KIO 347/25

Stan prawny na dzień: 08.04.2026

Sygn. akt: KIO 347/25

KIO 540/25

WYROK

Warszawa, dnia 5 marca 2025 r.

Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie:

Przewodnicząca:Aleksandra Kot

Protokolant: Mikołaj Kraska

po rozpoznaniu na rozprawie odwołań wniesionych do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej:

A.w dniu 30 stycznia 2025 r. przez odwołującego: wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia – P.P. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Usługi Leśne P.P. z siedzibą w Polanowie oraz K.K. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą LAS-TRANS K.K. z siedzibą w Konarzynach (KIO 347/25),

B.w dniu 13 lutego 2025 r. przez odwołującego: wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia – P.P. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Usługi Leśne P.P. z siedzibą w Polanowie oraz K.K. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą LAS-TRANS K.K. z siedzibą w Konarzynach (KIO 540/25),

w postępowaniu prowadzonym przez zamawiającego: Skarb Państwa – Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy Państwowe Nadleśnictwo Karnieszewice z siedzibą w Trawicy

orzeka:

W sprawie o sygn. akt KIO 347/25:

1.Oddala odwołanie.

2.Kosztami postępowania obciąża odwołującego: wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia – P.P. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Usługi Leśne P.P. z siedzibą w Polanowie oraz K.K. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą LAS-TRANS K.K. z siedzibą w Konarzynach i:

2.1.zalicza w poczet kosztów postępowania odwoławczego kwotę 15 000 zł 00 gr (słownie: piętnaście tysięcy złotych zero groszy) uiszczoną przez odwołującego tytułem wpisu od odwołania, kwotę 3 600 zł 00 gr (słownie: trzy tysiące sześćset złotych zero groszy) poniesioną przez odwołującego tytułem wynagrodzenia pełnomocnika, kwotę 3 600 zł 00 gr (słownie: trzy tysiące sześćset złotych zero groszy) poniesioną przez zamawiającego tytułem wynagrodzenia pełnomocnika oraz kwotę 682 zł 58 gr (słownie: sześćset osiemdziesiąt dwa złote pięćdziesiąt osiem groszy) stanowiącą połowę kosztów związanych z dojazdem pełnomocnika zamawiającego na rozprawę;

2.2.zasądza od odwołującego na rzecz zamawiającego kwotę 4 282 zł 58 gr (słownie: cztery tysiące dwieście osiemdziesiąt dwa złote pięćdziesiąt osiem groszy) stanowiącą koszty postępowania odwoławczego poniesione przez zamawiającego.

W sprawie o sygn. akt KIO 540/25:

1.Oddala odwołanie.

2.Kosztami postępowania obciąża odwołującego: wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia – P.P. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Usługi Leśne P.P. z siedzibą w Polanowie oraz K.K. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą LAS-TRANS K.K. z siedzibą w Konarzynach i:

2.1.zalicza w poczet kosztów postępowania odwoławczego kwotę 15 000 zł 00 gr (słownie: piętnaście tysięcy złotych zero groszy) uiszczoną przez odwołującego tytułem wpisu od odwołania, kwotę 3 600 zł 00 gr (słownie: trzy tysiące sześćset złotych zero groszy) poniesioną przez odwołującego tytułem wynagrodzenia pełnomocnika, kwotę 3 600 zł 00 gr (słownie: trzy tysiące sześćset złotych zero groszy) poniesioną przez zamawiającego tytułem wynagrodzenia pełnomocnika oraz kwotę 682 zł 58 gr (słownie: sześćset osiemdziesiąt dwa złote pięćdziesiąt osiem groszy) stanowiącą połowę kosztów związanych z dojazdem pełnomocnika zamawiającego na rozprawę;

2.2.zasądza od odwołującego na rzecz zamawiającego kwotę 4 282 zł 58 gr (słownie: cztery tysiące dwieście osiemdziesiąt dwa złote pięćdziesiąt osiem groszy) stanowiącą koszty postępowania odwoławczego poniesione przez zamawiającego.

Na orzeczenie – w terminie 14 dni od dnia jego doręczenia – przysługuje skarga za pośrednictwem Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej do Sądu Okręgowego w Warszawie – Sądu Zamówień Publicznych.

Przewodnicząca:…………………………………

Sygn. akt:KIO 347/25

KIO 540/25

Uzasadnienie

Skarb Państwa – Państwowe Gospodarstwo Leśne Lasy Państwowe Nadleśnictwo Karnieszewice z siedzibą w Trawicy (dalej: „Zamawiający” lub „Nadleśnictwo Karnieszewice”) prowadzi na podstawie ustawy z dnia 11 września 2019 r. Prawo zamówień publicznych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 1320, dalej: „ustawa Pzp”) postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego w trybie przetargu nieograniczonego pod nazwą: „Wykonywanie usług z zakresu gospodarki leśnej na terenie Nadleśnictwa Karnieszewice w roku 2025” (Nr referencyjny: SA.270.3.4.2024, dalej: „Postępowanie”).

Ogłoszenie o zamówieniu zostało opublikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej w dniu 28 października 2024 r. pod numerem: 652802-2024.

Wartość wskazanego zamówienia przekracza progi unijne.

sygn. akt: KIO 347/25

30 stycznia 2025 r. wykonawcy wspólnie ubiegający się o udzielenie zamówienia: P.P. prowadzący działalność gospodarczą pod firmą Usługi Leśne P.P. z siedzibą w Polanowie oraz K.K. prowadzący działalność gospodarczą pod firmą LAS-TRANS K.K. z siedzibą w Konarzynach (dalej: „Odwołujący” lub „Konsorcjum Klaman”) wnieśli odwołanie od niezgodnych z przepisami ustawy Pzp czynności Zamawiającego oraz zaniechania czynności w Postępowaniu, do której Nadleśnictwo Karnieszewice było obowiązane na podstawie ustawy Pzp w ramach Pakietu VII, tj.:

1)zaniechania odrzucenia oferty złożonej przez wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia: Z.P. oraz R.S. – wspólników spółki cywilnej Zakład Usług Leśnych „DRWAL” Z.P., R.S. z siedzibą w Wyszeborzu, S.S. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Usługi Leśne S.S. z siedzibą w Manowie oraz K.Ż. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Zakład Usług Leśnych K.Ż. z siedzibą w Węgorzynku (dalej: „Konsorcjum Lasy”) w sytuacji, w której oferta ta powinna zostać odrzucona z Postępowania z uwagi na rażąco niską cenę;

2)wyboru oferty Konsorcjum Lasy jako najkorzystniejszej w Postępowaniu w ramach Pakietu VII, pomimo że podlegała ona odrzuceniu z powodu rażąco niskiej ceny.

Odwołujący zarzucił Zamawiającemu naruszenie:

1)art. 226 ust. 1 pkt 8 w związku z art. 224 ust. 5 i 6 ustawy Pzp poprzez zaniechanie odrzucenia oferty Konsorcjum Lasy, pomimo że oferta ta zawiera rażąco niską cenę, a w konsekwencji:

2)art. 16 ustawy Pzp poprzez przeprowadzenie Postępowania w sposób niezapewniający zachowania uczciwej konkurencji, równego traktowania wykonawców, proporcjonalności i przejrzystości;

3)art. 17 ust. 2 ustawy Pzp poprzez udzielenie zamówienia Konsorcjum Lasy z naruszeniem przepisów ustawy Pzp

które to naruszenia miały wpływ na wynik postępowania o udzielenie zamówienia.

W związku z powyższym Odwołujący wniósł o uwzględnienie odwołania oraz nakazanie Zamawiającemu unieważnienie czynności wyboru oferty najkorzystniejszej Konsorcjum Lasy i odrzucenie oferty złożonej przez tego wykonawcę z uwagi na to, że zawiera rażąco niską cenę, a następnie dokonanie wyboru oferty Konsorcjum Klaman jako najkorzystniejszej w niniejszym Postępowaniu w ramach Pakietu VII.

24 lutego 2025 r. do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej wpłynęła odpowiedź na odwołanie, w której Zamawiający wniósł o oddalenie odwołania jako bezzasadnego.

sygn. akt: KIO 540/25

13 lutego 2025 r. wykonawcy wspólnie ubiegający się o udzielenie zamówienia: P.P. prowadzący działalność gospodarczą pod firmą Usługi Leśne P.P. z siedzibą w Polanowie oraz K.K. prowadzący działalność gospodarczą pod firmą LAS-TRANS K.K. z siedzibą w Konarzynach (dalej: „Odwołujący” lub „Konsorcjum Klaman”) wnieśli odwołanie od niezgodnych z przepisami ustawy Pzp czynności Zamawiającego oraz zaniechania czynności w Postępowaniu, do której Nadleśnictwo Karnieszewice było obowiązane na podstawie ustawy Pzp w ramach Pakietu VI, tj.:

1)zaniechania odrzucenia oferty złożonej przez wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia: K.R. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Usługi Leśne K.R. z siedzibą w Sianowie, K.R. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Usługi Leśne FOREST-R K.R. z siedzibą w Sianowie, M.M. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Zakład Usługowy „DRWAL” M.M. z siedzibą w Kokoszce, A.M. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Zakład Usługowy „DRWAL” A.M. z siedzibą w Kokoszce oraz T.G. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą PPHU Greniks T.G. z siedzibą w Lubowie (dalej: „Konsorcjum DRWAL”) w sytuacji, w której oferta ta powinna zostać odrzucona z Postępowania z uwagi na rażąco niską cenę;

3)wyboru oferty Konsorcjum DRWAL jako najkorzystniejszej w Postępowaniu w ramach Pakietu VI, pomimo że podlegała ona odrzuceniu z powodu rażąco niskiej ceny.

Odwołujący zarzucił Zamawiającemu naruszenie:

1)art. 226 ust. 1 pkt 8 w związku z art. 224 ust. 5 i 6 ustawy Pzp poprzez zaniechanie odrzucenia oferty Konsorcjum DRWAL, pomimo że oferta ta zawiera rażąco niską cenę i jej elementy składowe nie są rażąco niskie, co doprowadziło do wyboru oferty tego wykonawcy jako najkorzystniejszej;

a w konsekwencji

2)art. 16 ustawy Pzp poprzez przeprowadzenie Postępowania w sposób niezapewniający zachowania uczciwej konkurencji, równego traktowania wykonawców, proporcjonalności i przejrzystości;

3)art. 17 ust. 2 ustawy Pzp poprzez udzielenie zamówienia Konsorcjum DRWAL z naruszeniem przepisów ustawy Pzp

które to naruszenia miały wpływ na wynik postępowania o udzielenie zamówienia.

W związku z powyższym Odwołujący wniósł o uwzględnienie odwołania oraz nakazanie Zamawiającemu unieważnienie czynności wyboru oferty najkorzystniejszej Konsorcjum DRWAL i odrzucenie oferty złożonej przez tego wykonawcę z uwagi na to, że zawiera rażąco niską cenę, a następnie dokonanie wyboru oferty Konsorcjum Klaman jako najkorzystniejszej w niniejszym Postępowaniu w ramach Pakietu VI.

26 lutego 2025 r. do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej wpłynęła odpowiedź na odwołanie, w której Zamawiający wniósł o oddalenie odwołania jako bezzasadnego.

Krajowa Izba Odwoławcza, rozpoznając na rozprawie złożone odwołanie i uwzględniając dokumentację z przedmiotowego postępowania o udzielenie zamówienia publicznego, stanowiska stron złożone na piśmie i podane do protokołu rozprawy, ustaliła, co następuje.

Izba stwierdziła, że nie zachodzą przesłanki do odrzucenia odwołań, o których stanowi przepis art. 528 ustawy Pzp.

Izba stwierdziła, że Odwołujący posiada interes w uzyskaniu zamówienia, kwalifikowanego możliwością poniesienia szkody w wyniku naruszenia przez Zamawiającego przepisów ustawy, o których mowa w art. 505 ust. 1 ustawy Pzp, co uprawniało go do złożenia odwołań.

Izba ustaliła, że w terminie określonym w art. 525 ust. 1 ustawy Pzp żaden wykonawca nie zgłosił swojego przystąpienia do postępowania odwoławczego (KIO 347/25 oraz KIO 540/25).

Odwołania zostały rozpoznane w granicach zawartych w nim zarzutów (art. 555 ustawy Pzp) z uwzględnieniem zasady kontradyktoryjności postępowania (art. 534 ust. 1 ustawy Pzp). Rozpoznając przedmiotowe odwołania Izba miała na uwadze treść akt postępowania (§ 8 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 2020 r. w sprawie postępowania przy rozpoznawaniu odwołań przez Krajową Izbę Odwoławczą).

Izba ustaliła następujące okoliczności jako istotne:

Zgodnie z Rozdziałem 3 ust. 3.1 pkt 1 Specyfikacji warunków zamówienia (dalej: „SWZ”)Przedmiotem zamówienia są usługi z zakresu gospodarki leśnej zgodnie z określeniem w art. 6 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach (tekst jedn.: Dz. U. z 2024 r. poz. 530 – „Ustawa o lasach”) obejmujące prace z zakresu hodowli i ochrony lasu, ochrony przeciwpożarowej, pozyskania i zrywki drewna, gospodarki łąkowo-rolnej oraz gospodarki nasienno-szkółkarskiej, do wykonania na terenie Nadleśnictwa Karnieszewice w roku 2025”.

Zamówienie zostało podzielone na osiem części (Pakietów), w tym Pakiet VI obejmuje leśnictwa Lejkowo i Sowinko, natomiast Pakiet VII dotyczy leśnictwa Węgorzewo.

Na podstawie informacji z otwarcia ofert z dnia 21 listopada 2024 r. oraz pisma z dnia 22 listopada 2024 r. w sprawie zmiany treści informacji z otwarcia ofert, Izba ustaliła, że w Postępowaniu zostały złożone:

w Pakiecie VI – cztery oferty, tj.:

1)wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia: R.B. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą FUH DREWMIX R.B. z siedzibą w Dobrowie, GRANDFOREST sp. z o.o. z siedzibą w Dobrowie, Ł.B. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą FUH DALLAS Ł.B. z siedzibą w Dobrowie, K.B. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą FUH DREWPOL K.B. z siedzibą w Dobrowie oraz A.S. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Ochrona i Pielęgnacja Lasu Zrywka Drzew A.S. z siedzibą w Buczku – łączna cena brutto oferty wynosi 2 475 971,39 zł;

2)wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia: P.P. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Usługi Leśne P.P. z siedzibą w Polanowie oraz K.K. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą LAS-TRANS K.K. z siedzibą w Konarzynach – łączna cena brutto oferty wynosi 2 191 466,46 zł;

3)wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia: K.R. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Usługi Leśne K.R. z siedzibą w Sianowie, K.R. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Usługi Leśne FOREST-R K.R. z siedzibą w Sianowie, M.M. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Zakład Usługowy „DRWAL” M.M. z siedzibą w Kokoszce, A.M. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Zakład Usługowy „DRWAL” A.M. z siedzibą w Kokoszce oraz T.G. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą PPHU Greniks T.G. z siedzibą w Lubowie – łączna cena brutto oferty wynosi 2 033 488,86 zł;

4)wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia: ZURLIK sp. z o.o. z siedzibą w Bytowie oraz A.G. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Zakład Usług Leśnych A.G. z siedzibą w Modrzejewie – łączna cena brutto oferty wynosi 2 491 539,82 zł;

w Pakiecie VII – siedem ofert, tj.:

1)wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia: Z.D. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Usługi Leśne Z.D. z siedzibą w Węglewie oraz P.D. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Usługi Leśno-Transportowe MAXLAS P.D. z siedzibą w Węglewie – łączna cena brutto oferty wynosi 990 589,72 zł;

2)wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia: R.B. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą FUH DREWMIX R.B. z siedzibą w Dobrowie, GRANDFOREST sp. z o.o. z siedzibą w Dobrowie, Ł.B. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą FUH DALLAS Ł.B. z siedzibą w Dobrowie oraz K.B. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą FUH DREWPOL K.B. z siedzibą w Dobrowie – łączna cena brutto ofert wynosi 1 086 471,48 zł;

3)wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia: Z.P. oraz R.S. – wspólników spółki cywilnej Zakład Usług Leśnych „DRWAL” Z.P., R.S. z siedzibą w Wyszeborzu, S.S. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Usługi Leśne S.S. z siedzibą w Manowie oraz K.Ż. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Zakład Usług Leśnych K.Ż. z siedzibą w Węgorzynku – łączna cena brutto oferty wynosi 978 488,90 zł;

4)wykonawcę R.M. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Usługi Leśne R.M. z siedzibą w Manowie – łączna cena brutto oferty wynosi 1 090 042,37 zł;

5)wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia: P.P. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Usługi Leśne P.P. z siedzibą w Polanowie oraz K.K. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą LAS-TRANS K.K. z siedzibą w Konarzynach – łączna cena brutto oferty wynosi 978 491,56 zł;

6)wykonawcę J.F. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Zakład Usług Leśnych i Transportowych F.J. z siedzibą w Nosowie – łączna cena brutto oferty wynosi 1 159 499,11 zł;

7)wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia: K.R. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Usługi Leśne K.R. z siedzibą w Sianowie, K.R. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Usługi Leśne FOREST-R K.R. z siedzibą w Sianowie, M.M. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Zakład Usługowy „DRWAL” M.M. z siedzibą w Kokoszce oraz A.M. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą Zakład Usługowy „DRWAL” A.M. z siedzibą w Kokoszce – łączna cena brutto oferty wynosi 978 598,35 zł.

5 grudnia 2024 r. Zamawiający, działając na podstawie art. 224 ust. 2 pkt 1 w związku z art. 224 ust. 1 ustawy Pzp, skierował do Konsorcjum DRWAL – w zakresie Pakietu VI oraz do Konsorcjum Lasy – w zakresie Pakietu VII wezwanie do złożenia wyjaśnień dotyczących zaoferowanej przez wyżej wymienionych wykonawców ceny za realizację przedmiotu zamówienia, w tym złożenia dowodów dotyczących wyliczenia ceny. Nadleśnictwo Karnieszewice wskazało, że po przeanalizowaniu przedłożonych ofert powzięło wątpliwości co do możliwości zrealizowania przez wykonawców przedmiotu zamówienia w zakresie zgodnym z przedstawionym przez Zamawiającego opisem przedmiotu zamówienia za zaoferowaną cenę, gdyż w przypadku Konsorcjum DRWAL jest ona niższa o 35,05 % od wartości zamówienia powiększonej o należny podatek od towarów i usług, ustalonej przed wszczęciem Postępowania, natomiast w odniesieniu do Konsorcjum Lasy – jest ona niższa o 30 % od wartości zamówienia powiększonej o należny podatek od towarów i usług, ustalonej przed wszczęciem Postępowania. Ponadto w treści rzeczonych wezwań Zamawiający zwrócił się do wykonawców o udzielenie wyjaśnień co do wyliczenia ceny ofertowej, w tym co do czynników i okoliczności mających wpływ na wyliczenie ceny zawartej w ofercie, w szczególności w zakresie: 1) kosztów materiałów; 2) kosztów użycia sprzętu; 3) oszczędności metody wykonania zamówienia, wybranych rozwiązań technicznych, wyjątkowo korzystnych warunków wykonywania zamówienia dostępnych wykonawcy; 4) zgodności z przepisami dotyczącymi kosztów pracy, których wartość przyjęta do ustalenia ceny nie może być niższa od minimalnego wynagrodzenia za pracę albo minimalnej stawki godzinowej, ustalonych na podstawie przepisów ustawy z dnia 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę lub przepisów odrębnych właściwych dla spraw, z którymi związane jest realizowane zamówienie; 5) zgodności z przepisami z zakresu prawa pracy i zabezpieczenia społecznego,

obowiązującymi w miejscu, w którym realizowane jest zamówienie; 6) kosztów ubezpieczenia;

7) innych kosztów wiadomych wykonawcy.

Analogiczne wezwanie w trybie art. 224 ust. 2 pkt 1 w związku z art. 224 ust. 1 ustawy Pzp otrzymał również Odwołujący w Pakietach VI i VII.

Pismem z dnia 11 grudnia 2024 r. Konsorcjum DRWAL złożyło wyjaśnienia w sprawie rażąco niskiej ceny.

Pismem z dnia 9 grudnia 2024 r. Konsorcjum Lasy przedłożyło wyjaśnienia w zakresie zaoferowanej ceny.

Zamawiający poinformował wykonawców, którzy złożyli oferty w Postępowaniu o wyborze oferty najkorzystniejszej Konsorcjum DRWAL – w ramach Pakietu VI (pismo z dnia 3 lutego 2025 r.) oraz o wyborze oferty najkorzystniejszej Konsorcjum Lasy – w zakresie Pakietu VII (pismo z dnia 20 stycznia 2025 r.).

Biorąc pod uwagę powyższe ustalenia, Izba uznała, że odwołania nie zasługiwały na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 16 ustawy Pzp zamawiający przygotowuje i przeprowadza postępowanie o udzielenie zamówienia w sposób: zapewniający zachowanie uczciwej konkurencji oraz równe traktowanie wykonawców, przejrzysty i proporcjonalny.

Stosownie do art. 224 ust. 1-6 ustawy Pzp:

„1. Jeżeli zaoferowana cena lub koszt, lub ich istotne części składowe, wydają się rażąco niskie w stosunku do przedmiotu zamówienia lub budzą wątpliwości zamawiającego co do możliwości wykonania przedmiotu zamówienia zgodnie z wymaganiami określonymi w dokumentach zamówienia lub wynikającymi z odrębnych przepisów, zamawiający żąda od wykonawcy wyjaśnień, w tym złożenia dowodów w zakresie wyliczenia ceny lub kosztu, lub ich istotnych części składowych.

2. W przypadku gdy cena całkowita oferty złożonej w terminie jest niższa o co najmniej 30% od:

1) wartości zamówienia powiększonej o należny podatek od towarów i usług, ustalonej przed wszczęciem postępowania lub średniej arytmetycznej cen wszystkich złożonych ofert niepodlegających odrzuceniu na podstawie art. 226 ust. 1 pkt 1 i 10, zamawiający zwraca się o udzielenie wyjaśnień, o których mowa w ust. 1, chyba że rozbieżność wynika z okoliczności oczywistych, które nie wymagają wyjaśnienia;

2) wartości zamówienia powiększonej o należny podatek od towarów i usług, zaktualizowanej z uwzględnieniem okoliczności, które nastąpiły po wszczęciu postępowania, w szczególności istotnej zmiany cen rynkowych, zamawiający może zwrócić się o udzielenie wyjaśnień, o których mowa w ust. 1.

3. Wyjaśnienia, o których mowa w ust. 1, mogą dotyczyć w szczególności:

1) zarządzania procesem produkcji, świadczonych usług lub metody budowy;

2) wybranych rozwiązań technicznych, wyjątkowo korzystnych warunków dostaw, usług albo związanych z realizacją robót budowlanych;

3) oryginalności dostaw, usług lub robót budowlanych oferowanych przez wykonawcę;

4) zgodności z przepisami dotyczącymi kosztów pracy, których wartość przyjęta do ustalenia ceny nie może być niższa od minimalnego wynagrodzenia za pracę albo minimalnej stawki godzinowej, ustalonych na podstawie przepisów ustawy z dnia 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę (Dz.U. z 2020 r. poz. 2207 oraz z 2023 r. poz. 1667) lub przepisów odrębnych właściwych dla spraw, z którymi związane jest realizowane zamówienie;

5) zgodności z prawem w rozumieniu przepisów o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej;

6) zgodności z przepisami z zakresu prawa pracy i zabezpieczenia społecznego, obowiązującymi w miejscu, w którym realizowane jest zamówienie;

7) zgodności z przepisami z zakresu ochrony środowiska;

8) wypełniania obowiązków związanych z powierzeniem wykonania części zamówienia podwykonawcy.

4. W przypadku zamówień na roboty budowlane lub usługi, zamawiający jest obowiązany żądać wyjaśnień, o których mowa w ust. 1, co najmniej w zakresie określonym w ust. 3 pkt 4 i 6.

5. Obowiązek wykazania, że oferta nie zawiera rażąco niskiej ceny lub kosztu spoczywa na wykonawcy.

6. Odrzuceniu, jako oferta z rażąco niską ceną lub kosztem, podlega oferta wykonawcy, który nie udzielił wyjaśnień w wyznaczonym terminie, lub jeżeli złożone wyjaśnienia wraz z dowodami nie uzasadniają podanej w ofercie ceny lub kosztu.

(…)”.

Art. 226 ust. 1 pkt 8 ustawy Pzp stanowi, że „Zamawiający odrzuca ofertę, jeżeli: (…); 8) zawiera rażąco niską cenę lub koszt w stosunku do przedmiotu zamówienia (..)”.

W myśl art. 239 ustawy Pzp:

„1. Zamawiający wybiera najkorzystniejszą ofertę na podstawie kryteriów oceny ofert określonych w dokumentach zamówienia.

2. Najkorzystniejsza oferta to oferta przedstawiająca najkorzystniejszy stosunek jakości do ceny lub kosztu lub oferta z najniższą ceną lub kosztem”.

Przechodząc do rozpoznania zarzutów odwołań tytułem wstępu zasadne jest wskazanie, że ocena wyjaśnień rażąco niskiej ceny zawsze będzie zależna od indywidualnych okoliczności danego stanu faktycznego. Wpływać będzie na nią szereg czynników, do których należy zaliczyć przede wszystkim specyfikę przedmiotu zamówienia, rodzaj wątpliwości powstałych u zamawiającego, treść wezwania do wyjaśnień oraz stopień szczegółowości wyjaśnień i inicjatywę dowodową wykonawcy. Za punkt wyjścia do oceny wyjaśnień rażąco niskiej ceny zasadniczo powinno przyjmować się treść wezwania wystosowanego do wykonawcy. Jak stwierdziła Krajowa Izba Odwoławcza w wyroku z dnia 20 stycznia 2023 r. o sygn. akt KIO 65/23 „(…) Na zamawiającym ciąży obowiązek ukierunkowania wykonawcy, jakie konkretne okoliczności winien wyjaśnić. Co za tym idzie, braku w wyjaśnieniu danego elementu – o ile zamawiający o niego wprost nie zapytał – nie można odczytywać na niekorzyść wykonawcy (…)” (por. wyrok Krajowej Izby Odwoławczej z dnia 1 września 2023 r. o sygn. akt KIO 2446/23). Innymi słowy, składane przez wykonawcę wyjaśnienia ceny oferty należy oceniać przez pryzmat wezwania zamawiającego, które determinuje poziom szczegółowości wyjaśnień. Ze względu na doniosłe skutki, jakie wywołać może procedura wyjaśniania rażąco niskiej ceny (odrzucenie oferty, następstwem czego jest brak możliwości uzyskania zamówienia i zysku z jego realizacji) wykonawca nie może się domyślać podstaw skierowanego do niego wezwania (zob. m.in. wyroki Krajowej Izby Odwoławczej: z dnia 1 czerwca 2018 r. o sygn. akt KIO 852/18, z dnia 16 sierpnia 2018 r. o sygn. akt KIO 1487/18, z dnia 26 lutego 2021 r. o sygn. akt KIO 235/21 oraz z dnia 16 lutego 2024 r. o sygn. akt KIO 307/24). Wykonawca powinien zatem złożyć konkretne i rzetelne wyjaśnienia, które odpowiadają wymogom określonym przez zamawiającego w wezwaniu do wyjaśnień. Należy podkreślić, że ciężar wykazania realności zaoferowanej ceny w świetle art. 224 ust. 5 ustawy Pzp spoczywa na wykonawcy. Z kolei zgodnie z art. 224 ust. 6 ustawy Pzp odrzuceniu, jako oferta z rażąco niską ceną lub kosztem, podlega oferta wykonawcy m.in. jeśli złożone wyjaśnienia wraz z dowodami nie uzasadniają podanej w ofercie ceny lub kosztu. W tym miejscu wymaga zauważenia, że kwestia wywiązania się przez wykonawcę z obowiązku złożenia wraz z wyjaśnieniami dowodów potwierdzających okoliczności wpływające na kalkulację ceny jest problematyczna, a wątpliwości budzi przede wszystkim to, jak daleko rozciąga się ten obowiązek dowodowy. Często w praktyce zdarzają się bowiem przypadki, kiedy wykonawcy wraz z wyjaśnieniami przedstawiają wyłącznie szczegółową kalkulację ceny czy kosztorysy ofertowe. W orzecznictwie podnosi się, że w sytuacji gdy wraz z wyjaśnieniami przedstawiono kalkulację ceny ofertowej, brak dołączenia do wyjaśnień dowodów potwierdzających, że cena oferty nie jest rażąco niska, nie przesądza sam w sobie, że wyjaśnienia są niewystarczające i wadliwe i nie uzasadniają w dostateczny sposób podanej w ofercie ceny (zob. m.in. wyrok Sądu Okręgowego w Warszawie XXIII Wydział Gospodarczy Odwoławczy i Zamówień Publicznych z dnia 28 września 2023 r. o sygn. akt XXIII Zs 150/22; por. wyrok Krajowej Izby Odwoławczej z dnia 10 grudnia 2024 r. o sygn. akt KIO 4414/24). Podobnie w wyroku z dnia 23 maja 2024 r. o sygn. akt XXIII Zs 25/24 Sąd Okręgowy w Warszawie XXIII Wydział Gospodarczy Odwoławczy i Zamówień Publicznych stwierdził, że „(…) kiedy informacje podane w wyjaśnieniach pozwalają przyjąć, że cena oferty jest realna i umożliwia wykonanie przedmiotu zamówienia zgodnie z wymaganiami określonymi w dokumentach zamówienia lub wynikającymi z odrębnych przepisów, a dodatkowo dane przyjęte w kalkulacji są prawidłowe i rzeczywiste, to brak jest podstaw, aby wymagać od wykonawcy wykazywania tego typu okoliczności dodatkowymi dowodami (…)” (por. wyroki Krajowej Izby Odwoławczej: z dnia 15 grudnia 2023 r. o sygn. akt KIO 3594/23 oraz z dnia 2 marca 2023 r. o sygn. akt KIO 394/23). Co istotne, w orzecznictwie podkreśla się również, że ocena złożonych w trybie art. 224 ustawy Pzp wyjaśnień nie może sprowadzać się tylko do formalnego aspektu. Ściśle formalne podejście mogłoby bowiem skutkować eliminacją ofert, które nie zawierają ceny rażąco niskiej, tj. ofert, których cena jest realna i rynkowa. Wyjaśnienie ceny oferty lub elementów oferty nie jest czynnością dokonywaną w celu realizacji wymogów czysto formalnych, ale ma na celu ochronę zamawiającego przed nienależytym wykonaniem zamówienia w przyszłości z powodu niedoszacowania ceny oferty, przez wykonawcę. Sąd Okręgowy w Warszawie XXIII Wydział Gospodarczy Odwoławczy i Zamówień Publicznych w wyroku z dnia 8 kwietnia 2024 r. o sygn. akt KIO XXIII Zs 3/24 podkreślił bowiem, że ocena wyjaśnień nie powinna polegać na szukaniu na siłę luk, niekonsekwencji, czy braków, jeżeli wyjaśnienia w swej treści pozwalają dokładnie prześledzić sposób kalkulowania ceny oferty, zweryfikować jej poszczególne części składowe i ocenić czy są one realne, zgodne z obowiązującymi przepisami, a w konsekwencji czy pozwalają wykonać zamówienie zgodnie z oczekiwaniami zamawiającego (por. wyrok Sądu Okręgowego w Warszawie XXIII Wydział Gospodarczy Odwoławczy i Zamówień Publicznych z dnia 23 maja 2024 r. o sygn. akt XXIII Zs 25/24 oraz wyroki Krajowej Izby Odwoławczej: z dnia 22 maja 2023 r. o sygn. akt KIO 1282/23 oraz z dnia 23 maja 2023 r. o sygn. akt KIO 1295/23). Ponadto wymaga zaznaczenia, że zgodnie z art. 534 ust. 1 ustawy Pzp postępowanie odwoławcze jest postępowaniem kontradyktoryjnym co oznacza, że strony i uczestnicy postępowania odwoławczego obowiązani są wskazywać dowody dla stwierdzenia faktów, z których wywodzą skutki prawne. Ciężar dowodu, zgodnie z art. 6 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 1061 ze zm., dalej: „k.c.”) w związku z art. 8 ust. 1 ustawy Pzp spoczywa na osobie, która z danego faktu wywodzi skutki prawne. Ciężar dowodu rozumieć należy z jednej strony jako obarczenie strony procesu obowiązkiem przekonania sądu (w tym przypadku Krajowej Izby Odwoławczej), na podstawie wskazanych dowodów, o słuszności swoich twierdzeń, a z drugiej konsekwencjami zaniechania realizacji tego obowiązku, lub jego nieskuteczności, zaś tą konsekwencją jest zazwyczaj niekorzystny dla strony wynik postępowania. W przypadku rozpoznania zarzutu rażąco niskiej ceny, czy też zarzutu zaniechania wezwania wykonawcy do złożenia wyjaśnień w przedmiocie ceny na etapie postępowania odwoławczego ciężar dowodu rozkłada się analogicznie do tego w postępowaniu o udzielenie zamówienia (vide: art. 224 ust. 5 ustawy Pzp). Oznacza to, że stosownie do art. 537 ustawy Pzp ciężar dowodu, że oferta nie zawiera rażąco niskiej ceny, bądź też że cena nie budzi wątpliwości, spoczywa na wykonawcy który ją złożył, jeżeli jest stroną albo uczestnikiem postępowania odwoławczego lub na zamawiającym, jeżeli wykonawca, który złożył ofertę, nie jest uczestnikiem postępowania odwoławczego. Skład orzekający w niniejszej sprawie podziela prezentowane w orzecznictwie stanowisko, zgodnie z którym „(…) ustalony w ten sposób ciężar dowodu nie ma charakteru absolutnego i nie zwalnia jednak odwołującego, który podnosi zarzut rażąco niskiej ceny, bądź zaniechania do wezwania w zakresie wyjaśnienia zaoferowanej ceny, od obowiązku wykazania i udowodnienia okoliczności, które czyni podstawą zarzutu rażąco niskiej ceny, zgodnie z 534 ust. 1 PrZamPubl, zwłaszcza w sytuacji, gdy zamawiający nie miał wątpliwości co do realności ceny oferty. Innymi słowy treść art. 537 PrZamPubl nie uprawnia odwołującego do poprzestania na samych twierdzeniach i przerzucenia na uczestnika postępowania lub zamawiającego ciężaru dowodu (…)” (zob. m.in. wyroki Krajowej Izby Odwoławczej: z dnia 26 kwietnia 2022 r. o sygn. akt KIO 719/22, z dnia 21 stycznia 2019 r. o sygn. akt KIO 2617/18, z dnia 28 września 2022 r. o sygn. akt KIO 2382/22 oraz z dnia 23 maja 2023 r. o sygn. akt KIO 1295/23, a także wyrok Sądu Okręgowego w Warszawie XXIII Wydział Gospodarczy Odwoławczy i Zamówień Publicznych z dnia 28 września 2023 r. o sygn. akt XXIII Zs 150/22).

Przenosząc powyższe rozważania prawne na kanwę rozpoznawanej sprawy należy wskazać, że argumentacja zawarta w odwołaniach opiera się wyłącznie na twierdzeniu, że wykonawcy, tj. Konsorcjum Lasy oraz Konsorcjum DRWAL, złożyli ogólne wyjaśnienia i nie udowodnili Zamawiającemu, że kalkulacja zaoferowanej ceny oferty jest realna, w szczególności zaś Odwołujący akcentował brak złożenia przez wykonawców dowodów potwierdzających treść wyjaśnień i kalkulacji. Zdaniem Konsorcjum Klaman złożone przez Konsorcjum Lasy i Konsorcjum DRWAL wyjaśnienia są na tyle lakoniczne, że nie potwierdzają prawidłowości kalkulacji ceny ofertowej.

Z powyższym nie sposób się jednak zgodzić, jeśli dokona się kompleksowej lektury wyjaśnień złożonych przez wykonawców oraz zawartych w nich kalkulacji cenowych. W ocenie składu orzekającego oba konsorcja złożyły racjonalne wyjaśnienia w zakresie rażąco niskiej ceny, z których wynika uzasadnienie realności zaoferowanej ceny. Przedłożone wyjaśnienia korespondowały z zakresem wezwania do wyjaśnienia ceny oferty. Konsorcja w co najmniej należyty sposób odpowiedziały na skierowane do nich wezwania, odnosząc się do wszystkich zagadnień wskazanych w treści pisma z dnia 5 grudnia 2024 r. i powołując się przy tym na obiektywne czynniki wpływające na możliwość zaoferowania ceny za realizację zamówienia na określonym poziomie. Nadleśnictwo Karnieszewice, opierając się na złożonych wyjaśnieniach rażąco niskiej ceny, prawidłowo uznało je za wystarczające, niebudzące wątpliwości co do możliwości wykonania przedmiotu zamówienia zgodnie z wymaganiami określonymi w dokumentach zamówienia. Tymczasem Odwołujący nie wykazał okoliczności, które wskazywałyby, że oferty przedłożone przez Konsorcjum Lasy oraz Konsorcjum DRWAL odpowiednio w Pakiecie VII i VI zamówienia winny podlegać odrzuceniu ze względu na obarczenie ceny ofertowej wykonawców przymiotami ceny rażąco niskiej. Analiza odwołań prowadzi do wniosku, że Konsorcjum Klaman odnosi się do złożonych wyjaśnień w sposób wybiórczy, tj. z pominięciem konkretnych wyliczeń ze wskazaniem ich elementów składowych i założeń przyjętych przy ich wykonywaniu. Zarzuty odwołań są ogólnikowe, zasadniczo referują do deklaracji wykonawców znajdujących się we wstępnej części przedłożonych wyjaśnień i – co istotne – opierają się na przypuszczeniach i domniemaniach Odwołującego.

Zdaniem Izby Konsorcjum Klaman nie przedstawiło argumentacji, w tym wyliczeń (nie mówiąc o dowodach), która w podważyłaby rynkowy charakter cen zaoferowanych przez Konsorcjum Lasy i Konsorcjum DRWAL. Odwołujący ograniczył się w uzasadnieniu zarzutów odwołań do ogólnej krytyki wyjaśnień złożonych przez wyżej wymienionych wykonawców i przedstawieniu swoich subiektywnych oczekiwań co do tego, co powinno się w wyjaśnieniach wykonawców znaleźć. Jednak – jak słusznie podniósł Zamawiający w odpowiedzi na odwołanie – fakt, że złożone wyjaśnienia nie odpowiadają standardom, jakie zdaje się narzucać Konsorcjum Klaman, nie może stanowić automatycznie podstawy do stwierdzenia, że cena oferty Konsorcjum Lasy oraz Konsorcjum DRWAL jest rażąco niska. Charakterystyczne i dedykowane okoliczności dotyczące realizacji przedmiotu zamówienia są zindywidualizowane dla każdego wykonawcy. Nie ma bowiem jednego uniwersalnego wzorca czy to w zakresie kalkulacji ceny ofertowej czy też w zakresie treści składanych wyjaśnień. Właśnie tego typu odrębności powodują odmienność cen. Również dostępność do różnych elementów wpływających na realizację zamówienia, właściwych każdemu przedsiębiorcy oddzielnie, stanowią o konkurencyjności na rynku. Wymaga podkreślenia, że Odwołujący nie sprostał obowiązkowi sprecyzowania w odwołaniach zastrzeżeń co do treści złożonych wyjaśnień, gdyż de facto ograniczył się do kwestionowania formalnego aspektu procedury wyjaśnienia rażąco niskiej ceny, w szczególności waloru dowodowego wyjaśnień, bez merytorycznego wykazania zasadności swoich ogólnikowych twierdzeń o braku prawidłowości przedłożonych wyjaśnień. W tym miejscu należy zwrócić uwagę, że badaniu Izby podlega dokonana przez Zamawiającego ocena złożonych wyjaśnień, ale w granicach okoliczności faktycznych stanowiących podstawę zarzutów. Przy ogólnikowo sformułowanym zarzucie skład orzekający nie jest natomiast zobowiązany samodzielnie poszukiwać braków w wyjaśnieniach i ich wpływu na rzetelność kalkulacji ceny. Tymczasem Nadleśnictwo Karnieszewice w odpowiedzi na odwołania przedstawiło spójną, konsekwentną i logiczną argumentację w jasny i przystępny sposób wyjaśniającą, że cena oferty Konsorcjum Lasy oraz Konsorcjum DRWAL jest realna, pozwala na wykonanie przedmiotu zamówienia zgodnie z wymaganiami określonymi w dokumentach zamówienia lub wynikającymi z odrębnych przepisów, a co za tym idzie nie jest rażąco niska. Zamawiający przede wszystkim szczegółowo wyjaśnił specyfikę przedmiotu zamówienia oraz przedstawił w jaki sposób zweryfikował prawidłowość i racjonalność wyliczeń zastosowanych przez wyżej wymienionych wykonawców w zakresie podstawowych kosztów, czym uzasadnił stanowisko, że w omawianym stanie faktycznym przedłożone wyjaśnienia poparte kalkulacjami ceny należało uznać za dostateczne dla możliwości dokonania oceny realności zaoferowanych cen (vide: pkt 17-25 odpowiedzi na odwołanie w sprawie o sygn. akt KIO 347/25 oraz pkt 14-46 odpowiedzi na odwołanie w sprawie o sygn. akt KIO 540/25). Odwołujący jednakże do tych twierdzeń w ogóle się nie odniósł. Należy odnotować, że Konsorcjum Klaman w odwołaniu dotyczącym Pakietu VII podjęło próbę wykazania niedoszacowania wyłącznie kosztów pracowniczych oraz kosztów ZUS właścicieli, poprzez wskazanie konkretnych kwot. Jednak – jak słusznie podniósł Zamawiający w pkt 34 odpowiedzi na odwołanie w sprawie o sygn. akt KIO 347/25 oraz podczas rozprawy – twierdzenia Odwołującego w zakresie skierowania do realizacji zamówienia członków rodziny konsorcjantów i braku uwzględnienia przy wycenie oferty związanych z tym kosztów pracowniczych, stanowią nadinterpretację treści wyjaśnień złożonych przez Konsorcjum Lasy. Izba podziela również stanowisko wyrażone przez Nadleśnictwo Karnieszewice, zgodnie z którym Konsorcjum Klaman nie wykazało w odwołaniu, że nie jest możliwe zrealizowanie zamówienia przez skład osobowy Konsorcjum Lasy, zgodnie z deklaracją wykonawcy. Ponadto w odniesieniu do składek ZUS trafnie zauważył Zamawiający, że zostały one ujęte na drugiej stronie wyjaśnień z dnia 9 grudnia 2024 r., gdzie wskazano kwoty, jakie szacunkowo zostaną opłacone z tytułu składek każdego z właścicieli przedsiębiorstw wchodzących w skład Konsorcjum Lasy (vide: pkt 36 odpowiedzi na odwołanie w sprawie o sygn. akt KIO 347/25). Izba zwróciła uwagę, że redakcja wyjaśnień w omawianej kwestii nie jest do końca poprawna, jednak nie oznacza to, że podane w wyjaśnieniach koszty składek ZUS właścicieli nie zostały pomnożone przez trzy. Co istotne, Nadleśnictwo Karnieszewice w tabeli zawartej w pkt 21 odpowiedzi na odwołanie w sprawie o sygn. akt KIO 347/25 wykazało, że przyjęcie do obliczeń kwot na składki właścicieli ZUS oraz ubezpieczenie społeczne i zdrowotne dla trzech osób pozwala na wygenerowanie zysku na poziomie około 150 000,00 zł, a ponadto, że Konsorcjum Lasy przy wycenie oferty zapewniło znaczny margines finansowy w zakresie kosztów eksploatacji maszyn i urządzeń do realizacji zamówienia (łączny koszt paliwa, oleju napędowego oraz oleju do prowadnicy niezbędnych do pozyskania i zrywki drewna w ilości określonej w kosztorysie ofertowym) (vide: pkt 23-24 odpowiedzi na odwołanie w sprawie o sygn. akt KIO 347/25). Tym samym w okolicznościach rozpoznawanej sprawy drobne braki podnoszone przez Odwołującego nie wpływają na ogólny odbiór złożonych wyjaśnień, tj. nie powodują uzasadnionych wątpliwości co do realności zaoferowanej ceny. Jak już bowiem wskazano w uzasadnieniu niniejszego wyroku procedura wyjaśnienia rażąco niskiej ceny nie ma służyć samej sobie, wypełnieniu ściśle określonych wymagań formalnych, gdyż jej celem jest rozwianie wątpliwości Zamawiającego, jak to określa art. 224 ust. 1 ustawy Pzp. Ocena złożonych wyjaśnień nie może sprowadzać się więc tylko do formalnego aspektu. Celem badania zaoferowanej ceny jest ustalenie czy cena jest realna i możliwe jest za nią zrealizowanie zamówienia oraz ochrona Zamawiającego przed nienależytym wykonaniem zamówienia w następstwie rażącego zaniżenia ceny. Kończąc analizę odwołania w ramach Pakietu VII zasadne jest podkreślenie, że wystąpienie przesłanek opisanych w art. 224 ust. 2 pkt 1 ustawy Pzp nie oznacza, że cena oferty jest rażąco niska, a jedynie uzasadnia konieczność zażądania od wykonawcy wyjaśnień, w tym złożenia dowodów w zakresie wyliczenia ceny lub kosztu, lub ich istotnych części składowych, o których mowa w ust. 1. W staniej faktycznym tej sprawy ceny dwóch ofert z siedmiu złożonych w Postępowaniu w Pakiecie VII, tj. oferty Konsorcjum Lasy oraz Odwołującego były niższe o co najmniej 30 % od wartości zamówienia powiększonej o należny podatek od towarów i usług, ustalonej przed wszczęciem Postępowania i związku z powyższym Nadleśnictwo Karnieszewice skierowało do tych wykonawców wezwania do wyjaśnienia rażąco niskiej ceny. Znamienne jest, że różnica pomiędzy ceną oferty Konsorcjum Lasy oraz Odwołującego wynosi zaledwie 2,66 zł, natomiast różnica między ceną oferty Konsorcjum Lasy oraz wykonawcy, którego oferta znajduje się na miejscu trzecim w rankingu ofert wynosi 109,45 zł. Zgodnie z zasadami logiki i doświadczenia życiowego, skoro trzy oferty, dotyczące tego samego zakresu wykonania prac, są do siebie zbliżone tak bardzo, a różnica między nimi jest minimalna, to nie sposób przyjąć za Konsorcjum Klaman, iż jedna z nich jest rażąco zaniżona, a pozostałe dwie nie. Odnosząc się z kolei do odwołania w sprawie o sygn. akt KIO 540/25 wymaga podkreślenia, że w ramach Pakietu VI Odwołujący nawet nie próbował podważyć wyliczeń przedstawionych przez Konsorcjum DRWAL w wyjaśnieniach rażąco niskiej ceny i w tym przypadku ograniczył się wyłącznie do stanowiska, że Konsorcjum DRWAL poprzez nieprzedstawienie dowodów w postaci dokumentów wskazanych przez Konsorcjum Klaman nie wykazało, iż zaoferowana przez nie cena jest realna. W ocenie Izby zawarte w złożonych wyjaśnieniach oświadczenia i kalkulacje były wystarczającymi dowodami na potwierdzenie prawidłowości skalkulowania ceny. O ile oczywiste jest, że tak złożone wyjaśnienia obejmujące kalkulację stanowią dokument pochodzący od wykonawcy, o tyle nie pozbawia to go automatycznie jakiejkolwiek mocy dowodowej. Kalkulacje i oświadczenia jak każdy dowód podlegają bowiem ocenie. Tymczasem Odwołujący, przyjmując skrajnie formalistyczne podejście, błędnie twierdzi, że na ich podstawie nie jest możliwe zweryfikowanie oferty pod względem realności ceny. Zdaniem składu orzekającego prawidłowa, a zatem pogłębiona analiza treści złożonych Zamawiającemu wyjaśnień przez Konsorcjum DRWAL, które obejmują kalkulację istotnych składowych ceny oferty, prowadzi do wniosku, że nie jest ona rażąca w stosunku do przedmiotu zamówienia objętego zakresem tego zamówienia. Tym samym Izba uznała za adekwatne również w rozpoznawanej sprawie stanowisko wyrażane uprzednio odnośnie analogicznych kwestii przez Sąd Okręgowy w Warszawie XXIII Wydział Gospodarczy Odwoławczy i Zamówień Publicznych oraz Krajową Izbę Odwoławczą w wyrokach przywołanych we wstępnej części niniejszego uzasadnienia.

Podsumowując, skład orzekający stwierdził, że analiza treści wyjaśnień złożonych przez Konsorcjum Lasy oraz Konsorcjum DRWAL przedstawiona w odwołaniach była hasłowa i wybiórcza, a sam fakt nieprzedstawienia przez wyżej wymienionych wykonawców wraz z wyjaśnieniami innych dokumentów (dowodów) niż kalkulacje kosztów z wyszczególnieniem elementów cenotwórczych, nie może stanowić dostatecznej podstawy do kwestionowania wiarygodności złożonych wyjaśnień, zwłaszcza, że Odwołujący w ogóle nie podważył rynkowości cen zaoferowanych przez Konsorcjum Lasy i Konsorcjum DRWAL.

Mając na uwadze wskazane okoliczności faktyczne i prawne Izba stwierdziła, że odwołania (KIO 347/25 oraz KIO 540/25) podlegały oddaleniu w całości i na podstawie art. 553 zdanie 1 ustawy Pzp orzekła jak w sentencji.

O kosztach postępowania odwoławczego w obu sprawach orzeczono na podstawie art. 557, 574 oraz 575 ustawy Pzp, a także a także w oparciu o przepisy § 8 ust. 2 pkt 1 w związku z § 5 pkt 2 lit. a) i b) rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 2020 r. w sprawie szczegółowych rodzajów kosztów postępowania odwoławczego, ich rozliczania oraz wysokości i sposobu pobierania wpisu od odwołania (Dz. U. z 2020 r. poz. 2437), orzekając w tym zakresie o obciążeniu kosztami postępowania stronę przegrywającą, czyli Odwołującego.

Przewodnicząca:.......................................................