KIO 2039/22 WYROK dnia 18 sierpnia 2022 r.

Stan prawny na dzień: 09.02.2023

Sygn. akt KIO 2039/22 
 

WYROK 

z dnia 18 sierpnia 2022 r. 

Krajowa Izba Odwoławcza – w składzie: Przewodniczący: Piotr Kozłowski 

Protokolant: 

Piotr Cegłowski 

po  rozpoznaniu  na  rozprawie  17  sierpnia  2022  r. 

w  Warszawie  odwołania  wniesionego 

do 

Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej 3 sierpnia 2022 r.  

przez  wykonawc

ę:  Przedsiębiorstwo-Usługowo-Handlowe  RADEX  sp.j.  z  siedzibą 

w Ornecie 

[„Odwołujący”] 

w  postępowaniu  o  udzielenie  zamówienia  publicznego  pn.  Dowożenie  uczniów  do  szkół 

w Gminie  Korsze  od  1.09.2022  roku  do  30.06.2023  roku  w  f

ormie  zakupu  biletów 

miesięcznych (nr GT.271.11.2022) 

prowadzonym przez zamawiającego: Gmina Korsze [„Zamawiający”] 

orzeka: 

1.  Oddala 

odwołanie. 

Kosztami  postępowania  odwoławczego  obciąża  Odwołującego  i  zalicza  w  poczet 

tych 

kosztów kwotę 7500 zł 00 gr (słownie: siedem tysięcy pięćset złotych zero groszy) 

uiszczoną przez niego tytułem wpisu od odwołania. 

Stosownie  do  art.  579  i  580  ustawy  z  dnia  11  września  2019  r.  –  Prawo  zamówień 

publicznych  (t.j.  Dz.  U.  z  2021  r.  poz.  1129  ze  zm.)  na  niniejszy  wyrok 

– w terminie 14 dni 

od 

dnia  jego  doręczenia  –  przysługuje  skarga  za  pośrednictwem  Prezesa  Krajowej  Izby 

Odwoławczej do Sądu Okręgowego w Warszawie. 


Sygn. akt KIO 2039/22 
 

U z a s a d n i e n i e 

Gmina  Korsze  {dalej: 

„Zamawiający”}  prowadzi  na  podstawie  ustawy  z  dnia  11 

września 2019 r. – Prawo zamówień publicznych (t.j. Dz. U. z2021 r. poz. 1129 ze zm.) {dalej 

również:  „ustawa  pzp”  lub  „pzp”)  w  trybie  podstawowym  postępowanie  o  udzielenie 

zamówienia na usługi pn. Dowożenie uczniów do szkół w Gminie Korsze od 1.09.2022 roku 

do 30.06.20

23 roku w formie zakupu biletów miesięcznych (nr GT.271.11.2022). 

Ogłoszenie  o  tym  zamówieniu  11  lipca  2022  r.  zostało  zamieszczone  w  Biuletynie 

Zamówień Publicznych pod nr 2022/BZP 00248996. 

Wartość tego zamówienia nie przekracza progów unijnych. 

29  lipca 

2022  r.  Zamawiający  zawiadomił  drogą  elektroniczną  o  rozstrzygnięciu 

powyższego  postępowania  –  wyborze  w  obu  częściach  tego  zamówienia  jako 

najkorzystniejszej  oferty  złożonej  przez  Przedsiębiorstwo  Handlowo-Usługowo-Produkcyjne 

K. K. z Barcian 

{dalej: „K. K.”}. 

3  sierpnia  2022  r. 

Przedsiębiorstwo-Usługowo-Handlowe  RADEX  sp.j.  z  siedzibą 

w Ornecie 

{dalej  również:  „Radex”  lub  „Odwołujący”}  wniosło  do  Prezesa  Krajowej  Izby 

Odwoławczej  odwołanie  od powyższego  rozstrzygnięcia  postępowania  w  obu  jego 

częściach. 

Odwołujący  zarzucił  Zamawiającemu  następujące naruszenia  przepisów  ustawy pzp 

{jeżeli poniżej nie wskazano innych aktów prawnych}: 

1.  Art. 226 ust. 1 pkt 8, art. 226 ust. 1 pkt 7 w zw. z art. 224 ust. 3 pkt 4-6, ust. 5 i ust. 6 pzp 

oraz  art.  16  i  art.  15  ust.  1  pkt  1  ustawy  z  dnia  16  kwietnia  1993  r.  o  zwalczaniu 

nieuczciwej konkurencji (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 1233) 

– przez zaniechanie odrzucenia 

oferty  K.  K.

,  pomimo  że  zawiera  rażąco  niską  ceną,  złożone  wyjaśnienia  zawierają 

jedynie ogólnikowe twierdzenia, a załączone dowody nie dowodzą, że cena tej oferty nie 

jest rażąco niska. 

2.  Art.  239  ust.  2  w  zw. z art.  17  ust.  2 

– przez wybór oferty K. K., podczas gdy powinna 

ona 

podlegać  odrzuceniu,  a  w  konsekwencji  nie  jest  ofertą  przedstawiającą 

najkorzystniejszy 

bilans ceny i innych kryteriów w przedmiotowym postępowaniu. 

Odwołujący  wniósł  o  uwzględnienie  odwołania  i  nakazanie  Zamawiającemu  w  obu 

częściach zamówienia: 

Unieważnienia wyboru najkorzystniejszej oferty. 

2.  Odrzucenia oferty K. K.. 

3.  Ponownego badania i oceny ofert. 


Sygn. akt KIO 2039/22 
 

W  ramach  uzasadnienia  zarzut  zaniechania  odrzucenia  oferty 

został  sprecyzowany 

przez powołanie się na następujące okoliczności. 

{

okoliczności faktyczne dotyczące treści SWZ i wezwania do wyjaśnienia ceny} 

Zgodnie z 

brzmieniem poniżej wskazanych postanowień załącznika nr 7 do SWZ: 

9.  Wykonawca  oprócz  biletów  miesięcznych  musi  zapewnić  opiekę  dla  przewożonych 

uczniów.  Obowiązek  zapewnienia  opieki  dotyczy  wszystkich  części  zamówienia  oraz  tras 

wskazanych  w  ustępie  10.  Szczegółowe  warunki  zapewnienia  opieki  określono  w  §  6 

Projektowanych postanowień umowy. 

12.  Do  obowiązków  Wykonawcy  należy  zapewnienie  opieki  przewożonym  uczniom. 

Pod 

pojęciem  „opieka”  rozumie  się  zapewnienie  warunków  bezpieczeństwa  i  higieny 

w trakcie  wsiadania,  wysiadania  i  przejazdu 

uczniów  autobusem,  która  jest  niezbędna 

przy tego  rodzaju  przewozach.  Opiekunem  dowo

żonych dzieci musi  być  osoba  pełnoletnia, 

potrafiąca  utrzymać  dobry  kontakt  z  dziećmi  niezbędny  do  zachowania  bezpieczeństwa 

czasie  przewozu  (zastrzeżenie:  kierowca  nie  może  być  jednocześnie  opiekunem, 

autobusie musi znajdować się kierowca i opiekun). 

13.Do obowiązków opiekuna dowozu należy w szczególności: 

Zapewnienie bezpiecznego zachowania uczniów w pojeździe w czasie jazdy. 

2) Zapewnienie bezpiecznego wsiadania i wysiadania u

czniów na przystankach, w tym dozór 

nad przechodzeniem na drugą stronę drogi. 

Jeżeli  początkowy  lub  końcowy  przystanek  znajduje  się  przy  posesji  szkoły,  opiekun 

dowozu  przeprowadza  również  zebranych  uczniów  z  miejsca  oczekiwania  na  autobus 

budynku szkoły do pojazdu i odwrotnie

W postępowaniu wpłynęło 5 ofert. 

Oferta Radexu 

została sklasyfikowana na drugiej pozycji. 

Cena  oferty  K.  K.: 

część I – 85.030,00 zł, część Il – 43.610,00 zł (po uwzględnieniu 

osobno  podawanej  ceny 

za  świadczenie  usługi  sprawowania  opieki  podczas  przewozu 

określonej  na  1,00  zł  miesięcznie  dla  każdej  z  części,  co  daje  20,00  zł  łącznie  w obu 

częściach przez cały okres realizacji zamówienia). 

Pismem  z  22  lipca  2022  r. 

Zamawiający  wezwał  K.  K.  do:  …wyjaśnień,  a w  tym 

złożenia  dowodów  w  zakresie  wyliczenia  ceny  lub  kosztu,  lub  ich  istotnych  części 

składowych,  gdyż  zaoferowana  przez  Państwa  cena,  zaoferowany  koszt  lub  ich  istotne 

części  składowe,  wydają  się  zamawiającemu  rażąco  niskie  w  stosunku  do  przedmiotu 

zamówienia lub budzą wątpliwości zamawiającego co do możliwości wykonania przedmiotu 

zamówienia  zgodnie  z  wymaganiami  określonymi  w  dokumentach  zamówienia 

lub 

wynikającymi z odrębnych przepisów. 


Sygn. akt KIO 2039/22 
 

wyjaśnieniach z 25 lipca 2022 r. K. K. wskazał, że cena jego oferty nie jest rażąco 

niska z następujących względów: 

jako wykonawca lokalny zna specyfikę rynku i minimalizuje koszty, 

ma własne autobusy, które są również wykorzystywane do innych zadań, 

- orientacyjny koszt paliwa to 7,

30 zł, dlatego w roku szkolnym łącznie to 27.740,00 zł; 

jeden z kierowców jest zatrudniony na umowę o pracę za minimalną stawkę krajową, 

zawarł  z  Powiatowym  Urzędem  Pracy  w  Gołdapi  {dalej:  „PUP”}  umowę  na  prace 

interwencyjne dla pana P. S., 

opiekunowie  są  zatrudnieni  na  umowy  o  pracę,  ale  będą  wykonywać  inne  czynności, 

dlatego cena za opiekę dla Zamawiającego wynosi 1,00 zł miesięcznie. 

Ponadto wyj

aśnienia zawierają następującą kalkulację: 

Podsumowując koszt wykonania usługi przez 10 miesięcy wyniesie: (190 dni) 

Paliwo: 27740,00 zł 

Wynagrodzenia: 20,00 z

ł 752*10=7520+20=7540,00zł 

Amortyzacja: 

10*1000,00 zł=10000,00zł 

Koszty łącznie: 45 265,00 zł 

Cena ofertowa: 133010,00 zł 

Dotacja z tytułu stosowania ulg: 113100,00 zł 

Suma ceny oraz dotacji: 246110,00 zł 

Zysk  (Suma  ceny  i  dotacji  - 

koszty  łącznie):  246110,00  -  45265,00  zł  =  200845,00  zł  tj. 

zł na miesiąc zysku na 2 autobusy. 

Przy czym  z  wyjaśnień wynika,  że  cena  paliwa w  okresie  wykonywania zamówienia 

wyniesie 7,

30 zł/litr, a średnie spalanie autobusu zostało określone na poziomie 19l/100 km. 

Do wyjaśnień załączono: 

3  umowy  o  pracę  osób  zatrudnionych  odpowiednio  na  stanowiskach:  kierowca  autobusu, 

obsługa monitoringu oraz pracownik biurowy ds. transportu; 

umowę  w  sprawie  organizacji  prac  interwencyjnych,  w  której  PUP  zobowiązał  się 

zrefundować  koszt  składek  społecznych,  przy  czym  zgodnie  z§  1  ust.  3  tej  umowy 

skierowany bezrobotny może świadczyć pracę tylko na terenie powiatu gołdapskiego. 

{krytyczna analiza wyjaśnień} 

Wykonawca wprost przyzna

ł, że do wyliczenia ceny nie przyjął wartości wynikających 

z  przepisów  regulujących  minimalne  wynagrodzenie  za  pracę,  lecz  dowolnie  ustalił, 

że ta wartość  wyniesie  1,00  zł  miesięcznie.  Oznacza  to  ustalenie  wynagrodzenia 

godzinowego  osób  sprawujących  opiekę  na  poziomie  0,025  zł/h  brutto  (przy  założeniu, 

że opieka  ma  trwać  2  godziny  dziennie),  podczas  gdy  minimalna  stawka  wynagrodzenia 


Sygn. akt KIO 2039/22 
 

wynosi obecnie 19,70 zł/h brutto. 

Żaden  z  załączonych  dowodów  nie  potwierdza,  że  opiekę  będą  sprawowały  osoby 

zatrudnione na podstawie umowy o pracę, ani za jakim wynagrodzeniem. 

W

ykonawca przyjął  łącznie  koszt  wynagrodzeń na  poziomie  7540,00  zł brutto przez 

cały  okres  wykonywania  umowy.  Przedstawione  wyliczenie  nie  potwierdza  wskazanego  na 

7540,00  zł  brutto  kosztu  wynagrodzeń,  gdyż  nie  do  końca  wiadomo,  co  oznacza 

zaprezentowane 

działanie matematyczne, w tym nie wiadomo skąd wzięła się kwota 752 zł. 

Wykonawca  nie  przedłożył  dowodów  na  potwierdzenie,  ani  ceny  paliwa  w  okresie 

wykonywania 

zamówienia, ani deklarowanego średniego spalania autobusu. 

{okoliczności prawne} 

Zgodnie z art. 224 ust. 3 pkt 4 i 6 ustawy pzp w

yjaśnienia, o których mowa w ust. 1, 

mogą dotyczyć w szczególności: 

zgodności z przepisami dotyczącymi kosztów pracy, których wartość przyjęta do ustalenia 

ceny nie może być niższa od minimalnego wynagrodzenia za pracę albo minimalnej stawki 

godzinowej,  ustalonych  na  podstawie  przepi

sów  ustawy  z  dnia  10  października  2002  r. 

o minim

alnym wynagrodzeniu za pracę (Dz. U. z 2020 r. poz. 2207) lub przepisów odrębnych 

właściwych dla spraw, z którymi związane jest realizowane zamówienie; 

zgodności  z  przepisami  z  zakresu  prawa  pracy  i  zabezpieczenia  społecznego, 

obowiązującymi w miejscu, w którym realizowane jest zamówienie. 

Ustawodawca  zobowiązuje  zamawiających  do  odrzucania  ofert  wykonawców, 

którzy nie respektują zasad wynagradzania za pracę ustalonych w przepisach powszechnie 

obowiązujących.  Przepis  nie  ingeruje  w  podstawy  zatrudniania  osób  przez  wykonawców 

ubiegających  się  o  zamówienie.  Nakazuje  jedynie  respektowanie  poziomu  wynagrodzenia 

wynikającego  z  przepisów  o  płacy  minimalnej  przy  kalkulacji  kosztorysów  w  ofertach. 

Oznacza  to,  że  nawet  przy  zatrudnianiu  osób  na  podstawie  umowy  cywilnoprawnej 

do 

obliczenia ceny oferty muszą być przyjęte kwoty wynagrodzeń minimalnych. Rozwiązanie 

to  nie  ingeruje  w  umowy  wykona

wców  z  zatrudnianymi  osobami,  odnosi  się  wyłącznie 

do 

kształtowania  ceny  oferty  i  eliminacji  nierealnie  niskich  cen  [W.  Dzierżanowski  (w:) 

Ł. Jaźwiński, J. Jerzykowski, M. Kittel, M. Stachowiak, W.  Dzierżanowski, Prawo zamówień 

publicznych. Komentarz, Warszawa 2021, art. 224]. 

Zgodnie z art. 224:  

-  ust.  5 

–  obowiązek  wykazania,  że  oferta  nie  zawiera  rażąco  niskiej  ceny  lub  kosztu 

spoczywa na wykonawcy, 

-  ust.  6 

–  odrzuceniu,  jako  oferta  z  rażąco  niską  ceną  lub  kosztem,  podlega  oferta 

wykonawcy,  który  nie  udzielił  wyjaśnień  w  wyznaczonym  terminie,  lub  jeżeli  złożone 


Sygn. akt KIO 2039/22 
 

wyjaśnienia wraz z dowodami nie uzasadniają podanej w ofercie ceny lub kosztu.  

{subsumpcja} 

W  tych okolicznościach Odwołujący zarzucił  Zamawiającemu naruszenie przepisów, 

jak w pkt 1. petitum od

wołania, a ponadto wywiódł, co następuje.  

Przepis art. 224 ust. 3 pkt 4 wprost wskazuje, że do wyliczenia ceny należy przyjąć 

koszty  pracy 

w  wysokości  nie  niższej  niż  minimalne  wynagrodzenie  za  pracę.  Stawka 

na 

poziomie  1,00  zł  brutto  miesięcznie  jest  rażąco  niską  składową  ceny.  Wykonawca 

żaden  sposób  nie  wykazał,  dlaczego  jest  w  stanie,  pozostając  w  zgodzie  z  dyspozycją 

przepisu art. 

224 ust. 3 pkt 4 pzp wykonać zamówienie z taką stawką. 

Wyjaśnienia  w  zakresie  sposobu  organizacji  sprawowania  opieki  powodują  również 

niezgodność  z  art.  224  ust.  3  pkt  6  pzp,  tj.  przepisami  prawa  pracy  i  zabezpieczenia 

społecznego. 

Kalkulacja  kosztów  opieki  na  tak  drastycznie  niskim  poziomie  ma  oczywiste 

przełożenie na błędy w kalkulacji ceny ofertowej. 

Sankcją  za  naruszenie  warunków  umowy  (a  jest  nim  obowiązek  świadczenia  pracy 

przez  bezrobotnego  na  obszarze  powiatu  gołdapskiego)  jest  obowiązek  zwrotu  uzyskanej 

pomocy  z  odsetkami  (

§  2  ust.  5  umowy).  Ponieważ  refundacja  składki  na  ubezpieczenia 

społeczne  stanowi  pomoc  publiczną  (§  5  ust.  8,  §  9  pkt  4  umowy),  złożone  wyjaśnienia 

pozostają  w  sprzeczności  z  prawem  w  rozumieniu  przepisów  o  postępowaniu  w  sprawach 

dotyczących pomocy społecznej. 

P

rzyjęcie tak ogólnikowych i niespójnych wyjaśnień wprost narusza art. 226 ust. 1 pkt 

8 i art. 224 ust. 5 i 6 pzp

, gdyż K. K. nie podołał ciężarowi dowodu co do wykazania braku 

rażąco niskiej ceny. 

W  toku  czynności  formalnoprawnych  i  sprawdzających  Izba  nie  stwierdziła, 

aby 

odwołanie  podlegało  odrzuceniu  na  podstawie  przesłanek  określonych  w  art.  528  pzp 

nie zgłoszono w tym zakresie odmiennych wniosków. 

Z  uwagi  na  brak  podstaw  do  odrzucenia 

odwołania  lub  umorzenia  postępowania 

odwoławczego,  Izba  skierowała  odwołania  do  rozpoznania  na  rozprawie,  podczas  której 

Odwołujący podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i argumentację. 

Natomiast Zamawiający wniósł o oddalenie odwołania, następująco odnosząc się do 

zarzutu z pkt 1. petitum 

odwołania. 

Wyjaśnił,  że  wyodrębnienie  w  ramach  formularza  ofertowego  wynagrodzenia  osoby 

sprawującej  opiekę  wynika  z  konieczności  prawidłowego  rozliczenia  dotacji  wg  art.  5a 

ustawy  o  uprawnieniach  do  ulgowych  przejazdów  środkami  publicznego  transportu 


Sygn. akt KIO 2039/22 
 

zbiorowego. 

Dotychczas  Zamawiający  we  własnym  zakresie  zaspokajał  te  potrzeby  i  funkcje 

opiekuna  podczas  transportu 

dzieci  do  i  ze  szkoły  pełnili  pracownicy  gminy 

(np. z przedszkola) w ramach swojego czasu pracy.  

Stąd Zamawiający ani nie wymagał zatrudnienia tej osoby na umowę o pracę, ani nie 

określił sposobu, w jaki mają być wykonywane zadania opiekuna.  

Z  powyższych  względów  Zamawiający  uznał  za  wystarczające  wyjaśnienia  złożone 

przez  wybranego  wykonawcę,  uwzględniając  również  okoliczność,  że  działa  on  na  rynku 

lokalnym, w tym świadczy usługi transportu zbiorowego w sąsiedniej gminie.  

Dla  Zamawiającego  istotne  było,  że  w  wyjaśnieniach  została  przedstawiona 

kalkulacja kosztów wykonania zamówienia.  

Z  kolei  w  kontekście  zarzutów  odwołania  dla  Zamawiającego  przekonujące  jest 

również  stanowisko  wynikające  z  wyroku  Izby,  do  którego  krytycznie  odniósł  się  w  piśmie 

procesow

ym Odwołujący. 

Podkreślił, że przedmiotem zainteresowania Zamawiającego w kontekście wysokości 

ceny była jej globalna wysokość za całość usług objętych przedmiotem zamówienia. 

Po  przeprowadzeniu  rozprawy,  uwzględniając  zgromadzony  materiał  dowodowy, 

jak r

ównież  biorąc  pod  uwagę  oświadczenia  i  stanowiska  wyrażone  ustnie 

na rozprawie i 

odnotowane w protokole, Izba ustaliła i zważyła, co następuje: 

art.  505  ust.  1  pzp  wynika,  że  legitymacja  do  wniesienia  odwołania  przysługuje 

wykonawcy,  jeżeli  ma  lub  miał  interes  w  uzyskaniu  zamówienia  oraz  poniósł  lub  może 

ponieść szkodę w wyniku naruszenia przez zamawiającego przepisów ustawy. 

W  ocenie 

Izby  Odwołujący  wykazał,  że  ma  interes  w  uzyskaniu  przedmiotowego 

zamówienia, gdyż złożył ofertę w tym postępowaniu o udzielenie zamówienia. Jednocześnie 

może  ponieść  szkodę  w  związku  z  zarzucanymi  Zamawiającemu  naruszeniami  przepisów 

ustawy  pzp

,  które  dotyczą  zaniechania  odrzucenia  oferty,  która  została  wybrana  jako 

najkorzystniejsza

, gdyż zamyka mu to drogę do uzyskania tego zamówienia. 

Izba ustaliła następujące okoliczności jako istotne: 

Nie  ma  potrzeby  powtarzania  okoliczności  dotyczących  treści:  SWZ,  wezwania 

do 

wyjaśnienia  ceny,  złożonych  wyjaśnień  w  zakresie,  w  jakim  została  ona  adekwatnie 

zacytowana lub opisana w od

wołaniu. 

Jak  wynika  z  pkt  2 rozdziału  XV  SWZ  dotyczącego  sposobu  obliczenia ceny  oferty, 


Sygn. akt KIO 2039/22 
 

musi  ona 

uwzględniać  wszystkie  koszty  związane  z  realizacją  przedmiotu  zamówienia 

zgodnie  z  opisem  przedmiotu  zamówienia  oraz  projektowanymi  postanowieniami  umowy, 

prz

y  czym  stanowi  ją  (odrębnie  dla  każdej  części)  stanowi  suma  wartości  brutto  wyceny 

świadczenia  usługi  przewozów  szkolnych  na  bilety  miesięczne  oraz  wyceny  świadczenia 

usługi sprawowania opieki podczas przewozów w okresie 10 miesięcy. 

Zarzut  odwołania,  zasadzający  się  w  przeważającej  mierze  na  fakcie  wyceny 

każdej  z  dwóch  części  na  1  zł  miesięcznie  świadczenia  usługi  sprawowania  opieki 

podczas  przewozów,  został  postawiony  w  oderwaniu  od  faktu,  że  cena  wybranej  oferty 

wynosi  w 

przeliczeniu  na  miesiąc  odpowiednio  8503  zł  dla  części  I  i  4361  zł  dla  części  II. 

Tymczasem,  nie  licząc  poniżej  omówionych  kwestii,  próżno  szukać  w  treści  uzasadnienia 

odwołania faktycznego zakwestionowania możliwości świadczenia za takim wynagrodzeniem 

usług objętych przedmiotem tego zamówienia. 

Zakwestionowanie 

wiarygodności powołania się na otrzymywanie pomocy publicznej 

dzięki  zatrudnieniu  jednego  z  kierowców  w  ramach  organizacji  prac  interwencyjnych 

przez 

Urząd  Pracy  w  Gołdapi,  oparte  zostało  na  nieudowodnionym  twierdzeniu,  że  wobec 

wskazania  w  umowie  nr  17/2022  z  21  kwietnia  2022  r. 

powiatu  gołdapskiego  jako  miejsca 

wykonywania tych 

prac, kierowanie przez tę osobę na potrzeby tego zamówienia autobusami 

na  terenie  gminy  z  powiatu  kętrzyńskiego  spowoduje  konieczność  zwrotu  w  całości 

otrzymanego dofinansowania. Tymczasem nie wynika to wprost z żadnego postanowienia tej 

umowy  i  abstrahuje  od  niespornego  faktu,  że  przewozy  świadczone  w  ramach  tego 

zamówienia  zajmą  około  dwóch  godzin  dziennie,  co  nie  wyklucza,  że  w  pozostałym 

wymiarze  8-g

odzinnego  czasu  pracy  będzie  ona  świadczona  na  terenie  powiatu 

kętrzyńskiego. 

Z  kolei 

subiektywna  ocena  Odwołującego,  że  zawarta  w  wyjaśnieniach  kalkulacja 

ceny  oferty  jest  niezrozumiała,  nie  oznacza,  że  obiektywnie  rzecz  biorąc  tak  jest.  Przede 

wszystkim  z  kalkulacji  tej 

wprost  wynika,  że  koszt  wynagrodzeń  związanych  z  realizacją 

usług  objętych  tym  zamówieniem  wyliczony  został  na  łącznie  7540  zł,  a  w  odwołaniu 

zakwestionowana  została  wyłącznie  składowa  tych  kosztów  odnosząca  się  do  wyceny 

kosztów świadczenia usługi sprawowania opieki podczas przewozów. 

Wreszcie 

skonstatowaniu braku załączenia do wyjaśnień dowodów na potwierdzenie 

zadeklarowanych na: 19 l/100 km średniego zużycia paliwa przez autobus oraz 7,30 zł/l ceny 

paliwa  (de  facto 

oleju  napędowego)  nie  towarzyszy  zakwestionowanie  adekwatności  tych 

wielkości, nie mówiąc już o przedstawieniu w tym zakresie jakichkolwiek dowodów. 

Natomiast  wszelkie  nowe  okoliczności  podniesione  dopiero  na  rozprawie  nie  mogły 

być przedmiotem rozpoznania w tej sprawie. 


Sygn. akt KIO 2039/22 
 

Z

łożone wyjaśnienia czynią zadość wystosowanemu przez Zamawiającego wezwaniu 

(sprowadza

jącemu  się  do  przytoczenia  treści  przepisów  art.  224  ust.  1-6  ustawy  pzp, 

bez 

sprecyzowania konkretnych wątpliwości) – zarówno co do poziomu ich szczegółowości, 

jak i co do 

treści, która wystarczająco uzasadnia cenę oferty w obu częściach zamówienia. 

Takiej  oceny  nie  zmienia  fakt

,  że  koszty  świadczenia  usługi  opieki  nie  znalazły 

prawidłowego  odzwierciedlenia  w  kalkulacji  zawartej  w  wyjaśnieniach,  gdyż  do  wyliczenia 

kosztów zatrudnienia przyjęto, zamiast części wynagrodzenia odpowiadającej ¼ etatu, cenę 

wskazaną  w  formularzu ofertowym,  choć  oczywiste i  niesporne  jest,  że nie odpowiada ona 

wynagrodzeniu,  które  faktycznie  będą  otrzymywać  osoby  wykonujące  ten  zakres 

zamówienia.  Skoro  wykonawca  powołał  się  w  wyjaśnieniach  na  świadczenie  tej  opieki 

wymiarze  dwóch  godzin  dziennie  przez  pracowników,  których  już  zatrudnia,  oznacza  to, 

że de  facto  w  takiej  proporcji  ich  wynagrodzenie  za  pracę  będzie  finansowane  dzięki 

realizacji  tego  z

amówienia.  Jednak,  jak  już  to  powyżej  zaznaczono,  w  uzasadnieniu 

odwołania nie podjęto nawet próby oszacowania wpływu tego błędu kalkulacji, ani na łączną 

wysokość  kosztów,  ani  tym  bardziej  na  możliwość  realizacji  zamówienia  bez  ponoszenia 

strat. 

W tych o

kolicznościach Izba stwierdziła, że odwołanie jest niezasadne. 

Zgodnie z art. 224 ust. 1 pzp jeżeli zaoferowana cena lub koszt, lub ich istotne części 

składowe,  wydają  się  rażąco  niskie  w  stosunku  do  przedmiotu  zamówienia  lub  budzą 

wątpliwości  zamawiającego  co  do  możliwości  wykonania  przedmiotu  zamówienia  zgodnie 

wymaganiami  określonymi  w  dokumentach  zamówienia  lub  wynikającymi  z  odrębnych 

przepisów,  zamawiający  żąda  od  wykonawcy  wyjaśnień,  w  tym  złożenia  dowodów 

zakresie wyliczenia ceny lub kosztu, lub ich istotnych części składowych. 

Przy czym według art. 224 ust. 2 pzp w przypadku gdy cena całkowita oferty złożonej 

w terminie jest niższa o co najmniej 30% od: 1) wartości zamówienia powiększonej o należny 

podate

k  od  towarów  i  usług,  ustalonej  przed  wszczęciem  postępowania  lub  średniej 

arytmetycznej  cen  wszystkich  złożonych  ofert  niepodlegających  odrzuceniu  na  podstawie 

art. 

226 ust.  1 pkt  1  i  10,  zamawiający zwraca się o udzielenie wyjaśnień,  o których mowa 

w ust

.  1,  chyba  że  rozbieżność  wynika  z  okoliczności  oczywistych,  które  nie  wymagają 

wyjaśnienia;  2)  wartości  zamówienia  powiększonej  o  należny  podatek  od  towarów  i  usług, 

zaktualizowanej z uwzględnieniem okoliczności, które nastąpiły po wszczęciu postępowania, 

w szczególności istotnej zmiany cen rynkowych, zamawiający może zwrócić się o udzielenie 

wyjaśnień, o których mowa w ust. 1. 

Art. 224 ust. 3 pzp stanowi, że wyjaśnienia, o których mowa w ust. 1, mogą dotyczyć 


Sygn. akt KIO 2039/22 
 

szczególności:  1)  zarządzania  procesem  produkcji,  świadczonych  usług  lub  metody 

budowy;  2)  wybranych  rozwiązań  technicznych,  wyjątkowo  korzystnych  warunków  dostaw, 

usług  albo  związanych  z  realizacją  robót  budowlanych;  3)  oryginalności  dostaw,  usług 

lub 

robót  budowlanych  oferowanych  przez  wykonawcę;  4)  zgodności  z  przepisami 

dotyczącymi kosztów pracy, których wartość przyjęta do ustalenia ceny nie może być niższa 

od 

minimalnego  wynagrodzenia  za  pracę  albo  minimalnej  stawki  godzinowej,  ustalonych 

na 

podstawie przepisów ustawy z dnia 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu 

za  pracę  (Dz.  U.  z  2020  r.  poz.  2207)  lub  przepisów  odrębnych  właściwych  dla  spraw, 

którymi  związane  jest  realizowane  zamówienie;  5)  zgodności  z  prawem  w  rozumieniu 

przepisów  o  postępowaniu  w  sprawach  dotyczących  pomocy  publicznej;  6)  zgodności 

przepisami  z  zakresu  prawa  pracy  i  zabezpieczenia  społecznego,  obowiązującymi 

miejscu,  w  którym  realizowane  jest  zamówienie;  7)  zgodności  z  przepisami  z  zakresu 

ochrony  środowiska;  8)  wypełniania  obowiązków  związanych  z  powierzeniem  wykonania 

części zamówienia podwykonawcy. 

Przy  czym 

według  art.  224  ust.  4 pzp  w  przypadku zamówień  na roboty budowlane 

lub  usługi  zamawiający  jest  obowiązany  żądać  wyjaśnień,  o  których  mowa  w  ust.  1, 

co 

najmniej w zakresie określonym w ust. 3 pkt 4 i 6. 

Według art. 224 ust. 5 pzp obowiązek wykazania, że oferta nie zawiera rażąco niskiej 

ceny lub kosztu spoczywa na wykonawcy. 

Art.  224  ust.  6  pzp  stanowi,  że  odrzuceniu,  jako  oferta  z  rażąco  niską  ceną 

lub 

kosztem,  podlega  oferta  wykonawcy,  który  nie  udzielił  wyjaśnień  w  wyznaczonym 

terminie, lub jeżeli złożone wyjaśnienia wraz z dowodami nie uzasadniają podanej w ofercie 

ceny lub kosztu. 

Z kolei zgodnie z art. 226 ust. 1 pkt 8 pzp zamawiający odrzuca ofertę, jeżeli 

zawiera rażąco niską cenę lub koszt w stosunku do przedmiotu zamówienia. 

Ponadto  na  mocy  art.  537  pkt  1  pzp  ciężar  dowodu,  że  oferta  nie  zawiera  rażąco 

niskiej  ceny,  spoczywa  na  wykonawcy,  który  ją  złożył,  jeżeli  jest  stroną  albo  uczestnikiem 

postępowania odwoławczego. 

Ponieważ  ustawa  z  dnia  29  stycznia  2004  r.  –  Prawo  zamówień  publicznych {dalej: 

„popzp”}  zawierała  zbliżone  uregulowania,  w  przeważającej  mierze  zachowuje  aktualność 

dorobek doktryny i orzecznictwa wypracowany na tle stosowania poprzednio obowiązujących 

przepisów. 

Należy  rozważyć,  co  oznacza  termin  „rażąco  niska  cena”.  Jak  trafnie  wskazano 

wyroku  Sądu  Okręgowego w  Katowicach  z  28 kwietnia 2008  r.  sygn.  akt  XIX Ga 128/08 

przepisy ustawy pzp nie określają definicji pojęcia rażąco niskiej ceny. Punktem odniesienia 

do jej określenia jest przedmiot zamówienia i przyjąć można, że cena rażąco niska to taka, 

która  jest  nierealistyczna,  niewiarygodna  w  porównaniu  do  cen  rynkowych  podobnych 


Sygn. akt KIO 2039/22 
 

zamówień  i  ewentualnie  innych  ofert  złożonych  w  toku  postępowania  o  udzielenie 

zamówienia publicznego. 

Przy  braku  takiej  legalnej  definicji  „rażąco  niskiej  ceny”  orzecznictwo  sądów 

okręgowych  oraz  Krajowej  Izby  Odwoławczej,  a  wcześniej  orzecznictwo  arbitrażowe, 

wypracowało  pewne  cząstkowe  lub  opisowe  rozumienie  tego  pojęcia.  I  tak  w  wyroku  Izby 

z 28 marca 

2013 r. sygn. akt KIO 592/13 zauważono, że o cenie rażąco niskiej można mówić 

wówczas, gdy oczywiste jest, że przy zachowaniu reguł rynkowych wykonanie umowy przez 

wykonawcę byłoby dla niego nieopłacalne. Ponadto w wyroku z 4 sierpnia 2011 r. sygn. akt 

KIO 

1562/11 wskazano, że cena rażąco niska w stosunku do przedmiotu zamówienia będzie 

ceną  odbiegającą  od  jego  wartości,  a  rzeczona  różnica  nie  będzie  uzasadniona 

obiektywnymi  względami  pozwalającymi  danemu  wykonawcy,  bez  strat  i  finansowania 

wykonania  zamówienia  z  innych  źródeł  niż  wynagrodzenie  umowne,  zamówienie 

to 

wykonać. W podsumowaniu stwierdzono, że cena rażąco niska jest ceną nierealistyczną, 

nieadekwatną  do  zakresu  i  kosztów  prac  składających  się  na  dany  przedmiot  zamówienia, 

zakładającą wykonanie zamówienia poniżej jego rzeczywistych kosztów i w takim sensie nie 

jest ceną rynkową, tzn. generalnie niewystępującą na rynku, na którym ceny wyznaczane są 

m.in.  poprzez  ogólną  sytuację  gospodarczą  panującą  w  danej  branży  i  jej  otoczeniu 

biznesowym, postęp technologiczno-organizacyjny oraz obecność i funkcjonowanie uczciwej 

konkurencji  podmiotów  racjonalnie  na  nim  działających.  Podobnie  według  powszechnie 

przywoływanej  w  doktrynie  i  orzecznictwie  definicji  zawartej  w  uzasadnieniu  wyroku  Sądu 

Okręgowego  w  Katowicach  z  30  stycznia  2007  r.  sygn.  akt  XIX  Ga  3/07  o  cenie  rażąco 

niskiej  można  mówić  wówczas,  gdy  oczywiste  jest,  że  przy  zachowaniu  reguł  rynkowych 

wykonanie umowy przez wykonawcę byłoby dla niego nieopłacalne. Rażąco niska cena jest 

to  cena  niewiarygodn

a,  oderwana  całkowicie  od  realiów  rynkowych.  Przykładem  może  być 

oferowanie  towarów  poniżej  kosztów  zakupu  lub  wytworzenia  albo  oferowanie  usług 

za 

symboliczną  kwotę.  Natomiast  Sąd  Okręgowy  w  Krakowie  w  uzasadnieniu  wyroku  z  23 

kwietnia  2009  r.  sygn.  akt  X

II  Ga  88/09  wskazał  następujące  kryteria  określające  cenę 

rażąco  niską:  odbieganie  całkowitej  ceny  oferty  od  cen  obowiązujących  na  danym  rynku 

taki sposób, że nie ma możliwości realizacji zamówienia przy założeniu osiągnięcia zysku; 

zaoferowanie  ceny,  kt

órej  realizacja  nie  pozwala  na  utrzymanie  rentowności  wykonawcy 

na 

tym zadaniu; niewiarygodność ceny z powodu oderwania jej od realiów rynkowych. 

Ponadto  w  opinii  prawnej  Urzędu  Zamówień  Publicznych  {dalej:  „UZP”}  dotyczącej 

ceny  rażąco  niskiej  (opublikowanej  w  serwisie  internetowym  UZP)  zbieżnie  z  powyższym 

wskazano,  m.in.,  że  ustawa  pzp  wprowadzając  możliwość  odrzucenia  oferty 

przez 

zamawiającego  z  powodu  rażąco  niskiej  ceny,  nie  precyzuje  jednak  tego  pojęcia. 

Nie 

definiują  go  również  przepisy  dyrektyw  Unii  Europejskiej  będące  u  podstaw 


Sygn. akt KIO 2039/22 
 

przedmiotowej  regulacji.  Znaczenia  tego  wyrażenia  nie  wyjaśnia  również  orzecznictwo 

Europejskiego  Trybunału  Sprawiedliwości.  Mając  na  względzie  cel  przedmiotowej  regulacji 

wydaje  się,  iż  za  ofertę  z  rażąco  niską  ceną  można  uznać  ofertę  z  ceną  niewiarygodną, 

nierealistyczną  w  porównaniu  do  cen  rynkowych  podobnych  zamówień.  Oznacza  to  cenę 

znacząco  odbiegającą od cen  przyjętych,  wskazującą  na  fakt realizacji  zamówienia poniżej 

kosztów wytworzenia usługi, dostawy, roboty budowlanej. 

Pomimo  generalnej  adekwatności  powyższych  definicji,  występowanie  w  nich, 

po pierwsze 

–  nieostrych  terminów  definiujących  (takich  jak  „nierealistyczność”, 

„niewiarygodność”,  „nieadekwatność”,  „znaczne  odbieganie”  etc.),  po  drugie  –  terminów 

niewyraźnych  (takich  jak  „nieopłacalność”,  „koszt  wytworzenia”,  „rentowność  na  zadaniu”), 

powoduje,  że  mają  one  ograniczoną  przydatność  przy  rozstrzyganiu  konkretnych 

przypadków  wystąpienia  rażąco  niskiej  ceny.  W  szczególności  powyższe  definicje 

nie 

wyjaśniają, jakiego rodzaju koszty przedsiębiorstwa ma pokrywać cena ofertowa ani nie 

wskazują  do  jakich  wskaźników  lub  progów  rentowności  postulat  opłacalności  ceny  się 

odnosi  (np.  w  jakim  stopniu  zaoferowana  cena  ma  wpływać  na  wynik  finansowy  całej 

jednostki  lub  jej  in

ne  wskaźniki  ekonomiczne,  chociażby  wskaźniki  płynności  finansowej). 

Wydaje  się,  że  co  do  zasady  rażąco  niską  będzie  cena  niepokrywająca  średniego 

jednostkowego  kosztu  zmiennego  wykonania,  czyli  pogarszająca  wynik  finansowy 

przedsiębiorstwa.  Zawsze  jednak  konieczne  jest,  aby  cena  oferty  była  rażąco  niska 

stosunku  do  przedmiotu  zamówienia,  a  dokładniej  –  jak  wynika  z  przywołanych  powyżej 

wypowiedzi  orzecznictwa  i  opinii  UZP 

–  jego  wartości  rynkowej.  W  konsekwencji  wartość 

rynkowa  przedmiotu  zamówienia,  obejmująca  jego  pełny  zakres  i  wszystkie  konieczne 

do 

jego  wykonania  nakłady  kosztowe,  ustalana  przez  porównanie  cen  występujących 

danej  branży  dla  określonego  asortymentu,  stanowić  będzie  punkt  odniesienia  dla  ceny 

rażąco niskiej. 

Z  art.  224  ust.  6  ustawy  pzp  wynika  norma  prawna, 

zgodnie  z  którą,  jeżeli  złożone 

wyjaśnienia  wraz  z  dowodami  nie  uzasadniają  podanej  w  ofercie  ceny  (hipoteza),  oferta  ta 

podlega  odrzuceniu  jako  oferta  z  rażąco  niską  ceną  (dyspozycja).  Obecnie  obowiązująca 

regulacja odzwierciedla 

interpretację poprzednio obowiązującego art. 90 ust. 3 popzp, który 

literalnie  stanowił,  że  zamawiający  odrzuca  ofertę  wykonawcy,  jeżeli  dokonana  ocena 

wyjaśnień  wraz  ze  złożonymi  dowodami  potwierdza,  że  oferta  zawiera  rażąco  niską  cenę 

w stosunku do przed

miotu zamówienia. Oczywiste było bowiem, że za takie „potwierdzenie”, 

które  niezwykle  rzadko  wprost  wynika  ze  złożonych  wyjaśnień  wraz  z  dowodami,  należy 

również  poczytać sytuację,  gdy  nie  potwierdzają  one,  że cena  oferty  nie  jest  rażąco  niska. 

De  lege  lata 

nie  może  być  zatem  wątpliwości,  że  niewykazanie  przez  wezwanego 

do 

wyjaśnień  wykonawcę,  że  cena  jego  oferty  nie  jest  rażąco  niska  mieści  się  w  zakresie 


Sygn. akt KIO 2039/22 
 

hipotezy  normy  prawnej  dotyczącej  oferty  zawierającej  rażąco  niską  cenę  w  stosunku 

do 

przedmiotu  zamówienia,  którą  w  takiej  sytuacji,  zgodnie  z  dyspozycją  tej  normy, 

zamawiający obowiązany jest odrzucić (art. 226 ust. 1 pkt 8 pzp). 

Przy czym 

– jak już powyżej wspomniano – według normy art. 537 pkt 1 pzp (art. 190 

ust.  1a  popzp)  ciężar  dowodu,  że  oferta  nie  zawiera  rażąco  niskiej  ceny,  spoczywa 

na 

wykonawcy,  który  ją  złożył,  jeżeli  jest  stroną  albo  uczestnikiem  postępowania 

odwoławczego.  Jednocześnie  z  art.  224  ust.  5  pzp  (art.  90  ust.  2  popzp)  wynika, 

że obowiązek  ten  spoczywa  na  wykonawcy  już  na  etapie  składania  wyjaśnień 

zamawiającemu.  Oznacza  to,  że  w  toku  postępowania  odwoławczego  Izba  bada 

prawidłowość  dokonanej  przez  zamawiającego  oceny  złożonych  mu  wyjaśnień  i  dowodów, 

dodatkowe  okoliczności  i  dowody  zgłoszone  na  ich  potwierdzenie  przez  przystępującego 

co do zasady 

nie mogą być brane pod uwagę. 

Należy  przy  tym  podkreślić,  że  nawet  przed  obarczeniem  wykonawcy  wezwanego 

trybie art.  224  ust.  1 pzp  (90  ust.  1  popzp)  obowiązkiem  uregulowanym  aktualnie wprost 

w art.  224  ust.  5  pzp  (art.  90  ust.  2  popzp),  konsekwentnie  wskazywano  w  orzecznictwie, 

że dla  zakwalifikowania  oferty  do  dalszego  postępowania  nie  jest  wystarczające  złożenie 

jakichkolwiek  wyjaśnień,  lecz  wyjaśnień  odpowiednio  umotywowanych,  przekonujących, 

że zaproponowana  oferta  nie  zawiera  rażąco  niskiej  ceny  [por.  uzasadnienia  wyroków 

Sądu Okręgowego w Warszawie wydanych: 5 stycznia 2007 r. sygn. akt V Ca 2214/06, 13 

lutego 2014 r. sygn. akt V Ca 3765/13 (dotyczył wyroku Izby z 22 października 2013 r. sygn. 

akt  KIO 2354/13)  oraz  17  lutego  2014  r. 

sygn. akt V Ca 3547/13 (dotyczył wyroku Izby z 7 

października  2013  r.  sygn.  akt:  KIO  2216/13,  KIO  2221/13].  Jak  trafnie  wskazał  Sąd 

Okręgowy w Warszawie w uzasadnieniu wyroku z 8 czerwca 2006 r. sygn. akt V Ca 459/06, 

postępowanie  wyjaśniające  ma  utwierdzić  zamawiającego,  że  dokonana  przez  niego 

wstępna  ocena  oferty  jest  prawidłowa  lub  nie.  Jeśli  lektura  wyjaśnień  pozostawia  istotne 

wątpliwości co do tego, że wykonanie przedmiotu zamówienia za cenę wskazaną w ofercie 

jest możliwe, zamawiający jest zobowiązany do odrzucenia oferty. 

We

dług  art.  513  pkt  1  i  2  pzp  (art.  180  ust.  1  popzp)  odwołanie  przysługuje 

na 

niezgodną  z  przepisami  ustawy  czynność  lub  zaniechanie  czynności,  do  której 

zamawiający był obowiązany na podstawie ustawy. Stąd dla skutecznego zakwestionowania 

wyboru 

oferty  przystępującego  po  udzieleniu przez niego  wyjaśnień  dotyczących  ceny  jego 

oferty, 

konieczne  a  zarazem  wystarczające  jest  wykazanie,  że  zamawiający  nieprawidłowo 

ocenił te wyjaśnienia. W konsekwencji również Izba zobligowana jest wyłącznie do zbadania, 

czy  wyjaśnienia,  które  zostały  złożone  zamawiającemu  przez  wezwanego  wykonawcę, 

uzasadniły należycie cenę jego oferty.  

Reasumując,  z  przywołanych  powyżej  przepisów  wynika,  że  w  toku  postępowania 


Sygn. akt KIO 2039/22 
 

odwoławczego nie można już uzupełnić uprzednio złożonych wyjaśnień o nowe okoliczności 

uzasadniające  cenę  oferty  oraz  zgłosić  na  ich  poparcie  dowodów,  gdyż  kognicja  Izby 

ogranicza  się  do  zbadania  w  kontekście  zarzutów  odwołania,  czy  wyjaśnienia  złożone 

zamawiającemu zostały przez niego prawidłowo ocenione. 

Jedna

kże  równocześnie  wymaga  przypomnienia,  że  zgodnie  z  art.  555  ustawy  pzp 

(art.  192  ust.  7 

popzp)  Izba  nie  może  orzekać  co  do  zarzutów,  które  nie  były  zawarte 

odwołaniu.  Stąd  niezależnie  od  wskazanego  w  odwołaniu  przepisu,  którego  naruszenie 

jest  zarzucane  zamawiającemu,  Izba  jest  uprawniona  do  oceny  prawidłowości  zachowania 

zamawiającego  (podjętych  lub  zaniechanych  czynności)  jedynie  przez  pryzmat 

sprecyzowanych  w  odwołaniu  dla  uzasadnienia  jego  wniesienia  okoliczności,  przede 

wszystkim f

aktycznych, a także, choć w mniejszym stopniu, prawnych. Okoliczności te mają 

decydujące  znaczenie  dla  ustalenia  granic  kognicji  Izby  przy  rozpoznaniu  sprawy, 

gdyż konstytuują zarzut podlegający rozpoznaniu. Taka  interpretacja  tej normy prawnej  jest 

zgodna 

z  linią  orzeczniczą  konsekwentnie  prezentowana  przez  Krajową  Izbę  Odwoławczą 

została potwierdzona w orzecznictwie sądów okręgowych, w szczególności w uzasadnieniu 

wyroku z  

25 maja 2012 r. sygn. akt XII Ga 92/12 Sąd Okręgowy w Gdańsku trafnie wywiódł, 

że  Izba  nie  może  orzekać  co  do  zarzutów,  które  nie  były  zawarte  w  odwołaniu,  przy  czym 

stawianego  przez  wykonawcę  zarzutu  nie  należy  rozpoznawać  wyłącznie  pod  kątem 

wskazanego  przepisu  prawa,  ale  również  jako  wskazane  okoliczności  faktyczne, 

które podważają  prawidłowość  czynności  zamawiającego  i  mają  wpływ  na  sytuację 

wykonawcy. 

W  konsekwencji  odwołanie  od  zaniechania  odrzucenia  oferty  jako  zawierającej 

rażąco  niską  cenę,  która  była  przedmiotem  badania  pod  tym  względem,  o  ile  może 

ograniczać  się  do  kwestionowania  zaakceptowania  przez  zamawiającego  złożonych  mu 

przez  wezwanego  wykonawcę  wyjaśnień  wraz  z  dowodami,  o  tyle  wymaga 

skonkretyzowania 

okoliczności  faktycznych,  które  wskazują  na  to,  że  czynność  ta  była 

nieprawidłowa.  Innymi  słowy  w  takim  układzie  procesowym  treścią  zarzutu  podlegającego 

rozpoznaniu przez Izbę są sprecyzowane w odwołaniu zastrzeżenia co do treści złożonych 

wyjaśnień,  czyli  dlaczego  nie  uzasadniają  one  możliwości  wykonania  przedmiotu 

zamówienia za cenę wskazaną w ofercie. W rozpoznawanej sprawie Odwołujący nie sprostał 

temu,  co  potwierdza  fakt,  że  dopiero  na  rozprawie  skonkretyzował  szereg  nowych 

zastrzeżeń  pod  adresem  złożonych  wyjaśnień,  pomimo  że  mógł  i  powinien  to  uczynić 

do 

upływu zawitego terminu na wniesienie odwołania. 

W  ramach  pod

niesionych  w  odwołaniu  zastrzeżeń  Odwołujący  obstawał  przy  tym, 

że dla  wykazania  wynikających  ze  złożonych  wyjaśnień  okoliczności  (np.  co  do  kosztów 

paliwa,  zarówno  w  kontekście  wielkości  zużycia  paliwa  przez  autobusy,  jak  i  ceny  paliwa), 


Sygn. akt KIO 2039/22 
 

win

ny zostać załączone dodatkowe dowody. 

Takie  stanowisko  nie  zasługuje  jednak  na  aprobatę,  gdyż  rygor  dowodowy, 

który ustawa pzp nakłada na wykonawcę w przypadku wezwania go do wyjaśnienia rażąco 

niskiej  ceny  nie  oznacza  konieczności  składania  ściśle  określonego  katalogu  dowodów 

każdym  przypadku  oraz  odniesienia  się  do  wszystkich  zagadnień  wskazanych 

przykładowo  w  ustawie  pzp.  Zwrócić  przy  tym  należy  uwagę  na  to,  że  w  wezwaniu 

Z

amawiający nie domagał się przedłożenia określonych dowodów na potwierdzenie sposobu 

skalkulow

ania  ceny.  Z  tych  względów  nic  nie  stało  na  przeszkodzie,  aby  wykonawca 

udowodni

ł  brak  rażąco  niskiej  ceny  takimi  dowodami,  które  jego  zdaniem  uzasadniają 

przyjętą wycenę przedmiotu zamówienia. 

W  ocenie  Izby  zawarte  w 

złożonych  wyjaśnieniach  oświadczenia  i  kalkulacje  były 

wystarczającymi  dowodami  na  potwierdzenie  prawidłowości  skalkulowania  ceny.  O  ile 

oczywiste  jest,  że  tak  złożone  wyjaśnienia  obejmujące  kalkulację  stanowią  dokument 

pochodzący  od  wykonawcy,  o  tyle  nie  pozbawia  to  go  automatycznie  jakiejkolwiek  mocy 

dowodowej.  Kalkulacje 

i  oświadczenia  jak  każdy  dowód  podlegają  bowiem  ocenie. 

Tymczasem  Odwołujący,  przyjmując  zbyt  formalistyczne  podejście  co  do  braku  możliwości 

traktowania  ich  jako  dowodów,  błędnie  uważa,  że  na  ich  podstawie  nie  jest  możliwe 

zweryfikowanie  oferty 

pod  kontem  realności  ceny.  Zdaniem  Izby  prawidłowa,  a  zatem 

pogłębiona  analiza  treści  złożonych  Zamawiającemu  wyjaśnień,  które  obejmują  kalkulację 

ceny  oferty, 

prowadzi  do  wniosku,  że  nie  jest  ona  rażąca  w  stosunku  do  przedmiotu 

zamówienia  objętego  daną  częścią  zamówienia.  Tym  samym  Izba  uznała  za  adekwatne 

również w rozpoznawanej sprawie stanowisko wyrażone uprzednio odnośnie analogicznych 

kwestii 

w  uzasadnieniu  wyroku  Sądu  Okręgowego  w  Warszawie  (działającego  jako  Sądu 

Zamówień Publicznych) z 22 grudnia 2021 r. sygn. akt XXIII Zs 90/21. 

Niezależnie  od  powyższego  należy  zauważyć,  że  jeżeli  Zamawiający  powziąłby 

wątpliwości na podstawie informacji zawartych w wyjaśnieniach, mógł wystosować wezwanie 

do  ich  wyjaśnienia.  W  szczególności  nieuwzględnienie  w  kalkulacji  realnego  kosztu 

sprawowania  opieki 

również  mógłby  być  przedmiotem  dodatkowych  wyjaśnień. 

Nie 

prowadziłoby  to  w  tym  przypadku  do  naruszenia  wywiedzionej  w  doktrynie 

i orzecznictwie 

z  zasady  równego  traktowania  wykonawców  zasady  jednokrotnego 

wzywania

,  gdyż  służyłoby  jedynie  rozwianiu  wątpliwości  co  do  konkretnej  kwestii  wynikłej 

przy badaniu złożonych wyjaśnień. 

Reasumując,  zarzut  nieprawidłowej  oceny  przez  Zamawiającego  złożonych 

mu 

wyjaśnień,  co  miałoby  obligować  go  do  odrzucenia  oferty,  którą  wybrał  jako 

najkorzystniejszą, nie potwierdził się. 


Sygn. akt KIO 2039/22 
 

Ponieważ w odniesieniu do wskazanej również w pkt 1. petitum odwołania podstawy 

prawnej odrzucenia oferty 

złożonej w warunkach czyn nieuczciwej konkurencji, czyli art.226 

ust.  1  pkt  7  pzp  w  zw.  z  art.  15  ust.  1  ustawy  o  zwalczaniu  nieuczciwej  konkurencji, 

odwołanie  nie  tylko  nie  zawiera  żadnych  okoliczności  faktycznych,  ale  nawet  nie  zawiera 

jakiegokolwiek  wywodu  prawnego,  w  tym 

co  do  treści  wskazanej  jednostki  redakcyjnej 

ustawy o zwalcza

niu nieuczciwej konkurencji, w istocie odwołanie nie zawiera w tym zakresie 

zarzutu nadającego się do rozpoznania. 

Podobnie  nie  zostało  nigdzie  w  odwołaniu  sprecyzowane  na  czym  miałoby  polegać 

naruszenie  art.  16  pzp,  czyli  które  i  dlaczego  spośród  wskazanych  w  pkt  1-3  zasad 

przeprowadzenia postępowania miałyby zostać naruszone przez Zamawiającego. 

Wreszcie 

zarzut 

pkt 

.  petitum  odwołania  na  charakter  wynikowy, 

czyli 

rozstrzygnięcie zarzutu zasadniczego przesądza również o niezasadności tego zarzutu. 

Mając  powyższe  na  uwadze,  Izba  –  działając  na  podstawie  art.  553  pzp  –  orzekła, 

jak w pkt 1. sentencji, 

Poniew

aż Odwołujący w całości przegrał sprawę, stosownie do tego wyniku powinien 

ponieść koszty postępowania odwoławczego, na które złożył się uiszczony przez niego wpis, 

stąd  na  podstawie  art.  557  ustawy  pzp  w  zw.  z  §  5  pkt  1  przywołanego  powyżej 

rozporządzenia orzeczono, jak w pkt 2. sentencji.