− zastąpienie słów 10 000 m2 (słownie: dziesięć tysięcy m2) słowami: 6 000 m2 (słownie: sześć tysięcy m2);

− zastąpienie słów: 100.000.000 (słownie: sto milionów) złotych brutto słowami: 50.000.000 (słownie: pięćdziesiąt milionów) złotych brutto.

Odwołujący PORR wniósł o nakazanie zamawiającemu dokonania ww. zmiany także w innych dokumentach zamówienia, w tym w ogłoszeniu o zamówieniu.

7.art. 240 ust. 1 i ust. 2, art. 242 ust. 2 pkt 5 ustawy Pzp, art. 134 ust. 1 pkt 18 i art. 16 pkt 1 i 3 ustawy Pzp przez określenie kryterium oceny ofert w postępowaniu w postaci doświadczenia osoby skierowanej do pełnienia funkcji kierownika robót telekomunikacyjnych w sposób nieproporcjonalny do przedmiotu zamówienia i nadmierny, tj.: poprzez ustalanie obowiązku wykazania dwóch dodatkowych inwestycji przez osobę odpowiedzialną za znikomy zakres prac, nie mogącą mieć istotnego wpływu na jakość wykonania zamówienia.

Odwołujący PORR wniósł o nakazanie zamawiającemu dokonania zmiany Rozdziału XVIII ust. 3 pkt d SWZ (Kierownik Robót Telekomunikacyjnych, s. 43 in fine) poprzez jego wykreślenie w całości.

Odwołujący PORR wniósł także o nakazanie zamawiającemu dokonania ww. zmiany także w innych dokumentach zamówienia, w tym w ogłoszeniu o zamówieniu.

Ponadto, w konsekwencji wniosku o wykreślenie kryterium oceny ofert w postaci doświadczenia kierownika robót telekomunikacyjnych, odwołujący PORR wniósł o nakazanie zamawiającemu dokonania zmiany:

− Rozdziału XVIII ust. 3 pkt c lit. c SWZ (s. 43, punktacja doświadczenia kierownika robót elektrycznych) poprzez nadanie mu następującej treści:

c. co najmniej dwie dodatkowe inwestycje odpowiadające opisanym wyżej kryteriom – 3 punkty,”

− Rozdziału XVIII ust. 3 pkt d lit. c SWZ (s. 43, punktacja doświadczenia kierownika robót sanitarnych) poprzez nadanie mu następującej treści:

c. co najmniej dwie dodatkowe inwestycje odpowiadające opisanym wyżej kryteriom – 3 punkty”.

Odwołujący PORR wniósł o nakazanie zamawiającemu dokonania ww. zmiany także w innych dokumentach zamówienia, w tym w ogłoszeniu o zamówieniu

8.art. 133 ust. 1 ustawy Pzp w zw. z art. 18 ust. 1 ustawy Pzp poprzez uniemożliwienie Odwołującemu zapoznanie się z dokumentacją techniczną stanowiącą Załącznik nr 11 do SWZ, wskutek zamieszczenia na stronie uszkodzonego pliku elektronicznego zawierającego dokumentację, przez co jej otworzenie okazało się niemożliwe.

Odwołujący PORR wniósł o nakazanie zamawiającemu zamieszczenia na stronie zamawiającego prawidłowego pliku obejmującego Załącznik nr 11 do SWZ, w sposób umożliwiający zapoznanie się z dokumentacją techniczną.

9.art. 436 pkt 1 ustawy Pzp w zw. z art. 3531 k.c. w zw. z art. 58 § 2 k.c. w zw. z art. 16 ustawy Pzp i art. 99 ust. 1 i ust. 4 ustawy Pzp, poprzez wskazanie w pkt 5.1.12 ogłoszenia o zamówieniu, w Rozdziale VI ust. 1 SWZ oraz w § 6 ust. 6.1. PPU terminu realizacji umowy jako daty kalendarzowej (11.09.2029 r.), podczas gdy zgodnie z art. 436 pkt. 1 ustawy Pzp planowany termin zakończenia roboty budowlanej powinien zostać określony w dniach, tygodniach, miesiącach lub latach od daty jej zawarcia, chyba że wskazanie daty wykonania umowy jest uzasadnione obiektywną przyczyną, przy czym w niniejszym postepowaniu brak jest występowania obiektywnej przyczyny;

Odwołujący PORR wniósł o nakazanie zamawiającemu dokonania zmiany:

− pkt 5.1.3. ogłoszenia o zamówieniu poprzez zastąpienie zapisu: Data zakończenia trwania: 11/09/2029 zapisem o następującej treści: Data zakończenia trwania: 43 miesiące od daty zawarcia Umowy

− nadanie Rozdziałowi VI ust. 2 SWZ następującego brzmienia: Wykonawca wykona swoje zobowiązania wynikające z Umowy w taki sposób, by w terminie, nie później niż 43 miesięcy od daty zawarcia Umowy został podpisany przez Strony Protokół Odbioru Końcowego Inwestycji

− nadanie § 6 ust. 6.1. PPU następującego brzmienia: Wykonawca wykona swoje zobowiązania wynikające z Umowy w taki sposób, by w terminie 43 miesięcy od daty zawarcia Umowy jednak nie później niż do dnia 11 września 2029 r. został podpisany przez Strony Protokół Odbioru Końcowego PCMD.

Odwołujący PORR wniósł o nakazanie zamawiającemu dokonania ww. zmiany także w innych dokumentach zamówienia, w tym w ogłoszeniu o zamówieniu.

10.art. 436 pkt 1 ustawy Pzp w zw. z art. 3531 k.c. w zw. z art. 58 § 2 k.c. w zw. z art. 16 ustawy Pzp i art. 99 ust. 1 i ust. 4 ustawy Pzp, poprzez wskazanie w Harmonogramie Rzeczowo Finansowym stanowiącym Załącznik nr 4 do Umowy terminów realizacji poszczególnych etapów umowy jako dat kalendarzowych, podczas gdy zgodnie z art. 436 pkt. 1 ustawy Pzp planowany termin zakończenia roboty budowlanej powinien zostać określony w dniach, tygodniach, miesiącach lub latach od daty jej zawarcia, chyba że wskazanie daty wykonania umowy jest uzasadnione obiektywną przyczyną, przy czym w niniejszym postepowaniu brak jest występowania obiektywnej przyczyny.

Odwołujący PORR wniósł o nakazanie zamawiającemu dokonania zmiany w pozycjach nr 2 i 3 tabeli zamieszczonej w Załącznik nr 4 do Umowy w sposób oznaczony w Załączniku nr 5 do odwołania (HRF)

11.art. 353¹ k.c. w zw. z art. 58 § 2 k.c. w zw. z art. 8 ust. 1 ustawy Pzp i art. 16 ustawy Pzp, poprzez wskazanie w pkt 5.1.12 ogłoszenia o zamówieniu oraz w § 4 ust. 4.2.3. PPU terminu płatności faktur wynoszącego 60 dni od otrzymania faktury, w sytuacji gdy obowiązkiem wykonawcy jest zapłata wynagrodzenia podwykonawcom w terminie 30 dni od otrzymania faktury, co oznacza bezzasadne przerzucenie na Wykonawcę finansowania realizacji zamówienia, pogarszając w sposób istotny sytuację wykonawcy i zwiększając ryzyko finansowe wykonawcy związane z realizacja zamówienia;

Odwołujący PORR wniósł o nakazanie zamawiającemu dokonania zmiany w § 4 ust. 4.2.3. PPU w następujący sposób:

4.2.3. Należne płatności będą dokonywane w formie przelewów bankowych na rachunek Wykonawcy, w ciągu 30 dni od daty otrzymania prawidłowo wystawionej faktury zawierającej wszystkie wymagane informacje wymienione w ust. 4.1.5 powyżej. Jeżeli płatność przypada w sobotę lub w dzień ustawowo wolny od pracy, to za termin płatności uważa się pierwszy Dzień Roboczy, przypadający po takim dniu”.

Odwołujący PORR wniósł także o nakazanie zamawiającemu dokonania ww. zmiany także w innych dokumentach zamówienia, w tym w ogłoszeniu o zamówieniu.

12.art. 483 k.c. w zw. z art. 484 § 2 k.c. i art. 436 pkt 3 ustawy Pzp w zw. art. 353¹ k.c. w zw. z art. 58 § 2 k.c. w zw. z art. 8 ust. 1 i art. 16 ustawy Pzp - poprzez ustalenie górnego limitu kar umownych w wysokości 50% wynagrodzenia brutto co stanowi naruszenie zasad proporcjonalności, równowagi kontraktowej stron i uczciwej konkurencji (§ 12 ust.12.2 oraz § 12 ust. 12.3 PPU).

Odwołujący PORR wniósł o nakazanie zamawiającemu dokonania zmiany w § 12 ust. 12.2 PPU w następujący sposób:

12.2. Maksymalna łączna kwota kar umownych należnych od Wykonawcy, o których mowa w ust. 12.1. Umowy wynosi 20 % Wynagrodzenia Umownego Netto.

Odwołujący PORR wniósł także o nakazanie zamawiającemu dokonania zmiany w § 12 ust. 12.3 PPU w następujący sposób:

Kary umowne należne Zamawiającemu podlegają sumowaniu, z tym zastrzeżeniem, iż maksymalna łączna kwota kar umownych należnych od Wykonawcy ze wszystkich tytułów opisanych w Umowie nie może przekroczyć 20 % Wynagrodzenia Umownego Netto. Niniejsze ograniczenie nie ma zastosowania do kary umownej, o której mowa w ust. 12.4. Umowy.

Odwołujący PORR wniósł także o nakazanie zamawiającemu dokonania ww. zmiany także w innych dokumentach zamówienia.

13.art. 483 k.c. w zw. z art. 484 § 2 k.c. i art. 436 pkt 3 ustawy Pzp w zw. art. 353¹ k.c. w zw. z art. 58 § 2 k.c. w zw. z art. 8 ust. 1 i art. 16 ustawy Pzp - poprzez ustalenie górnego limitu kar umownych w wysokości 50% wynagrodzenia brutto z jednoczesnym zastrzeżeniem, że limit ten nie ma zastosowania do kar umownych oznaczonych w § 12 ust.12.2 oraz § 12 ust. 12.9 PPU, co w praktyce oznacza, że zamawiający nie ustanowił limitu kar umownych w sposób wymagany przez obowiązujące przepisy.

Odwołujący PORR wniósł o nakazanie zamawiającemu dokonania zmiany w § 12 ust. 12.19 PPU poprzez wykreślenie ostatniego zdania w tym ustępie.

Odwołujący PORR wniósł także o nakazanie zamawiającemu dokonania ww. zmiany także w innych dokumentach zamówienia.

14.art. 431 ustawy Pzp i art. 647 k.c. w zw. z art. 354 § 2 k.c. i art. 353¹ k.c. w zw. z art. 58 § 1 k.c. w zw. z art. 8 ust. 1 ustawy Pzp i art. 16 ustawy Pzp poprzez

a.wskazanie w definicji Wady Limitującej zawartej w PPU (s. 11) oraz w pkt 1.2.2. Procedury Odbiorowej stanowiącej Załącznik nr 3 do PPU (s. 5) że o kwalifikacji danej Wady jako Wady Limitującej decyduje jednostronnie zamawiający, podczas gdy o kwalifikacji wady powinny decydować przesłanki obiektywne; przyznanie zamawiającemu jednostronnej kompetencji do zakwalifikowania danej wady jako limitującej oznacza nadużycie pozycji dominującej zamawiającego, z naruszeniem z zasady lojalności kontraktowej oraz równości stron stosunku obligacyjnego;

b.uzależnienie odbiorów od niewystępowania Wad Limitujących w sytuacji, gdy Wada Limitująca zarówno w rozumieniu definicji zawartej w PPU (s. 11), jak i zgodnie z definicją wskazaną w pkt 1.2.2. Procedury Odbiorowej stanowiącej Załącznik nr 3 do PPU (s. 5) nie musi mieć charakteru wady istotnej, co oznacza możliwość odmowy odbioru z powodu występowania wadu nieistotnej,

c.uzależnienie odbiorów w pkt 2.44. oraz 2.4.5. Procedury Odbiorowej stanowiącej Załącznik nr 3 do PPU (s. 14) od braku jakichkolwiek wad, w tym nieistotnych, podczas gdy zastrzeżenie umowne uzależniające odbiór od braku jakichkolwiek wad jest nieważne

Odwołujący PORR wniósł o nakazanie zamawiającemu dokonania zmiany definicji Wady Limitującej zawartej w PPU w następujący sposób:

Wada Limitująca oznacza Wadę istotną, mającą istotny wpływ na bezpieczeństwo prowadzonych prac lub uruchamianych urządzeń / instalacji / obiektów / układów technologicznych / systemów lub ich prawidłową i zgodną z Umową pracę, albo funkcjonowanie PCMD lub jego poszczególnych elementów. O kwalifikacji danej Wady jako Wady Limitującej decyduje jednostronnie Zamawiający. Wada Limitująca występuje w sytuacji, gdy przedmiot zamówienia został wykonany niezgodnie z projektem i zasadami wiedzy technicznej lub wada jest na tyle istotna, że obiekt nie będzie się nadawał do użytkowania.

Odwołujący PORR wniósł także o nakazanie zamawiającemu dokonania zmiany pkt 1.2.2. Procedury Odbiorowej stanowiącej Załącznik nr 3 do PPU (s. 5) w następujący sposób:

Wykonawca jest również odpowiedzialny za wykonanie Przedmiotu Umowy bez Wad istotnych ,w szczególności Wad mających istotny wpływ na bezpieczeństwo prowadzonych prac lub uruchamianych urządzeń / instalacji / obiektów / układów technologicznych / systemów lub ich prawidłową i zgodną z Umową pracę, albo funkcjonowanie PCMD lub jego poszczególnych elementów („Wady Limitujące”). O kwalifikacji danej Wady jako Wady Limitującej decyduje jednostronnie Zamawiający. Wada Limitująca występuje w sytuacji, gdy przedmiot zamówienia został wykonany niezgodnie z projektem i zasadami wiedzy technicznej lub wada jest na tyle istotna, że obiekt nie będzie się nadawał do użytkowania

Termin usunięcia Wad Limitujących oraz pozostałych, które nie są Wadami Limitującymi wskazuje Zamawiający uwzględniając warunki techniczne i charakter wady.

Odwołujący PORR wniósł o nakazanie zamawiającemu dokonania zmiany pkt 2.4.4. oraz 2.4.5 Procedury Odbiorowej stanowiącej Załącznik nr 3 do PPU (s. 5) w następujący sposób:

2.4.4. Wykonawca jest zobowiązany do usunięcia Wad Limitujących i wykonania zaleceń w technicznie uzasadnionym terminie wskazanym przez Zamawiającego w protokole odbioru (np. Wady Limitujące i zalecenia z Odbioru Częściowego Branżowego (OCB) powinny być usunięte przed rozpoczęciem Odbioru Końcowego Wielobranżowego (OKW) itp.)

2.4.5. W przypadku niedotrzymania wymaganych terminów wykonania zaleceń i usunięcia Wad Limitujących, Zamawiający ma prawo do odmowy dokonania kolejnego odbioru lub dopuszczenia do kolejnego Etapu Realizacji Umowy.

ewentualnie o poprzez wykreślenie pkt 2.4.4. oraz 2.4.5 Procedury Odbiorowej stanowiącej Załącznik nr 3 do PPU.

Odwołujący PORR wniósł o nakazanie zamawiającemu dokonania ww. zmiany także w innych dokumentach zamówienia.

15.art. 353¹ k.c. w zw. z art. 58 § 2 k.c. w zw. art. 65 ust. 1 Konstytucji RP (swoboda zatrudnienia), art. 10 ust. 1 k.p. (swoboda wyboru pracy) w zw. z art. 8 ust. 1 ustawy Pzp i art. 16 ustawy Pzp, poprzez wskazanie w § 8 ust. 8.2.25 PPU obowiązku zapłaty przez wykonawcę kar umownych w przypadku dokonania przez Wykonawcę zmiany na stanowisku Dyrektora Kontraktu lub Kierownika budowy oraz w przypadku dokonania zmiany na stanowisku Kierownika robót branży sanitarnej lub elektrycznej lub teleinformatycznej, za wyjątkiem wypadku śmierci lub trwałego uszczerbku na zdrowiu powodującego niemożność wykonywania zawodu, potwierdzoną orzeczeniem lekarskim w sytuacji, gdy obowiązująca zasada swobody zatrudnienia mająca rangę konstytucyjną uniemożliwia wykonawcy utrzymania stosunku pracy z pracownikiem składającym wypowiedzenie umowy o pracę, wobec czego wykonawca nie ma prawnej możliwości przeciwdziałania takiemu stanowi rzeczy.

Odwołujący PORR wniósł o nakazanie zamawiającemu dokonania zmiany w § 8 ust. 8.2.25 PPU poprzez wykreślenie tego postanowienia (s. 35).

Zamawiający jest uprawniony do nałożenia na Wykonawcę kary umownej w wysokości: a) 200.000 zł – każdorazowo w przypadku dokonania przez Wykonawcę zmiany na stanowisku Dyrektora Kontraktu lub Kierownika budowy oraz b) 100 000 zł netto – każdorazowo w przypadku dokonania każdorazowa zmiany na stanowisku Kierownika robót branży sanitarnej lub elektrycznej lub teleinformatycznej, chyba, pełnienie obowiązków przez dotychczasową osobę nie jest możliwe z przyczyn obiektywnych (takich jak śmierć, trwały uszczerbek na zdrowiu powodujący niemożność wykonywania zawodu, potwierdzony orzeczeniem lekarskim)

Odwołujący PORR wniósł o nakazanie zamawiającemu dokonania ww. zmiany także w innych dokumentach zamówienia.

Reasumując odwołujący PORR wniósł o

1.uwzględnienie odwołania w całości;

2.nakazanie zamawiającemu dokonanie zmiany postanowień dokumentów zamówienia w sposób wskazany w pkt II powyżej, co dotyczy w szczególności zmian w:

a)SWZ, ogłoszeniu o zamówieniu, Wykazie Robót Budowlanych (Załącznik nr 6 do SWZ), Wykazie Osób (Załącznik nr 7 do SWZ) – w odniesieniu do zarzutów wskazanych w pkt II.1- II.7 wyżej;

b)SWZ, ogłoszeniu o zamówieniu, PPU z załącznikami - w odniesieniu do zarzutów wskazanych w pkt II.9-II.15 wyżej;

3.dopuszczenie i przeprowadzenie dowodów przedstawionych w odwołaniu oraz dowodów przedstawionych na rozprawie na okoliczności wskazane odpowiednio w odwołaniu lub trakcie rozprawy (art. 534 ust. 1 w zw. z art. 535 ustawy Pzp);

4.zasądzenie od zamawiającego na rzecz odwołującego kosztów postępowania odwoławczego, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przewidzianych przepisami prawa zgodnie z fakturą przedstawioną na rozprawie.

Odwołujący PORR podał w odwołaniu uzasadnienie do podniesionych zarzutów, przywołując postanowienia SWZ, treść złożonych ofert oraz orzecznictwo Krajowej Izby Odwoławczej.

Zamawiający kopię odwołania oraz wezwanie do przystąpienia do postępowania odwoławczego zamieścił w dniu 29 września 2025 r. na stronie internetowej prowadzonego postępowania (Platformie e-Zamówienia) pod linkiem: oraz przesłał za pośrednictwem Platformy informację o odwołaniu wykonawcy Budimex S.A. z siedzibą w Warszawie wraz z kopią odwołania i wezwaniem wszystkim wykonawcom ujawnionym na ten dzień na ww. Platformie.

W dniu 2 października 2025 r. (pismem z tej samej daty) wykonawca Budimex S.A. siedzibą w Warszawie, zwany dalej „przystępującym”, zgłosił przystąpienie do postępowania odwoławczego po stronie odwołującego.

W dniu 12 listopada 2025 r. (pismem z tej samej daty) odwołujący PORR złożył „Pismo Odwołującego”, w którym oświadczył, że „w związku z opublikowaniem przez Zamawiającego w dniu 21 października 2025 r. zmian w treści Specyfikacji Warunków Zamówienia, Odwołujący cofa odwołanie w zakresie zarzutów wskazanych w pkt:

a) II.1 petitum odwołania (warunek - inwestycja referencyjna), I

b) I.3 petitum odwołania (warunek – kierownik robót telekomunikacyjnych),

c) II.5 petitum odwołania (kryteria oceny ofert – kierownik robót elektrycznych),

d) II.6 petitum odwołania (kryteria oceny ofert – kierownik robót sanitarnych),

e) II.7 petitum odwołania (kryteria oceny ofert – kierownik robót telekomunikacyjnych),

f) II.8 petitum odwołania (brak możliwości zapoznania się z SWZ),

g) II.9 petitum odwołania (data kalendarzowa realizacji inwestycji),

h) II.10 petitum odwołania (daty kalendarzowe etapów),

i) II.11 petitum odwołania (termin płatności faktur),

j) II.15 petitum odwołania (kara umowna za zmianę personelu wykonawcy).”.

Wskazane zarzuty (zarzuty z punktu II) – jak wskazał odwołujący PORR - zostały uwzględnione przez zamawiającego w całości lub w części akceptowalnej przez odwołującego PORR.

Odwołujący PORR podtrzymał zarzuty i wnioski odwołania w pozostałym zakresie, tj. co do zarzutów oznaczonych w pkt II.2 petitum odwołania (warunek – kierownik budowy), pkt II.4 petitum odwołania (kryteria oceny ofert – kierownik budowy), pkt II.12 petitum odwołania (limit kar umownych), pkt II.13 petitum odwołania (limit kar umownych), pkt II.14 petitum odwołania (Wada Limitująca, odbiory).

W dniu 13 listopada 2025 r. zamawiający złożył odpowiedź na odwołanie, w której o:

1.umorzenie postępowania odwoławczego w całości na podstawie art. 568 pkt 2 ustawy Pzp.

ewentualnie na wypadek nieuwzględnienia wniosku z pkt 1 wniósł o:

2.umorzenie postępowania odwoławczego w części co do zarzutów odwołującego PORR, w stosunku do których odwołanie zostało cofnięte przez odwołującego PORR:

1) II.1 petitum odwołania (warunek - inwestycja referencyjna),

2) I.3 petitum odwołania (warunek – kierownik robót telekomunikacyjnych),

3) II.5 petitum odwołania (kryteria oceny ofert – kierownik robót elektrycznych),

4) II.6 petitum odwołania (kryteria oceny ofert – kierownik robót sanitarnych),

5) II.7 petitum odwołania (kryteria oceny ofert – kierownik robót telekomunikacyjnych),

6) II.8 petitum odwołania (brak możliwości zapoznania się z SWZ),

7) II.9 petitum odwołania (data kalendarzowa realizacji inwestycji),

8) II.10 petitum odwołania (daty kalendarzowe etapów),

9) II.11 petitum odwołania (termin płatności faktur),

10) II.15 petitum odwołania (kara umowna za zmianę personelu wykonawcy).

oraz

3.umorzenie postępowania odwoławczego w części co do zarzutów odwołującego PORR, w związku z tym, że dalsze postępowanie stało się zbędne (wobec zmiany SWZ przez zamawiającego):

1) Zarzut nr 2;

2) Zarzut nr 4;

3) Zarzut nr 12;

4) Zarzut nr 13;

5) Zarzut nr 14;

oraz

4.oddalenie odwołania w pozostałym zakresie jako bezzasadnego:

1)Zarzut nr 1 (dot. warunku udziału w postępowaniu (kierownik budowy).

5.zasądzenie kosztów postępowania odwoławczego na rzecz zamawiającego.

6.Przeprowadzenie następujących dowodów: 1) Wykaz osób złożony przez odwołującego wraz z wnioskiem o dopuszczenie w postępowaniu prowadzonym w formie dialogu konkurencyjnego na zadanie pod nazwą: „Opracowanie wielobranżowej dokumentacji projektowej oraz wykonanie robót budowlanoinstalacyjnych w formule „zaprojektuj i wybuduj” na potrzeby realizacji zadań objętych Programem wieloletnim pn. „Podniesienie jakości i dostępności świadczeń medycznych w Uniwersyteckim Centrum Klinicznym Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego – Szpital Kliniczny Dzieciątka Jezus wraz z dostawą kluczowego wyposażenia, w tym sprzętu medycznego” nr postępowania: DZPUCK.262.026.2024 na okoliczność: dysponowania przez odwołującego osobami IZ/01/09/2025 posiadającymi odpowiednie doświadczenie (zbieżne z wymaganiami w niniejszym postepowaniu) na potrzeby innego postępowania o udzielenie zamówienia publicznego, wykazania, że wymagania zamawiającego w niniejszym postępowaniu są proporcjonalne i dostosowane do warunków rynkowych.

KIO 4160/25

W dniu 29 września 2025 r. (pismem z tej samej daty) wykonawca Warbud S.A. z siedzibą w Warszawie, zwany dalej „odwołującym Warbud”, wniósł odwołanie wobec warunków zamówienia ustalonych przez zamawiającego, zarzucając zamawiającemu naruszenie następujących przepisów ustawy:

1.art. 112 ust. 1 oraz ust. 2 pkt 4) ustawy Pzp w zw. z art. 116 ust. 1 ustawy Pzp oraz art. 16 pkt 1), 2) oraz 3) ustawy Pzp przez sformułowanie warunków udziału w postępowaniu w zakresie zdolności technicznych lub zawodowych w zakresie Kierownika budowy w sposób nadmierny, nieproporcjonalny do przedmiotu zamówienia, a także nie wyznaczający minimalnego poziomu zdolności wymaganej do wykonania zamówienia, a w konsekwencji w sposób niezasadny ograniczający konkurencyjność postępowania, w zakresie dot. doświadczenia wymaganego od osoby wskazanej na stanowisko Kierownika Budowy, w ramach warunku udziału w postępowaniu, w zakresie w jakim zamawiający wymaga doświadczenia wyłącznie w pełnieniu funkcji na stanowisku Kierownika budowy oraz w zakresie wymagania posiadania doświadczenia dotyczącego szpitala z aż 4 salami operacyjnymi;

2.art. 241 ust. 2 i 3 w zw. z art. 242 ust. 2 pkt 5) ustawy Pzp w zw. z art. 16 pkt 1), 2) oraz 3) ustawy Pzp przez sformułowanie kryteriów oceny ofert w zakresie doświadczenia osób wyznaczonych do realizacji zamówienia, tj. w zakresie doświadczenia wymaganego od osoby wskazanej na stanowisko Kierownika budowy na poziomie, który zamiast mieć znaczący wpływ na jakość wykonania zamówienia, powoduje ograniczenie uczciwej konkurencji, tj. w zakresie w jakim zamawiający wymaga doświadczenia wyłącznie w pełnieniu funkcji na stanowisku Kierownika budowy oraz w zakresie wymagania posiadania doświadczenia dotyczącego szpitala z aż 4 salami operacyjnymi;

3.art. 16 ustawy Pzp w zw. z art. 436 pkt 1) art. 8 ust. 1 ustawy Pzp w zw. z art. 5 i 353¹ kodeksu cywilnego, zwanego dalej „kc” a także w zw. z art. 433 pkt 2) i 3) ustawy Pzp poprzez określenie terminu realizacji zamówienia a także terminów pośrednich tj. poszczególnych Etapów realizacji zamówienia (w szczególności Etapu I), w datach sztywnych, a dodatkowo zbyt krótkich i jednocześnie uzależnionych od okoliczności niezależnych od Wykonawcy – Etap III (wykonanie umowy przez innego Wykonawcę) czyniąc je niemożliwymi do przewidzenia na etapie składania ofert, a ponadto niemożliwymi do dotrzymania, co narusza równowagę stron umowy oraz stanowi nadużycie pozycji zamawiającego jako podmiotu kształtującego postanowienia umowy w ramach postępowania o udzielenie zamówienia publicznego, a także w związku z brakiem wskazania, iż sytuacje niezależne od wykonawcy uprawniają wykonawcę do zmiany terminu wykonania Przedmiotu Umowy oraz wynagrodzenia i niedopuszczenie tym samym możliwości zmiany terminu realizacji zamówienia i wynagrodzenia należnego wykonawcy - co stanowi niezasadne i bezpodstawne przerzucenie na wykonawcę odpowiedzialności i ryzyka finansowego realizacji zamówienia;

4.art. 439 ust. 1 i ust. 2 w zw. z art. 16 ust. 1 ustawy Pzp oraz art. 8 ust. 1 ustawy Pzp w zw. z art. 58 kc poprzez sformułowanie w ramach Projektowanych Postanowień Umownych klauzuli waloryzacyjnej, dotyczącej zmiany wysokości wynagrodzenia wykonawcy w sytuacji zmiany cen materiałów lub kosztów związanych z realizacją zamówienia wbrew wymaganiom art. 439 ustawy Pzp, w sposób sprzeczny z celem tej regulacji, jakim jest przywrócenie ekonomicznej równowagi kontraktowej stron oraz w sposób stanowiący obejście tej regulacji;

5.art. 16 ustawy Pzp w zw. z art. 433 pkt 2) i 3) w zw. z art. 8 ust. 1 ustawy Pzp w zw. z art. 5 i 353¹ kc w zw. z art. 473 § 1 kc w zw. z art. 483 kc w zw. z art. 484 § 2 kc poprzez:

a)zastrzeżenie w ramach Projektowanych Postanowień Umownych kar umownych w rażąco wygórowanej wysokości, co narusza równowagę stron umowy, wymuszając na wykonawcach konieczność uwzględnienie (doliczania) dodatkowych, niemożliwych do precyzyjnego skalkulowania, ryzyk w ramach ceny ofertowej,

b)zastrzeżenie górnego limitu kar umownych w wysokości 50% wynagrodzenia netto, który ma charakter rażąco wygórowany, nadużywający swobody zamawiającego do kształtowania postanowień umownych, uniemożliwiający wykonawcy prawidłowe oszacowanie ryzyk związanych z realizacją zamówienia oraz mogący prowadzić do nieuzasadnionego wzbogacenia się zamawiającego kosztem wykonawcy, a także niespotykanym w realiach rynkowych,

c)pominięcie kar umownych należnych wykonawcy w sytuacji odstąpienia od umowy przez zamawiającego;

6.art. 99 ust. 1 ustawy Pzp w zw. z art. 8 ust. 1 ustawy Pzp w zw. z art. 5 i 353¹ kc poprzez zaniechanie opisania przedmiotu zamówienia w sposób jednoznaczny i wyczerpujący, za pomocą dostatecznie dokładnych i zrozumiałych określeń, uwzględniając wymagania i okoliczności mogące mieć wpływ na sporządzenie oferty i obowiązki Wykonawcy i jednocześnie przerzucenie na wykonawców ryzyka braku kompletności Opisu Przedmiotu Zamówienia - dot. następujących postanowień PPU: [Definicji Wady Limitującej], [1.3]; [1.6]; [1.9]; [2.3.6].; [4.2.8].; Załącznik 3 pkt 2.5.2.2.

7.art. 16 ustawy Pzp w zw. z art. 8 ust. 1 ustawy Pzp w zw. z art. 5 i 353¹ kc, poprzez zastosowanie w Projektowanych Postanowieniach Umownych szeregu postanowień umownych naruszających równowagę stron umowy, - dot. następujących postanowień PPU: [7.4.]; [8.1.6.]; [8.2.25]; [10.10.7.2.]; [10.13.3].; [14.2].; [14.3.1. lit g].; [14.3.2].; [14.8]., [14.19]; [16.2.6]; [16.2.1. lit. a], oraz pkt XIX 1.1) d) SWZ;

8.art. 16 ustawy Pzp w zw. z art. 8 ust. 1 ustawy Pzp w zw. z art. 5 i 353¹ kc, a także art. 433 pkt 4) Pzp poprzez zastrzeżenie możliwości ograniczenia zakresu zamówienia przez Zamawiającego bez wskazania minimalnej wartości lub wielkości świadczenia stron – dot. następujących postanowień PPU: [3.16.]; [3.17].

Odwołujący Warbud wniósł o uwzględnienie odwołania i nakazanie zamawiającemu dokonania modyfikacji SWZ w sposób i zgodnie z poszczególnymi żądaniami wskazanymi w treści uzasadnienia odwołania.

Odwołujący Warbud podał w odwołaniu uzasadnienie do podniesionych zarzutów, przywołując postanowienia SWZ, treść złożonych ofert oraz orzecznictwo Krajowej Izby Odwoławczej.

Zamawiający kopię odwołania oraz wezwanie do przystąpienia do postępowania odwoławczego zamieścił w dniu 29 września 2025 r. na stronie internetowej prowadzonego postępowania (Platformie e-Zamówienia) pod linkiem: oraz przesłał za pośrednictwem Platformy informację o odwołaniu wykonawcy Budimex S.A. z siedzibą w Warszawie wraz z kopią odwołania i wezwaniem wszystkim wykonawcom ujawnionym na ten dzień na ww. Platformie.

W dniu 2 października 2025 r. (pismem z tej samej daty) wykonawca Budimex S.A. siedzibą w Warszawie, zwany dalej „przystępującym”, zgłosił przystąpienie do postępowania odwoławczego po stronie odwołującego.

W dniu 28 października 2025 r. zamawiający złożył odpowiedź na odwołanie, w której wniósł o umorzenie postępowania odwoławczego w całości na podstawie art. 568 pkt 2 ustawy PZP ewentualnie na wypadek nieuwzględnienia tego wniosku zamawiający wniósł o umorzenie postępowania odwoławczego w części co do zarzutów odwołującego Warbud:

1) Zarzut nr 2 (w zakresie wymagania posiadania doświadczenia Wykonawcy dotyczącego szpitala z 4 salami operacyjnymi, SOR i wartości 150 milionów PLN);

2) Zarzut nr 3 (dotyczący terminu realizacji zamówienia i terminów Etapów);

3) Zarzut nr 5 (dotyczący rażąco wygórowanych kar umownych i ich limitów);

4) Zarzut nr 6 (dotyczący niejednoznaczności OPZ i PPU – Definicja Wady Limitującej, 1.3, 1.9, 4.2.8);

5) Zarzut nr 7 (część), dotyczący postanowień PPU, które zostały zmienione: 7.4.; 8.1.6.; 8.2.25 (w zakresie kar); 10.10.7.2.; 10.13.3; 14.2; 14.3.1. lit g; 14.3.2; 14.8; 14.19; 16.2.6; 16.2.1. lit. a (wykreślone);

6) Zarzut nr 8 (dotyczący braku limitu robót zaniechanych);

oraz

Zamawiający wniósł także o oddalenie odwołania w pozostałym zakresie jako bezzasadnego:

1) Zarzut nr 1 (według pierwotnej numeracji Odwołującego – Zarzut 2 w zakresie doświadczenia Kierownika Budowy w kontekście funkcji) – tj. brak równoważności doświadczenia Kierownika Budowy i Kierownika Robót Konstrukcyjno-Budowlanych.

2) Zarzut nr 4 (dotyczący klauzuli waloryzacyjnej 18.8.A PPU, w zakresie progu minimalnego).

3) Zarzut nr 7 (część), dotyczący wymogu nadwyżkowego ubezpieczenia OC dla kluczowego personelu (pkt XIX 1.1) d) SWZ).

A ponadto zamawiający wniósł o zasądzenie kosztów postępowania odwoławczego na rzecz zamawiającego oraz przeprowadzenie następujących dowodów: przykładowe wskaźniki cen produkcji budowlano-montażowej na okoliczność wykazania przykładowych wzrostów cen produkcji, zgodności klauzuli waloryzacyjnej zamawiającego z przepisami ustawy Pzp.

Odwołujący Warbud w dniu 12 listopada 2025 r. (pismem z tej samej daty) złożył PISMO PROCESOWE ODWOŁUJACEGO, w treści którego oświadczył, że:

1. Zarzut nr 1 – Odwołujący podtrzymuje zarzut w zakresie nieuwzględnionym przez Zamawiającego, tj. w następującej części:

art. 112 ust. 1 oraz ust. 2 pkt 4) ustawy Pzp w zw. z art. 116 ust. 1 ustawy Pzp oraz art. 16 pkt 1), 2) oraz 3) ustawy Pzp przez sformułowanie warunków udziału w postępowaniu w zakresie zdolności technicznych lub zawodowych w zakresie Kierownika budowy w sposób nadmierny, nieproporcjonalny do przedmiotu zamówienia, a także nie wyznaczający minimalnego poziomu zdolności wymaganej do wykonania zamówienia, a w konsekwencji w sposób niezasadny ograniczający konkurencyjność postępowania, w zakresie dot. doświadczenia wymaganego od osoby wskazanej na stanowisko Kierownika Budowy, w ramach warunku udziału w postępowaniu, w zakresie w jakim Zamawiający wymaga doświadczenia wyłącznie w pełnieniu funkcji na stanowisku Kierownika budowy oraz w zakresie wymagania posiadania doświadczenia dotyczącego szpitala z aż 4 salami operacyjnymi;

2. Zarzut nr 2 – Odwołujący podtrzymuje zarzut w zakresie nieuwzględnionym przez Zamawiającego, tj. w następującej części:

art. 241 ust. 2 i 3 w zw. z art. 242 ust. 2 pkt 5) Pzp w zw. z art. 16 pkt 1), 2) oraz 3) Pzp przez sformułowanie kryteriów oceny ofert w zakresie doświadczenia osób wyznaczonych do realizacji zamówienia, tj. w zakresie doświadczenia wymaganego od osoby wskazanej na stanowisko Kierownika budowy na popełnomoziomie, który zamiast mieć znaczący wpływ na jakość wykonania zamówienia, powoduje ograniczenie uczciwej konkurencji, tj. w zakresie w jakim Zamawiający wymaga doświadczenia wyłącznie w pełnieniu funkcji na stanowisku Kierownika budowy oraz w zakresie wymagania posiadania doświadczenia dotyczącego szpitala z aż 4 salami operacyjnymi;

3. Zarzut nr 3 - zarzut został uwzględniony przez Zamawiającego

4. Zarzut nr 4 – Odwołujący podtrzymuje zarzut w zakresie nieuwzględnionym przez Zamawiającego:

art. 439 ust. 1 i ust. 2 w zw. z art. 16 ust. 1 Pzp oraz art. 8 ust. 1 Pzp w zw. z art. 58 kc poprzez sformułowanie w ramach Projektowanych Postanowień Umownych klauzuli waloryzacyjnej, dotyczącej zmiany wysokości wynagrodzenia wykonawcy w sytuacji zmiany cen materiałów lub kosztów związanych z realizacją zamówienia wbrew wymaganiom art. 439 ustawy Pzp, w sposób sprzeczny z celem tej regulacji, jakim jest przywrócenie ekonomicznej równowagi kontraktowej stron oraz w sposób stanowiący obejście tej regulacji;

5. Zarzuty nr 5 – 7 – Odwołujący cofa zarzuty w zakresie nieuwzględnionym przez Zamawiającego.”.

Odwołujący Warbud podtrzymał poniższe żądania:

Żądanie nr 1 - W zakresie wymagań dot. Kierownika budowy (ramach warunku i kryterium oceny ofert): dokonania modyfikacji ww. warunku i kryterium oceny ofert poprzez dopuszczenie wykazania się doświadczeniem jako kierownik robót konstrukcyjno-budowlanych, dopuszczenie możliwości wykazania się doświadczeniem w wybudowaniu 4 sal do angiografii lub zmniejszenie liczby wymaganych sal operacyjnych z czterech do trzech,

Żądanie nr 3 - W zakresie klauzuli waloryzacyjnej w całości z wyjątkiem części żądania częściowo uwzględnionego przez Zamawiającego, tj. z wyjątkiem progu początkowego (Zamawiający zmienił próg z 7% do 4%, co Odwołujący akceptuje): (..)”.

Zamawiający w dniu 13 listopada 2025 r. (pismem z dnia 12 listopada 2025 r.) złożył „Odpowiedź Zamawiającego na pismo Odwołującego z dnia 12 listopada 2025 r.”, w którym oświadczył, że „podtrzymuję dotychczasowe stanowisko w sprawie przedstawione w odpowiedzi na odwołanie z dnia 28 października 2025 r., wskazując, że w zakresie zarzutu dotyczącego klauzuli waloryzacyjnej (pkt 18.8.A PPU) Zamawiający udzielił w dniu 12 listopada 2025 r. stosownych wyjaśnień potwierdzających prawidłowość sformułowania przedmiotowej klauzuli i jej zgodność z przepisami ustawy PZP, co potwierdza załącznik do niniejszego pisma – wyjaśnienia Zamawiającego z dnia 12 listopada 2025 r.”.

Uwzględniając dokumentację z przedmiotowego postępowania o udzielenie zamówienia publicznego, w tym treść ogłoszenia o zamówieniu oraz treść SWZ, jak również biorąc pod uwagę oświadczenia i stanowiska stron złożone podczas rozprawy, skład orzekający Izby ustalił i zważył, co następuje:

Izba nie znalazła podstaw do odrzucenia odwołań w związku z tym, iż nie została wypełniona żadna z przesłanek negatywnych, uniemożliwiających merytoryczne rozpoznanie odwołań, wynikających z art. 528 ustawy Pzp.

Izba również stwierdziła, że wypełniono przesłanki istnienia interesu odwołującego PORR i odwołującego Warbud w uzyskaniu przedmiotowego zamówienia oraz możliwości poniesienia szkody w wyniku naruszenia przez zamawiającego przepisów art. 505 ust. 1 ustawy Pzp.

Izba stwierdziła skuteczność przystąpienia wykonawcy Budimex S.A. z siedzibą w Warszawie, zwany dalej „wykonawcą Budimex” lub „przystępującym”, do udziału w postępowaniu odwoławczym po stronie odwołującego.

Izba rozpoznając sprawę uwzględniła akta sprawy odwoławczej, które zgodnie z § 8 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 2020 roku w sprawie postępowania przy rozpoznawaniu odwołań przez Krajową Izbę Odwoławczą (Dz. U. z 2020 r. poz. 2453) stanowią odwołanie wraz z załącznikami oraz dokumentacją postępowania o udzielenie zamówienia w postaci elektronicznej lub kopia dokumentacji, o której mowa w § 7 ust. 2, a także inne pisma składane w sprawie oraz pisma kierowane przez Izbę lub Prezesa Izby w związku z wniesionym odwołaniem.

Izba uwzględniła także stanowiska złożone ustnie przez strony do protokołu posiedzenia i rozprawy.

Izba dopuściła zawnioskowane i złożone przez odwołującego PORR w załączeniu do odwołania dowody, tj.:

1.Wykaz szpitali.

2.HRF.

Izba dopuściła zawnioskowane i złożone przez odwołującego PORR w załączeniu do pisma procesowego z dnia 12 listopada 2025 r. dowody, tj.:

1.SWZ postępowania oznaczonego nr EZ/239/2023/MW.

2.SWZ postępowania oznaczonego nr A/ZP/SZP.261-34/24.

Izba dopuściła zawnioskowane i złożone przez zamawiającego w załączeniu do odpowiedzi na odwołanie w sprawie KIO 4159/25 dowody, tj.:

1.Wykaz osób złożony przez Odwołującego w postępowaniu pn. „Podniesienie jakości i dostępności świadczeń medycznych w Uniwersyteckim Centrum Klinicznym Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego – Szpital Kliniczny Dzieciątka Jezus wraz z dostawą kluczowego wyposażenia, w tym sprzętu medycznego”.

2.Pismo zamawiającego o zmianach treści SWZ z 21.10.2025 r.

3.Pismo zamawiającego o zmianach treści SWZ z 12.11.2025 r.

Izba dopuściła zawnioskowane i złożone przez zamawiającego w załączeniu do odpowiedzi na odwołanie w sprawie KIO 4159/25 dowody, tj.:

1.Przykładowe wskaźniki wzrostu cen.

2.Pismo zamawiającego o zmianach treści SWZ z 21.10.2025 r.

3.Kopia wyjaśnień zamawiającego z dnia 12 listopada 2025 r.

Izba dopuściła zawnioskowane i złożone przez odwołującego Warbud na rozprawie dowody, tj.:

1.Artykuł prasowy – Konkurencyjność zamówień publicznych w Polsce na tle innych krajów Unii Europejskiej.

2.Komunikat Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 19 sierpnia 2025 r. w sprawie zmian cen produkcji budowlano-montażowej w drugim kwartale 2025 r.

KIO 4159/25

Odwołujący, pismem z dnia 12 listopada 2025 r., cofnął odwołanie w zakresie następujących zarzutów:

a) II.1 petitum odwołania (warunek - inwestycja referencyjna), I

b) II.3 petitum odwołania (warunek – kierownik robót telekomunikacyjnych),

c) II.5 petitum odwołania (kryteria oceny ofert – kierownik robót elektrycznych),

d) II.6 petitum odwołania (kryteria oceny ofert – kierownik robót sanitarnych),

e) II.7 petitum odwołania (kryteria oceny ofert – kierownik robót telekomunikacyjnych),

f) II.8 petitum odwołania (brak możliwości zapoznania się z SWZ),

g) II.9 petitum odwołania (data kalendarzowa realizacji inwestycji),

h) II.10 petitum odwołania (daty kalendarzowe etapów),

i) II.11 petitum odwołania (termin płatności faktur),

j) II.15 petitum odwołania (kara umowna za zmianę personelu wykonawcy).”.

Wobec tego postępowanie odwoławcze w tym zakresie podlega umorzeniu.

Zamawiający w złożonej w dniu 13 listopada 2025 r. odpowiedzi na odwołanie oświadczył, że dokonał modyfikacji postanowień Projektowanych Postanowień Umownych (PPU), w tym m.in. w kwestionowanym przez odwołującego zakresie, tj. punktu II.12, II.13, II.14 i II.15 petitum odwołania, gdyż „obniżył maksymalną łączną kwotę kar umownych z 50% do 25% Wynagrodzenia Umownego Netto (§ 12 ust. 12.3 PPU).”.,Zamawiający wykreślił (…) wyłączenie zawarte dotychczas w § 12 ust. 12.3 PPU.”, „wprowadził zmiany, które usunęły możliwość odmowy odbioru z powodu wad nieistotnych”, wprowadzając nową definicję „Wady Limitującej” - „Wada Limitująca oznacza Wadę, która uniemożliwia lub istotnie utrudniam użytkowanie przedmiotu Umowy lub jego części zgodnie z jego przeznaczeniem, stwarza zagrożenie bezpieczeństwa dla użytkowników lub otoczenia”. Zamawiający wskazał dalej, że „zarzut odwołującego PORR dotyczący utrzymania jednostronnej decyzji Zamawiającego o kwalifikacji WL: „O kwalifikacji danej Wady jako Wady Limitującej decyduje jednostronnie Zamawiający” jest nieaktualny, z uwagi na wykreślenie ww. zdania przez Zamawiającego w wyniku zmian SWZ dnia 12.11.2025 r. Zamawiający dostosował również definicje w pkt 1.2.2. załącznika nr 3 – Procedury Odbiorowe.”. Zamawiający dokonał także zmian w zakresie dotyczącym „kary umownej za zmianę personelu (…), tj. dokonał ich obniżenia:

1) Kara za zmianę Dyrektora Kontraktu/Kierownika Budowy: z 200.000 PLN do 100.000 PLN.

2) Kara za zmianę Kierowników Robót branżowych: z 100.000 PLN do 50.000 PLN.

3) Ponadto usunięto Kierownika Robót Telekomunikacyjnych z listy personelu objętego karami.”.

W konsekwencji powyższego stwierdzić należy, że postępowanie odwoławcze we wskazanym wyżej zakresie stało się zbędne ze względu na to, że zamawiający pismami z dnia 21 października 2025 r. i 12 listopada 2025 r. dokonał zmian postanowień SWZ i PPU, które objęte były przedmiotem zaskarżenia odwołującego PORR . Na skutek dokonanych zmian ich treść utraciła bowiem aktualność. Tym samym postępowanie odwoławcze w zakresie powyższych zarzutów stało się zbędne, gdyż przedmiot zaskarżenia przestał istnieć, co stanowi podstawę umorzenia postępowania odwoławczego we wskazanym wyżej zakresie na podstawie art. art. 568 ust. 2 ustawy Pzp.

Mając na uwadze powyższe skład orzekający Izby merytorycznie rozpoznał złożone odwołanie (sygn. akt KIO 4159/25), uznając że odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie.

Zarzut naruszenia art. 112 ust. 1 i ust. 2 pkt 4 w zw. z art. 116 ust. 1 w zw. z art. 16 pkt 1-3 Pzp poprzez określenie w Rozdziale VII ust. 1 pkt 4 lit. b pdpkt 2b. oraz 2.c SWZ (s. 14) warunku udziału w postępowaniu dotyczącego zdolności technicznej i zawodowej Wykonawcy w sposób nieproporcjonalny do przedmiotu zamówienia, nadmierny dla zweryfikowania zdolności wykonawców, ograniczający konkurencję oraz nie wynikający z rzeczywistych potrzeb Zamawiającego wskutek ustalenia wymogu wykazania przez Kierownika Budowy: posiadania co najmniej 5 lat doświadczenia zawodowego w pełnieniu funkcji kierownika budowy (pkt b) oraz pełnienia funkcji kierownika budowy przy realizacji inwestycji obejmującej wykonanie budynku lub budynków objętych klasą 1264 wg PKOB (zarzut 2 odwołania) nie potwierdził się.

Izba ustaliła następujący stan faktyczny:

Zamawiający w rozdziale VII SWZ „WARUNKI UDZIAŁU W POSTĘPOWANIU”, ust. 1 pkt 4, lit. b, pdpkt 2b podał:

„1. O udzielenie zamówienia mogą ubiegać się Wykonawcy, którzy spełniają warunki dotyczące: (…)

4) zdolności technicznej lub zawodowej:

Zamawiający uzna, że wykonawca posiada wymagane warunki techniczne i zawodowe zapewniające należyte wykonanie zamówienia, jeżeli wykonawca wykaże, że: (…)

b) dysponuje lub będzie dysponować podczas realizacji całego zamówienia co najmniej następującymi osobami:

2) minimum jedną osobą wyznaczoną do pełnienia funkcji Kierownika Budowy, która: (…)

b) posiada co najmniej 5 lat doświadczenia zawodowego w pełnieniu funkcji kierownika budowy, liczonego od daty uzyskania uprawnień budowlanych/wpisu na właściwą listę zawodową, nabytego przed upływem terminu składania ofert (okresy doświadczenia nakładające się na siebie, tj. dotyczące różnych inwestycji realizowanych w tym samym okresie Zamawiający uwzględni tylko raz)

oraz

c) w okresie ostatnich 10 lat przed upływem terminu składania ofert przez okres co najmniej 18 miesięcy pełniła funkcję kierownika budowy przy realizacji inwestycji obejmującej budowę budynku lub budynków objętych klasą 1264 wg PKOB - “budynki szpitali i zakładów opieki medycznej”, o wartości robót budowlanych wchodzących w zakres takiej inwestycji 100.000.000 (sto milionów) złotych brutto,

W zakresie roboty budowlanej zrealizowano, co najmniej:

• blok operacyjny z minimum 4 salami operacyjnymi,

• Oddział Intensywnej Terapii lub Oddział Intensywnej Opieki Medycznej

i/lub Oddział wybudzeń (minimum 10 łóżek),

• oddziały łóżkowe dla minimum 50 łóżek (suma łóżek oddziałów w

ramach jednego szpitala),

• dostawę i montaż wyposażenia medycznego;

• SOR, obszar endoskopii

• obszar diagnostyki obrazowej.”

Odwołujący PORR zakwestionował powyższe, żądając dokonania zmiany w następujący sposób:

„b) posiada co najmniej 5 lat doświadczenia zawodowego w pełnieniu funkcji kierownika budowy lub kierownika robót, liczonego od daty uzyskania uprawnień budowlanych/wpisu na właściwą listę zawodową, nabytego przed upływem terminu składania ofert (okresy doświadczenia nakładające się na siebie, tj. dotyczące różnych inwestycji realizowanych w tym samym okresie Zamawiający uwzględni tylko raz) oraz

c)

w okresie ostatnich 10 lat przed upływem terminu składania ofert przez okres co najmniej 18 miesięcy pełniła funkcję kierownika budowy lub kierownika robót przy realizacji inwestycji obejmującej budowę budynku lub budynków objętych klasą 1264 wg PKOB - “budynki szpitali i zakładów opieki medycznej”, o wartości robót budowlanych wchodzących w zakres takiej inwestycji 100.000.000 (sto milionów) złotych brutto,

W zakresie roboty budowlanej zrealizowano, co najmniej:

• blok operacyjny z minimum 4 salami operacyjnymi,

• Oddział Intensywnej Terapii lub Oddział Intensywnej Opieki Medycznej

i/lub Oddział wybudzeń (minimum 10 łóżek),

• oddziały łóżkowe dla minimum 50 łóżek (suma łóżek oddziałów w

ramach jednego szpitala),

• dostawę i montaż wyposażenia medycznego;

• SOR, obszar endoskopii

• obszar diagnostyki obrazowej.”.

Strona 5 z 47

Odwołujący wnosi o nakazanie Zamawiającemu dokonania ww. zmiany także w innych dokumentach zamówienia.

Mając na uwadze powyższe Izba zważyła, co następuje:

Art.  112 ust. 1 i ust. 2 pkt 4 ustawy Pzp stanowi, że:

1.  Zamawiający określa warunki udziału w postępowaniu w sposób proporcjonalny do przedmiotu zamówienia oraz umożliwiający ocenę zdolności wykonawcy do należytego wykonania zamówienia, w szczególności wyrażając je jako minimalne poziomy zdolności.

2.  Warunki udziału w postępowaniu mogą dotyczyć: (…)

4) zdolności technicznej lub zawodowej.”.

Oznacza to, że zamawiający powinien definiować warunki udziału w postępowaniu w sposób, który jest proporcjonalny do przedmiotu zamówienia, a tym samym umożliwia ocenę zdolności wykonawcy do należytego wykonania zamówienia. Przepis ten wyznacza również zespół wymagań, które zamawiający powinien uwzględnić przy kształtowaniu warunków udziału w postępowaniu.

Z kolei art. 116 ust. 1 ustawy Pzp stanowi, że „W odniesieniu do zdolności technicznej lub zawodowej zamawiający może określić warunki dotyczące niezbędnego wykształcenia, kwalifikacji zawodowych, doświadczenia, potencjału technicznego wykonawcy lub osób skierowanych przez wykonawcę do realizacji zamówienia, umożliwiające realizację zamówienia na odpowiednim poziomie jakości. W szczególności zamawiający może wymagać, aby wykonawcy spełniali wymagania odpowiednich norm zarządzania jakością, w tym w zakresie dostępności dla osób niepełnosprawnych, oraz systemów lub norm zarządzania środowiskowego, wskazanych przez zamawiającego w ogłoszeniu o zamówieniu lub w dokumentach zamówienia.”.

Zgodnie z tym artykułem zamawiający może określić wymagania dotyczące niezbędnego wykształcenia, kwalifikacji zawodowych oraz doświadczenia wykonawcy, co umożliwia realizację zamówienia na odpowiednim poziomie jakości.

Tak więc zamawiający określa warunki udziału w postępowaniu na etapie przygotowywania postępowania. Określenie warunków udziału w postępowaniu na tym etapie ma na celu dopuszczenie do udziału w postępowaniu jedynie tych wykonawców, którzy są zdolni do należytej realizacji zamówienia. Warunki udziału w postępowaniu formułowane są bowiem na potrzeby danego zamówienia i muszą zostać określone w sposób adekwatny i proporcjonalny do danego przedmiotu zamówienia.

Przenosząc powyższe na stan faktyczny niniejszej sprawy stwierdzić należy, że zamawiający określając doświadczenie jakiego wymaga od osoby jaką dysponuje lub będzie dysponować wykonawca podczas realizacji całego zamówienia wskazał, że osoba desygnowana do pełnienia funkcji kierownika budowy ma wykazać się określonym doświadczeniem w pełnieniu tej funkcji, tj. funkcji kierownika budowy.

Rola kierownika budowy, co jest niewątpliwe, obejmuje nadzór i organizację całego procesu budowlanego od początku do końca, zgodnie z projektem, pozwoleniem na budowę, przepisami prawa oraz zapewnieniem bezpieczeństwa pracy. Odpowiada on bowiem za terminowość, zgodność z projektem i budżetem, jakość wykonywanych prac oraz ponosi konsekwencje za ewentualne błędy, prowadzi dziennik budowy, koordynuje zespoły oraz zgłasza zakończenia budowy. Jego rolą jest więc nie tylko nadzór techniczny nad samą konstrukcją, lecz przede wszystkim koordynacja wielobranżowa. Kierownik budowy odpowiada bowiem za skoordynowanie wszystkich robót – konstrukcyjnych, elektrycznych, sanitarnych oraz telekomunikacyjnych, funkcje menadżerskie i organizacyjne. Co więcej kierownik budowy jest obok inwestora i projektanta uczestnikiem procesu budowlanego a zakres jego obowiązków określa prawo budowlane.

Natomiast kierownik branży (w tym przypadku kierownik robót konstrukcyjno – budowlanych bo do tej branży odwołuje się wykonawca PORR) jest specjalistą odpowiedzialnym za konkretny, techniczny obszar w ramach danej budowy. Jest to ekspert w określonej dziedzinie. Jego doświadczenie jest więc specjalistyczne, skupione na technologii wykonania elementów budowlanych. Kierownik robót konstrukcyjno-budowlanych nie nabywa przy tym niezbędnych kompetencji zarządczych i interdyscyplinarnych w skali całego kontraktu.

Kierownik branży dba bowiem o zgodność swojej części prac z projektem, a kierownik budowy koordynuje prace wszystkich kierowników branżowych i jest odpowiedzialny za całość budowy. Nie można więc uznać, że doświadczenie w pełnieniu funkcji kierownika robót konstrukcyjno-budowlanych jest równoważne doświadczeniu zdobytemu podczas pełnienia funkcji kierownika budowy. Jak już wyżej wskazano funkcja kierownika budowy jest nadrzędna wobec funkcji kierownika robót konstrukcyjno-budowlanych i wymaga innego, szerszego zakresu doświadczenia. Wymóg ten – jak słusznie wskazał zamawiający - jest proporcjonalny i uzasadniony specyfiką przedmiotu zamówienia. Przedmiotem tego zamówienia jest bowiem złożona i wielobranżowa inwestycja, tj. Podkarpackie Centrum Medycyny Dziecięcej a więc szpital z krytyczną infrastrukturą medyczną o wartości około 700 milionów złotych. Wobec tego koniecznym jest określenie wymaganego doświadczenia w sposób, który zapewni odpowiedni poziom jakości wykonania tak złożonego przedmiotu zamówienia, a co niewątpliwie jest związane z doświadczeniem jakie może być wymagane od osób desygnowanych do pełnienia określonych funkcji, w tym tej konkretnej funkcji – funkcji kierownika budowy. Rola ta (kierownika budowy) wymaga więc udowodnionego doświadczenia w zarządzaniu wszystkimi branżami, zwłaszcza w zakresie integracji krytycznych systemów szpitalnych. Takiego doświadczenia nie będzie posiadała osoba, która wcześniej pełniła wyłącznie funkcję kierownika robót konstrukcyjno-budowlanych a więc kierownika robot branżowych.

Okoliczność, że we wskazanych przez odwołującego PORR realizacjach (Wojewódzki Szpital Zespolony w Kielcach i Instytut Matki i Dziecka w Warszawie) dopuszczone było legitymowanie się osób desygnowanych do pełnienia funkcji kierownika budowy doświadczeniem uzyskanym w ramach wykonywania funkcji kierownika robót konstrukcyjno-budowlanych nie oznacza, że tylko takie doświadczenie powinno być wymagane w tym postępowaniu. Warunek ma być bowiem proporcjonalny do przedmiotu zamówienia oraz umożliwiający ocenę zdolności wykonawcy do należytego wykonania zamówienia, w szczególności wyrażając je jako minimalne poziomy zdolności. I tak tez został opisany w tym postępowaniu. Odwołujący PORR mimo, że wskazał w złożonym Wykazie 19 tzw. inwestycji szpitalnych, które miałyby wskazywać na ograniczoną ilość tego typu inwestycji, co w konsekwencji miałoby pokazywać brak możliwości uzyskania wymaganego przez zamawiającego doświadczenia kierownika budowy tego nie wykazuje. Nie jest pełna lista inwestycji realizowanych w Polsce na przestrzeni ostatnich lat. Świadczą o tym chociażby specyfikacje załączone do pisma procesowego złożonego przez odwołującego PORR, w treści których wskazał na dwie kolejne inwestycje, w ramach których takie doświadczenie także można nabyć.

Określenie warunków udziału w postępowaniu w zakresie kwestionowanym przez odwołującego PORR jest więc uzasadnione wartością tego konkretnego zamówienia, jego charakterystyką, zakresem oraz stopniem złożoności, jak również warunkami realizacji zamówienia. Przedmiot zamówienia wykazuje bowiem wysoki poziom skomplikowania. Stąd też uzasadnione jest określenie przez zamawiającego odpowiednio wysokich wymogów.

Dlatego też Izba uznała, że zarzut ten nie potwierdził się.

Zarzut naruszenia art. 240 ust. 1 i ust. 2, art. 242 ust. 2 pkt 5 ustawy Pzp, art. 134 ust. 1 pkt 18 i art. 16 pkt 1 i 3 ustawy Pzp przez określenie kryterium oceny ofert w postępowaniu w postaci doświadczenia kierownika budowy w sposób nieproporcjonalny do przedmiotu zamówienia i nadmierny, tj. poprzez ustalanie obowiązku wykazania dodatkowego doświadczenia w postaci pełnienia funkcji kierownika budowy na inwestycji obejmującej budowę lub rozbudowę lub przebudowę budynku lub budynków objętych klasą 1264 wg PKOB – „budynki szpitali i zakładów medycznych” o powierzchni całkowitej budowanej, rozbudowywanej lub przebudowywanej części obiektu minimum 10 000 m2 (zarzut 4 odwołania) nie potwierdził się.

Izba ustaliła następujący stan faktyczny:

Zamawiający w rozdziale XVIII SWZ OPIS KRYTERIÓW, KTÓRYMI ZAMAWIAJĄCY BĘDZIE SIĘ KIEROWAŁ PRZY WYBORZE OFERTY WRAZ Z PODANIEM WAG TYCH KRYTERIÓW I SPOSOBU OCENY OFERT jako pozacenowe kryterium oceny ofert wskazał „Doświadczenie Personelu” o wadze 20%, w ramach którego może uzyskać maksymalnie 20 punktów.

Zamawiający w ust. 3 tego rozdziału podał: „Punkty w kryterium „Doświadczenie Personelu Wykonawcy” zostaną przyznane na następujących zasadach:

„Zamawiający przyzna Wykonawcy maksymalnie 20 punktów na podstawie dodatkowego doświadczenia Personelu Wykonawcy (w zakresie dodatkowej inwestycji tj. ponad jedną wymaganą na potwierdzenie warunku udziału w postępowaniu).

Zamawiający przyzna punkty w ramach tego kryterium w przypadku posiadania przez daną osobę skierowaną przez Wykonawcę do realizacji niniejszego zamówienia dodatkowego doświadczenia w funkcji: (…)

b) Kierownik budowy, który wykaże, że w okresie ostatnich 10 lat przed upływem terminu składania ofert przez okres co najmniej 18 miesięcy pełnił funkcję kierownika budowy na następującej liczbie inwestycji obejmujących budowę lub rozbudowę lub przebudowę budynku lub budynków objętych klasą 1264 wg PKOB - “budynki szpitali i zakładów opieki medycznej” o powierzchni całkowitej budowanej, rozbudowywanej lub przebudowywanej części obiektu min. 10 000 m2 (słownie: dziesięć tysięcy m2) i o wartości robót budowlanych wchodzących w zakres takiej inwestycji co najmniej 50.000.000 (słownie: pięćdziesiąt milionów) złotych brutto,

a zakresie roboty zrealizowano co najmniej:

- blok operacyjny z minimum 4 salami operacyjnymi,

- Oddział Intensywnej Terapii i/lub Oddział Intensywnej Opieki Medycznej i/lub

Oddział wybudzeń (minimum 10 łóżek)

- oddziały łóżkowe dla minimum 50 łóżek (suma łóżek oddziałów w ramach jednego

szpitala),

- dostawę i montaż wyposażenia medycznego:

a. niewskazanie dodatkowego doświadczenia – 0 punktów,

b. co najmniej jedna dodatkowa inwestycja odpowiadająca opisanym wyżej kryteriom

– 3 punkty,

c. co najmniej dwie dodatkowe inwestycje odpowiadające opisanym wyżej kryteriom

– 7 punktów”.

Odwołujący PORR zakwestionował powyższe, żądając także i w tym przypadku możliwości legitymowania się przez osobę wskazaną na kierownika budowy doświadczeniem uzyskanym w trakcie pełnienia funkcji kierownika robot branżowych.

Mając na uwadze powyższe Izba zważyła, co następuje:

Art.  240 ust. 1 i 2 ustawy Pzp stanowi:

1.  Zamawiający opisuje kryteria oceny ofert w sposób jednoznaczny i zrozumiały.

2.  Kryteria oceny ofert i ich opis nie mogą pozostawiać zamawiającemu nieograniczonej swobody wyboru najkorzystniejszej oferty oraz umożliwiają weryfikację i porównanie poziomu oferowanego wykonania przedmiotu zamówienia na podstawie informacji przedstawianych w ofertach.”.

Określa więc, że zamawiający musi opisać kryteria oceny ofert w sposób jednoznaczny i zrozumiały. Kryteria te nie mogą pozostawiać zamawiającemu nieograniczonej swobody wyboru najkorzystniejszej oferty, co umożliwia weryfikację i porównanie poziomu oferowanego wykonania przedmiotu zamówienia na podstawie informacji przedstawianych w ofertach wykonawców.

Art.  242 ust. 2 pkt 5 ustawy Pzp stanowi, że „Kryteriami jakościowymi mogą być w szczególności kryteria odnoszące się do: (…)

5) organizacji, kwalifikacji zawodowych i doświadczenia osób wyznaczonych do realizacji zamówienia, jeżeli mogą one mieć znaczący wpływ na jakość wykonania zamówienia;”.

Z kolei art. 134 ustawy Pzp reguluje zakres informacji zawartych w SWZ dla przetargów nieograniczonych. Art.  134 ust. 1 pkt 18 ustawy Pzp stanowi bowiem, że „SWZ zawiera co najmniej: (…) opis kryteriów oceny ofert wraz z podaniem wag tych kryteriów i sposobu oceny ofert;”.

Przenosząc powyższe na stan faktyczny niniejszej sprawy stwierdzić należy, że zamawiający opisał pozacenowe kryterium oceny ofert, tj. kryterium dotyczące doświadczenia kierownika budowy. Kryterium to jest dopuszczalne i prawidłowe. „W przypadku postępowania dotyczącego wykonania robót budowlanych o wysokim stopniu skomplikowania, doświadczenie kierownika budowy jako kluczowego członka zespołu, osoby odpowiedzialnej za całokształt prac związanych z prawidłową realizacją inwestycji, jest ściśle związane z realizacją zamówienia i sprzyja osiągnięciu należytego wykonania zamówienia”. (wyrok Krajowej Izby Odwoławczej z dnia 29 czerwca 2017 r., sygn. akt KIO 1195/17). Takie kryterium - jak wynika m.in. z orzecznictwa Izby - może być zastosowane. Kwalifikacje osób desygnowanych do pełnienia funkcji kierownika budowy mają bowiem wpływ na poziom i jakość wykonania zamówienia. Kryterium to jest więc związane z przedmiotem zamówienia, sposobem jego wykonania oraz proporcjonalne do stopnia trudności i wyzwań stawianych przed personelem. A najwyższa jakość w budownictwie szpitalnym – jak słusznie wskazał zamawiający - jest bezpośrednio powiązana z doświadczeniem przy realizacji tożsamych i równie skomplikowanych obiektów.

Dlatego też Izba uznała, że zarzut ten nie potwierdził się.

KIO 4160/25

Odwołujący, pismem z dnia 12 listopada 2025 r., a następnie na posiedzeniu z udziałem stron i uczestników postępowania odwoławczego oświadczył, że cofa zarzuty 5 – 7 oraz zarzut 8 odwołania w zakresie nieuwzględnionym przez zamawiającego. Wobec tego postępowanie odwoławcze w tym zakresie podlega umorzeniu.

Zamawiający w złożonej w dniu 28 października 2025 r. odpowiedzi na odwołanie oświadczył, że zmian w treści SWZ, w tym m.in. w kwestionowanym przez odwołującego Warbud zakresie, tj. punktu 3 petitum odwołania, gdyż w zakresie dotyczącym terminu realizacji (zarzutu nr 3 odwołania) zamawiający „doprecyzował treść SWZ dnia 21.10.2025r. i wyjaśnił, że: „termin Odbioru Końcowego określony w rozdz. VI pkt 1 datą kalendarzową („nie później niż do dnia 11.09.2029r.”) jest uzasadniony ze względu na termin zakończenia i rozliczenia dofinansowania Inwestycji w ramach programu regionalnego Fundusze Europejskie dla Podkarpacia na lata 2021-2027." Wszelkie koszty kwalifikowane muszą zostać poniesione do końca 2029 r., co wynika z założeń projektu umowy z instytucją zarządzającą programem tj. Województwem Podkarpackim. (…) W związku z czym (…) zmieniono sposób określania terminów zakończenia wszystkich Etapów Realizacji (poza Odbiorem Końcowym) z dat kalendarzowych na formułę „tyg. od zawarcia Umowy”. (…) Ponadto zaktualizowano przewidywaną datę oddania lądowiska wyniesionego, warunkującego prace Wykonawcy, z marca 2026 roku na czerwiec 2026 roku. (…) skoro terminy pośrednie nie są już sztywno określone datą, a terminy ich realizacji są liczone od daty zawarcia Umowy, zarzut nierealności i nieproporcjonalności harmonogramu jest bezzasadny.”.

W konsekwencji powyższego stwierdzić należy, że postępowanie odwoławcze w sprawie o sygn. akt KIO 4160/25 we wskazanym wyżej zakresie stało się zbędne ze względu na to, że zamawiający pismem z dnia 21 października 2025 r. dokonał zmiany treści SWZ, która objęta była przedmiotem zaskarżenia odwołującego Warbud. Tym samym postępowanie odwoławcze w zakresie powyższych zarzutów stało się zbędne, gdyż przedmiot zaskarżenia przestał istnieć, co stanowi podstawę umorzenia postępowania odwoławczego we wskazanym wyżej zakresie na podstawie art. art. 568 ust. 2 ustawy Pzp.

Mając na uwadze powyższe skład orzekający Izby merytorycznie rozpoznał złożone odwołanie (sygn. akt KIO 4160/25), uznając że odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie.

Zarzuty naruszenia:

1.art. 112 ust. 1 oraz ust. 2 pkt 4) ustawy Pzp w zw. z art. 116 ust. 1 ustawy Pzp oraz art. 16 pkt 1), 2) oraz 3) ustawy Pzp przez sformułowanie warunków udziału w postępowaniu w zakresie zdolności technicznych lub zawodowych w zakresie Kierownika budowy w sposób nadmierny, nieproporcjonalny do przedmiotu zamówienia, a także nie wyznaczający minimalnego poziomu zdolności wymaganej do wykonania zamówienia, a w konsekwencji w sposób niezasadny ograniczający konkurencyjność postępowania, w zakresie dot. doświadczenia wymaganego od osoby wskazanej na stanowisko Kierownika Budowy, w ramach warunku udziału w postępowaniu, w zakresie w jakim zamawiający wymaga doświadczenia wyłącznie w pełnieniu funkcji na stanowisku Kierownika budowy oraz w zakresie wymagania posiadania doświadczenia dotyczącego szpitala z aż 4 salami operacyjnymi (zarzut 1 odwołania);

2.art. 241 ust. 2 i 3 w zw. z art. 242 ust. 2 pkt 5) ustawy Pzp w zw. z art. 16 pkt 1), 2) oraz 3) ustawy Pzp przez sformułowanie kryteriów oceny ofert w zakresie doświadczenia osób wyznaczonych do realizacji zamówienia, tj. w zakresie doświadczenia wymaganego od osoby wskazanej na stanowisko Kierownika budowy na poziomie, który zamiast mieć znaczący wpływ na jakość wykonania zamówienia, powoduje ograniczenie uczciwej konkurencji, tj. w zakresie w jakim zamawiający wymaga doświadczenia wyłącznie w pełnieniu funkcji na stanowisku Kierownika budowy oraz w zakresie wymagania posiadania doświadczenia dotyczącego szpitala z aż 4 salami operacyjnymi (zarzut 2 odwołania)

nie potwierdziły się.

Izba ustaliła następujący stan faktyczny:

Zamawiający w rozdziale VII SWZ „WARUNKI UDZIAŁU W POSTĘPOWANIU”, ust. 1 pkt 4, lit. b, pdpkt 2b podał:

„1. O udzielenie zamówienia mogą ubiegać się Wykonawcy, którzy spełniają warunki dotyczące: (…)

4) zdolności technicznej lub zawodowej:

Zamawiający uzna, że wykonawca posiada wymagane warunki techniczne i zawodowe zapewniające należyte wykonanie zamówienia, jeżeli wykonawca wykaże, że: (…)

b) dysponuje lub będzie dysponować podczas realizacji całego zamówienia co najmniej następującymi osobami:

2) minimum jedną osobą wyznaczoną do pełnienia funkcji Kierownika Budowy, która: (…)

b) posiada co najmniej 5 lat doświadczenia zawodowego w pełnieniu funkcji kierownika budowy, liczonego od daty uzyskania uprawnień budowlanych/wpisu na właściwą listę zawodową, nabytego przed upływem terminu składania ofert (okresy doświadczenia nakładające się na siebie, tj. dotyczące różnych inwestycji realizowanych w tym samym okresie Zamawiający uwzględni tylko raz)

oraz

c) w okresie ostatnich 10 lat przed upływem terminu składania ofert przez okres co najmniej 18 miesięcy pełniła funkcję kierownika budowy przy realizacji inwestycji obejmującej budowę budynku lub budynków objętych klasą 1264 wg PKOB - “budynki szpitali i zakładów opieki medycznej”, o wartości robót budowlanych wchodzących w zakres takiej inwestycji 100.000.000 (sto milionów) złotych brutto,

W zakresie roboty budowlanej zrealizowano, co najmniej:

• blok operacyjny z minimum 4 salami operacyjnymi,

• Oddział Intensywnej Terapii lub Oddział Intensywnej Opieki Medycznej

i/lub Oddział wybudzeń (minimum 10 łóżek),

• oddziały łóżkowe dla minimum 50 łóżek (suma łóżek oddziałów w

ramach jednego szpitala),

• dostawę i montaż wyposażenia medycznego;

• SOR, obszar endoskopii

• obszar diagnostyki obrazowej.”

Zamawiający w rozdziale XVIII SWZ OPIS KRYTERIÓW, KTÓRYMI ZAMAWIAJĄCY BĘDZIE SIĘ KIEROWAŁ PRZY WYBORZE OFERTY WRAZ Z PODANIEM WAG TYCH KRYTERIÓW I SPOSOBU OCENY OFERT jako pozacenowe kryterium oceny ofert wskazał „Doświadczenie Personelu” o wadze 20%, w ramach którego może uzyskać maksymalnie 20 punktów.

Zamawiający w ust. 3 tego rozdziału podał na jakich zasadach zostaną przyznane punkty w kryterium „Doświadczenie Personelu Wykonawcy”.

Odwołujący Warbud zakwestionował powyższe, żądając dopuszczenia możliwości legitymowania się przez osobą wskazaną do pełnienia funkcji kierownika budowy także doświadczeniem uzyskanym w ramach pełnienia funkcji kierownika robot konstrukcyjno-budowlanych.

Mając na uwadze powyższe Izba zważyła, co następuje:

Art.  112 ust. 1 i ust. 2 pkt 4 ustawy Pzp stanowi, że:

1.  Zamawiający określa warunki udziału w postępowaniu w sposób proporcjonalny do przedmiotu zamówienia oraz umożliwiający ocenę zdolności wykonawcy do należytego wykonania zamówienia, w szczególności wyrażając je jako minimalne poziomy zdolności.

2.  Warunki udziału w postępowaniu mogą dotyczyć: (…)

4) zdolności technicznej lub zawodowej.”.

Oznacza to, że zamawiający powinien definiować warunki udziału w postępowaniu w sposób, który jest proporcjonalny do przedmiotu zamówienia, a tym samym umożliwia ocenę zdolności wykonawcy do należytego wykonania zamówienia. Przepis ten wyznacza również zespół wymagań, które zamawiający powinien uwzględnić przy kształtowaniu warunków udziału w postępowaniu.

Z kolei art. 116 ust. 1 ustawy Pzp stanowi, że „W odniesieniu do zdolności technicznej lub zawodowej zamawiający może określić warunki dotyczące niezbędnego wykształcenia, kwalifikacji zawodowych, doświadczenia, potencjału technicznego wykonawcy lub osób skierowanych przez wykonawcę do realizacji zamówienia, umożliwiające realizację zamówienia na odpowiednim poziomie jakości. W szczególności zamawiający może wymagać, aby wykonawcy spełniali wymagania odpowiednich norm zarządzania jakością, w tym w zakresie dostępności dla osób niepełnosprawnych, oraz systemów lub norm zarządzania środowiskowego, wskazanych przez zamawiającego w ogłoszeniu o zamówieniu lub w dokumentach zamówienia.”.

Zgodnie z tym artykułem zamawiający może określić wymagania dotyczące niezbędnego wykształcenia, kwalifikacji zawodowych oraz doświadczenia wykonawcy, co umożliwia realizację zamówienia na odpowiednim poziomie jakości. Zamawiający określa warunki udziału w postępowaniu na etapie przygotowywania postępowania a ich określenie ma na celu dopuszczenie do udziału w postępowaniu jedynie tych wykonawców, którzy są zdolni do należytej realizacji zamówienia. Warunki udziału w postępowaniu formułowane są bowiem na potrzeby danego zamówienia i muszą zostać określone w sposób adekwatny i proporcjonalny do danego przedmiotu zamówienia.

Natomiast art.  241 ust. 2 i 3 ustawy Pzp stanowi:

2.  Związek kryteriów oceny ofert z przedmiotem zamówienia istnieje wówczas, gdy kryteria te dotyczą robót budowlanych, dostaw lub usług, będących przedmiotem zamówienia w dowolnych aspektach oraz w odniesieniu do dowolnych etapów ich cyklu życia, w tym do elementów składających się na proces produkcji, dostarczania lub wprowadzania na rynek, nawet jeżeli elementy te nie są istotną cechą przedmiotu zamówienia.

3.  Kryteria oceny ofert nie mogą dotyczyć właściwości wykonawcy, w szczególności jego wiarygodności ekonomicznej, technicznej lub finansowej.”.

Przepis ten określa więc, że zamawiający musi opisać kryteria oceny ofert w sposób jednoznaczny i zrozumiały. Kryteria te nie mogą pozostawiać zamawiającemu nieograniczonej swobody wyboru najkorzystniejszej oferty, co umożliwia weryfikację i porównanie poziomu oferowanego wykonania przedmiotu zamówienia na podstawie informacji przedstawianych w ofertach wykonawców.

Art.  242 ust. 2 pkt 5 ustawy Pzp stanowi, że „Kryteriami jakościowymi mogą być w szczególności kryteria odnoszące się do: (…)

5) organizacji, kwalifikacji zawodowych i doświadczenia osób wyznaczonych do realizacji zamówienia, jeżeli mogą one mieć znaczący wpływ na jakość wykonania zamówienia;”.

Przenosząc powyższe na stan faktyczny niniejszej sprawy stwierdzić należy, że zamawiający określając doświadczenie jakiego wymaga od osoby jaką dysponuje lub będzie dysponować wykonawca podczas realizacji całego zamówienia wskazał, że osoba desygnowana do pełnienia funkcji kierownika budowy ma wykazać się określonym doświadczeniem w pełnieniu funkcji kierownika budowy.

Rola kierownika budowy, co jest niewątpliwe, obejmuje nadzór i organizację całego procesu budowlanego od początku do końca, zgodnie z projektem, pozwoleniem na budowę, przepisami prawa oraz zapewnieniem bezpieczeństwa pracy. Jego rolą jest więc nie tylko nadzór techniczny nad samą konstrukcją, lecz przede wszystkim: koordynacja wielobranżowa: kierownik budowy odpowiada bowiem za skoordynowanie wszystkich robót – konstrukcyjnych, elektrycznych, sanitarnych oraz telekomunikacyjnych, funkcje menadżerskie i organizacyjne. Co więcej kierownik budowy jest obok inwestora i projektanta uczestnikiem procesu budowlanego a zakres jego obowiązków określa prawo budowlane.

Natomiast kierownik branży (w tym przypadku kierownik robót konstrukcyjno – budowlanych bo do tej branży odwołuje się wykonawca Warbud) jest specjalistą odpowiedzialnym za konkretny, techniczny obszar w ramach danej budowy. Jego doświadczenie jest więc specjalistyczne, skupione na technologii wykonania elementów budowlanych właściwych dla danej branży. Kierownik robót konstrukcyjno-budowlanych nie nabywa przy tym niezbędnych kompetencji zarządczych i interdyscyplinarnych w skali całego kontraktu.

Kierownik branży dba więc o zgodność swojej części prac z projektem, a kierownik budowy koordynuje prace wszystkich kierowników branżowych i jest odpowiedzialny za całość budowy. Nie można więc uznać, że doświadczenie w pełnieniu funkcji kierownika robót konstrukcyjno-budowlanych jest równoważne doświadczeniu zdobytemu podczas pełnienia funkcji kierownika budowy. Jak już wyżej wskazano funkcja kierownika budowy jest nadrzędna wobec funkcji kierownika robót konstrukcyjno-budowlanych i wymaga innego, szerszego zakresu doświadczenia. Wymóg ten – jak słusznie wskazał zamawiający - jest więc proporcjonalny i uzasadniony specyfiką przedmiotu zamówienia. Przedmiotem tego zamówienia jest bowiem złożona i wielobranżowa inwestycja, tj. Podkarpackie Centrum Medycyny Dziecięcej a więc szpital z krytyczną infrastrukturą medyczną o wartości około 700 milionów złotych. Wobec tego koniecznym jest określenie wymaganego doświadczenia w taki sposób, który zapewni odpowiedni poziom jakości wykonania tak złożonego przedmiotu zamówienia, a co niewątpliwie jest związane z doświadczeniem jakie może być wymagane od osób desygnowanych do pełnienia określonych funkcji, w tym tej konkretnej funkcji – funkcji kierownika budowy. Rola kierownika budowy wymaga więc udowodnionego doświadczenia w zarządzaniu wszystkimi branżami, zwłaszcza w zakresie integracji krytycznych systemów szpitalnych. Takiego doświadczenia nie będzie posiadała osoba, która wcześniej pełniła wyłącznie funkcję kierownika robót konstrukcyjno-budowlanych a więc kierownika robot branżowych.

A ponieważ kwalifikacje osób desygnowanych do pełnienia funkcji kierownika budowy mają wpływ na poziom i jakość wykonania zamówienia to w przypadku postępowania o udzielenie zamówienia, które dotyczy wykonania robót budowlanych o tak wysokim stopniu skomplikowania, doświadczenie kierownika budowy jako kluczowego członka zespołu, osoby odpowiedzialnej za całokształt prac związanych z prawidłową realizacją inwestycji, jest ściśle związane z realizacją zamówienia i sprzyja osiągnięciu należytego wykonania zamówienia. Kryterium to jest związane z przedmiotem tego zamówienia, sposobem jego wykonania oraz proporcjonalne do stopnia trudności i wyzwań stawianych przed personelem. A najwyższa jakość w budownictwie szpitalnym – jak wskazał zamawiający - jest bezpośrednio powiązana z doświadczeniem przy realizacji tożsamych i równie skomplikowanych obiektów.

Dlatego też Izba uznała, że zarzuty powyższe nie potwierdziły się.

Zarzut naruszenia art. 439 ust. 1 i ust. 2 w zw. z art. 16 ust. 1 ustawy Pzp oraz art. 8 ust. 1 ustawy Pzp w zw. z art. 58 kc poprzez sformułowanie w ramach Projektowanych Postanowień Umownych klauzuli waloryzacyjnej, dotyczącej zmiany wysokości wynagrodzenia wykonawcy w sytuacji zmiany cen materiałów lub kosztów związanych z realizacją zamówienia wbrew wymaganiom art. 439 ustawy Pzp, w sposób sprzeczny z celem tej regulacji, jakim jest przywrócenie ekonomicznej równowagi kontraktowej stron oraz w sposób stanowiący obejście tej regulacji (zarzut 4 odwołania) nie potwierdził się.

Izba ustaliła następujący stan faktyczny:

Zamawiający w załączniku nr 12 do SWZ Projektowane postanowienia umowy zamieściła w § 18 pkt 18.8.A. następującą treść:

18.8.A. W przypadku wystąpienia okoliczności, o których mowa w ust. 18.4. lit. r) powyżej:

a) każda ze Stron na podstawie art. 439 ust. 1 Ustawy Pzp jest uprawniona do żądania zmiany Wynagrodzenia Umownego (waloryzacji), jeśli ceny produkcji budowlanomontażowej wzrosły/spadły w stosunku rocznym o co najmniej 7 punktów procentowych, przyjmując dane ogłaszane w komunikatach Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego za cztery kwartały roku bezpośrednio poprzedzające złożenia Dokumentu Zmiany zawierającego wniosek o waloryzację (dalej „Minimalny wskaźnik wzrostu/spadku cen produkcji budowlano-montażowej”). Strony potwierdzają, iż pierwszym możliwym do uwzględnienia w obliczeniu Minimalnego wskaźnika wzrostu cen produkcji budowlano-montażowej kwartałem będzie …. kwartał 202..1r. oraz ogłaszany w stosunku do tego kwartału komunikat Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego w sprawie zmian cen produkcji budowlano-montażowej w … kwartale 202.. r.,2 [daty zostaną uzupełnione przed zawarciem Umowy],

b) żądanie zmiany Wynagrodzenia umownego Wykonawcy może nastąpić maksymalnie trzy razy. Pierwszy Dokument Zmiany zawierający wniosek o waloryzację może zostać złożony dopiero po upływie 12 miesięcy liczonych od dnia zawarcia Umowy, a każdy kolejny po upływie 12 miesięcy liczonych od złożenia poprzedniego Dokumentu Zmiany, o którym mowa w niniejszym punkcie,

c) każda ze Stron, zainteresowana zmianą Wynagrodzenia umownego związaną ze zmianą ceny materiałów lub kosztów związanych z realizacją Przedmiotu Umowy (waloryzacją) składa drugiej Stronie Dokument Zmiany Umowy wraz z uzasadnieniem wskazującym wysokość wzrostu/spadku cen produkcji budowlanomontażowej w stosunku rocznym w oparciu o dane, o których mowa w ust. 18.8.A lit. a powyżej (dalej „Rzeczywisty wskaźnik wzrostu/spadku cen produkcji budowlano-montażowej”) oraz przedmiot i wartość Robót Budowlanych, Dostaw lub Usług podlegających waloryzacji (niewykonanych do dnia złożenia Dokumentu Zmiany Umowy),

d) w przypadku wzrostu/spadku cen produkcji budowlano-montażowej, o którym mowa w ust. 18.8.A lit. a powyżej, w sposób określony w ust. 18.8.A lit. a powyżej, zmiana Wynagrodzenia Umownego polegała będzie na wzroście/obniżeniu Wynagrodzenia Umownego za Roboty Budowlane, Dostawy lub Usługi, jakie mają zostać wykonane po dniu złożenia Dokumentu Zmiany Umowy, o wartość procentową stanowiącą różnicę pomiędzy Rzeczywistym wskaźnikiem wzrostu/spadku cen produkcji budowlano-montażowej a Minimalnym wskaźnikiem wzrostu/spadku cen produkcji budowlano-montażowej, jednakże łącznie nie więcej niż o 10 % Wynagrodzenia Umownego Netto Wykonawcy wskazanego w § 3 ust. 3.1 Umowy,

e) celem uniknięcia wątpliwości Strony zgodnie postanawiają, że waloryzacja, o której mowa w niniejszym ust. 18.8.A nie dotyczy Wynagrodzenia Umownego Wykonawcy za Roboty Budowlane, Dostawy i Usługi wykonane przed datą złożenia Dokumentu Zmiany Umowy lub które zgodnie z Umową, w tym HRF miały być wykonane przed datą złożenia Dokumentu Zmiany Umowy, chyba że opóźnienie wynika z przyczyn leżących po stronie Zamawiającego,

f) Wykonawca, którego Wynagrodzenie Umowne uległo zmianie zobligowany jest do zmiany wynagrodzenia przysługującego Podwykonawcy, z którym zawarł umowę, w zakresie odpowiadającym zmianom cen i materiałów lub kosztów dotyczących zobowiązania Podwykonawcy, jeżeli przedmiotem umowy podwykonawczej są Roboty Budowlane, Dostawy lub Usługi, a dodatkowo okres obowiązywania tej umowy przekracza 6 miesięcy.”.

Odwołujący Warbud zakwestionował powyższą treść proponowanych postanowień umowy.

Mając na uwadze powyższe Izba zważyła, co następuje:

Art. 439 ust. 1 i 2 ustawy Pzp stanowi:

1. Umowa, której przedmiotem są roboty budowlane lub usługi, zawarta na okres dłuższy niż 12 miesięcy, zawiera postanowienia dotyczące zasad wprowadzania zmian wysokości wynagrodzenia należnego wykonawcy, w przypadku zmiany ceny materiałów lub kosztów związanych z realizacją zamówienia.

2. W umowie określa się:

1) poziom zmiany ceny materiałów lub kosztów, o których mowa w ust. 1, uprawniający strony umowy do żądania zmiany wynagrodzenia oraz początkowy termin ustalenia zmiany wynagrodzenia;

2) sposób ustalania zmiany wynagrodzenia:

a) z użyciem odesłania do wskaźnika zmiany ceny materiałów lub kosztów, w szczególności wskaźnika ogłaszanego w komunikacie Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego lub

b) przez wskazanie innej podstawy, w szczególności wykazu rodzajów materiałów lub kosztów, w przypadku których zmiana ceny uprawnia strony umowy do żądania zmiany wynagrodzenia;

3) sposób określenia wpływu zmiany ceny materiałów lub kosztów na koszt wykonania zamówienia oraz określenie okresów, w których może następować zmiana wynagrodzenia wykonawcy;

4) maksymalną wartość zmiany wynagrodzenia, jaką dopuszcza zamawiający w efekcie zastosowania postanowień o zasadach wprowadzania zmian wysokości wynagrodzenia.”.

Przepis ten zawiera regulacje dotyczące obowiązku zamieszczenia w umowach, których przedmiotem są roboty budowalne lub usługi, zawartych na dłużej niż 12 miesięcy postanowień dotyczących wprowadzania zmian wysokości wynagrodzenia należnego wykonawcy w przypadku zmiany ceny materiałów lub kosztów związanych z realizacją zamówienia. Tak więc przewiduje możliwość wprowadzenia klauzul waloryzacyjnych, a tym samym urealnienia ustalonej w umowie wysokości wynagrodzenia.

Postanowienia umowne mogą być tak ukształtowane, iż do zmiany wynagrodzenia dojdzie dopiero na żądanie strony po zaistnieniu określonych w umowie okoliczności. Strony umowy dopuszczają więc modyfikację wynagrodzenia w sposób wynikający z takiej klauzuli waloryzacyjnej. „Waloryzacja może następować w oparciu o kurs waluty obcej (klauzula walutowa), równowartość ceny określonych produktów lub dóbr na danym rynku (klauzula towarowa) lub też umówiony wskaźnik (np. publikowany przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego)”. (Prawo zamówień publicznych, Komentarz pod redakcją H. Nowaka, M. Winiarza, Warszawa 2021)

To obowiązkiem zamawiającego jest określenie waloryzacyjnych postanowień umownych w sprawie zamówienia publicznego tak, aby cel zamówienia publicznego tj. zaspokojenie określonych potrzeb publicznych został osiągnięty, a jednocześnie ustalone zasady nie naruszały istotnych interesów drugiej strony umowy. Ustawodawca, nakładając na zamawiającego obowiązek wprowadzenia do umowy odpowiedniej klauzuli waloryzacyjnej, pozostawił zamawiającemu swobodę w doprecyzowaniu jej elementów z uwzględnieniem specyfiki danego zamówienia. W przepisie tym bowiem wskazano, że zamawiający konstruując umowne postanowienia waloryzacyjne, zobowiązany jest określić m.in. poziom zmiany ceny materiałów lub kosztów, którego osiągnięcie będzie uprawniać do żądania zmiany wynagrodzenia, przy czym w ustawie nie wskazano czy poziom zmian cen ma być określany procentowo, czy kwotowo, jak również ani minimalnego, ani też maksymalnego poziomu zmiany. „Wskazanie tego poziomu jest jedynie możliwym do zastosowania sposobem określenia poziomu zmiany w ujęciu procentowym (nie kwotowym) w stosunku do ceny lub kosztów przyjętych w ofercie. Wskazanie tego poziomu podyktowane jest zasadą przejrzystości postępowania i obowiązkiem formułowania precyzyjnych i skutecznych postanowień przeglądowych, zapewniających pewność co do treści stosunku zobowiązaniowego, a także skuteczność waloryzacji wynagrodzenia”. (Prawo zamówień publicznych, Komentarz pod redakcją M. Jaworskiej, Warszawa 2021) Zamawiający może więc określić, o ile procent musi zmienić się cena danych materiałów lub kosztów, aby można było żądać zmiany wynagrodzenia. (Tak np. wyrok Krajowej Izby Odwoławczej z dnia 29 czerwca 2023 r., sygn. akt 1735/23)

I w tym stanie faktycznym tak też się stało. Zamawiający w projektowanych postanowieniach umowy podał wszystkie wymagane informacje przez wskazany wyżej przepis ustawy Pzp. Co więcej w zakresie dotyczącym klauzuli waloryzacyjnej (pkt 18.8.A PPU), tj. w odniesieniu do punktu 18.8.A PPU zamawiający udzielił w dniu 12 listopada 2025 r. szczegółowych wyjaśnień. Wyjaśnienia te – w ocenie Izby – powinny rozwiać powstałe u wykonawcy wątpliwości. Zamawiający wprost bowiem wskazał, że – w myśl PPU - każda ze stron na wskazanej podstawie jest uprawniona do żądania zmiany wynagrodzenia umownego (waloryzacji) w przypadku wystąpienia określonej sytuacji, tj. wówczas gdy ceny produkcji budowlano-montażowej wzrosłą lub spadną „w stosunku rocznym o co najmniej 4 punkty procentowe, przyjmując dane ogłaszane w komunikatach Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego za cztery kwartały roku bezpośrednio poprzedzające złożenia Dokumentu Zmiany zawierającego wniosek o waloryzację (…)”. Co więcej wskazał, że wskaźnik wzrostu/spadku cen produkcji budowlano-montażowej w stosunku rocznym, o którym mowa w treści projektu umowy będzie obliczał według wskazanego wzoru, opisując i wykazując na przykładzie, że „wskaźnik wzrostu/spadku cen produkcji budowlano-montażowej, o którym mowa w pkt 18.8.A lit. a) PPU w stosunku rocznym wzrósł o 4,4 punktów procentowych, co oznacza, że zaistniały podstawy do waloryzacji wynagrodzenia Wykonawcy na podstawie powyższej klauzuli waloryzacyjnej, z uwagi na osiągnięcie Minimalnego wskaźnika wzrostu/spadku cen produkcji budowlano-montażowej (Minimalny wskaźnik wzrostu/spadku cen produkcji budowlano-montażowej wynosi co najmniej 4 punkty procentowe).”. Oznacza to, że waloryzacja nie jest iluzoryczna. Przeciwnie, odpowiada warunkom rynkowym i jest zgodna z obowiązującymi w tym zakresie przepisami ustawy Pzp i – wbrew twierdzeniom odwołującego Warbud – chroni wykonawców przed nieoczekiwanym i znaczącym wzrostem kosztów, umożliwiając dokonanie waloryzacji w przypadku wystąpienia standardowych wahań rynkowych. Nawet bowiem przy zachowaniu równowagi stron nie jest możliwe całkowite wyeliminowanie ryzyka kontraktowego.

Złożone przez odwołującego wyciągi z umowy dotyczące waloryzacji wynagrodzenia wykonawcy niewątpliwie pokazują w jaki sposób kwestia ta jest regulowana w różnych umowach. Nie jest ona jednak rozwiązana identycznie. To rolą zamawiającego jest takie określenie waloryzacji wynagrodzenia aby cel zamówienia publicznego został osiągnięty. We wskazanych przez odwołującego Warbud przypadkach też tak jest. Co więcej wskazano wzór dotyczący wskaźnika waloryzacji. Wzór przedstawiał także odwołujący Warbud. Niemniej jednak, kwestionując treść projektowanych postanowień umowy i wskazując na oczekiwaną przez siebie zmianę odwołujący Warbud w istocie nie wykazał aby treść postanowień SWZ w tym zakresie (waloryzacji) była sprzeczna czy też niezgodna z obowiązującymi przepisami ustawy Pzp. Brak jest więc podstaw do uwzględnienie tego zarzutu.

Izba nie stwierdziła naruszenie przez zamawiającego przepisów ustawy Pzp wskazanych przez odwołującego PORR i odwołującego Warbud w treści wniesionych odwołań.

Biorąc powyższe pod uwagę, orzeczono jak w sentencji.

O kosztach postępowania orzeczono stosownie do wyniku, na podstawie art. 574 ustawy Prawo zamówień publicznych (tj.: z dnia 14 lipca 2023 r., Dz. U. z 2023 r., poz. 1605) oraz w oparciu o przepisy § 8 ust. 2 pkt 1) w zw. z § 5 pkt 1) i 2) lit. b) rozporządzenia w sprawie szczegółowych rodzajów kosztów postępowania odwoławczego, ich rozliczania oraz wysokości i sposobu pobierania wpisu od odwołania (Dz.U. z 2020 r., poz. 2437).

Przewodnicząca: ………………………