KIO 1279/25

Sygn. akt: KIO 1279/25

WYROK

Warszawa, dnia 23 kwietnia 2025 r.

Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie:

Przewodniczący:Marek Bienias

    

Protokolant: Wiktoria Ceyrowska

po rozpoznaniu na rozprawie odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu 3 kwietnia 2025 r. przez wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia: GR System Sp. z o.o. – Lider Konsorcjum z siedzibą w Turze oraz GRS Medical Sp. z o.o. – Członek Konsorcjum z siedzibą w Gorlicach, w postępowaniu prowadzonym przez Uzdrowisko Rymanów S.A. z siedzibą w Rymanów – Zdrój,

przy udziale uczestnika po stronie zamawiającego – wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia: Hospital Service Sp. z o. o. - lider konsorcjum z siedzibą we Wrocławiu, Impel Facility Services Sp. z o. o. z siedzibą we Wrocławiu, FM Integrated Solutions Sp. z o. o. z siedzibą we Wrocławiu

orzeka:

1.Oddala odwołanie.

2.Kosztami postępowania obciąża wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia: GR System Sp. z o.o. – Lider Konsorcjum z siedzibą w Turze oraz GRS Medical Sp. z o.o. – Członek Konsorcjum z siedzibą w Gorlicach, w postępowaniu prowadzonym przez Uzdrowisko Rymanów S.A. z siedzibą w Rymanów – Zdrój i

2.1.Zalicza w poczet kosztów postępowania odwoławczego kwotę 15 000 zł 00 gr (słownie: piętnaście tysięcy złotych zero groszy) uiszczoną przez wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia: GR System Sp. z o.o. – Lider Konsorcjum z siedzibą w Turze oraz GRS Medical Sp. z o.o. – Członek Konsorcjum z siedzibą w Gorlicach, w postępowaniu prowadzonym przez Uzdrowisko Rymanów S.A. z siedzibą w Rymanów – Zdrój, tytułem wpisu od odwołania oraz kwotę 4 405 zł 00 gr (słownie: cztery tysiące czterysta pięć złotych zero groszy) stanowiącą koszty postępowania odwoławczego poniesione przez Zamawiającego z tytułu wynagrodzenia pełnomocnika oraz koszty dojazdu na posiedzenie i rozprawę.

2.2.Zasądza od Odwołującego na rzecz Zamawiającego kwotę 4 405 zł 00 gr (słownie: cztery tysiące czterysta pięć złotych zero groszy) stanowiącą koszty postępowania odwoławczego poniesione z tytułu wynagrodzenia pełnomocnika oraz koszty dojazdu na posiedzenie i rozprawę.

Na orzeczenie - w terminie 14 dni od dnia jego doręczenia - przysługuje skarga za pośrednictwem Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej do Sądu Okręgowego w Warszawie - Sądu Zamówień Publicznych.

Przewodniczący: …………………….………..

Sygn. akt: KIO 1279/25

Uzasadnienie

Zamawiający – Uzdrowisko Rymanów S.A. z siedzibą w Rymanów – Zdrój – prowadzi postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego w trybie przetargu nieograniczonego pn. „Usługa kompleksowego sprzątania, czynności pomocniczych oraz transportu wewnętrznego w obiektach „Uzdrowisko Rymanów S.A.”, (numer postępowania: RLE - 01/25).

Ogłoszenie o zamówieniu zostało opublikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej w dniu 12 lutego 2025 r. pod numerem 94801-2025.

W dniu 3 kwietnia 2025 r. wykonawcy wspólnie ubiegający się o udzielenie zamówienia: GR System Sp. z o.o. – Lider Konsorcjum z siedzibą w Turze oraz GRS Medical Sp. z o.o. – Członek Konsorcjum z siedzibą w Gorlicach wnieśli odwołanie na niezgodną z przepisami ustawy Pzp czynność zamawiającego, podjętą w postępowaniu o udzielenie zamówienia oraz na zaniechanie czynności w postępowaniu o udzielenie zamówienia, do której zamawiający był obowiązany na podstawie ustawy Pzp.

W związku z powyższym, Odwołujący zarzucił naruszenie następujących przepisów:

1.naruszenie art. 223 ust. 2 pkt 2 ustawy Pzp poprzez bezpodstawne uznanie za omyłkę rachunkową w ofercie Odwołującego wartości podatku VAT w złotych (kolumna 7 formularza cenowego) i poprawienie tej wartości jako oczywistej omyłki rachunkowej, a w konsekwencji bezpodstawne uznanie za błędną i poprawienie wartości brutto za 1 miesiąc (kolumna 9 formularza cenowego) oraz wartości brutto (razem) w złotych za 36 miesięcy wykonywania usługi utrzymania czystości (kolumna 10 formularza cenowego), podczas gdy wartość podatku VAT w kolumnie 7 w formularzu cenowym została wskazana prawidłowo i nie stanowiła oczywistej omyłki rachunkowej, a w konsekwencji wartości wskazane w kolumnach 9 i 10 formularza cenowego nie podlegały poprawieniu z uwagi na prawidłową wartość obliczonego podatku;

2.naruszenie art. 223 ust. 1 ustawy Pzp poprzez zaniechanie wezwania Odwołującego do wyjaśnień w przedmiocie ustalenia przyczyn wskazania w ofercie (formularzu cenowym) wartości podatku VAT w sytuacji, gdy Zamawiający powziął wątpliwości co do prawidłowości obliczenia wartości podatku VAT;

3.naruszenie art. 239 ust. 1 ustawy Pzp poprzez wybór jako najkorzystniejszej oferty Konsorcjum Wykonawców Hospital Service Sp. z o. o., ul. A. Słonimskiego nr 1, 50-304 Wrocław; Impel Facility Services Sp. z o. o., ul. A. Słonimskiego nr 1, 50-304 Wrocław; FM Integrated Solutions Sp. z o. o., ul. A. Słonimskiego nr 1, 50-304 Wrocław (dalej łącznie jako „IMPEL”), podczas gdy wskutek naruszenia przez Zamawiającego przepisów wskazanych w pkt 1 i 2 powyżej to nie oferta IMPEL a oferta Odwołującego powinna zostać uznana za ofertę najwyżej ocenioną w kryterium oceny ofert, a w konsekwencji zostać wybrana jako oferta najkorzystniejsza.

Opierając się na przedstawionych zarzutach Odwołujący wnosił:

1.o uwzględnienie odwołania;

2.o unieważnienie wyboru oferty najkorzystniejszej;

3.o unieważnienie czynności poprawienia omyłki rachunkowej w wartości podatku VAT w złotych wskazanej w kolumnie 7 formularza cenowego;

4.o unieważnienie czynności poprawienia wartości brutto za 1 miesiąc (kolumna 9 formularza cenowego) oraz wartości brutto (razem) w złotych za 36 miesięcy wykonywania usługi utrzymania czystości (kolumna 10 formularza cenowego);

5.o dokonanie ponownej oceny oferty Odwołującego;

6.na podstawie art. 573 ustawy Pzp o zasądzenie na rzecz Odwołującego kosztów postępowania odwoławczego.

W wyniku wniesionego odwołania przez wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia: GR System Sp. z o.o. – Lider Konsorcjum z siedzibą w Turze oraz GRS Medical Sp. z o.o. – Członek Konsorcjum z siedzibą w Gorlicach, Zamawiający w odpowiedzi na odwołanie z dnia 15 kwietnia 2025 r. (pismo z dnia 15 kwietnia 2025 r.) wnosił o oddalenie odwołania w całości.

Do postępowania odwoławczego po stronie zamawiającego skutecznie przystąpili wykonawcy wspólnie ubiegający się o udzielenie zamówienia: Hospital Service Sp. z o. o. - lider konsorcjum z siedzibą we Wrocławiu, Impel Facility Services Sp. z o. o. z siedzibą we Wrocławiu, FM Integrated Solutions Sp. z o. o. z siedzibą we Wrocławiu.

Izba stwierdziła, że ww. wykonawcy zgłosili przystąpienie do postępowania w ustawowym terminie, wykazując interes w rozstrzygnięciu odwołania na korzyść zamawiającego.

Przystępujący pismem z dnia 14 kwietnia 2025 r. wnosił o oddalenie odwołania w całości jako bezzasadnego.

Stan prawny ustalony przez Izbę:

Zgodnie z art. 223 ust. 1 ustawy PZP, W toku badania i oceny ofert zamawiający może żądać od wykonawców wyjaśnień dotyczących treści złożonych ofert oraz przedmiotowych środków dowodowych lub innych składanych dokumentów lub oświadczeń. Niedopuszczalne jest prowadzenie między zamawiającym a wykonawcą negocjacji dotyczących złożonej oferty oraz, z uwzględnieniem ust. 2 i , dokonywanie jakiejkolwiek zmiany w jej treści.

Zgodnie z art. 223 ust. 2 pkt 2 ustawy PZP, Zamawiający poprawia w ofercie oczywiste omyłki rachunkowe, z uwzględnieniem konsekwencji rachunkowych dokonanych poprawek - niezwłocznie zawiadamiając o tym wykonawcę, którego oferta została poprawiona.

Zgodnie z art. 239 ust. 1 ustawy PZP, Zamawiający wybiera najkorzystniejszą ofertę na podstawie kryteriów oceny ofert określonych w dokumentach zamówienia.

Krajowa Izba Odwoławcza – po przeprowadzeniu rozprawy w przedmiotowej sprawie, po zapoznaniu się ze stanowiskami przedstawionymi w odwołaniu, odpowiedzi na odwołanie, stanowiskiem przystępującego, konfrontując je z zebranym w sprawie materiałem procesowym, w tym z dokumentacją postępowania o udzielenie zamówienia publicznego oraz po wysłuchaniu oświadczeń i stanowisk stron, a także uczestnika postępowania odwoławczego złożonych ustnie do protokołu w toku rozprawy – ustaliła i zważyła, co następuje:

Skład orzekający stwierdził, że odwołanie dotyczy materii określonej w art. 513 ustawy PZP i podlega rozpoznaniu zgodnie z art. 517 ustawy PZP. Izba stwierdziła również, że nie została wypełniona żadna z przesłanek określonych w art. 528 ustawy PZP, których stwierdzenie skutkowałoby odrzuceniem odwołania i odstąpieniem od badania meritum sprawy. Ponadto w ocenie składu orzekającego Odwołujący wykazał, że posiada legitymację materialną do wniesienia środka zaskarżenia zgodnie z przesłankami art. 505 ust. 1 ustawy PZP, tj. ma interes w uzyskaniu zamówienia, a naruszenie przez zamawiającego przepisów ustawy PZP może spowodować poniesienie przez niego szkody polegającej na nieuzyskaniu zamówienia.

Skład orzekający dokonał oceny stanu faktycznego ustalonego w sprawie mając na uwadze art. 554 ust. 1 pkt 1 ustawy PZP, który stanowi, że Izba uwzględnia odwołanie, jeżeli stwierdzi naruszenie przepisów ustawy, które miało wpływ lub może mieć istotny wpływ na wynik postępowania o udzielenie zamówienia.

Izba – uwzględniając zgromadzony materiał dowodowy przedłożony przez strony i przystępującego, po dokonaniu ustaleń poczynionych na podstawie dokumentacji postępowania, biorąc pod uwagę zakres sprawy zakreślony przez okoliczności podniesione w odwołaniu oraz stanowiska złożone pisemnie i ustnie do protokołu – stwierdziła, że sformułowane przez Odwołującego zarzuty nie znajdują oparcia w ustalonym stanie faktycznym i prawnym, a tym samym rozpoznawane odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie.

Izba zważa, iż zarzut naruszenia przez Zamawiającego art. 223 ust. 2 pkt 2 ustawy Pzp poprzez bezpodstawne uznanie za omyłkę rachunkową w ofercie Odwołującego wartości podatku VAT w złotych (kolumna 7 formularza cenowego) i poprawienie tej wartości jako oczywistej omyłki rachunkowej, a w konsekwencji bezpodstawne uznanie za błędną i poprawienie wartości brutto za 1 miesiąc (kolumna 9 formularza cenowego) oraz wartości brutto (razem) w złotych za 36 miesięcy wykonywania usługi utrzymania czystości (kolumna 10 formularza cenowego), podczas gdy wartość podatku VAT w kolumnie 7 w formularzu cenowym została wskazana prawidłowo i nie stanowiła oczywistej omyłki rachunkowej, a w konsekwencji wartości wskazane w kolumnach 9 i 10 formularza cenowego nie podlegały poprawieniu z uwagi na prawidłową wartość obliczonego podatku oraz naruszenie art. 223 ust. 1 ustawy Pzp poprzez zaniechanie wezwania Odwołującego do wyjaśnień w przedmiocie ustalenia przyczyn wskazania w ofercie (formularzu cenowym) wartości podatku VAT w sytuacji, gdy Zamawiający powziął wątpliwości co do prawidłowości obliczenia wartości podatku VAT, są w ocenie Izby niezasadne.

Izba w pierwszej kolejności zważa, iż Zamawiający w dniu 26 marca 2025 r. w informacji o wyborze oferty w stosunku do Odwołującego wskazał, iż: „(...) zgodnie z art. 223 ust.2 pkt. 2 ustawy PZP. dokonano poprawy oczywistej omyłki rachunkowej w niżej opisanym zakresie. W formularzu cenowym, złożonym wraz z ofertą numer 2, złożoną przez Konsorcjum firm: GR System Sp. z o.o. - Lider Konsorcjum oraz GRS Medical Sp. z o.o. - Członek Konsorcjum, błędnie wyliczono i następnie wpisano wartość brutto (razem) w złotych za 36 miesięcy wykonywania usługi utrzymania czystości (kolumna 10 formularza cenowego). Popełniony błąd wynika z nieprawidłowo wyliczonej wartości podatku VAT w złotych, którą to wartość Wykonawca wpisał w kolumnie 7 ww. formularza cenowego. Wykonawca wpisał wartość w wysokości 7041,01 zł. a powinien wpisać wartość 70 410,08 zł. Popełniony błąd skutkuje wyliczeniem i wpisaniem niewłaściwych wartości do kolumny 9 i 10 ww. formularza cenowego. W kolumnie nr 9 Wykonawca wpisał wartość 313 171,81 zł a powinien wpisać wartość 376 540,88 zł. Natomiast w kolumnie nr 10 Wykonawca wpisał wartość 11 274 185,20 zł, a powinien wpisać wartość 13 555 471,68 zł. W następstwie dokonanych przez Zamawiającego poprawek ustalono, ze wartość brutto (razem) w złotych za 36 miesięcy wykonywania usługi utrzymania czystości kolumna 10 ww. formularza cenowego, wynosi 13 555 471,68 zł.”.

Izba zważa, iż zgodnie z art. 223 ust. 2 pkt 2 ustawy PZP, Zamawiający poprawia w ofercie oczywiste omyłki rachunkowe, z uwzględnieniem konsekwencji rachunkowych dokonanych poprawek - niezwłocznie zawiadamiając o tym wykonawcę, którego oferta została poprawiona, zaś w myśl art. 223 ust. 1 ustawy PZP, W toku badania i oceny ofert zamawiający może żądać od wykonawców wyjaśnień dotyczących treści złożonych ofert oraz przedmiotowych środków dowodowych lub innych składanych dokumentów lub oświadczeń. Niedopuszczalne jest prowadzenie między zamawiającym a wykonawcą negocjacji dotyczących złożonej oferty oraz, z uwzględnieniem ust. 2 i , dokonywanie jakiejkolwiek zmiany w jej treści.

Izba zważa, iż zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem Krajowi Izby Odwoławczej, oczywistą omyłką rachunkową jest omyłka wynikająca z błędnej operacji rachunkowej na liczbach. Stwierdzenie omyłki może mieć miejsce w sytuacji, w której przebieg działania matematycznego może być prześledzony i na podstawie reguł rządzących tym działaniem możliwe jest stwierdzenie błędu w jego wykonaniu (tak m.in. wyrok Krajowej Izby Odwoławczej z dnia 28 lutego 2023 r. o sygn. akt KIO 414/23).

W podobnym duchu wypowiedziała się również Krajowa Izba Odwoławcza w wyroku z dnia 24 stycznia 2022 r. o sygn. akt KIO 16/22, w którym Izba wskazała, iż: „z oczywistą omyłką rachunkową mamy do czynienia, gdy omyłka wynika z błędnej operacji rachunkowej na liczbach. Stwierdzenie omyłki może mieć miejsce w sytuacji, w której przebieg działania matematycznego może być prześledzony i na podstawie reguł rządzących tym działaniem, możliwe jest stwierdzenie błędu w jego wykonaniu i błąd ten można poprawić wyłącznie w jeden sposób, niebudzący żadnych wątpliwości. By zamawiający mógł poprawić omyłkę rachunkową musi posiłkować się danymi zawartymi w ofercie, poprawa ma bowiem odnosić się do operacji rachunkowej na liczbach, gdzie wynik tej operacji jest nieprawidłowy, natomiast dane podstawione do operacji są znane. Zamawiający musi być w stanie samodzielnie zidentyfikować, że z oczywistą omyłką rachunkową ma do czynienia”.

Przenosząc powyższe na kanwę niniejszej sprawy, Izba zważa, iż w kolumnie 5 tabeli formularza cenowego, Zamawiający wymagał wskazania „Wartość netto w złotych za 1 miesiąc (kol.3 x kol.4)”, gdzie Odwołujący wpisał w wierszu pierwszym kwotę „306 130,80”, z kolei w kolumnie 6 i 7 tabeli formularza cenowego, Zamawiający wymagał wskazania stawki podatku VAT oraz wartości podatku VAT w złotych, przy czym w kolumnie 6 Odwołujący wskazał stawkę podatku 0,23 w wierszu pierwszym oraz zwolnienie w wierszu drugim. Jednocześnie w kolumnie 7 Odwołujący w wierszu pierwszym wskazał wartość podatku VAT w złotych – „7 041,01”.

Biorąc powyższe pod uwagę, w ocenie Izby, Odwołujący jednoznacznie całą wartość wynagrodzenia miesięcznego „306 130,80” przypisał w wierszu pierwszym w kolumnie 5, która wskazywała na zastosowanie stawki 0,23 w kolumnie 6 w wierszu pierwszym. Z kolei w kolumnie 7 w wierszu pierwszym Odwołujący wskazał kwotę podatku VAT w złotych wpisując liczbę „7 041,01”. Zdaniem Izby, dokonując przemnożenia wskazanej w kolumnie 5 w wierszu pierwszym liczby 306 130,80 i wskazanej stawki podatku VAT 0,23 w kolumnie 6 w wierszu pierwszym, daje kwotę 70 410,084 (w zaokrągleniu 70 410,08), na co słusznie zwrócił uwagę Zamawiający w odpowiedzi na odwołanie.

W konsekwencji powyższego, Zamawiający był w pełni uprawniony do zastosowania art. 223 ust. 2 pkt 2 ustawy PZP poprzez poprawę oczywistej omyłki rachunkowej poprzez wykonanie działania matematycznego polegającego na dokonaniu mnożenia kwoty netto miesięcznego wynagrodzenia i wskazanej stawki VAT (w kolumnie 5 i 6 w wierszu pierwszym), co w konsekwencji doprowadziło do zwiększenia ceny za wykonanie zamówienia.

Izba zważa, iż w skład realizacji przedmiotowego postępowania wchodzi usługa utrzymania czystości oraz usługa polegająca na wykonywaniu czynności pomocniczych oraz transportu pomocniczego w obiektach Zamawiającego przewidzianych do utrzymania w czystości, zgodnie z załącznikiem nr 12 do SWZ. Zdaniem Odwołującego usługa polegająca na wykonywaniu czynności pomocniczych i transportu wewnątrzszpitalnego jest usługą zwolnioną z podatku VAT, jednakże jak zauważył Przystępujący na rozprawie wcale nie jest tak, że każdy z wykonawców jest zwolniony z podatku VAT, ponieważ muszą być spełnione ku temu przesłanki, jak np. być podmiotem leczniczym.

Co istotne, w ocenie Izby, twierdzenie Odwołującego, iż: „w odniesieniu do kwoty 30 613,08 zł netto zastosowanie znajduje stawka podatku VAT w wysokości 0,23, natomiast do pozostałej kwoty wynoszącej 275 517,72 zł netto znajduje zastosowanie zwolnienie z podatku VAT” powinno było się znaleźć w formularzu cenowym, a czego nie uczynił Odwołujący w niniejszym postępowaniu.

Tym samym, zdaniem Izby, rację ma Zamawiający, że „Wskazane tam przez odwołującego kwoty (30 613,08 jako objętej stawką VAT w wysokości 23% i 275517 jako zwolnionej z VAT) nigdzie nie występują w złożonej ofercie. Oznacza to, że ich uwzględnienie w drodze wyjaśnień, jak chciałby tego Odwołujący (str. 6 akapit 2 Odwołania), prowadziłoby do niedopuszczalnej w myśl art. 223 ust. 1 Pzp modyfikacji oferty”.

Należy bowiem zauważyć, że przepis art. 223 ust. 1 ustawy PZP, jest przepisem, który jest uprawnieniem i jednocześnie obowiązkiem Zamawiającego, ale materializuje się wyłącznie w przypadku powstania wątpliwości, co do treści złożonej oferty. W doktrynie i orzecznictwie akcentuje się, że zastosowanie powyższego przepisu będzie uzasadnione wyłącznie, gdy cel wyjaśnień nakierowany będzie na dokonanie wykładni treści oświadczenia woli wykonawcy niejasnego dla Zamawiającego. Zamawiający jest zatem uprawniony zwrócić się do wykonawcy o wyjaśnienie w trybie art. 223 ust. 1 ustawy PZP w sytuacji powzięcia uzasadnionych wątpliwości, przykładowo co do poprawności zaoferowania przedmiotu zamówienia.

W ocenie Izby, w przedmiotowym postępowaniu Zamawiający nie powziął jakichkolwiek wątpliwości co do nieprawidłowości obliczenia wartości podatku VAT przez Odwołującego, a w konsekwencji nie był zobligowany do zastosowania przepisu art. 223 ust.1 ustawy PZP.

Izba chciałaby w tym miejscu zwrócić uwagę na jeszcze jeden aspekt, a mianowicie na aspekt podwyższonej staranności w stosunku do wykonawców biorących udział w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego. W przypadku oceny należytej staranności w zakresie prowadzonej działalności gospodarczej musi ona uwzględniać, zgodnie z art. 355 § 2 k.c., zawodowy charakter tej działalności. Oznacza to, że od przedsiębiorcy wymagana jest szczególna staranność wyrażająca się większą zapobiegliwością, rzetelnością, dokładnością w działaniu, itd.

Poza tym, nie można tracić z pola widzenia, iż jeśli Odwołujący obawiał się zarzutu „modyfikacji formularza cenowego”, na co wskazywał w treści odwołania, to mógł skorzystać z art. 135 ust. 1 ustawy PZP, zgodnie z którym, Wykonawca może zwrócić się do zamawiającego z wnioskiem o wyjaśnienie treści SWZ, a czego Odwołujący nie uczynił w przedmiotowym postępowaniu.

Biorąc powyższe pod uwagę, zdaniem Izby, zarzuty nr 1 i 2 są niezasadne, a w konsekwencji zarzut nr 3 (naruszenie art. 239 ust. 1 ustawy PZP) okazał się również niezasadny.

Nadto, Izba zważa iż dowody załączone do odwołania, jak i na rozprawie przez Odwołującego nie miały znaczenia dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy.

O kosztach postępowania odwoławczego orzeczono na podstawie art. 574 i 575 ustawy Prawo zamówień publicznych oraz § 2 ust. 1 pkt 2 w zw. z § 5 pkt 2 lit. a i b w zw. z § 8 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 2020 r. w sprawie szczegółowych rodzajów kosztów postępowania odwoławczego, ich rozliczania oraz wysokości i sposobu pobierania wpisu od odwołania (Dz. U. 2020 r. poz. 2437), obciążając kosztami postępowania Odwołującego.

Wobec powyższego orzeczono, jak w sentencji.

Przewodniczący: ………………………….