Sygn. akt: KIO 3966/25
WYROK
Warszawa, 24 października 2025 r.
Krajowa Izba Odwoławcza – w składzie:
Przewodnicząca:Anna Chudzik
Protokolant: Piotr Cegłowski
po rozpoznaniu na rozprawie odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej 17 września 2025 r. przez wykonawcę Fundacja Wodna Służba Ratownicza z siedzibą we Wrocławiu,
w postępowaniu prowadzonym przez zamawiającego Fabryka Wody Sp. z o.o. z siedzibą w Szczecinie,
uczestnik po stronie Zamawiającego: Wodne Ochotnicze Pogotowie Ratunkowe Województwa Zachodniopomorskiego z siedzibą w Szczecinie,
orzeka:
1.Oddala odwołanie;
2.Kosztami postępowania obciąża wykonawcę Fundacja Wodna Służba Ratownicza z siedzibą we Wrocławiu i:
2.1.zalicza w poczet kosztów postępowania odwoławczego kwotę 7 500 zł 00 gr (słownie: siedem tysięcy pięćset złotych zero groszy) uiszczoną przez Odwołującego tytułem wpisu od odwołania, kwotę 3 600 zł 00 gr (słownie: trzy tysiące sześćset złotych zero groszy) poniesioną przez Zamawiającego tytułem wynagrodzenia pełnomocnika, kwotę 876 zł 00 gr (słownie: osiemset siedemdziesiąt sześć złotych zero groszy) poniesioną przez Zamawiającego tytułem dojazdu na rozprawę oraz kwotę 17 zł 00 gr (słownie: siedemnaście złotych zero groszy) poniesioną przez Zamawiającego tytułem opłaty skarbowej od pełnomocnictwa;
2.2.zasądza od Odwołującego na rzecz Zamawiającego 4 493 zł 00 gr (słownie: cztery tysiące czterysta dziewięćdziesiąt trzy złote zero groszy) stanowiącą koszty postępowania odwoławczego poniesione przez Zamawiającego.
Na orzeczenie – w terminie 14 dni od dnia jego doręczenia – przysługuje skarga za pośrednictwem Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej do Sądu Okręgowego w Warszawie – Sądu Zamówień Publicznych.
Przewodnicząca:……………………
Sygn. akt: KIO 3966/25
Uzasadnienie
Zamawiający – Fabryka Wody Sp. z o.o. z siedzibą w Szczecinie – prowadzi w trybie podstawowym postępowanie o udzielenie zamówienia pn. Świadczenie usług ratownictwa wodnego i pierwszej pomocy przedlekarskiej w obiekcie spółki Fabryka Wody Sp. z o.o. w Szczecinie, położonym przy ul. 1 Maja 41 w Szczecinie. Wartość zamówienia jest mniejsza niż progi unijne. Ogłoszenie o zamówieniu zostało opublikowane w Biuletynie Zamówień Publicznych 30 lipca 2025 r. pod numerem 2025/BZP 00352515/01.
Wykonawca Fundacja Wodna Służba Ratownicza z siedzibą we Wrocławiu wniósł 17 września 2025 r. odwołanie wobec:
1.wyboru jako najkorzystniejszej oferty wykonawcy Wodne Ochotnicze Pogotowie Ratunkowe Województwa Zachodniopomorskiego z siedzibą w Szczecinie, (dalej: OPR WZ), co stanowi naruszenie art. 239 ustawy Pzp,
2.zaniechania odrzucenia z postępowania oferty wykonawcy WOPR WZ, mimo że złożone w postępowaniu samooczyszczenie w zakresie podstawy wykluczenia związanej z przesłanką wykluczenia na podstawie art. 109 ust 1 pkt 8 ustawy Pzp w związku z w orzeczeniem KIO z dnia 8 stycznia 2025 r., sygn. akt KIO 4798/24 zostało dokonane w sposób nieskuteczny w szczególności jest pozbawione jakichkolwiek dowodów – co stanowi naruszenie art. 109 ust 1 pkt 8 w zw. z art. 110 ust 2 i 3 ustawy Pzp,
3.zaniechania wykluczenia z postępowania wykonawcy WOPR WZ, mimo że wykonawca ten ponownie zataił zaistnienie podstawy wykluczenia z postępowania, o której mowa w art. 109 ust 1 pkt 8 ustawy Pzp w innym postępowaniu o zamówienie publiczne i nie przeprowadził w tym zakresie procedury samooczyszczenia – co stanowi naruszenie art. 109 ust 1 pkt 8 ustawy Pzp,
4.zaniechania odrzucenia z postępowania oferty wykonawcy WOPR WZ, mimo złożenia oferty w warunkach czynu nieuczciwej konkurencji w odniesieniu do istnienia podstawy wykluczenia z postępowania – co stanowi naruszenie art. 226 ust. 1 pkt 7 ustawy Pzp w zw. z art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 16.04.1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji.
Odwołujący wniósł o nakazanie Zamawiającemu: unieważnienia czynności wyboru oferty najkorzystniejszej oraz dokonania czynności wykluczenia wykonawcy WOPR WZ z postępowania i odrzucenia jego oferty.
Na podstawie dokumentacji przedmiotowego postępowania oraz biorąc pod uwagę stanowiska stron, Izba ustaliła i zważyła, co następuje:
W zakresie zarzutów oznaczonych w odwołaniu numerami 1 i 2 Izba ustaliła następujący stan faktyczny:
Wyrokiem w sprawie o sygn. akt KIO 4798/24, dotyczącym postępowania na świadczenie usług ratownictwa wodnego w obiekcie spółki Fabryka Wody Sp. z o.o. w Szczecinie, położonym przy ul. 1 Maja 41 w Szczecinie, ogłoszonego w Biuletynie Zamówień Publicznych 8 listopada 2024 r., nr 2024/BZP 00586498/01, Krajowa Izba Odwoławcza uwzględniła odwołanie wykonawcy wykonawcę Fundacja Wodna Służba Ratownicza i nakazała Zamawiającemu: unieważnienie czynności wyboru najkorzystniejszej oferty, odrzucenie oferty wykonawcy Wodne Ochotnicze Pogotowie Ratunkowe Województwa Zachodniopomorskiego na podstawie art. 226 ust. 1 pkt 2 lit. a) i b) i pkt 7 ustawy Prawo zamówień publicznych oraz powtórzenie czynności badania i oceny ofert. W uzasadnieniu wyroku Izba stwierdziła:
(…) treść złożonych przez ww. pięciu ratowników oświadczeń dołączonych do odwołania przesądza o tym, że Przystępujący nie dysponuje tymi osobami dla potrzeb spełnienia warunku udziału w niniejszym postępowaniu. Treść tych oświadczeń nie została też obalona żadnymi kontrdowodami. Oznacza to, że Przystępujący nie wykazał spełnienia ww. warunku, a zatem – wobec faktu wyczerpania procedury z art. 128 ust. 1 ustawy Pzp - jego oferta podlega odrzuceniu na podstawie art. 226 ust. 1 pkt 2 lit. b) ustawy Pzp.
Niezależnie od powyższego należy zauważyć, że wpisując do wykazu osób pięciu ratowników, którzy nie wyrazili na to zgody, Przystępujący zawarł też w tym wykazie nieprawdziwe informacje o dysponowaniu tymi osobami. Innymi słowy: Przystępujący niezgodnie z prawdą oświadczył w wykazie osób, że dysponuje ww. pięcioma ratownikami, podczas gdy w rzeczywistości nimi nie dysponował, bo nie byli oni zainteresowani współpracą z nim na obiekcie spółki Fabryka Wody sp. z o.o. i nie wyrazili zgody na wpisanie ich do wykazu osób.
Podanie nieprawdziwych informacji skutkuje wprowadzeniem Zamawiającego w błąd co do spełnienia przez Przystępującego warunku udziału w postępowaniu w zakresie dysponowania 29 ratownikami, co nie tylko mogło, ale miało istotny wpływ na decyzje podejmowane przez Zamawiającego w postępowaniu, gdyż doprowadziło do wyboru oferty Przystępującego jako najkorzystniejszej. Okoliczności sprawy wskazują ponadto, że do wprowadzenia Zamawiającego w błąd doszło w wyniku zamierzonego działania, a co najmniej rażącego niedbalstwa Przystępującego, który musiał przecież wiedzieć, że ww. ratownicy nie wyrazili zgody na wykorzystanie ich danych do wykazania spełnienia warunku udziału w postępowaniu i na współpracę przy realizacji niniejszego zamówienia. Tym samym wypełnione zostały przesłanki z art. 109 ust. 1 pkt 8 ustawy Pzp, co oznacza, że oferta Przystępującego podlega także odrzuceniu na podstawie art. 226 ust. 1 pkt 2 lit. a) ustawy Pzp.
W obecnie prowadzonym postępowaniu Przystępujący złożył wraz z ofertą oświadczenie na podstawie art. 125 ust. 1 ustawy Pzp, informując:
Oświadczam, że zachodzą w stosunku do mnie podstawy wykluczenia z postępowania na podstawie art. 109 ust. 1 pkt 8) ustawy Prawo zamówień publicznych. Jednocześnie oświadczam, iż w związku z ww. okolicznością, na podstawie art. 110 ust. 2 ustawy Prawo zamówień publicznych zostały podjęte następujące środki naprawcze: Zgodnie z oświadczeniem wykonawcy w przedmiocie procedury samooczyszczenia (stanowiącym załącznik do oferty)
Zgodnie z oświadczeniem w sprawie samooczyszczenia, podstawą jego złożenia jest okoliczność, że w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego prowadzonym przez Fabryka Wody Sp. z o.o. w Szczecinie Krajowa Izba Odwoławcza w wyroku z dnia 8 stycznia 2025 r., sygn. akt KIO 4798/24, stwierdziła, iż w złożonym przez Wodne Ochotnicze Pogotowie Ratunkowe Województwa Zachodniopomorskiego (dalej: WOPR WZ) wykazie osób wskazano ratowników, którymi WOPR WZ „faktycznie” nie dysponował na dzień składania oferty. W konsekwencji, w nowym postępowaniu mogłaby zachodzić przesłanka wykluczenia Wykonawcy na podstawie art. 109 ust. 1 pkt 8 p.z.p.
Wykonawca w ramach samooczyszczenia przedstawił następujące informacje:
1.Naprawienie szkody (art. 110 ust. 2 pkt 1)
WOPR WZ dobrowolnie pokrył koszty postępowania odwoławczego (w tym koszty wynagrodzenia pełnomocnika odwołującego) zasądzone przez KIO w łącznej wysokości 11.100 zł na rzecz odwołującego się wykonawcy, uznając te koszty za bezpośrednią szkodę powstałą w wyniku swojego nieprawidłowego postępowania.
2.Wyczerpujące wyjaśnienie okoliczności (art. 110 ust. 2 pkt 2) WOPR WZ szczegółowo wyjaśnia przyczyny i okoliczności nieprawidłowości:
1)Bezpośrednie przyczyny nieprawidłowości:
-w dniu składania oferty zarząd WOPR WZ błędnie założył, że ratownicy związani umowami cywilnoprawnymi na świadczenie usług ratowniczych w różnych obiektach mogą być automatycznie wskazywani w wykazach osób bez dodatkowej weryfikacji ich dostępności dla konkretnego zamówienia;
-brak formalnej procedury pozyskiwania pisemnych oświadczeń ratowników przed złożeniem oferty, co umożliwiało wpisanie do wykazu osób na podstawie ustnych ustaleń;
-nie sprawdzono, czy wskazane osoby nie zostały już zaangażowane przez innych wykonawców w tym samym postępowaniu lub czy nie obowiązują ich klauzule o zakazie konkurencji;
-brak było świadomości, że zgodnie z orzecznictwem KIO warunki udziału w postępowaniu muszą być spełnione na dzień składania ofert, a nie dopiero na etapie realizacji zamówienia.
2)Okoliczności towarzyszące:
-sytuacja powstała w warunkach presji czasowej przy przygotowywaniu oferty, jednak WOPR WZ nie traktuje tego jako okoliczności usprawiedliwiającej;
-ówczesny brak formalnej procedury pozyskiwania pisemnych oświadczeń ratowników przed złożeniem oferty umożliwił wpisanie do wykazu osób na podstawie błędnych założeń o ich dostępności;
-błędna interpretacja zawartych z ratownikami umów cywilnoprawnych, co do zakresu ich dyspozycyjności.
III. Podjęcie konkretnych środków zapobiegawczych (art. 110 ust. 2 pkt 3) W celu uniknięcia podobnych sytuacji w przyszłości WOPR WZ wdrożył następujące środki organizacyjne i kontrolne:
•wprowadzono obowiązek uzyskiwania pisemnych oświadczeń ratowników o gotowości i zgodzie na udział w realizacji konkretnego zamówienia, zawierających dodatkowe oświadczenie, że dana osoba nie wyraziła zgody innemu wykonawcy w tym samym postępowaniu,
•powołano pracownika ds. zamówień publicznych, odpowiedzialnego za weryfikację kompletności i prawdziwości wykazów osób,
•wprowadzono dwuetapową kontrolę dokumentów przed złożeniem oferty – weryfikację merytoryczną przez osobę przygotowującą ofertę oraz weryfikację formalną przez pracownika – specjalistę,
•przeprowadzono szkolenie dla osób przygotowujących oferty z zakresu obowiązków wynikających z art. 109 i 110 p.z.p., ze szczególnym uwzględnieniem odpowiedzialności za prawdziwość danych w wykazach,
•wdrożono wewnętrzną instrukcję postępowania przy kompletowaniu dokumentów do oferty, obejmującą listę kontrolną (checklist) dla wykazów osób.
Dowody skuteczności wdrożonych środków
W okresie po dniu 8 stycznia 2025 r. WOPR WZ zrealizował lub realizuje szereg zamówień publicznych i komercyjnych, w których nie stwierdzono żadnych uchybień. W szczególności:
1)umowa nr PGKŚ.272.25.2025 z dnia 23.06.2025 na obsługę ratowniczą kąpielisk miejskich w Wałczu – realizowana samodzielnie, w całości, bez uwag ze strony zamawiającego,
2)umowa z dnia 24.06.2025 na obsługę ratowniczą kąpieliska w Białym Borze – realizowana samodzielnie, w całości, bez uwag ze strony zamawiającego,
3)umowa nr 118/2025 z dnia 20.06.2025 na obsługę ratowniczą kąpielisk miejskich w Szczecinku – realizowana samodzielnie, w całości, bez uwag ze strony zamawiającego,
4)umowa nr GZP.ZO.271.4.2025.MP z dnia 18.06.2025 na obsługę miejsca wskazanego do kąpieli w Ińsku – realizowana samodzielnie, w całości, bez uwag ze strony zamawiającego,
5)umowa nr 18/06/2025 z dnia 12.06.2025 na obsługę kąpieliska miejskiego w Gryficach – realizowana samodzielnie, w całości, bez uwag ze strony zamawiającego,
6)umowa z dnia 10.06.2025 na obsługę kąpieliska miejskiego w Koczale – realizowana samodzielnie, w całości, bez uwag ze strony zamawiającego,
7)umowa nr STiP.35.265.2025 z dnia 09.06.2025 na obsługę kąpielisk miejskich w Czaplinku – realizowana samodzielnie, w całości, bez uwag ze strony zamawiającego,
8)umowa nr HKS.526.23.2025 z dnia 02.06.2025 na obsługę kąpieliska miejskiego w Kaliszu Pomorskim – realizowana samodzielnie, w całości, bez uwag ze strony zamawiającego,
9)umowa nr 25/Z/2025 z dnia 26.05.2025 na obsługę kąpieliska miejskiego w Trzebieży – realizowana samodzielnie, w całości, bez uwag ze strony zamawiającego,
10)umowa nr 292/25 z dnia 22.05.2025 na obsługę kąpielisk miejskich w Drawsku Pomorskim – realizowana samodzielnie, w całości, bez uwag ze strony zamawiającego,
11)umowa nr 28/2025/GM z dnia 03.04.2025 na obsługę kąpieliska miejskiego w Tucznie – realizowana samodzielnie, w całości, bez uwag ze strony zamawiającego,
12)umowa nr 100/2025 z dnia 18.03.2025 na obsługę kąpieliska miejskiego w Stepnicy – realizowana samodzielnie, w całości, bez uwag ze strony zamawiającego,
13)umowa z dnia 09.01.2025 na zapewnienie zabezpieczenia ratowniczego podczas imprezy masowej w Mielnie Międzynarodowy Zlot Morsów – wykonana prawidłowo, z pisemnym podziękowaniem organizatora,
14)porozumienie w sprawie zabezpieczenie ratowniczego z dnia 06.06.2025 Festiwalu Dwóch Jezior w Wałczu – wykonana w całości, bez uwag ze strony zamawiającego,
15)umowa nr 178/DE/2025 z dnia 21.03.2025 na obsługę ratowniczą basenu krytego w Miejski Ośrodek Sportu, Rekreacji i Rehabilitacji – Szczeciński Dom Sportu przy ul. Wąskiej 16 w Szczecinie – realizowana samodzielnie, zgodnie z harmonogramem, bez zastrzeżeń w trakcie bieżącej kontroli zamawiającego,
16)umowa z dnia 21.05.2025 na obsługę pływalni w Międzyzdrojach – realizowana samodzielnie, w całości, bez uwag ze strony zamawiającego,
17)umowa z dnia 08.07.2025 na zabezpieczenie ratownictwa wodnego podczas 31 Festiwalu Pol & Rock na lądowisku w Czaplinku – wykonana w całości, bez uwag ze strony zamawiającego.
Powyższe przykłady potwierdzają, że WOPR WZ wykonuje swoje zobowiązania z należytą starannością, a wprowadzone środki naprawcze działają skutecznie w praktyce i zapewniają prawidłową realizację zobowiązań.
Mając na uwadze art. 110 ust. 3 p.z.p., podkreślamy, że waga i okoliczności czynu, którego dotyczy wyrok Krajowej Izby Odwoławczej z dnia 8 stycznia 2025 r., sygn. akt KIO 4798/24, zostały przez WOPR WZ właściwie ocenione i stanowiły podstawę do wdrożenia kompleksowego planu naprawczego.
Wdrożone środki są proporcjonalne do wagi naruszenia i skutecznie eliminują ryzyko powtórzenia podobnych sytuacji.
WOPR WZ stoi na stanowisku, że spełnił wszystkie przesłanki określone w art. 110 ust. 2 p.z.p.:
1)naprawił szkodę – poprzez dobrowolne pokrycie kosztów postępowania odwoławczego;
2)wyczerpująco wyjaśnił okoliczności zdarzenia, które mogłyby stanowić podstawę wykluczenia;
3)podjął skuteczne środki zapobiegawcze – wdrożone procedury i mechanizmy kontroli w sposób realny minimalizują ryzyko powtórzenia się podobnych sytuacji w przyszłości.
WOPR WZ zobowiązuje się do dalszego przestrzegania najwyższych standardów staranności przy realizacji wszystkich zamówień publicznych oraz do utrzymywania wdrożonych procedur zapobiegawczych.
Jednocześnie WOPR WZ oświadcza, że wszystkie informacje zawarte w niniejszym oświadczeniu są prawdziwe i kompletne, a organizacja jest gotowa do przedstawienia dodatkowych dokumentów potwierdzających wdrożenie opisanych środków naprawczych.
Izba zważyła, co następuje:
Zarzuty są niezasadne.
Zgodnie z art. 110 ust. 2 ustawy Pzp wykonawca nie podlega wykluczeniu w okolicznościach określonych w art. 108 ust. 1 pkt 1, 2 i 5 lub art. 109 ust. 1 pkt 2-5 i 7-10, jeżeli udowodni zamawiającemu, że spełnił łącznie następujące przesłanki:
1) naprawił lub zobowiązał się do naprawienia szkody wyrządzonej przestępstwem, wykroczeniem lub swoim nieprawidłowym postępowaniem, w tym poprzez zadośćuczynienie pieniężne;
2) wyczerpująco wyjaśnił fakty i okoliczności związane z przestępstwem, wykroczeniem lub swoim nieprawidłowym postępowaniem oraz spowodowanymi przez nie szkodami, aktywnie współpracując odpowiednio z właściwymi organami, w tym organami ścigania, lub zamawiającym;
3) podjął konkretne środki techniczne, organizacyjne i kadrowe, odpowiednie dla zapobiegania dalszym przestępstwom, wykroczeniom lub nieprawidłowemu postępowaniu, w szczególności:
a) zerwał wszelkie powiązania z osobami lub podmiotami odpowiedzialnymi za nieprawidłowe postępowanie wykonawcy,
b) zreorganizował personel,
c) wdrożył system sprawozdawczości i kontroli,
d) utworzył struktury audytu wewnętrznego do monitorowania przestrzegania przepisów, wewnętrznych regulacji lub standardów,
e) wprowadził wewnętrzne regulacje dotyczące odpowiedzialności i odszkodowań za nieprzestrzeganie przepisów, wewnętrznych regulacji lub standardów.
Art. 110 ust. 3 ustawy Pzp stanowi, że zamawiający ocenia, czy podjęte przez wykonawcę czynności, o których mowa w ust. 2, są wystarczające do wykazania jego rzetelności, uwzględniając wagę i szczególne okoliczności czynu wykonawcy, a jeżeli podjęte przez wykonawcę czynności, o których mowa w ust. 2, nie są wystarczające do wykazania jego rzetelności, zamawiający wyklucza wykonawcę.
Okolicznością bezsporną jest, że Przystępujący został wykluczony na podstawie art. 109 ust. 1 pkt 8 ustawy Pzp z postępowania wszczętego w 2024 r. na świadczenie usług ratownictwa wodnego w obiekcie spółki Fabryka Wody Sp. z o.o. w Szczecinie, położonym przy ul. 1 Maja 41 w Szczecinie. W związku z tym, stosownie do art. 111 pkt 5 ustawy Pzp Przystępujący podlega wykluczeniu na okres 2 lat od zaistnienia zdarzenia będącego podstawą wykluczenia, przy czym mógł się od tej sankcji uwolnić przeprowadzając procedurę samooczyszczenia, o której mowa w art. 110 ust. 2 ustawy Pzp.
W ocenie Izby, samooczyszczenie dokonane przez Przystępującego w rozpoznawanej sprawie, należy ocenić pozytywnie. Mimo że przedstawione w tym zakresie wyjaśnienia mogły być bardziej pogłębione i poparte dodatkowymi dowodami, to braki, jakich można się w nich dopatrzeć, nie są dyskwalifikujące. Podkreślenia wymaga, że jakkolwiek na wykonawcy spoczywa o obowiązek udowodnienia zamawiającemu spełnienia przesłanek samooczyszczenia, to jednak ocena złożonych wyjaśnień powinna być oceniane z uwzględnieniem zasady proporcjonalności (art. 16 pkt 3 ustawy Pzp), a oczekiwania co do zakresu podjętych w ramach tej procedury środków nie mogą abstrahować od tego, jakiego rodzaju delikt był podstawą wykluczenia wykonawcy z postępowania. Z art. 110 ust. 3 ustawy Pzp wprost wynika, że zadaniem zamawiającego jest ocena, czy podjęte przez wykonawcę środki są wystarczające do wykazania jego rzetelności, z uwzględnieniem wagi i szczególnych okoliczności czynu. Należy więc mieć na uwadze, że chociaż samooczyszczenie musi spełniać wszystkie przesłanki określone w art. 110 ust. 2 ustawy Pzp, to rodzaj i zakres wyjaśnień w odniesieniu do poszczególnych przesłanek może być różny, adekwatnie do tego, jaki czyn jest źródłem wykluczenia, jakie były jego przyczyny oraz konsekwencje.
W rozpoznawanej sprawie Przystępujący odniósł się w swoich wyjaśnieniach do wszystkich przesłanek określonych w art. 110 ust. 2 ustawy Pzp, a zastrzeżenia Odwołującego co do tych wyjaśnień częściowo abstrahują od okoliczności związanych z czynem, którego samooczyszczenie dotyczy, a częściowo wskazują na takie niedostatki tych wyjaśnień, których uznanie za dyskwalifikujące byłoby niezgodne z zasadą proporcjonalności.
Po pierwsze, w odniesieniu do przesłanki naprawnienia szkody Przystępujący wskazał, że dobrowolnie pokrył koszty postępowania odwoławczego zasądzone przez KIO w łącznej wysokości 11.100 zł na rzecz odwołującego. Odwołujący ocenił tę argumentację jako całkowicie niezrozumiałą, wskazując, że kosztami postępowania odwoławczego przed Izbą został obciążony Zamawiający, zgodnie z przepisami właściwego rozporządzenia. Odwołujący pomija jednak, że skoro wykonawca – mimo że nie był podmiotem zobowiązanym w świetle orzeczenia Izby do zwrotu kosztów postępowania Odwołującemu – równowartość tych kosztów przekazał Zamawiającemu, obciążonego tym obowiązkiem, to znaczy, że poczuwał się do odpowiedzialności za przegraną Zamawiającego, a wysokość kosztów postępowania potraktował jako wymierny uszczerbek poniesiony przez Zamawiającego, który postanowił mu zrekompensować. Odwołujący nie wskazał, jaka inna szkoda i w jaki sposób mogła być Zamawiającemu zrekompensowana, a zarzut odwołania ogranicza się do prostego, niepopartego szerszą argumentacją zaprzeczenia wykazaniu przesłanki dotyczącej naprawienia szkody.
W ocenie Izby Przystępujący wyjaśnił również zaistniałą we wcześniejszym postępowaniu nieprawidłowość, opisując przyczyny i okoliczności jej powstania. Wskazał m.in. na błędne założenie, że ratownicy związani umowami cywilnoprawnymi na świadczenie usług ratowniczych w różnych obiektach mogą być automatycznie wskazywani w wykazach osób bez dodatkowej weryfikacji ich dostępności dla konkretnego zamówienia. Jak wynika z wyjaśnień, wykonawca przyznaje się do błędu polegającego na braku uprzedniego, każdorazowego ich sprawdzenia aktualnej gotowości danych ratowników do świadczenia usług w ramach konkretnego zamówienia wykonawcy. Powyższe nie stoi w sprzeczności z ustaleniem Izby w sprawie o sygn. akt KIO 4798/24, że wskazany personel nie byłem zainteresowany współpracą z Przystępującym przy wykonaniu umowy. Nie sposób też uznać, że brak formalnej procedury pozyskiwania pisemnych oświadczeń ratowników przed złożeniem oferty, czy brak weryfikacji czy wskazane osoby nie zostały już zaangażowane przez innych wykonawców w tym samym postępowaniu lub czy nie obowiązują ich klauzule o zakazie konkurencji, nie są okolicznościami zwiększającymi ryzyko wskazania w postępowaniu o udzielenie zamówienia nierzetelnych informacji. Ponadto Przystępujący wskazał na brak świadomości, że warunki udziału w postępowaniu muszą być spełnione na dzień składania ofert, a nie dopiero na etapie realizacji zamówienia. Mimo że powyższa okoliczność negatywnie świadczy o stanie wiedzy wykonawcy, to trudno wykazać, że jest niewiarygodna. Niezależnie od powyższego, nie można pomijać, że okoliczności związane z wprowadzeniem w błąd zostały ustalone w postępowaniu KIO 4798/24 i były Zamawiającemu znane.
W odniesieniu do wskazanych przez Przystępującego okoliczności towarzyszących naruszeniu, Odwołujący ograniczył się do zanegowania informacji o błędnej interpretacji zawartych umów cywilnoprawnych z personelem, wskazując, że – jak ustalono w trackie postępowania odwoławczego przed Izbą – zawarte i okazane w trakcie rozprawy umowy odnosiły się do konkretnych obiektów innych niż obiekt Zamawiającego. Odnosząc się do tej argumentacji wskazać należy, że powyższe nie podważa wyjaśnień wykonawcy, że z faktu zawarcia tych umów wyprowadził nieuprawnione wnioski. Wyjaśnienia w tym zakresie należy rozumieć jako przyznanie się do oczywistego błędu, nie zaś jako próbę jego usprawiedliwienia.
W odniesieniu do środków podjętych w celu zapobiegania nieprawidłowościom wskazać należy, że Przystępujący przedstawił wdrożone w jego przedsiębiorstwie zmiany mające eliminować ryzyko podobnych zdarzeń w przyszłości. Mimo że załączenie do wyjaśnień dokumentów wdrażających te procedury byłoby celowe, to sam brak ich załączenia nie powinien – zdaniem Izby – prowadzić do uznania samooczyszczenia za nieskuteczne, Przystępujący bowiem przedstawił i opisał wdrożone mechanizmy, a oświadczenia i wyjaśnienia wykonawcy w tym zakresie również mają walor dowodowy.
Za nietrafną Izba uznała argumentację Odwołującego, że o nieskuteczności wdrożonych procedur świadczy fakt, że zarówno ofertę, jak i oświadczenia w zakresie spełnienia warunków podmiotowych udziału i podstawach wykluczenia, są składane przez te same osoby, w związku z czym nie może być mowy o jakimkolwiek zerwaniu powiązań, o których mowa w przepisie jako warunkujących skuteczność samooczyszczenia. Zauważenia wymaga, że katalog środków mających zapobiegać nieprawidłowościom ma charakter otwarty i odnosi się do wszelkiego rodzaju deliktów podlegających procedurze samooczyszczenia, dlatego nie każdy ze wskazanych tam środków w takim samym stopniu będzie dotyczyć każdej nieprawidłowości, której w przeszłości dopuścił się wykonawca. W rozpoznawanej sprawie osoby, które podpisały ww. dokumenty, to członkowie zarządu wykonawcy, uprawnieni do jego reprezentacji i trudno uznać, że zmiana w składzie tego organu jest środkiem koniecznym i adekwatnym do popełnionego naruszenia.
Na dowód skuteczności wdrożonych środków Przystępujący wskazał szereg umów, które po 8 stycznia 2025 r. zrealizował lub realizuje bez uchybień. Za nietrafną Izba uznała argumentację Odwołującego, że dowody te są całkowicie niezwiązane z przedmiotem i podstawą samooczyszczenia i nie mogą świadczyć o skuteczności tej procedury. Zauważenia wymaga, że okoliczność uzyskania i realizowania szeregu zamówień może być pośrednim dowodem na to, że wykonawca nie dopuszcza się kolejnych nieprawidłowości, analogicznych do zaistniałych we wcześniejszej sprawie.
Wobec powyższego należy stwierdzić, że podjęta przez Przystępującego procedura samooczyszczenia była skuteczna.
W zakresie zarzutów oznaczonych w odwołaniu numerami 3 i 4 Izba ustaliła i zważyła, co następuje:
Odwołujący podniósł, że Przystępujący podlega wykluczeniu z niniejszego postępowania na podstawie art. 109 ust 1 pkt 8 ustawy Pzp z uwagi na fakt, że w innym postępowaniu, prowadzonym przez Miejski Ośrodek Sportu Rekreacji i Rehabilitacji Szczecinie, przedmiotem którego było świadczenie usługi ratownictwa wodnego i pierwszej pomocy przedlekarskiej w Obiekcie Sportowym Szczecińskiego Domu Sportu przy ul. Wąskiej 16 w Szczecinie, zataił zaistnienie podstawy wykluczenia z postępowania, o której mowa w art. 109 ust 1 pkt 8 ustawy Pzp i nie przeprowadził w tym zakresie procedury samooczyszczenia, w związku z czym powinien zostać przez Miejski Ośrodek Sportu Rekreacji i Rehabilitacji wykluczony z tego postępowania.
Okolicznością bezsporną jest, że w postępowaniu prowadzonym przez Miejski Ośrodek Sportu Rekreacji i Rehabilitacji w Szczecinie Przystępujący nie został wykluczony na podstawie art. 109 ust 1 pkt 8 ustawy Pzp, w związku z nieprzyznaniem się do podlegania wykluczeniu w wyniku wyroku Izby w sprawie o sygn. akt KIO 4798/24.
Odwołujący błędnie zakłada, że w sytuacji gdy wykonawca nie został wykluczony z określonego postępowania na podstawie art. 109 ust 1 pkt 8 ustawy Pzp, to i tak w kolejnych postępowaniach można domagać się zastosowania wobec niego sankcji z art. 111 pkt 5 ustawy Pzp, wykazując, że we wcześniejszym postępowaniu przedstawił zamawiającemu nieprawdziwe informacje i powinien być wówczas wykluczony. Odwołujący całkowicie pomija fakt, że art. 111 pkt 5 ustawy Pzp odnosi się do sytuacji, w której nastąpiło wykluczenie wykonawcy, i określa, jak długo okres tego wykluczenia trwa. Zatem w przypadku, gdy wykonawca nie został wykluczony na podstawie art. 109 ust 1 pkt 8 ustawy Pzp, nie podlega wykluczeniu z kolejnych postępowań przez okres następnych dwóch lat. Nie sposób zatem twierdzić, że Przystępujący zataił w obecnym postępowaniu informację o podleganiu wykluczeniu na podstawie art. 109 ust 1 pkt 8 w związku z postępowaniem prowadzonym przez Miejski Ośrodek Sportu Rekreacji i Rehabilitacji w Szczecinie, w którym to postępowaniu do wykluczenia nie doszło.
Pozbawione podstaw jest oczekiwanie Odwołującego, aby Izba w obecnie prowadzonym postępowaniu zweryfikowała, czy inny zamawiający w innym postępowaniu bezprawnie zaniechał wykluczenia wykonawcy z powodu przedstawienia nieprawdziwych informacji, a następnie – aby Izba wyciągnęła wobec tego wykonawcy takie konsekwencje, jakie nastąpiłyby, gdyby ten inny zamawiający dokonał wykluczenia go z postępowania. Zaznaczyć należy, że wybór oferty Przystępującego w postępowaniu prowadzonym przez Miejski Ośrodek Sportu Rekreacji i Rehabilitacji w Szczecinie i zaniechanie wykluczenia go z tego postępowania mogło być przedmiotem zaskarżenia. Skoro tak się nie stało, czynności podjęte w ww. postępowaniu stały się ostateczne i nie mogą zostać podważone w ramach innego postępowania.
Wobec powyższego za zbędne dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy należy uznać przedstawione przez Odwołującego dowody w postaci dokumentacji postępowania prowadzonego przez Miejski Ośrodek Sportu Rekreacji i Rehabilitacji w Szczecinie.
W konsekwencji za niezasadny należy uznać wywodzony z tych samych okoliczności faktycznych zarzut złożenia przez Przystępująceg oferty w warunkach czynu nieuczciwej konkurencji.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 557, art. 574 i art. 575 ustawy Pzp oraz § 5 pkt 1 i 2 li. a, b i d oraz § 8 ust. 2 pkt 1 , stosownie do wyniku postępowania obciążając kosztami Odwołującego.
Przewodnicząca:……………………